Cần có chế tài xử lý những trường hợp thông tin không đúng sự thật
Trong phiên họp thảo luận tại hội trường chiều 25-10, đại biểu Quốc hội Hải Phòng Nguyễn Văn Bình (Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng Giám đốc Công ty cổ phần thép Việt-Nhật) phát biểu ý kiến tham gia vào dự thảo Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa và đề nghị một số nội dung cụ thể được dư luận quan tâm.
... Hiện trên thị trường xuất hiện ngày càng nhiều hàng hóa kém chất lượng, hàng giả, hàng nhái. Vì vậy, việc ban hành Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa có ý nghĩa quan trọng, tạo hành lang pháp lý thúc đẩy phát triển sản xuất, nhập khẩu, kinh doanh và bảo vệ người tiêu dùng. Để luật nhanh chóng đi vào cuộc sống, cần điều chỉnh một số nội dung bảo đảm sát thực tế hơn.
Thứ nhất, Điều 8 quy định những hành vi bị nghiêm cấm có 11 khoản, trong đó có vấn đề "thông tin, quảng cáo sai sự thật hoặc có hành vi gian dối về chất lượng sản phẩm, hàng hóa và xuất xứ hàng hóa". Theo tôi, việc thông tin, quảng cáo sai sự thật có hai góc độ cần làm rõ. Có thể do các nhà sản xuất tự cung cấp và đưa thông tin sản phẩm của mình tới các cơ quan thông tấn, báo chí. Hoặc các cơ quan thông tấn báo chí có thể nhận được những thông tin không trực tiếp từ nhà sản xuất hoặc người bán hàng. Những thông tin không chuẩn ảnh hưởng rất lớn đến thương hiệu của nhà sản xuất cũng như thương hiệu của cơ sở bán hàng. Ví dụ, thời gian vừa qua thông tin không chuẩn xác về bưởi chứa chất ung thư có nguồn gốc từ Mỹ được một số tờ báo của nước ta đăng tải thiếu sự cân nhắc ảnh hưởng rất lớn đến việc trồng bưởi của bà con, kinh doanh mặt hàng này. Dự thảo chưa làm rõ vấn đề này.
Điều 17 về quyền của người tiêu dùng sản phẩm, hàng hóa và khoản 6 quy định: "Yêu cầu tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh hàng hóa thực hiện trách nhiệm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng theo quy định của pháp luật về bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng". Vấn đề này cũng liên quan đến điều 19 về quyền của tổ chức đánh giá sự phù hợp. Tại khoản 1 của điều này nêu rõ: "Tiến hành thử nghiệm, giám định, kiểm định, chứng nhận chất lượng sản phẩm, hàng hóa trên cơ sở hợp đồng ký kết với tổ chức, cá nhân đề nghị đánh giá sự phù hợp trong lĩnh vực đã đăng ký hoạt động hoặc được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền chỉ định". Trong khi đó khoản quy định: từ chối cung cấp thông tin ra bên ngoài liên quan đến kết quả thử nghiệm, giám định, kiểm định, chứng nhận chất lượng sản phẩm, hàng hóa, trừ trường hợp được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền yêu cầu. Giữa các khoản này có thực tế cần quan tâm là nếu người sản xuất đã công bố công khai chất lượng sản phẩm và tiêu chuẩn của sản phẩm, vậy mà khi người tiêu dùng yêu cầu tổ chức đánh giá sự phù hợp này vẫn phải nhờ đến cơ quan có thẩm quyền của Nhà nước mới được cung cấp thông tin. Quy định như vậy chưa thật xác đáng.
Khoản 3, điều 41 về chi phí lấy mẫu và thử nghiệm phục vụ kiểm tra chất lượng và giải quyết khiếu nại, tố cáo về chất lượng sản phẩm, hàng hóa quy định: trong trường hợp sản phẩm, hàng hóa bị khiếu nại, tố cáo về chất lượng mà cơ quan kiểm tra kết luận việc khiếu nại, tố cáo không đúng, người khiếu nại, tố cáo phải thanh toán khoản chi phí lấy mẫu và thử nghiệm chất lượng sản phẩm, hàng hóa cho cơ quan kiểm tra quy định tại khoản 1 điều này. Theo tôi, hiện nay sự cạnh tranh không lành mạnh trên thương trường xảy ra rất nhiều. Vì vậy không ít đơn vị cố tình đưa thông tin không đúng về chất lượng sản phẩm của đơn vị khác. Vì vậy, cần có chế tài đủ mạnh bắt buộc người khiếu nại, tố cáo không đúng sự thật phải thanh toán khoản chi phí này và bồi thường vật chất do làm mất uy tín của người sản xuất và người bán hàng, tránh làm tổn thất uy tín của nhà sản xuất và thương hiệu của sản phẩm.
Thuỳ Dung lược ghi