Bát nháo thị trường linh kiện máy tính

Mong manh ranh giới hàng xịn, hàng nhái

Theo một dân chuyên buôn bán linh kiện máy tính, hiện trên thị trường Hải Phòng có rất nhiều hàng nhái của các hãng nổi tiếng, nguồn hàng này đều có xuất xứ từ Trung Quốc. Thông thường, các điểm bán linh kiện máy tính tự nhập về hoặc qua một đầu nậu rồi bán cho người tiêu dùng. Cần phải khẳng định, đó là hàng lậu 100% và đương nhiên chất lượng rất kém. Hàng xịn có gì thì hàng lậu  có thứ nấy, kể cả những linh kiện tinh xảo như: main board, chip, ram, ổ cứng, ổ quang…

Không như những loại hàng nhái khác, hàng nhái linh kiện máy tính không phải ai cũng biết, chỉ thợ máy tính mới phát hiện ra. Đó là điều khó khăn cho người tiêu dùng. Đó là lý do vì sao linh kiện máy tính nhái vẫn xuất hiện đều  và tiêu thị tốt trên thị trường. Theo một thợ máy tính, việc phân biệt giữa main thật và giả rất khó khăn vì chúng giống nhau đến … 90%, nhưng đã làm nghề, chỉ cần liếc qua là có thể phân biệt được, vì main nhái thường bé hơn, mạch bé hơn, khe cắm mở rộng ít, khe cắm bộ nhớ hay lỗi. Main board nhái thường chênh với main chính hãng tới 40% giá thành. Ram- một loại bộ nhớ chính của máy cũng bị làm nhái nhiều mà dân lắp máy tính hay gọi là “ram tìu” (tức là ram Tàu). Thương hiệu bị nhái nhiều nhất là Kingston. Loại ram này phát hiện được ngay chỉ có chuyên gia của hãng. Loại ram “đểu” này thường báo dung lượng không chính xác, dùng một thời gian chân bị gỉ sét, lỏng lẻo, bo mạch bị sùi…

Những tưởng bộ chip vi xử lý tinh xảo đến vậy khó có thể làm nhái, nhưng chip nhái vẫn có trên thị trường, dân lắp máy gọi là chip tray, tức là chỉ có chip và lắp quạt tỏa nhiệt của Trung Quốc. Đây là loại chip không  tem mác, khi chạy tỏa nhiệt độ cao, dùng một thời gian quạt sẽ bị khô. Lắp chip này vào, khách hàng  không thể biết được nếu như không mở máy ra kiểm tra. Còn chip chính hãng thường được gọi là chip box, bao giờ cũng có hộp, hướng dẫn, tem mác đầy đủ. Nguồn máy tính là thứ được làm giả nhiều nhất vì công nghệ đơn giản hơn. Sử dụng nguồn kém chất lượng không đạt được công suất thực, không đáp ứng đủ nguồn điện cho main, chip nên dễ làm hỏng máy. Ngoài ra, hàng giả linh kiện, phụ kiện ngoại vi máy tính còn có chuột, bàn phím, USB, máy in, màn hình LCD… trong đó nhiều nhất là màn hình LCD nhái của hãng Samsung.

Vì sao hàng nhái ngang nhiên tồn tại?

Trong thực tế, nếu để bộ main, chip hàng nhái và hàng thật trong tủ trưng bày, người sành cũng khó có thể phát hiện ra huống chi là các cơ quan chức năng. Chỉ có thể phân biệt được bằng các phương tiện đo kiểm tra hiện đại hoặc sau một thời gian sử dụng, điều này, các cơ quan chức năng phải bó tay. Họ chỉ có thể quản lý hóa đơn đầu vào, tức là kiểm tra xuất xứ của một nhóm hàng, không thể kiểm tra toàn bộ, thiếu chuyên môn. Linh kiện máy tính thường tiêu thụ nhanh nên nhiều nơi thoải mái nhập hàng lậu về để bán, còn hàng nhập chính hãng cứ để trưng bày, đó là lý do vì sao hàng nhái vẫn ngang nhiên tồn tại và người tiêu dùng tiếp tục bị thiệt hại.

Một cách mà hàng lậu, hàng nhái điềm nhiên “song hành” với hàng chính hãng là mua dễ dãi của người tiêu dùng. Trừ các cơ quan, còn lại người tiêu dùng mua không lấy hóa đơn, nên các điểm bán dễ dàng cân đối đầu ra, đầu vào để qua mắt cơ quan thuế và quản lý thị trường. Hơn nữa, linh kiện máy tính thường nhỏ, không cồng kềnh, nên không cần thiết phải có kho chứa lớn. Chỉ cần  chiếc cặp hay ba lô là có thể đựng được hàng chục bộ linh kiện trị giá vài chục triệu đồng. Nếu kiểm tra, chỉ trong vài phút hàng nhái tẩu tán hết, cơ quan chức năng khó có thể phát hiện.

Một điều nữa khiến hàng nhái có chỗ đứng trên thị trường là rất ít người mua linh kiện rời, mà thường mua cả bộ máy tính. Chính điều này nên một số cơ sở lắp ráp thoải mái đưa hàng rởm vào và cũng bảo hành 1 năm. Tất nhiên, dù linh kiện rởm nhưng cũng chế bằng công nghệ cao nên cũng phải sau hơn 1 năm mới hỏng, vừa là lúc hết hạn bảo hành. Một “chiêu nữa” các điểm bán hàng thường tung ra là bảo hành trong 3 năm. Nghe có vẻ hấp dẫn, nhưng công nghệ máy tính đổi mới từng ngày, từng tuần. Chẳng hạn 3 năm trước, 1 chiếc máy tính Pentium 4 là quá “khủng”, nhưng bây giờ “bói” cũng không ra. Vậy lấy gì ra để thay, trừ phải bỏ thêm tiền “cồ các” mua đồ mới.

Để người tiêu dùng yên tâm mua đúng hàng chính hãng cũng không khó. Nếu mua cả bộ cần yêu cầu phiếu bảo hành cả bộ (tất nhiên là bảo hành theo hãng chứ không phải bảo hành theo chế độ của cửa hàng bán). Ở Hải Phòng có nhiều công ty là đại lý chính hãng gồm: Trần Ly, Hoàng Cường, CPN… Còn nếu mua máy dựng, cần yêu cầu phiếu bảo hành chính hãng của từng linh kiện như: main, chip, ram, ổ cứng, ổ quang… vì bất cứ hãng nào cũng có chế độ bảo hành riêng biệt và đó cũng là giấy chứng nhận xuất xứ. Hãy là người tiêu dùng thông thái để tránh những thiệt hại không đáng có.

Quỳnh Phương