Các ĐH ’quên’ lập Hội đồng trường vì sợ… chia quyền

Điều lệ trường ĐH do Chính phủ ban hành ngày 30/7/2003 và Luật Giáo dục năm 2005 quy định về việc thành lập Hội đồng trường và chức năng nhiệm vụ của hội đồng này. Nhưng từ đó đến nay, chỉ có 10 trong 150 ĐH trực thuộc Bộ GD - ĐT thành lập Hội đồng trường.

Thực trạng trên được nêu ra tại buổi hội thảo “Những vấn đề đặt ra đối với giáo dục ĐH ở Việt Nam”, do Văn phòng Chính phủ và Ủy ban Văn hoá - giáo dục - thanh niên, thiếu niên và nhi đồng của Quốc hội phối hợp tổ chức tại TP HCM, hôm qua.

Theo điều lệ trường ĐH và Luật Giáo dục năm 2005, Hội đồng trường có những quyền hạn và trách nhiệm như: quyết nghị về mục tiêu chiến lược, kế hoạch phát triển của trường bao gồm dự án quy hoạch, kế hoạch phát triển trung hạn và dài hạn phù hợp với quy hoạch mạng lưới các trường ĐH của Nhà nước; quyết nghị chủ trương chi tiêu, đầu tư xây dựng cơ sở vật chất, mua sắm trang thiết bị từ nguồn vốn quy định; giám sát việc thực hiện “Quy chế thực hiện dân chủ trong các hoạt động của nhà trường” do Bộ trưởng Bộ GD-ĐT ban hành… 

ĐH Quốc gia Hà Nội là một trong số ít trường đã thành lập Hội đồng trường. Ảnh: Trung Kiên

Giáo sư Phạm Phụ nhận định: “Việc thành lập Hội đồng trường sẽ góp phần thúc đẩy chất lượng đào tạo cũng như hoạt động của các ĐH phát triển. Ngoài ra, Hội đồng trường sẽ là cầu nối giữa xã hội và nhà trường, và “bảo hiểm” cho sự hoàn thành nhiệm cụ của nhà trường thông qua kiểm soát và đánh giá. Nhưng nhiều năm nay, nhiều ĐH đang phớt lờ quy định thành lập Hội đồng trường”.

Các chuyên gia cũng cho rằng, nguyên nhân dẫn đến việc các ĐH của việt Nam không mặn mà với việc thành lập Hội đồng trường là do hiệu trưởng “sợ” bị chia bớt quyền lực. “Tại các ĐH, Hội đồng trường có quyền lực cao nhất, có quyền đề cử hiệu trường và ngược lại. Do vậy, các hiệu trưởng không muốn thực hiện việc này”, giáo sư Phạm Phụ cho biết.

Phó giáo sư - tiến sĩ Nguyễn Phương Nga, Giám đốc Trung tâm Đảm bảo chất lượng đào tạo và nghiên cứu phát triển giáo dục (ĐHQG Hà Nội), cho biết, việc thành lập Hội đồng trường sẽ thúc đẩy sự phát triển về chất lượng cũng như hoạt động của trường đó.

Một thực tế dễ nhận thấy là Hội đồng trường bao gồm nhiều thành viên là tổ chức bên ngoài, am hiểu về giáo dục, kinh tế, chính trị văn hóa…, có thể kiểm soát, đánh giá khách quan về tình hình hoạt động của trường đó. Điển hình như ĐHQG Hà Nội, Hội đồng trường đã được thành lập trong nhiều năm nay và luôn đóng góp ý kiến về mô hình đào tạo, hoạch định chiến lược phát triển…

Ông Lê Văn Học, Phó chủ nhiệm Ủy ban Văn hoá - giáo dục - thanh niên, thiếu niên và nhi đồng của Quốc Hội cho rằng, Bộ GD - ĐT đôi khi can thiệp quá sâu vào hoạt động của các ĐH. Ông Học đưa ra dẫn chứng: “Quy định ngày thi tại chức là một việc hết sức nhỏ của trường ĐH mà Bộ cũng nhúng tay vào. Trong khi đó, những vấn đề lớn hơn như chuyển dân Lập sang tư thục trong nhiều năm nay thì vẫn chưa thực hiện xong”.

Những vấn đề đặt ra đối với giáo dục ĐH ở Việt Nam mà các đại biểu đóng góp như: cơ chế, việc thành lập trường, quản trị, quản lý… sẽ được Ủy ban Văn hóa - giáo dục - thanh niên, thiếu niên ghi nhận và trình kỳ họp Quốc hội tới.