Bắc Ninh kiến tạo động lực từ công nghiệp công nghệ cao
PLVN) - Từ một địa phương có xuất phát điểm là tỉnh thuần nông, Bắc Ninh đã vươn lên trở thành trung tâm sản xuất điện tử hàng đầu Việt Nam. Trên nền tảng đó, địa phương đang mở ra không gian phát triển mới với các lĩnh vực bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), nghiên cứu và phát triển (R&D), từng bước kiến tạo hệ sinh thái công nghệ cao, tạo động lực tăng trưởng bền vững và hiện thực hóa mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.
Những năm qua, Bắc Ninh được biết đến là "thủ phủ" sản xuất điện tử của cả nước với sự hiện diện của nhiều tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới như Samsung, Canon, Foxconn, Goertek, Luxshare-ICT hay Amkor Technology. Không chỉ tạo nên chuỗi sản xuất điện tử quy mô lớn, các doanh nghiệp này còn góp phần đưa Bắc Ninh trở thành một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu.
Đặc biệt, Samsung với tổng vốn đầu tư gần 11 tỷ USD đã trở thành biểu tượng cho sức hấp dẫn của môi trường đầu tư Bắc Ninh. Từ thành công của Samsung, hàng loạt tập đoàn công nghệ quốc tế tiếp tục lựa chọn địa phương là điểm đến để mở rộng sản xuất, nghiên cứu và phát triển, tạo nên hệ sinh thái công nghiệp điện tử có quy mô hàng đầu Việt Nam.
Động lực từ công nghiệp công nghệ cao tiếp tục được phản ánh rõ nét qua các chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế. Sáu tháng đầu năm 2026, GRDP của Bắc Ninh tăng 10,56%, thuộc nhóm các địa phương có tốc độ tăng trưởng cao nhất cả nước. Khu vực công nghiệp - xây dựng tiếp tục giữ vai trò đầu tàu khi tăng 12,55%; riêng sản xuất công nghiệp tăng 12,73%. Giá trị sản xuất công nghiệp ước đạt khoảng 1,6 triệu tỷ đồng, tăng 16,17% so với cùng kỳ năm trước, trong đó khu vực doanh nghiệp FDI tiếp tục giữ vai trò chủ lực.
Không chỉ tăng trưởng về quy mô, Bắc Ninh còn đang từng bước nâng cao chất lượng phát triển. Nếu trước đây các dự án chủ yếu tập trung vào sản xuất và lắp ráp, thì hiện nay địa phương đang định hướng thu hút mạnh các dự án bán dẫn, vi mạch, AI, Big Data, Internet vạn vật (IoT) và các trung tâm nghiên cứu, phát triển. Đây được xem là bước chuyển quan trọng, giúp Bắc Ninh tiến sâu hơn vào những khâu có giá trị gia tăng cao trong chuỗi sản xuất toàn cầu.
Dấu mốc nổi bật là dự án của Amkor Technology Việt Nam tại Khu công nghiệp Yên Phong II-C với tổng vốn đầu tư 1,6 tỷ USD. Đây được đánh giá là cơ sở sản xuất, lắp ráp và thử nghiệm bán dẫn lớn nhất của Tập đoàn Amkor trên toàn cầu, khẳng định sức hút ngày càng lớn của Bắc Ninh đối với ngành công nghiệp bán dẫn - lĩnh vực đang được nhiều quốc gia ưu tiên phát triển.
Sức hấp dẫn của môi trường đầu tư tiếp tục được khẳng định qua kết quả thu hút vốn trong năm 2026. Riêng 6 tháng đầu năm, tổng vốn đầu tư quy đổi đạt hơn 9,86 tỷ USD, đưa Bắc Ninh đứng thứ 4 cả nước về thu hút FDI. Tính đến ngày 14/7/2026, toàn tỉnh có hơn 3.640 dự án FDI còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký trên 50,82 tỷ USD đến từ 42 quốc gia và vùng lãnh thổ. Những con số này không chỉ phản ánh niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp quốc tế mà còn tạo nền tảng để Bắc Ninh tiếp tục phát triển các ngành công nghiệp công nghệ cao trong giai đoạn tới.
Để đón đầu làn sóng đầu tư mới, Bắc Ninh chủ động mở rộng không gian phát triển công nghiệp. Chỉ trong những tháng đầu năm 2026, địa phương được chấp thuận chủ trương đầu tư thêm 5 khu công nghiệp với tổng vốn hơn 8.000 tỷ đồng. Đến nay, toàn tỉnh có 39 khu công nghiệp với diện tích trên 11.600 ha, tỷ lệ lấp đầy khoảng 53%, tạo quỹ đất và hạ tầng sẵn sàng tiếp nhận các dự án quy mô lớn trong nhiều năm tới.
Theo định hướng phát triển, các khu công nghiệp của Bắc Ninh sẽ được xây dựng theo mô hình hiện đại, thông minh và xanh, ưu tiên các ngành điện tử, bán dẫn, công nghiệp số và công nghệ cao. Cùng với đó, việc quy hoạch các trung tâm logistics, cảng cạn ICD kết nối với Cảng hàng không quốc tế Gia Bình được kỳ vọng sẽ mở ra "cánh cửa" mới, nâng cao năng lực kết nối của Bắc Ninh với các trung tâm sản xuất, thương mại và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Bên cạnh hạ tầng công nghiệp và logistics, Bắc Ninh cũng coi nguồn nhân lực chất lượng cao là nền tảng cho giai đoạn phát triển tiếp theo. Nhiều cơ sở giáo dục đại học lớn như Đại học Ngoại thương, Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Dược Hà Nội, Đại học Luật, Học viện Hàng không... đang và sẽ đầu tư xây dựng cơ sở đào tạo trên địa bàn. Cùng với các chính sách đào tạo nhân lực trong lĩnh vực bán dẫn, vi mạch và công nghệ số, Bắc Ninh từng bước hình thành hệ sinh thái nhân lực đáp ứng yêu cầu của các ngành công nghệ chiến lược.
Song song với đó, địa phương tiếp tục cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư theo phương châm lấy doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Việc duy trì đối thoại thường xuyên với cộng đồng doanh nghiệp, đẩy mạnh xây dựng chính quyền số, công khai dữ liệu quy hoạch và cải cách thủ tục hành chính đang góp phần tạo dựng môi trường đầu tư minh bạch, thuận lợi, nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương.
Từ nền tảng công nghiệp điện tử đã được khẳng định, cùng dòng vốn FDI chất lượng cao liên tục gia tăng và chiến lược phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo, Bắc Ninh đang từng bước định vị là trung tâm công nghệ cao của khu vực phía Bắc. Những động lực mới từ bán dẫn, AI, R&D, logistics và nguồn nhân lực chất lượng cao không chỉ tạo dư địa tăng trưởng bền vững mà còn mở ra không gian phát triển đô thị hiện đại, đưa Bắc Ninh tiến gần hơn mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.