Buồn cho các “tân binh”
Thị trường chưa hề có dấu hiệu hồi phục, giá cổ phiếu vẫn trượt dốc không phanh, nhưng cả 2 sàn HOSE và HASTC liên tục có thêm “ tân binh”. Mặc dù có nhiều mã được coi là “ hàng khủng”, nhà đầu tư ngóng đợi, nhưng kết cục thật đáng buồn, khi hầu hết đều không đạt mức giá tham chiếu, cũng trượt giá cùng các cổ phiếu cũ niêm yết.
Giá sụt giảm mạnh
Ngay trong phiên giao dịch chào sàn ngày 3- 11, giá PVF, một cổ phiếu được coi là “ hàng khủng” giảm hết biên độ cho phép 20%, từ giá tham chiếu 30.000 đồng xuống 24.000 đồng, với 153.460 đơn vị khớp thành công, không có dư mua. Đến ngày 21- 11, giá PVF chỉ còn được giao dịch ở mức 17.500 đồng/CP.
Phiên giao dịch cuối tuần 21-11, sàn Hà Nội có thêm 3 mã chứng khoán kết thúc 1 tuần giao dịch với 7 mã chứng khoán mới. Đó là 8 triệu cổ phiếu của CTCP Than Đèo Nai (MCK: TDN), 10 triệu cổ phiếu của CTCP Than Cao Sơn (MCK: TCS) và 1 triệu cổ phiếu của CTCP Dược thú y Cai Lậy (MCK: MKV). Như vậy, sàn Hà Nội hiện có tới 5 doanh nghiệp thuộc Tập đoàn Than-Khoáng sản Việt
Tuy nhiên, ngay trong ngày giao dịch đầu tiên, cổ phiếu TDN có mức giá giao dịch bình quân đạt 29.300 đồng/CP với 13.400 cổ phiếu được chuyển nhượng thành công, tương ứng giá trị giao dịch 393 triệu đồng. Cổ phiếu TCS có mức giá bình quân 24.500 đồng/CP với 73.200 cổ phiếu được chuyển nhượng thành công, tương ứng với 1,8 tỷ đồng giá trị giao dịch. Với sự vượt trội hơn hẳn về tính thanh khoản, cổ phiếu MKV trong ngày giao dịch đầu tiên thu hút sự chú ý của nhà đầu tư với 143.400 cổ phiếu giao dịch thành công, tương ứng đạt 2,2 tỷ đồng. Tất nhiên, các mức giá này đều không phải là điều mong đợi của các doanh nghiệp, bởi nếu niêm yết ở thời điểm thuận lợi hơn, giá của các cổ phiếu này sẽ cao hơn nhiều.
Trước đó, cổ phiếu SSM của Công ty Cổ phần Chế tạo kết cấu thép Vneco.SSM, chào sàn ngày 17- 11 với khối lượng hơn 2,75 triệu cổ phiếu có mức giá bình quân trong ngày đầu tiên 13.400 đồng/cổ phiếu và xuống ngay mức 11.900 đồng/cổ phiếu ngay trong ngày giao dịch thứ hai. Hai thành viên khác của sàn Hà Nội cùng có phiên giao dịch đầu tiên vào ngày 19- 11 là L61 của Công ty Cổ phần Lilama 69-1 với khối lượng chứng khoán niêm yết 7.015.000 cổ phiếu và cổ phiếu THB của Công ty Cổ phần Bia Thanh Hóa với khối lượng chứng khoán niêm yết là 11.424.570 cổ phiếu. Giá của cả 2 cổ phiếu này đều chịu chung số phận như các “tân binh” khác.
Khó có thể lùi
Mặc dù biết rất rõ tình hình thị trường, nhưng hầu hết các “tân binh” mới lên sàn đều không thể lùi được, bởi kế hoạch có từ trước và thời gian chuẩn bị cũng khá lâu. Vì vậy, theo HOSE và HASTC, từ nay đến cuối năm, danh sách các tân binh sẽ tiếp tục dài thêm. Xét về mặt cung hàng, việc lên sàn của doanh nghiệp không làm thay đổi lượng, nếu số lượng cổ phiếu của doanh nghiệp chỉ chuyển từ OTC lên sàn chính thức mà không tăng thêm. Tuy nhiên, nếu việc chào sàn không được như mong đợi cũng ảnh hưởng khá lớn tới thương hiệu, hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, nhất là khi thị trường không mấy mặn mà với các cổ phiếu.
Chính vì vậy, đầu tháng 11- 2008, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đề nghị Sở Giao dịch Chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh (HOSE) và Trung tâm Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HASTC) xem xét chặt chẽ các hồ sơ đăng ký niêm yết chứng khoán. Theo đó, đối với các doanh nghiệp có kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh đến hết quý 3- 2008 bị lỗ, hoặc không có trích lập dự phòng theo quy định, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đề nghị HOSE và HASTC cân nhắc, thẩm định kỹ lưỡng, nếu cần thiết tạm ngừng xem xét hồ sơ cho đến khi có kết quả kinh doanh quý 4- 2008, nhằm mục tiêu cao nhất là bảo vệ lợi ích của nhà đầu tư tránh những tác động xấu đến cổ phiếu của doanh nghiệp sau khi niêm yết.
Tiến sỹ Nguyễn Sơn, Trưởng Ban phát triển thị trường (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước) cho rằng: “Về dài hạn, việc doanh nghiệp chuyển cổ phiếu từ giao dịch tự do trên sàn OTC sang niêm yết chính thức là tốt. Kiến nghị trên của Uỷ ban Chứng khoán chỉ là lời đề nghị HASTC và HOSE kiểm tra chặt chẽ hồ sơ của doanh nghiệp, tránh tình trạng không rõ ràng về mặt thông tin, còn quyết định có lên sàn hay không là quyền chủ động của doanh nghiệp. Các nhà đầu tư cũng nên xem xét kỹ khi biểu quyết thông qua phương án lên sàn của doanh nghiệp tại kỳ đại hội cổ đông”. Trong điều kiện hiện nay, nếu lên sàn với mức giá quá thấp, doanh nghiệp sẽ không chịu, nhưng đưa ra mức giá quá cao, sẽ bị thị trường cắt giá xuống. Kết quả, chính doanh nghiệp chịu hậu quả. Ngoài ra, cả thị trường cũng bị ảnh hưởng chung.
Xét về dài hạn, việc niêm yết cổ phiếu lên sàn chính thức của các doanh nghiệp là hoàn toàn hợp lý. Nhà đầu tư cũng mong đợi cổ phiếu họ nắm giữ có tính minh bạch cao thông qua việc tuân thủ các quy định về công bố thông tin và chuẩn mực kế toán. Bên cạnh đó, thị trường chứng khoán vẫn là một kênh huy động vốn hiệu quả cho các doanh nghiệp. Tuy nhiên, lựa chọn thời điểm lên sàn là điều cần thiết trong lúc này.
Hồng Thanh