Ba “ngay” là điểm mới trong hoạt động trợ giúp pháp lý

(PLO) - Trường hợp người yêu cầu chưa thể cung cấp đầy đủ giấy tờ chứng minh là người được trợ giúp pháp lý (TGPL) và các giấy tờ, tài liệu có liên quan đến vụ việc TGPL nhưng cần thực hiện TGPL ngay do vụ việc sắp hết thời hiệu khởi kiện, sắp đến ngày xét xử... thì vụ việc được thụ lý ngay, đồng thời hướng dẫn người yêu cầu TGPL bổ sung các giấy tờ, tài liệu cần thiết.
Ảnh minh họa Ảnh minh họa

TAND tỉnh Kiên Giang chuẩn bị đưa ra xét xử vụ án hình sự sơ thẩm đối với 03 bị cáo về tội Giết người, Che giấu tội phạm. Trong đó, bị cáo H (cư trú ở tỉnh An Giang) bị Viện kiểm sát truy tố về tội che giấu tội phạm nên không thuộc trường hợp Đoàn Luật sư chỉ định luật sư bào chữa cho H. Quá trình điều tra, H đều nhận mình là người dân tộc Kinh, không thuộc diện người được TGPL. Tuy nhiên, đến gần ngày xét xử Thư ký Tòa án mới phát hiện H là người dân tộc Khmer, hoàn cảnh gia đình lại rất khó khăn cần được TGPL nên thông báo cho Trung tâm TGPL nhà nước.

Tình thế gấp rút, Trung tâm TGPL nhà nước có cử Trợ giúp viên pháp lý bào chữa cho H khi H chưa có giấy tờ chứng minh là người được TGPL (người dân tộc thiểu số cư trú ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn hoặc thuộc hộ nghèo, cận nghèo...), trong khi ngày xét xử đã cận kề, khả năng hoãn phiên tòa là rất thấp.

Trước đây, Luật TGPL năm 2006 quy định người tiếp nhận đơn yêu cầu TGPL phải kiểm tra các nội dung có liên quan đến yêu cầu TGPL; nếu yêu cầu TGPL thuộc vụ việc, đối tượng, phạm vi TGPL thì phải thụ lý. Trong trường hợp người được TGPL còn thiếu những giấy tờ chứng minh là người được TGPL hoặc giấy tờ, tài liệu có liên quan đến vụ việc TGPL thì người tiếp nhận yêu cầu phải hướng dẫn họ cung cấp các giấy tờ, tài liệu đó (Điều 34).

Khi người được TGPL yêu cầu cử người tham gia tố tụng để bào chữa/bảo vệ, trong thời hạn không quá 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được yêu cầu, Trung tâm TGPL nhà nước hoặc tổ chức hành nghề luật sư có trách nhiệm cử người thực hiện TGPL tham gia tố tụng (Điều 39). Vì vậy, nếu chiếu theo quy định trước đây, yêu cầu TGPL của bị cáo H chưa thể đáp ứng ngay do chưa có thủ tục như: Đơn yêu cầu TGPL, giấy tờ chứng minh là người thuộc diện TGPL. 

Để đảm bảo vụ việc TGPL được kịp thời, Luật TGPL năm 2017 quy định người tiếp nhận yêu cầu phải kiểm tra các nội dung có liên quan đến yêu cầu TGPL và trả lời ngay cho người yêu cầu về việc hồ sơ đủ điều kiện để thụ lý hoặc phải bổ sung giấy tờ, tài liệu có liên quan (khoản 2 Điều 30).

Trường hợp người yêu cầu chưa thể cung cấp đầy đủ hồ sơ quy định nhưng cần thực hiện TGPL ngay do vụ việc sắp hết thời hiệu khởi kiện, sắp đến ngày xét xử, cơ quan tiến hành tố tụng chuyển yêu cầu TGPL cho tổ chức thực hiện TGPL hoặc để tránh gây thiệt hại đến quyền và lợi ích hợp pháp của người được TGPL thì người tiếp nhận yêu cầu báo cáo người đứng đầu tổ chức thực hiện TGPL và thụ lý ngay, đồng thời hướng dẫn người yêu cầu TGPL bổ sung các giấy tờ, tài liệu cần thiết (khoản 4 Điều 30).

Đây là điểm mới, hoàn toàn khác biệt so với Luật TGPL năm 2006 là: “trả lời ngay”, “thụ lý ngay”, “trợ giúp pháp lý ngay” cho người được TGPL, nhằm hạn chế tối đa việc bỏ sót đối tượng được TGPL do chưa đủ thủ tục hành chính trong hoạt động TGPL, thể hiệm cam kết của Nhà nước “bảo đảm quyền được trợ giúp pháp lý” cho người được TGPL. 

Khi người được TGPL yêu cầu cử người thực hiện TGPL tham gia tố tụng, trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày thụ lý vụ việc, tổ chức thực hiện TGPL có trách nhiệm cử người thực hiện TGPL. Trường hợp người được TGPL là người bị bắt, người bị tạm giữ yêu cầu cử người thực hiện TGPL, trong thời hạn 12 giờ kể từ thời điểm thụ lý, tổ chức thực hiện TGPL có trách nhiệm cử người thực hiện TGPL.

Trong thời hạn 12 giờ kể từ thời điểm nhận được yêu cầu TGPL của người bị bắt, người bị tạm giữ hoặc trong thời hạn 24 giờ kể từ thời điểm nhận được yêu cầu TGPL của bị can, bị cáo, người bị hại là người được TGPL theo quy định của pháp luật về tố tụng, cơ quan, người có thẩm quyền THTT có trách nhiệm thông báo cho Trung tâm TGPL nhà nước tại địa phương.

Ngay sau khi nhận được thông báo của cơ quan, người có thẩm quyền THTT, Trung tâm TGPL nhà nước có trách nhiệm thụ lý theo quy định tại khoản 4 Điều 30 của Luật này và cử người thực hiện TGPL tham gia tố tụng (Điều 31).

Như vậy, ngay sau khi nhận được thông báo của Thư ký Tòa án, Trung tâm TGPL nhà nước có trách nhiệm cử Trợ giúp viên pháp lý hoặc luật sư thực hiện TGPL tham gia tố tụng ngay để bào chữa cho bị cáo H, đồng thời hướng dẫn gia đình H bổ sung các giấy tờ chứng minh là người dân tộc thiểu số (khmer) và đối chiếu với nơi cư trú (vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn) hoặc bổ sung giấy tờ nếu thuộc người được TGPL khác như hộ nghèo, cận nghèo…

Bùi Đức Độ
Cùng chuyên mục
Lực lượng quân đội tham gia chống dịch

Từ thông điệp đến chính sách

(PLVN) - Đất nước đã và đang hướng đến trạng thái bình thường mới sau “bão” COVID-19 giai đoạn 4. Từ khi COVID-19 xâm nhập vào Việt Nam cho đến nay, “không ai bị bỏ lại phía sau” trở thành quan điểm nhất quán.

Đọc thêm

Tình huống oái oăm

Tình huống oái oăm
(PLVN) - Làm sao để Phú Quốc “sạch”COVID-19 là điều quan trọng không chỉ với Phú Quốc, Kiên Giang mà với ngành du lịch cả nước.

Nghỉ hưu trước tuổi theo diện tinh giản biên chế, có được hưởng BHXH một lần không?

Nghỉ hưu trước tuổi theo diện tinh giản biên chế, có được hưởng BHXH một lần không?
(PLVN) -  Bạn đọc từ địa chỉ email hangngoc293…@gmail.com: Tôi sinh ngày 3/5/1968, đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) từ tháng 12/1995, ngạch thủ quỹ, mã số ngạch 06035, tổng thời gian đóng BHXH là 25 năm 4 tháng, thời gian chưa hưởng bảo hiểm thất nghiệp là 12 năm 4 tháng. Tháng 4/2021, tôi bị ốm nên muốn xin nghỉ hưu trước tuổi theo diện tinh giản biên chế, hưởng chế độ BHXH 1 lần. Vậy, trường hợp của tôi có đủ điều kiện hưởng BHXH một lần không?

Gỡ khó trong xác định tình trạng nghiện ma túy

Lực lượng chức năng khống chế một đối tượng nghi “ngáo đá” tại Long An.
(PLVN) -  Việc xác định tình trạng nghiện hiện nay còn gặp một số khó khăn, vướng mắc như: Nhân lực làm công tác xác định tình trạng nghiện chưa đủ năng lực để xác định được tình trạng nghiện nhiều chất ma túy khác nhau; chưa có tiêu chí xác định tình trạng nghiện với một số loại ma túy tổng hợp…

Chưa phải là lúc ăn mừng

 "Biển người” ở Hà Nội xuống đường, chen lấn trong đêm Trung thu.
(PLVN) -  Văn phòng Chính phủ có công điện truyền đạt chỉ đạo của Thủ tướng Phạm Minh Chính về việc chấn chỉnh, tiếp tục thực hiện nghiêm túc các biện pháp phòng, chống dịch COVID-19.

Đừng biện bạch “cuồng chân”

Tối 21/9, nhiều ngàn người đổ về các tuyến phố trung tâm Hà Nội.
(PLVN) -  Tối 21/9, lấy cớ “cuồng chân”, “vui Trung thu”, nhiều ngàn người đổ về các tuyến phố trung tâm Hà Nội, dẫn đến tình trạng ùn tắc một số nơi; đi chỉ để “cho vui”, “đánh bóng mặt đường”, “lượn một vòng hồ".

Đừng “bức tử” nghĩa thầy trò

Đừng “bức tử” nghĩa thầy trò
(PLVN) - Chỉ trong khoảng thời gian ngắn bắt đầu năm học mới, đã có không ít “sự cố” xảy ra trong mối quan hệ thầy cô giáo và học sinh đó đây, ở nhiều bậc học. Những câu chuyện không hay diễn ra giữa mùa dịch về ứng xử thầy - trò đã cho thấy nhiều “lỗ hổng” đáng lo ngại trong giáo dục ngày nay.

Khu đô thị phải có hệ thống thoát nước riêng

Ảnh minh họa
(PLVN) -  Đây là một trong những yêu cầu đặt ra tại dự thảo thông tư của Bộ Xây dựng quy định về công trình hạ tầng kỹ thuật thu gom, thoát nước thải đô thị, khu dân cư tập trung đang trình lấy ý kiến nhân dân.

Sự tử tế, nhân ái

Hình chỉ có tính minh hoa.
(PLVN) - Khi vừa có thông tin hơn 1.500 trẻ em mồ côi do mất cha mẹ trong dịch COVID, ngay lập tức ông Chủ tịch Công ty FPT có ý tưởng và đề xuất ý tưởng đó thành hiện thực là nuôi dạy 1000 trẻ mồ côi đến tuổi trưởng thành.

Kịch bản linh hoạt

Hình minh họa.
(PLVN) - Bắt đầu từ hôm qua Hà Nội điều chỉnh các biện pháp phòng, chống dịch bệnh COVID-19 theo Chỉ thị số 15/CT-TTg; duy trì hoạt động 22 chốt kiểm soát ra vào thành phố; cho phép hoạt động thêm nhiều dịch vụ, cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn, uống chỉ bán hàng mang về và đóng cửa trước 21 giờ hằng ngày.

Hạn cuối cho chủ phương tiện sang tên đổi chủ

Hạn cuối cho chủ phương tiện sang tên đổi chủ
Bộ Công an cho phép người dân sang tên xe qua nhiều đời chủ, kể cả khi không có giấy tờ chuyển quyền sở hữu (mua bán, cho tặng…) đến ngày 31/12/2021. Hết thời gian này, các chủ phương tiện chưa thực hiện sẽ bị xử phạt nghiêm để răn đe.

Mức đóng Bảo hiểm y tế học sinh, sinh viên

Tham gia BHYT giúp học sinh, sinh viên được chăm sóc sức khỏe ban đầu ngay tại trường học.
(PLVN) -  Năm học 2021-2022, ngân sách nhà nước tiếp tục hỗ trợ 30% mức đóng bảo hiểm y tế cho học sinh, sinh viên, như vậy học sinh sinh viên chỉ đóng 70% mức đóng. Theo đó, số tiền thực tế mà mỗi học sinh, sinh viên sẽ đóng là 46.935đ/tháng, tương đương với 563.220đ/năm.

Kịch bản phục hồi

Hoạt động của doanh nghiệp tạo ra sức sống của nền kinh tế.
(PLVN) - Dịch COVID-19 bùng phát lần thứ 4 tại Việt Nam đã tác động lớn đến kinh tế đất nước, trong đó có hoạt động sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp.

Sao kê tài khoản có phải là kênh hữu hiệu để minh bạch hoạt động từ thiện?

Hoạt động thiện nguyện diễn ra ở nhiều vùng miền
(PLVN) - Thời gian gần đây, các nghệ sĩ đã liên tục thực hiện việc sao kê từ thiện theo yêu cầu của cộng đồng mạng. Tuy nhiên, sao kê tài khoản có phải là biện pháp hữu hiệu để minh bạch việc kêu gọi từ thiện. PLVN đã có cuộc trò chuyện với Luật sư Phan Thị Lam Hồng - Giám đốc Công ty Luật TNHH Đông Hà Nội để hiểu rõ hơn về vấn đề này.

Đừng hỏi “bao giờ cho đến tháng Mười”…

 Cuộc sống “bình thường mới” - không có nghĩa là đã hết Covid-19. ( Ảnh minh họa)
(PLVN) - “Về thu xếp lại là tên ca khúc nhạc sỹ họ Trịnh - bỗng thật đúng khi chúng ta sống chậm lại, trong mỗi căn nhà thời đại dịch. Không còn quá nhanh, quá vội cho những cuộc hẹn làm việc, hẹn bạn bè, những chuyến đi, cho những giá trị bên ngoài. Không còn bận tâm cho những được mất, khi cuộc sống bỗng quá đỗi mong manh. Chúng ta sắp xếp lại cuộc sống, bình tĩnh và trực diện trong những “bình thường mới”, chung sống với Corona…