Bảo đảm BĐG là tiêu chí xét khen thưởng trong thực hiện TGPL
Bộ Tư pháp vừa ban hành Thông tư số 07/2011/TT-BTP hướng dẫn bảo đảm bình đẳng giới (BĐG) trong tổ chức cán bộ và hoạt động trợ giúp pháp lý (TGPL), gồm 4 Chương, 26 Điều.
Một trong những nội dung đáng chú ý là bảo đảm BĐG là một trong các tiêu chí xếp hạng thi đua khen thưởng của các tổ chức thực hiện TGPL và người thực hiện TGPL. Ngoài ra, tổ chức thực hiện TGPL sẽ theo dõi việc thực hiện, thống kê, báo cáo và tổ chức đánh giá chất lượng các vụ việc TGPL về bảo đảm BĐG trên cơ sở Bộ tiêu chuẩn đánh giá chất lượng vụ việc TGPL và mức độ thực hiện các quy định tại Thông tư này.
Để bảo đảm BĐG, Thông tư quy định rõ ràng trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước về TGPL, tổ chức thực hiện TGPL, các đoàn thể chính trị - xã hội có liên quan. Chẳng hạn, cơ quan quản lý nhà nước về TGPL thì chịu trách nhiệm tuyển chọn, thu hút để bảo đảm có đầy đủ hai giới trong đội ngũ cán bộ lãnh đạo, Trợ giúp viên pháp lý và viên chức pháp lý của Trung tâm và Chi nhánh; bảo đảm đội ngũ cán bộ TGPL được đào tạo, có kiến thức về giới và ổn định để tích lũy kinh nghiệm hoạt động thực tiễn, giải quyết vụ việc có chất lượng; tăng cường nguồn lực thực hiện TGPL; xây dựng các giải pháp khuyến khích về tinh thần, vật chất để thu hút bảo đảm cân bằng tỉ lệ giới trong đội ngũ cộng tác viên TGPL.
Vấn đề giới là vấn đề tương đối nhạy cảm nên trong quá trình thực hiện TGPL người thực hiện TGPL phải tuyệt đối tuân thủ quy định về bảo đảm bí mật thông tin của người được TGPL. Tất cả các hoạt động như xây dựng kế hoạch, công tác thông tin truyền thông, tư vấn pháp luật, tham gia tố tụng, đại diện ngoài tố tụng, hoạt động của Câu lạc bộ TGPL và các hoạt động TGPL khác đều phải có sự lồng ghép giới, bảo đảm BĐG. Trong quá trình thực hiện TGPL, người thực hiện TGPL không tuân thủ các quy định về bảo đảm BĐG và có hành vi phân biệt đối xử trên cơ sở giới đối với người được TGPL thì căn cứ vào tính chất, mức độ vi phạm sẽ bị xử lý kỷ luật hoặc bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật.
Đối với các trường hợp đặc thù (phụ nữ nghèo, phụ nữ thuộc đối tượng chính sách theo Nghị định 07/2007/NĐ-CP và nữ giới trong các trường hợp là nạn nhân của bạo lực gia đình; người đang trong quá trình chuẩn bị thủ tục kết hôn và ly hôn; nạn nhân bị mua bán; nạn nhân bị bóc lột sức lao động hoặc bị xâm hại tình dục; người có tranh chấp, vướng mắc pháp luật, người bị hại, bị can, bị cáo trong thời gian mang thai, đang nuôi con nhỏ dưới 36 tháng; người dân tộc thiểu số ở các vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn hoặc người di cư; người bị nhiễm HIV; người khuyết tật hoặc đang bị các bệnh hiểm nghèo; người lao động bị sa thải trái pháp luật hoặc nạn nhân bị lừa đảo trong quan hệ lao động, trong quan hệ hôn nhân gia đình hoặc bị tước đoạt tài sản trái pháp luật), người thực hiện TGPL phải thông báo cho họ về quyền được pháp luật bảo vệ, được sử dụng dịch vụ pháp lý miễn phí, không được có hành vi phán xét, đổ lỗi, gây áp lực, gây sợ hãi hoặc làm tổn thương về mặt tâm lý cho người được TGPL.
Có thể nói, Thông tư có nhiều quy định nhằm mục tiêu tạo cơ sở pháp lý để các tổ chức thực hiện TGPL thực hiện bảo đảm BĐG trong tổ chức cán bộ và hoạt động TGPL một cách đồng bộ và có hiệu quả trong toàn quốc; bảo đảm nam giới và nữ giới thuộc diện người được TGPL được nâng cao nhận thức pháp luật về BĐG và thụ hưởng TGPL một cách bình đẳng; hoạt động TGPL phù hợp với đặc điểm và nhu cầu của từng giới; bảo đảm TGPL phát triển có chiều sâu, ổn định và bền vững trên cơ sở cân bằng giới trong nguồn lực thực hiện TGPL.
Hoàng Thư