Cần mở rộng phạm vi quản lý lý lịch tư pháp gồm cả tiền án, tiền sự

Sáng 6-11, Quốc hội thảo luận ở tổ về Dự án Luật lý lịch tư pháp (LLTP). Đoàn ĐBQH thành phố Đà Nẵng tham gia thảo luận cùng với các Đoàn ĐBQH tỉnh Thái Nguyên, Lào Cai, Quảng Nam. Đại biểu (ĐB) Huỳnh Nghĩa, Phó Trưởng Đoàn ĐBQH thành phố Đà Nẵng, cho rằng phạm vi quản lý LLTP mà Dự thảo Luật quy định còn hẹp.
 
Thông thường, lý lịch của một công dân phải thể hiện rõ công dân đó có tiền án, tiền sự hay không. Trong khi đó, dự thảo luật chỉ tập trung vào tiền án (người đã bị tòa án kết án và bản án đó đã có hiệu lực pháp luật nhưng chưa được xóa án), chưa nói đến tiền sự (người đã bị xử lý hành chính mà chưa được xóa quyết định xử phạt vi phạm hành chính). Hơn nữa, rất nhiều tội danh trong Bộ luật hình sự quy định một trong những dấu hiệu bắt buộc cấu thành tội phạm là “đã bị xử lý hành chính mà còn vi phạm”. Do đó, ĐB Huỳnh Nghĩa đề nghị mở rộng phạm vi quản lý LLTP bao gồm cả tiền án, tiền sự, qua đó, mới thể hiện đầy đủ, rõ ràng tình trạng nhân thân của một con người là tốt hay chưa tốt.

Theo ĐB Huỳnh Nghĩa, việc quy định mô hình cơ quan quản lý LLTP 2 cấp (ở Trung ương có Trung tâm LLTP quốc gia do Bộ Tư pháp thành lập; ở cấp tỉnh có Trung tâm LLTP cấp tỉnh do Chủ tịch UBND cấp tỉnh thành lập, trực thuộc Sở Tư pháp, có tư cách pháp nhân, có con dấu riêng, có tài khoản riêng, chịu trách nhiệm báo cáo công tác trước Chủ tịch UBND cấp tỉnh) là không hợp lý.

Vì như vậy là sẽ lại phình ra biên chế, không phù hợp với xu hướng cải cách hành chính hiện nay. ĐB đề nghị Ban soạn thảo nghiên cứu lại vấn đề này, vì nếu xác định Trung tâm LLTP cấp tỉnh trực thuộc Sở Tư pháp thì nên coi nó là một phòng chuyên môn của Sở Tư pháp, không cần thiết phải có tư cách pháp nhân, có con dấu riêng, có tài khoản riêng.

Đồng tình với ĐB Huỳnh Nghĩa, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp của Quốc hội Lê Thị Nga (Thái Nguyên) cho rằng, cần mở rộng phạm vi quản lý LLTP bao gồm cả tiền án, tiền sự thì mới cần thiết ban hành luật này, còn nếu quy định phạm vi LLTP là chỉ quản lý người có tiền án thì chỉ cần một Nghị định của Chính phủ ban hành là đủ, không nên ban hành Luật. ĐB đề nghị cần bàn kỹ có nên giao cho Trung tâm này quyền hạn khá lớn như quyền xóa án tích vốn hiện nay đang do Chánh án Tòa án thực hiện hay không.
 
Vì theo ĐB, bản chất của việc xóa án tích là một hoạt động tố tụng, do Chánh án Tòa án là người nhân danh Nhà nước thực hiện, và chỉ có hoạt động nghiệp vụ của Tòa án mới làm nổi, vì trình tự thủ tục xóa án tích được quy định rất chặt chẽ trong Bộ luật hình sự, nay lại giao cho một cơ quan mang tính chất sự nghiệp thực hiện thì không hợp lý, cần phải xem xét thật kỹ, thật thấu đáo.

Theo ĐB Nguyễn Bá Thanh, Trưởng đoàn ĐBQH thành phố Đà Nẵng, việc xây dựng dự thảo luật này là cần thiết. ĐB cho rằng nên quy định Trung tâm LLTP cấp tỉnh là đơn vị trực thuộc Sở Tư pháp, do Sở Tư pháp quản lý, ở Trung ương thì Bộ Tư pháp quản lý. ĐB cho rằng, một khi có được trung tâm này, bất cứ một công dân nào trên đất nước này đều được Nhà nước nắm được lý lịch cụ thể. Đồng thời, các nhà quản lý, nhà đầu tư muốn tuyển dụng lao động, muốn tìm hiểu lý lịch của bất kỳ một người nào đó thì chỉ cần đến trung tâm này là được đáp ứng, không phải chạy lòng vòng đến các cơ quan Nhà nước như hiện nay.

Theo ĐB Nông Đức Mạnh (Thái Nguyên), ý tưởng xây dựng dự thảo luật này là tốt, nhưng cần bàn kỹ tính khả thi của dự luật này đạt đến đâu. Theo dự thảo luật thì sẽ có một số chức năng của công an, kiểm sát, tòa án giao cho Trung tâm LLTP, vậy thì chức năng của viện kiểm sát, tòa án, công an có thay đổi không. Việc trung tâm này cung cấp thông tin đúng thì không sao, nhưng nếu thông tin không đúng thì trung tâm phải chịu trách nhiệm như thế nào. Đây là những vấn đề cần phải được làm rõ.

HỮU HOA