Cà Mau: Ngăn ma túy từ cửa biển, giữ an toàn cho mỗi chuyến vươn khơi
Ma túy đang len lỏi vào hoạt động nghề biển, đe dọa trực tiếp đến an toàn của mỗi chuyến vươn khơi và tình hình an ninh, trật tự trên biển. Trước thực trạng đó, Công an tỉnh Cà Mau phối hợp Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh triển khai đồng bộ các giải pháp kiểm tra, xét nghiệm, tuyên truyền và quản lý ngay từ cửa biển, quyết tâm ngăn chặn ma túy từ sớm, từ xa, góp phần xây dựng môi trường lao động an toàn cho ngư dân.
Kiểm soát chặt từ cửa biển
Đặc thù của nghề biển là những chuyến đi kéo dài nhiều ngày, cường độ lao động cao. Lợi dụng điều này, ma túy đã len lỏi vào một bộ phận lao động với quan niệm sai lầm rằng chất kích thích có thể giúp chống mệt mỏi, thức khuya hoặc tăng sức chịu đựng. Thực tế, việc sử dụng ma túy không chỉ hủy hoại sức khỏe mà còn làm suy giảm khả năng nhận thức, mất kiểm soát hành vi, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn lao động và sự cố nghiêm trọng trên biển.
Đại tá Đặng Văn Hữu - Trưởng phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an tỉnh Cà Mau cho biết: “Việc sử dụng trái phép chất ma túy trên tàu cá không chỉ vi phạm pháp luật mà còn có thể dẫn đến tai nạn lao động, xô xát giữa các thuyền viên, mất khả năng điều khiển phương tiện do ảo giác hoặc gây va chạm tàu thuyền trên biển.
Trước thực trạng đó, Công an tỉnh Cà Mau phối hợp Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh triển khai kế hoạch rà soát, kiểm tra và xét nghiệm chất ma túy đối với thuyền viên, người lao động hoạt động nghề biển nhằm chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa”.
Các cảng cá, bến neo đậu trên địa bàn tỉnh mỗi ngày có hàng nghìn lượt phương tiện và ngư dân ra vào. Lao động thường xuyên biến động, thời gian bám biển dài ngày khiến công tác quản lý gặp nhiều khó khăn, tạo nguy cơ phát sinh các hành vi vi phạm pháp luật, trong đó có tệ nạn ma túy.
Ngay sau khi kế hoạch được triển khai, Công an các đơn vị, địa phương phối hợp với các đồn Biên phòng đồng loạt ra quân theo phương châm "đi từng bến, đến từng tàu, rà từng người", kiên quyết ngăn chặn vi phạm ngay từ khi phương tiện còn neo đậu.
Tại các trạm kiểm soát Biên phòng, tổ công tác trực tiếp lên từng tàu cá kiểm tra hành chính, đối chiếu giấy tờ và test nhanh ma túy đối với từng thuyền viên. Quy trình được thực hiện công khai, khách quan, đúng quy định pháp luật.
Song song với kiểm tra, lực lượng chức năng tuyên truyền, giải thích để chủ tàu và ngư dân hiểu rõ đây không chỉ là hoạt động phát hiện, xử lý vi phạm mà còn là giải pháp bảo vệ sức khỏe người lao động và bảo đảm an toàn cho mỗi chuyến biển.
Thượng tá Trần Văn Đức - Trưởng Công an phường Hiệp Thành cho biết, ngay trong ngày đầu triển khai, đơn vị phối hợp Đồn Biên phòng Nhà Mát kiểm tra hơn 10 phương tiện với 58 thuyền viên; 100% mẫu xét nghiệm đều âm tính với ma túy. Kết quả bước đầu góp phần nâng cao hiệu quả phòng ngừa, tạo sự yên tâm cho chủ tàu và ngư dân.
Đưa pháp luật đến tận cầu cảng
Bên cạnh công tác kiểm tra, Công an tỉnh Cà Mau và BĐBP tỉnh đổi mới hình thức tuyên truyền theo hướng trực quan, linh hoạt, phù hợp với đặc thù nghề biển.
Thay vì tổ chức Hội nghị tập trung, cán bộ, chiến sĩ trực tiếp đến cầu cảng, bến cá và các trạm kiểm soát Biên phòng để tuyên truyền cho chủ tàu, tài công và thuyền viên trong thời gian chờ làm thủ tục xuất bến.
Thông qua những buổi trao đổi ngắn gọn, lực lượng chức năng phân tích tác hại của ma túy đối với sức khỏe, khả năng lao động và sự an toàn của cả con tàu; đồng thời bác bỏ quan niệm sai lầm cho rằng ma túy giúp tăng sức bền hoặc chống buồn ngủ khi đi biển dài ngày.
Cùng với nội dung phòng, chống ma túy, các tổ công tác còn kết hợp tuyên truyền chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU); phổ biến quy định về ranh giới vùng biển Việt Nam, hướng dẫn quy trình xuất, nhập bến, kỹ năng ứng phó thời tiết xấu và duy trì liên lạc với lực lượng chức năng khi phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật trên biển.
Ông Vũ Văn Anh (ngư dân nhiều năm gắn bó với vùng biển Gành Hào), chia sẻ: "Sự an toàn của mỗi chuyến biển không chỉ phụ thuộc vào sóng gió mà còn nằm ở sự tỉnh táo của từng thuyền viên. Mỗi người nói không với ma túy là đang bảo vệ chính mình, đồng đội và gia đình".
Nhờ cách tuyên truyền gần gũi, nhiều chủ tàu, tài công và thuyền viên đã tự nguyện ký cam kết không vi phạm pháp luật về ma túy, không chứa chấp và không sử dụng lao động nghiện hoặc sử dụng trái phép chất ma túy.
Theo lực lượng chức năng, việc rà soát, kiểm tra chất ma túy đối với thuyền viên không chỉ là biện pháp quản lý hành chính mà còn là giải pháp căn cơ nhằm xây dựng môi trường lao động an toàn, văn minh và bền vững trên biển. Chỉ một người sử dụng ma túy cũng có thể đẩy cả con tàu vào tình huống nguy hiểm, dẫn đến tai nạn lao động, va chạm phương tiện, thậm chí chìm tàu, gây thiệt hại về người và tài sản.
Vì vậy, cùng với việc tăng cường kiểm tra, lực lượng Công an và BĐBP yêu cầu các chủ tàu nâng cao trách nhiệm trong tuyển dụng, quản lý lao động, kiên quyết không để người nghiện hoặc sử dụng trái phép chất ma túy làm việc trên tàu cá.
Sự phối hợp chặt chẽ giữa Công an tỉnh Cà Mau và Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh đang từng bước hình thành "lá chắn" phòng, chống ma túy ngay từ các cửa biển. Việc kết hợp đồng bộ giữa kiểm tra, tuyên truyền, nâng cao nhận thức với phát hiện và xử lý nghiêm vi phạm không chỉ ngăn chặn nguy cơ ma túy xâm nhập hoạt động nghề biển mà còn góp phần giữ vững an ninh, trật tự trên biển, củng cố thế trận an ninh nhân dân và quốc phòng toàn dân trên tuyến biển.