Ba phép lịch sự gây hại cho con bạn

Ép con chào người lạ, bố mẹ đang khiến con đánh mất cơ chế "tự bảo vệ".

Ứng xử lịch sự là chuẩn mực mà nhiều cha mẹ đặt ra cho con cái, xã hội cũng coi đó là thước đo sự giáo dục của cha mẹ. Tuy nhiên, nhiều bậc cha mẹ mắc lỗi áp đặt các quy tắc lịch sự sai cách, vô tình đưa con vào những khuôn mẫu sai lầm khiến con cái bị ảnh hưởng tâm lý.

Dưới đây là ba phép lịch sự gây hại cho con:

1. Buộc con nhường nhịn trẻ bé hơn

Nhiều cha mẹ áp đặt rằng đứa lớn phải nhường nhịn trẻ bé hơn, tuy nhiên quan điểm lịch sự này sẽ có thể làm tổn thương ý thức của trẻ em về quyền sở hữu. Ví dụ, một bé 4 tuổi đang chơi món đồ chơi của mình, em gái 2 tuổi chạy đến đòi bằng được món đồ đó. Người mẹ chạy tới dỗ dành con bé, nói với con lớn: "Em nhỏ, con phải nhường cho em. Hãy đưa nó cho em ngay".

Ảnh: thoughtco.

Ảnh: thoughtco.

Quan niệm "kính trên nhường dưới" này khiến trẻ hoang mang về việc phải trao sở hữu của mình cho người khác, chỉ vì đối phương nhỏ tuổi hơn. Cách ứng xử này vô tình gây ra sự mất bình đẳng trong các mối quan hệ, đồng thời gieo mầm suy nghĩ cho trẻ rằng có thể ỷ lại mình bé hơn để vòi vĩnh, giằng giật, hoặc được đối xử dễ dãi hơn so với người khác.

2. Buộc trẻ nói lời chào

Bạn có thể bắt gặp tình huống này ở nhiều nơi: Người mẹ cùng con đi siêu thị thì gặp một cô bạn thân. Vui mừng, mẹ quay sang con trai, yêu cầu cậu bé "Chào cô đi con". Tuy nhiên, đứa bé không những không chào, còn quay đi chỗ khác và tỏ ra không thích. Người mẹ mất vui, nghiêm mặt yêu cầu lần nữa, và khi con không tuân thủ, cô mắng con là đứa hư, không nghe lời, khó bảo... Đứa trẻ sau đó gào khóc vì tức giận.

Chào là một nghi thức xã hội cơ bản, một kỹ năng mà mọi trẻ đều được đào tạo. Tuy nhiên, nếu bạn gượng ép con bật ra lời chào, mệnh lệnh này thường phản tác dụng, đặc biệt với trẻ cá tính, dễ nổi loạn. Việc nhắc nhở trẻ trước đám đông về việc chào hỏi vô tình biến trẻ thành thụ động, khiến đứa bé thu mình, ngại giao tiếp, xấu hổ với việc phải làm hài lòng người khác.

Đừng quên, tâm lý không thích chào hỏi là hết sức bình thường của trẻ, xuất phát từ việc cảm thấy xa lạ, hoặc tâm lý đang không vui, hoặc đơn giản là bé đang hướng chú ý đến điều khác.

Với trẻ nhạy cảm, có sự cảnh giác nhất định với người lạ, việc trở nên gần gũi sẽ đòi hỏi nhiều thời gian. Đó đơn thuần là cơ chế "tự bảo vệ" của bé, bởi thông qua cơ chế này, trẻ tự học cách phân biệt những người mình "có thể tin cậy" - "không thể tin cậy", thực chất là một loại cảm xúc bản năng. Cha mẹ nên cho con cơ hội  phát triển cảm xúc bản năng này, giống như một dạng "camera an ninh" của chính mình.

Dạy con chào hỏi đúng cách là biến mình thành hình mẫu cho trẻ, ví dụ mẹ có thể chủ động niềm nở, vui vẻ với khách, trong khi đứa trẻ quan sát mẹ để học theo. Bạn cũng có thể chủ động giới thiệu con với bạn của mình, để trẻ dần tiếp cận với người đối diện. Khi trẻ không chào, cũng không nên đặt nặng việc này và mắng con trước đám đông. Bạn có thể về nhà, lựa lúc vui vẻ và hỏi con sao lại không chào, đồng thời nhắc nhở con ý thức về việc chào hỏi như một biểu hiện của sự yêu quý, tôn trọng. Dần dà, bé sẽ hiểu quy tắc đơn giản đó.

3. Bắt trẻ khiêm tốn khi được khen ngợi

Khiêm tốn là một đức tính tốt, nhưng trong một số hoàn cảnh, việc bắt buộc trẻ phải khiêm tốn sẽ khiến bé đánh mất sự tự tin.

Ví dụ, một bà mẹ cho con tập xe. Nhiều người qua lại khen cậu bé: Con đạp xe giỏi quá. Người mẹ - với tính cách khiêm tốn vốn có đã nói: "Đâu có, mấy đứa trẻ khác còn giỏi hơn con tôi nhiều".

Câu nói tưởng như vô thưởng vô phạt này lại có tác động lớn đến cậu bé. Thay vì cảm thấy được động viên, khuyến khích, cậu bé sẽ nảy sinh sự hồ nghi: "Hóa ra mình chẳng giỏi giang gì, nhiều người giỏi hơn mình". Thậm chí, trẻ hiểu là mẹ không đánh giá tốt những thể hiện của mình, so sánh mình không bằng những bạn khác.

Trước mỗi lời khen, điều đầu tiên cha mẹ làm không phải là khiêm tốn khước từ, mà là học cách đón nhận. Bạn có thể sử dụng quy tắc giao tiếp: 5 điểm cảm ơn, 3 điểm hỗ trợ, 2 điểm kỳ vọng. Tức là: Bạn cảm ơn sự khen ngợi của đối phương, sau đó bạn đề cập đến sự tích cực của trẻ để đạt thành quả, và thứ ba là bày tỏ kỳ vọng con sẽ làm tốt hơn nữa trong tương lai.

Thùy Linh
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Sẽ xây dựng đền thờ anh hùng liệt sỹ tại lòng hồ Kẻ Gỗ

Phối cảnh đền thờ anh hùng liệt sỹ tại lòng hồ Kẻ Gỗ.
(VNF) - Nhân kỷ niệm 74 năm ngày thương binh liệt sỹ (27/7/1947 – 27/7/2021), Ban quản lý Khu bảo tồn thiên nhiên Kẻ Gỗ chính thức công bố kế hoạch xây dựng Khu tưởng niệm anh hùng liệt sỹ đã hy sinh tại chiến trường lòng hồ Kẻ Gỗ trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Nhiều đột phá tại Trung tâm phục vụ hành chính công tỉnh Lạng Sơn

Trung tâm phục vụ hành chính công tỉnh Lạng Sơn có nhiều bước đột phá trong 6 tháng đầu năm.
(PLVN) - Trong 6 tháng đầu năm 2021, Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh Lạng Sơn đã thực hiện tốt trong việc tiếp nhận và giải quyết thủ tục hành chính (TTHC); cung cấp thông tin về TTHC nhanh chóng, thuận tiện; Tạo điều kiện thuận lợi cho cá nhân, tổ chức khi có yêu cầu thực hiện TTHC, việc tiếp nhận và trả kết quả giải quyết TTHC tại Trung tâm đảm bảo tính công bằng, khách quan và công khai, minh bạch.

Báo Sài Gòn Giải Phóng có Tổng Biên tập mới

Ông Tăng Hữu Phong (bên trái) nhận quyết định từ Trưởng Ban Tuyên Giáo Thành ủy TP HCM Phan Nguyễn Như Khuê. Ảnh: VIỆT DŨNG

(PLVN) - Ngày 26/7, Thành ủy TP HCM tổ chức lễ trao quyết định tiếp nhận và bổ nhiệm ông Tăng Hữu Phong, Ủy viên Đảng đoàn, Trưởng Ban Văn hóa – Xã hội HĐND TP HCM nhiệm kỳ 2016-2021, đại biểu HĐND TP HCM nhiệm kỳ 2021-2026, giữ chức vụ Tổng Biên tập Báo SGGP.

Những tấm lòng vàng của người dân Việt Nam trong đại dịch

Những tấm lòng vàng của người dân Việt Nam trong đại dịch
(PLVN) - Khi cả thế giới đang phải đối chọi với căn dịch bệnh thế kỷ COVID-19 và hàng ngàn người lâm vào cảnh phá sản, nghèo đói vì không tìm được việc làm, bệnh tật lan rộng thì những tấm lòng vàng tại Việt Nam đã cùng chung sức với nhau tạo nên những bữa cơm cứu trợ, những gói hàng ủng hộ đầm ấm trong đại dịch.

Bạc Liêu hạn chế tối đa người dân ra đường từ 18h chiều đến 5h sáng

Bạc Liêu hạn chế tối đa người dân ra đường từ 18h chiều đến 5h sáng
(PLVN) -  Sáng nay (26/7), Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Bạc Liêu Phạm Văn Thiều ký ban hành Công văn số 3030/UBND-KGVX về việc chấn chỉnh, quản lý chặt chẽ không cho người dân ra đường khi không thật sự cần thiết nhằm đảm bảo tinh thần giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16/CT-TTg về phòng chống COVID-19.

Nữ sinh Nghệ An là thủ khoa khối C toàn quốc

Các thi sinh dự thi đợt 1 tốt nghiệp THPT 2021 tại Nghệ An
(PLVN) - Với số điểm 29,25 thí sinh Đinh Thị Kim Ngân (học sinh Trường THPT chuyên Phan Bội Châu, TP Vinh, Nghệ An) là thủ khoa khối C toàn quốc. Và trong số 10 thí sinh tốp đầu điểm khối C toàn quốc có tới 8 em ở Nghệ An.