Các bến đò ngang trên tuyến đường thủy nội địa- Nơm nớp khi quá giang

Không đủ điều kiện vẫn hoạt động

Xã Bát Trang (An Lão) có 3 tuyến đò ngang trên sông Lạch Tray sang huyện Kim Thành và Thanh Hà (Hải Dương). Đó là các bến đò Ụ, Lau, Hệ. Trong số đó, bến đò Hệ có khách qua lại thường xuyên, đủ điều kiện cấp phép và hoạt động. Còn bến đò Lau và Ụ đều không có biển báo hiệu bến đò ngang theo quy định, thiếu thiết bị an toàn trên phương tiện (phao cứu sinh, bình chữa cháy). Cũng vì chưa hội đủ các điều kiện về bến khách ngang sông nên bến đò Ụ và Lau đều chưa được cấp phép hoạt động. Bến đò Kiều An ở thị trấn Trường Sơn sang xã Quốc Tuấn (An Dương) cũng tương tự. Ông Lê Thanh Thủy, Trạm trưởng Trạm quản lý đường sông Bến Kiền (Công ty cổ phần quản lý đường sông số 8) cho biết, tại xã Lại Xuân (Thủy Nguyên) có 2 bến đò ngang Pháp Cổ và Hoàng Xuân cũng chưa được cấp phép, nhưng thực tế người dân vẫn ngày ngày chèo đò đưa khách qua sông Phi Liệt.

Theo số liệu thống kê của Phòng Công thương huyện An Lão và Trạm quản lý đường sông Bến Kiền, trên các sông Lạch Tray (An Lão), Phi Liệt, Hàn (Thủy Nguyên) có gần 20 bến đò ngang hoạt động, trong số đó có ít nhất 5 bến đò ngang không đủ điều kiện hoạt động, chưa được cấp phép. Cụ thể phương tiện thiếu an toàn, thiếu phao cứu sinh, bình chữa cháy, chủ đò chưa qua lớp đào tạo, tập huấn lái đò hoặc đã học nhưng chưa có chứng chỉ hành nghề, bến bãi sơ sài, không có báo hiệu bến khách ngang sông. Theo lý giải của các chủ đò, đây hầu hết là những bến đò ngang mang tính “lịch sử”, tồn tại đã lâu. Để được cấp phép hoạt động chủ đò phải qua lớp đào tạo, được cấp chứng chỉ hành nghề. Tuy nhiên, có chủ đò lý giải, làm nghề theo kinh nghiệm, hằng ngày chở mấy người khách, cần gì phải có chứng chỉ.

Hiện tại, mỗi bến đò trung bình một ngày có khoảng 5-7 lượt khách qua sông, nhưng các bến vẫn duy trì hoạt động, bởi người dân vẫn có nhu cầu đi lại, trong số đó có những người đi đò thường xuyên như công nhân, người đi chợ.

Kiên quyết xử lý, phòng ngừa hậu quả

Để bảo đảm an toàn trong vận tải khách thủy nội địa, nhất là những bến đò ngang, chính quyền địa phương, cơ quan chức năng của huyện, ngành quản lý phối hợp kiểm tra, xử lý các vi phạm. Tuy nhiên, việc xử lý không dễ dàng. Ông Bùi Đức Bình, Phó chủ tịch UBND xã Bát Trang cho biết: Bát Trang ba bề bao bọc là sông nước với 11 km đê. Nếu không có đò ngang, tính từ điểm xa nhất của xã, người dân phải đi khoảng 10 km mới có bến đò ngang được cấp phép, hoặc phải đi vài chục km vòng vo mới tới được xã bên kia của bến đò. Người dân vẫn có nhu cầu đi lại, dù không nhiều. Thứ nữa, đầu tư mỗi con đò cùng tốn kém, người dân không dễ gì bỏ đi, cho dù thu nhập từ chèo đò chỉ như “tiền bỏ ống”. Ông Bình nói, lãnh đạo xã Bát Trang biết việc hoạt động của bến đò không phép là không đúng quy định nên  thường xuyên kiểm tra nhắc nhở hằng tháng, thậm chí hằng tuần trong thời kỳ mưa bão. Cũng có lần bến đò bị đình chỉ hoạt động, xã đưa phương tiện về tạm giữ, nhưng việc giữ đò không như giữ xe máy  hay ô tô có thể cất vào kho, mà cần có bến bãi, và có người trông coi đò. Đò của dân lại chung nhau giữa hai huyện, của hai địa phương phát sinh phức tạp. Cuối cùng đành trả lại chủ đò.

Ông Trần Văn Dũng, Trưởng phòng Công thương huyện An Lão cho rằng cần thiết phải đình chỉ những bến đò ngang không đủ điều kiện hoạt động. Bởi nhu cầu đi lại của người dân có, nhưng không nhiều, không thường xuyên, trong khi việc chèo đò qua sông rộng, nước xoáy rất nguy hiểm. Nếu không kiên quyết xử lý, khi xảy ra tai nạn, đòi hỏi liên quan đến trách nhiệm của người quản lý. Ngay từ bây giờ, lực lượng công an, thanh tra giao thông, chính quyền địa phương cần tăng cường kiểm tra hoạt động của các bến đò không bảo đảm an toàn giao thông đường thủy, chủ động phòng ngừa trước khi hậu quả xấu xảy ra.                                   

Đức Minh