Cảm nhận ngôn ngữ hội họa tại 'Những tầng ký ức - Layers of Memory'

Triển lãm 'Những tầng ký ức - Layers of Memory' của họa sĩ Thái Lan Vichit Nongnual diễn ra tại Nhà Triển lãm Nghệ thuật Việt Nam (29 Hàng Bài, Hoàn Kiếm, Hà Nội).

Trong dòng chảy nghệ thuật đương đại Đông Nam Á, Vichit Nongnual được biết đến như một nghệ sĩ sở hữu ngôn ngữ thị giác riêng biệt. Với ông, hội họa không đơn thuần là phương tiện tái hiện thế giới quan sát được mà trở thành cơ chế tích lũy trải nghiệm, ký ức và chiêm nghiệm nội tâm.

Những tác phẩm của Vichit thường gây ấn tượng mạnh bởi khổ tranh lớn, màu sắc biến ảo cùng hệ thống hoa văn, ký hiệu dày đặc, tạo nên chiều sâu thị giác và cảm xúc.

Điểm nổi bật của “Những tầng ký ức - Layers of Memory” nằm ở việc các tác phẩm hướng tới cuộc đối thoại với các danh họa và những nhân vật thuộc lịch sử mỹ thuật thế giới. Tuy nhiên, thay vì sao chép hay tái dựng nguyên bản, Vichit Nongnual lựa chọn cách đưa những hình tượng ấy đi qua hệ thống ngôn ngữ tạo hình riêng của mình.

Ở đó, các nhân vật lịch sử hiện lên như đã được ký ức hấp thụ, biến đổi và tái sinh. Người xem không chỉ bắt gặp chân dung của những bậc thầy hội họa, mà còn cảm nhận được dấu vết của thời gian, cảm xúc và những lớp suy tư mà người nghệ sĩ đương đại gửi gắm vào tác phẩm.

Nếu ở nhiều giai đoạn sáng tác trước, Vichit đặt câu hỏi “con người là ai”, thì trong triển lãm lần này, ông đi xa hơn khi đặt ra câu hỏi “lịch sử được ghi nhớ như thế nào”. Chính sự dịch chuyển ấy đã làm nên tinh thần của “Những tầng ký ức” nơi lịch sử mỹ thuật không tồn tại như một thực thể bất biến, mà hiện diện trong trạng thái đã được tái cấu trúc qua trí nhớ và trải nghiệm cá nhân.

Đây là lần thứ hai họa sĩ giới thiệu tác phẩm tại Việt Nam, sau triển lãm quốc tế “Diện mạo châu Á” năm 2019 từng gây chú ý với ngôn ngữ tạo hình giàu sắc màu Á Đông.

Điểm quan trọng trong thực hành nghệ thuật của Vichit nằm ở kỹ thuật chồng lớp. Các chân dung thường khởi đầu bằng một trục nhận dạng tương đối rõ ràng, nhưng sau đó liên tục được phủ lên bởi các mảng màu, ký hiệu và hoa văn phức hợp. Chính sự chồng lớp này khiến hình ảnh trở nên bất định, như thể quá khứ và hiện tại đang cùng tồn tại, va chạm và đối thoại trên cùng một bề mặt hội họa.

Đồng hành cùng triển lãm là họa sĩ Trần Đại Thắng, người tham gia từ quá trình định hình chủ đề đến việc xây dựng nội dung giới thiệu, giúp công chúng tiếp cận sâu hơn với thế giới nghệ thuật của họa sĩ Thái Lan.

Song hành cùng triển lãm là cuốn sách song ngữ “Những tầng ký ức - Layers of Memory” do họa sĩ Trần Đại Thắng thực hiện, góp phần giúp công chúng hiểu rõ hơn về hành trình sáng tạo cũng như chiều sâu tư tưởng của Vichit Nongnual. Cuốn sách gồm ba chương: Giới thiệu hệ thống tác phẩm; tái hiện hành trình nghệ thuật của họa sĩ Thái Lan, tổng hợp những triển lãm tiêu biểu.

Triển lãm không chỉ mang đến cơ hội thưởng thức mỹ thuật đương đại Đông Nam Á mà còn mở ra những suy ngẫm về ký ức, lịch sử và cách con người lưu giữ quá khứ qua nghệ thuật.

Triển lãm “Những tầng ký ức - Layers of Memory” mở cửa đến hết ngày 24/5/2026 tại Nhà Triển lãm Nghệ thuật Việt Nam.