Biểu dương điển hình “Làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”: Đề cao sự ghi nhận từ cơ sở

Điển hình từ mỗi việc làm cụ thể, mỗi tấm gương bình dị

Ngay từ thời gian đầu triển khai Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, Thành ủy Hải Phòng nhận thức rõ ý nghĩa quan trọng của đợt sinh hoạt chính trị rộng lớn này. Đồng chí Dương Anh Điền, Phó bí thư Thường trực Thành uỷ, khẳng định: Việc phân kỳ “học tập”, “làm theo” thực ra chỉ để tập trung phương pháp tổ chức, tiến hành. Còn trong thực tế, vấn đề “học tập” và “làm theo” tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh gắn bó hữu cơ với nhau, đúng như lời Bác dạy: “Học đi đôi với hành”.

Cùng với chỉ đạo triển khai hội thi kể chuyện tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, hướng phần thi của các thí sinh vào việc liên hệ với thực tế cơ sở, Ban chỉ đạo thành phố triển khai Cuộc vận động  sớm chỉ đạo các ban, ngành, địa phương chú trọng phát hiện, tôn vinh các điển hình trong “làm theo”, lập danh sách những điển hình trong học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, tập trung vào những điển hình với những việc làm cụ thể tại các địa phương, đơn vị. Bước đầu, các địa phương lựa chọn gửi Ban Tuyên giáo Thành uỷ tổng hợp danh sách tạm thời với 130 cá nhân tiêu biểu, phần lớn là bí thư chi bộ, chủ tịch hội cựu chiến binh, một số là giáo viên, bác sĩ, một số trưởng, phó phòng, cán bộ xã, phường đang tại chức…; cũng có một số nguyên là lãnh đạo thành phố, bí thư quận uỷ….Về cơ bản, danh sách bước đầu  thể hiện các tấm gương điển hình được phát hiện trên nhiều lĩnh vực của đời sống, chứng tỏ phong trào thi đua diễn ra sôi nổi và rộng khắp trên địa bàn thành phố.

Tuy nhiên, tại cuộc họp Ban chỉ đạo thành phố triển khai Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, một số thành viên chỉ đạo và đại biểu tham dự cho rằng: Cần một danh sách toàn diện hơn nữa trên mọi lĩnh vực của đời sống. Việc lựa chọn các gương điển hình không nên chạy theo số lượng, mà trước mắt tập trung vào các tấm gương thật điển hình. Những tấm gương đó phải tạo được sức lan toả và được xã hội công nhận. Nếu không lựa chọn kỹ, việc biểu dương cá nhân điển hình trong làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh có thể sẽ phản tác dụng.

Sự ghi nhận của cơ sở là thước đo quan trọng

Từ cuối năm 2008, khi Đảng bộ thành phố chủ động đẩy mạnh triển khai Cuộc vận động theo chiều sâu, nhiều ý kiến nhìn nhận từ góc độ công tác lãnh đạo cũng như thực hiện ở cơ sở, chúng ta có nhiều thuận lợi khi triển khai Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, nhất là dưới hình thức hội thi kể chuyện tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh. Khi đặt ra vấn đề biểu dương những điển hình trong “làm theo”, một số ngành, địa phương còn lúng túng. Đồng chí Phó bí thư Thường  trực Thành uỷ Dương Anh Điền cũng cho rằng nhiều tấm gương tiêu biểu, nhưng không phải ai cũng sẵn sàng dám nhận là mình đã học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, đó là vấn đề tâm lý xã hội. Vì vậy, việc phát hiện, lựa chọn các tấm gương điển hình cần được chú trọng cả về quy trình thực hiện và tiêu chí đánh giá. Bên cạnh sự giới thiệu của các tổ chức, đoàn thể, cần có sự thẩm tra và công nhận của các Đảng bộ cơ sở, sự hiệp thương giữa các tổ chức, đoàn thể. Không nên cứng nhắc cho rằng, ‘”nhất định địa phương, đơn vị  mình phải có, từ đó mà làm theo kiểu “bó đũa chọn  cột cờ”, vì đây không phải là việc bình xét thi đua bình thường. Lựa chọn những tấm gương điển hình để biểu dương sẽ gặp khó khăn, bởi việc biểu dương mỗi điển hình sẽ gắn với phong trào thi đua rộng khắp, có ý nghĩa chính trị sâu sắc, gắn với tên tuổi vị lãnh tụ vĩ đại của cả dân tộc”.

Đồng chí Phó bí thư Thường trực cũng cho rằng: “Một hạn chế thấy rõ trong triển khai Cuộc vận động trong thời gian qua là chưa giải quyết tốt vấn đề “xây” và “chống”, chủ yếu biểu dương, khen ngợi, chưa tập trung phê phán những trường hợp không quan tâm việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh. Đồng thời, nên tập trung vào những tấm gương trực tiếp tại cơ sở, hạn chế biểu dương cấp lãnh đạo “Tất nhiên, nếu lãnh đạo xứng đáng thì hoàn toàn nên biểu dương, nhưng biểu dương ở góc độ gương mẫu, đi đầu, chứ không chỉ căn cứ vào thành tích chung của một địa phương, đơn vị”.

Đồng chí Bí thư Thành uỷ Nguyễn Văn Thuận, Trưởng Ban chỉ đạo thành phố triển khai Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” khẳng định: Hải Phòng trong thời kỳ nào, giai đoạn nào cũng có những tấm gương điển hình trong các phong trào thi đua lao động sản xuất, trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Điều quan trọng là chúng ta có  biết cách phát hiện, biết khơi dậy những tấm gương đó không. Trong quá trình lựa chọn, nên chú trọng những tấm gương bình dị, gần gũi với cuộc sống nhưng có sức truyền cảm lớn. Quá trình lựa chọn không thực hiện như công tác thi đua khen thưởng, mà mỗi tấm gương được lựa chọn trước hết phải nhận được sự đánh giá cao, sự ghi nhận ở cơ sở chứ không chỉ thể hiện ở các bản báo cáo. Các ban, ngành liên quan cố gắng xây dựng một quy trình tương đối để có cơ sở lựa chọn, trong đó đề cao sự thừa nhận, tôn vinh của cơ sở và nhân dân, sao cho mỗi điển hình được biểu dương phải tạo được sự lan toả trong xã hội, chuyển biến nhận thức và hành động, góp phần quan trọng vào thành công chung của Cuộc vận động.  

Việt Anh