Bảo đảm thống nhất quy định về thuế tối thiểu toàn cầu với chuẩn mực OECD

Phát biểu tại buổi thẩm định, Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh nêu rõ, qua hơn 02 năm triển khai, Nghị quyết số 107/2023/QH15 đã kịp thời nội luật hóa các quy định về Thuế tối thiểu toàn cầu, bảo đảm quyền đánh thuế của Việt Nam đối với các tập đoàn đa quốc gia có hoạt động đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam; góp phần hạn chế nguy cơ chuyển quyền đánh thuế sang các quốc gia khác, phù hợp với xu hướng cải cách thuế quốc tế và yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế; kết quả thu ngân sách từ thuế TNDN bổ sung trong năm đầu triển khai cũng cho thấy chính sách đã phát huy hiệu quả, góp phần bảo vệ nguồn thu ngân sách nhà nước; đồng thời, bảo đảm môi trường đầu tư minh bạch, bình đẳng.

Tuy nhiên, thực tiễn triển khai cũng cho thấy một số quy định của Nghị quyết cần tiếp tục được rà soát, hoàn thiện để bảo đảm phù hợp hơn với yêu cầu quản lý nhà nước và thực tiễn phát sinh. Do đó, Thứ trưởng đề nghị các thành viên Hội đồng tập trung trao đổi, làm rõ các nội dung về việc chuẩn hóa một số quy định về kỹ thuật lập pháp, bảo đảm thống nhất với Quy định mẫu của OECD và tạo thuận lợi trong quá trình áp dụng, trao đổi thông tin, hợp tác quốc tế về thuế; bãi bỏ quy định về Quy định tổng hợp thu nhập chịu thuế tối thiểu (IIR) trên cơ sở cân đối tính hiệu quả thu ngân sách và chi phí tuân thủ của người nộp thuế, chi phí quản lý của cơ quan thuế…

Theo báo cáo Bộ Tài chính, kỳ tính thuế 2024 là năm đầu tiên Việt Nam chính thức triển khai cơ chế Thuế tối thiểu toàn cầu (TTTC) theo Nghị quyết số 107/2023/QH15 của Quốc hội và Nghị định số 236/2025/NĐ-CP của Chính phủ. Bộ Tài chính đã triển khai nhanh chóng, kịp thời công tác tuyên truyền, phổ biến về chính sách thuế tối thiểu toàn cầu như ban hành công văn giới thiệu các nội dung của Nghị định số 236/2025/NĐ-CP, tổ chức hội thảo trực tuyến và trực tiếp hướng dẫn thực hiện chính sách thuế tối thiểu toàn cầu…

Tính đến ngày 10/7/2026, kết quả triển khai cơ chế thuế tối thiểu toàn cầu trên phạm vi toàn quốc: Có 1.654 Tập đoàn đã kê khai, nộp tờ khai thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung tối thiểu nội địa đạt chuẩn (QDMTT) và 22 Tập đoàn kê khai, nộp tờ khai IIR với tổng số thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung đã nộp vào ngân sách Nhà nước đạt 15.973 tỷ đồng.

Mục đích ban hành Nghị quyết nhằm bảo đảm phù hợp với quy tắc thuế tối thiểu toàn cầu thuộc Trụ cột 2 và các hướng dẫn của OECD; không vi phạm các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Tháo gỡ khó khăn cho các dự án đầu tư trọng điểm có yếu tố đặc thù. Tăng cường tính linh hoạt trong tổ chức thực hiện và xử lý kịp thời các trường hợp phát sinh để đảm bảo ổn định môi trường đầu tư.

Dự thảo Nghị quyết sửa đổi, bổ sung khoản 4 Điều 3 về khái niệm Công ty mẹ tối cao; bổ sung khoản 9a Điều 4 quy định về cơ chế xác định thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung tối thiểu nội địa đạt chuẩn bằng 0 trong năm tài chính đối với doanh nghiệp thực hiện dự án BOT điện có bảo lãnh Chính phủ (GGU); sửa đổi, bổ sung khoản 2 Điều 8, bổ sung cơ chế giao Chính phủ được ban hành Nghị định để kịp thời xử lý các vấn đề phát sinh khác với Nghị quyết 107/2023/QH15 trong quá trình thực hiện kê khai; bãi bỏ quy định tại Điều 5, khoản 2 và khoản 8 Điều 6 Nghị quyết số 107/2023/QH15 về Quy định tổng hợp thu nhập chịu thuế tối thiểu (IIR)…

Tại buổi thẩm định, một số thành viên Hội đồng nêu rõ, theo quy định mẫu về chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu của OECD, “công ty mẹ tối cao” bao gồm công ty chính của tập đoàn trong trường hợp tập đoàn gồm công ty chính và một hoặc nhiều cơ sở thường trú; hoặc đơn vị nắm giữ trực tiếp hoặc gián tiếp quyền kiểm soát đối với một đơn vị khác và không bị đơn vị khác nắm giữ quyền kiểm soát, do đó, dự thảo Nghị định cần quy định cụ thể hơn khái niệm về “Công ty mẹ tối cao” để bao quát đầy đủ nội dung theo quy định OECD; đồng thời, xem xét, nghiên cứu việc bổ sung cơ chế giao Chính phủ được ban hành Nghị định để kịp thời xử lý các vấn đề phát sinh khác với Nghị quyết 107/2023/QH15 trong quá trình thực hiện kê khai…