Cách nào phát triển thương mại công nghiệp vùng núi phía Bắc?

Ảnh minh họa: TTXVN.
Ảnh minh họa: TTXVN.
0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) - Vùng Trung du và miền núi phía Bắc (TD&MNPB) có nhiều thuận lợi để phát triển thương mại biên giới nói riêng và xuất nhập khẩu (XNK) nói chung nhưng vẫn còn tồn tại một số hạn chế lớn, cần có sự liên kết vùng để phát huy thế mạnh từng địa bàn.

Thương mại vùng núi còn nhiều hạn chế

Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng đánh giá, vùng TD&MNPB đã có những đóng góp vào thành công chung trong bức tranh XNK của đất nước. Cụ thể, trong 2 năm 2022 và 2023, trong quá trình phục hồi sau đại dịch Covid-19, tổng kim ngạch XNK toàn vùng lần lượt đạt xấp xỉ 119,5 tỷ USD và trên 115,5 tỷ USD, chiếm gần 16% tổng kim ngạch XNK của cả nước. Trong đó, riêng kim ngạch xuất khẩu (XK) của vùng đạt xấp xỉ 67,4 tỷ USD năm 2022 và trên 64,8 tỷ USD năm 2023, tương đương 18% tổng kim ngạch XK của cả nước.

Cơ cấu hàng XK của vùng khá đa dạng, đóng góp vào nhiều nhóm hàng XK “tỷ đô” của cả nước như: máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện, điện thoại các loại và linh kiện, một số mặt hàng nông sản...

Tuy nhiên, bên cạnh những điểm sáng nêu trên, vùng TD&MNPB vẫn còn tồn tại một số hạn chế lớn, đó là quy mô kinh tế vùng tương đối nhỏ so với các vùng khác trong cả nước (xếp thứ 5/6 vùng về quy mô tổng sản phẩm trên địa bàn trong năm 2020). Tăng trưởng kinh tế không đồng đều giữa các địa phương trong vùng dẫn đến chênh lệch phát triển nội vùng lớn, với một số địa phương đầu tàu có tốc độ phát triển nhanh hơn như Thái Nguyên, Bắc Giang, Phú Thọ, Lào Cai.

Bên cạnh đó, lĩnh vực công nghiệp mới tập trung chủ yếu ở một số ít địa phương có thế mạnh như Thái Nguyên, Bắc Giang, Phú Thọ với các ngành chế biến chế tạo, công nghiệp phụ trợ, công nghiệp điện tử, thông tin, cơ khí, chế biến nông sản, dệt may, da giày.

Theo Thứ trưởng Phan Thị Thắng, việc phát triển doanh nghiệp (DN) trong vùng gặp nhiều khó khăn, mật độ DN trên 1.000 dân hiện thấp nhất cả nước, chỉ bằng 1/3 mật độ DN bình quân cả nước khiến giảm tính năng động của nền kinh tế vùng.

Đánh giá về vùng TD&MNPB, ông Bùi Huy Sơn - Vụ trưởng Vụ Kế hoạch tài chính (Bộ Công Thương) cũng cho rằng, đây là vùng có nhiều tiềm năng, lợi thế nhưng chưa được khai thác hết nên quy mô nền kinh tế giai đoạn 2011 - 2020 nhỏ hơn các vùng khác.

Năm 2021, quy mô nền kinh tế được mở rộng, cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực theo hướng công nghiệp và dịch vụ. DN đang hoạt động có kết quả sản xuất kinh doanh trong vùng có 31.318 DN nhưng đa số là quy mô nhỏ và siêu nhỏ. Liên kết sản xuất và tiêu thụ giữa các địa phương trong vùng rời rạc; Hoạt động của các khu công nghiệp kết nối với các cụm liên kết trong sản xuất công nghiệp còn hạn chế, chưa thu hút được nhiều DN phụ trợ cho ngành công nghiệp mũi nhọn; Tỷ trọng giá trị gia tăng trong sản phẩm khai khoáng thấp; Tính gia công trong sản xuất công nghiệp còn phổ biến.

“Thêm vào đó, chính sách ưu đãi, khuyến khích đầu tư hiện hành chưa đủ mạnh để thu hút các thành phần kinh tế đầu tư vào công nghiệp, thương mại. Đầu tư nước ngoài vào công nghiệp chưa đáng kể, mặt khác, sự phụ thuộc vào đầu tư nước ngoài, đặc biệt trong một số lĩnh vực còn rất cao” - ông Sơn cho hay.

Tăng cường liên kết vùng

Để hỗ trợ, thúc đẩy vùng TD&MNPB có sự chuyển mình khởi sắc trong hoạt động xúc tiến thương mại, phát triển XNK mạnh mẽ hơn nữa, Thứ trưởng Phan Thị Thắng nhấn mạnh, trong thời gian tới cần liên kết với nhau để cùng thống nhất đồng hành phát triển các sản phẩm thế mạnh chủ lực cho từng nhóm sản phẩm của vùng. Từ đó xác định các mô hình chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị phù hợp để khai thác các giá trị sản phẩm tốt nhất. Ví dụ, các tỉnh Yên Bái, Lạng Sơn đều có nhiều sản phẩm trà để làm quà tặng, nhưng loại trà nào mang ra nước ngoài bán có lợi thế nhất thì cần tính toán lại.

Ông Đỗ Quốc Hưng - Vụ trưởng Vụ Thị trường Á Phi (Bộ Công Thương) gợi ý, đối với thị trường truyền thống Trung Quốc, cần nghiên cứu khả năng phối hợp với Bộ, ngành chức năng, Hiệp hội và DN sản xuất, kinh doanh có uy tín của tỉnh tổ chức định kỳ hàng năm hoạt động xúc tiến thương mại tại các thị trường tiềm năng lớn còn nhiều dư địa cho các sản phẩm có thế mạnh của các tỉnh tại Trung Quốc (như Bắc Kinh, Hà Bắc, Hồ Nam, Sơn Đông, Tứ Xuyên…).

Ông Hưng cũng đề nghị địa phương cần tăng cường triển khai hướng dẫn các DN tiếp tục quan tâm khai thác thị hiếu người tiêu dùng của từng thị trường để có cách tiếp cận “đúng - trúng” với từng thị trường XK đã hướng đến. Đồng thời, quan tâm khai thác yếu tố thuận lợi trong “mùa vụ” với các thị trường. Ngoài ra, việc một số thị trường khu vực châu Á - châu Phi cũng canh tác nhãn, xoài nhưng có mùa vụ lệch so với vụ thu hoạch của Việt Nam cũng là điểm cần quan tâm, khai thác…

Còn theo ông Bùi Huy Sơn, cần tập trung ưu tiên phát triển XK các mặt hàng có quy mô XK lớn, lợi thế cạnh tranh cao (điện tử, dệt may, da giày, nông sản, đồ gỗ...) gắn với đa dạng hóa và nâng cao chất lượng sản phẩm XK cũng như tăng cường đa dạng hóa thị trường XK.

Bên cạnh đó, chú trọng phát triển XK qua thương mại điện tử xuyên biên giới, hệ thống phân phối nước ngoài, thúc đẩy chuyển nhanh sang thương mại chính ngạch đối với các nước có chung đường biên giới gắn với tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát thị trường nhằm ngăn chặn hàng lậu, hàng giả, hàng kém chất lượng, gian lận thương mại…

Cùng với đó, tiếp tục củng cố, phát triển và quản lý tốt hệ thống phân phối, nhất là bán lẻ. Trước mắt, hình thành nhanh hệ thống phân phối của một số DN lớn kinh doanh những vật tư chiến lược và hàng tiêu dùng thiết yếu, đóng vai trò chủ lực và là “đầu tầu” để lôi kéo, liên kết và định hướng cho các DN khác trong việc phát triển các hệ thống phân phối và tổ chức thị trường vừa theo ngành hàng, vừa theo không gian kinh tế.

Tin cùng chuyên mục

Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Tường Văn phát biểu tại Diễn đàn (Ảnh: Hoàng Tùng)

Tìm giải pháp chuyển đổi năng lượng xanh, kinh tế xanh cho Bắc Ninh

(PLVN) - Chiều 24/5, tại trung tâm Văn hóa Kinh Bắc tỉnh Bắc Ninh, Báo Xây dựng phối hợp với Sở Xây dựng, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Ban Quản lý khu công nghiệp tỉnh Bắc Ninh đã tổ chức Diễn đàn “Thực trạng và giải pháp chuyển đổi năng lượng xanh - kinh tế xanh ngành công nghiệp”.

Đọc thêm

Cơ giới hóa trong sản xuất góp phần tăng trưởng ngành nông nghiệp

Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Quảng Ngãi Hồ Trọng Phương phát biểu tại diễn đàn.
(PLVN) - Ngày 23/5, tại huyện Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phối hợp cùng Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi đã tổ chức Diễn đàn Khuyến nông Nông nghiệp với chủ đề "Ứng dụng cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp vùng Nam Trung Bộ - Tây Nguyên".

Chuyên nghiệp công tác quản trị dự án

Ảnh minh họa.
(PLVN) - “Huy động tổng lực, quyết không lùi tiến độ”, là ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính khi chủ trì cuộc họp về việc triển khai dự án đường dây 500kV mạch 3 Quảng Trạch - Phố Nối, các phương án bảo đảm cung ứng điện trong thời kỳ cao điểm năm 2024 - 2025 và các năm tiếp theo, vừa diễn ra hôm qua (23/5).

Cạnh tranh về giá có còn hiệu quả?

Nhiều siêu thị dùng chiến lược giá để hút khách. (Ảnh minh họa: PV).
(PLVN) - Vinfast nhận được số lượng đơn đặt hàng xe điện VF3 cao hơn 10.000 chiếc so với xe bán chạy nhất thị trường Việt Nam năm 2023 chỉ sau vài chục giờ mở bán. Mức giá thấp có phải là lý do khiến đơn hàng xe VF3 bùng nổ? Và câu chuyện cạnh tranh về giá có luôn mang đến hiệu quả kinh doanh tốt nhất không?

Sẵn sàng cung ứng điện trong mọi tình huống

Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì cuộc họp.
(PLVN) - Cùng với việc huy động tổng lực để bảo đảm tiến độ đường dây 500kV mạch 3 Quảng Trạch - Phố Nối, Thủ tướng yêu cầu phải chuẩn bị phương án cao nhất, sẵn sàng với khả năng xấu nhất có thể xảy ra để bảo đảm cung ứng điện cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng thời gian tới.

8 chữ 'vàng' trong quy hoạch vùng Trung du và miền núi phía Bắc

Trung du và miền núi phía Bắc là vùng có nhiều tiềm năng, lợi thế cho phát triển bền vững. (ảnh: (ảnh: dantoctongiao)
(PLVN) - Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã ký ban hành Quyết định 369/QĐ-TTg ngày 04/5/2024 phê duyệt Quy hoạch vùng Trung du và miền núi phía Bắc (TD&MNPB) thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050. Theo Bộ trưởng Bộ KH&ĐT Nguyễn Chí Dũng, Quy hoạch này thể hiện 8 chữ "Bản sắc - Sinh thái - Liên kết - Hạnh phúc"

Thanh tra việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng đối với 2 ngân hàng và 4 doanh nghiệp

Phó Thống đốc NHNN Phạm Quang Dũng chủ trì buổi công bố. (ảnh: NHNN)
(PLVN) - Ngân hàng TMCP Tiên Phong, Ngân hàng TMCP Xuất nhập khẩu Việt Nam, Công ty TNHH MTV Vàng bạc đá quí Sài gòn (SJC), CTCP Tập đoàn Vàng bạc đá quí Doji, CTCP Vàng bạc đá quí Phú Nhuận, Công ty TNHH Bảo Tín Minh Châu là đối tượng thanh tra việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng

Công bố kết quả xây dựng Bộ tiêu chí về thẩm định và giám sát dự án FDI thuộc thẩm quyền địa phương

Tham dự hội nghị có hơn 100 đại biểu đại diện cho các cơ quan liên quan ở TW và địa phương, các tổ chức quốc tế, Hiệp hội doanh nghiệp tại Việt Nam và nhiều học giả, chuyên gia về đầu tư quốc tế.
(PLVN) - Ngày 23/5/2024, Viện Nghiên cứu Đầu tư quốc tế (ISC) phối hợp với Đại sứ quán Úc tại Hà Nội đã tổ chức hội nghị nghiệm thu và công bố kết quả nghiên cứu xây dựng Bộ tiêu chí tiêu chí về thẩm định dự án đầu tư nước ngoài (ĐTNN-FDI) thuộc thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư của UBND cấp tỉnh và và Bộ tiêu chí giám sát, đánh giá hiệu quả FDI trên địa bàn tỉnh…

Kiểm kê thử nghiệm tài sản công đến 10/6

Cục Hàng không Việt Nam là một trong số các đơn vị thuộc đối tượng kiểm kê thử nghiệm tài sản công.
(PLVN) - Bộ Tài chính ban hành Quyết định về việc triển khai kiểm kê thử nghiệm tài sản công tại cơ quan, tổ chức, đơn vị, tài sản kết cấu hạ tầng do Nhà nước đầu tư, quản lý.

Giải ngân đầu tư công nguồn vốn ODA gặp khó

Các vướng mắc của tuyến đường sắt đô thị đoạn Nhổn - ga Hà Nội vẫn kéo dài. (Ảnh: Tạp chí TCDN)
(PLVN) - Tính đến hết ngày 15/5/2024, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công nguồn vốn nước ngoài của các Bộ, ngành đạt 8,58% kế hoạch vốn được giao, còn tỷ lệ này của các địa phương là 5,7%, trong đó nhiều Bộ, ngành, địa phương vẫn chưa giải ngân kế hoạch vốn 2024.

Đạo đức kinh doanh - Chìa khóa bền vững của doanh nhân Johnathan Hạnh Nguyễn

Ông Johnathan Hạnh Nguyễn.
(PLVN) -  Trong quá trình phát triển kinh tế đất nước, các doanh nhân đóng vai trò trụ cột, là lực lượng tiên phong thúc đẩy phát triển bền vững. Vì thế, cùng với phát triển sản xuất kinh doanh, đòi hỏi mỗi doanh nhân, doanh nghiệp còn phải có trách nhiệm với cộng đồng bằng tấm lòng nhân ái. Ông Johnathan Hạnh Nguyễn - Chủ tịch Tập đoàn Liên Thái Bình Dương (IPPG) là một trong những doanh nhân đã làm tốt cả 2 sứ mệnh đó.

Công ty cổ phần Lọc hóa dầu Bình Sơn: Tăng thu hàng triệu USD mỗi năm nhờ cải tiến công nghệ

Tàu nhập dầu thô VGO của BSR. (Ảnh: BSR).
(PLVN) - Nhà máy lọc dầu (NMLD) Dung Quất được thiết kế để vận hành 100% dầu thô từ mỏ Bạch Hổ. Tuy nhiên, trữ lượng và sản lượng của mỏ này ngày càng sụt giảm, không đáp ứng đủ nhu cầu của Nhà máy. Đứng trước thách thức này, giới chuyên gia đã cải tiến công nghệ, nhập thêm loại nguyên liệu mới để Nhà máy chạy công suất lên tới hơn 111%.