"Ân xá’ sở hữu chéo: Ghi công đại gia phạm luật?

Ở Việt Nam, xu hướng M&A giữa các NH là khó tránh khỏi
Ở Việt Nam, xu hướng M&A giữa các NH là khó tránh khỏi
(PLO) - Nhiều NH sắp sáp nhập có chung nhiều cổ đông lớn. Nếu sáp nhập thành công, ma trận sở hữu chéo trong hệ thống NH sẽ được giải quyết cơ bản. Những sai phạm có thể sẽ được lãng quên, những tồn tại lịch sử sẽ được bỏ qua. Qua đó nhiều đơn vị, cá nhân từng vi phạm sở hữu chéo lại trở thành người có công tái cơ cấu NH. Đó như là cơ hội cho nhiều đại gia được ‘ân xá’.
Tự cắt sở hữu chéo
Khá nhiều bức xúc được nêu ra trong ĐHCĐ SouthernBank liên quan đến việc sáp nhập với Sacombank. Tuy nhiên, cuối cùng cả 10 tờ trình, trong đó có việc kéo dài nhiệm kỳ HĐQT cho đến phương án sáp nhập với Sacombank đều đã được thông qua.
HĐQT SouthernBank đã được ủy quyền quyết định tất cả các vấn đề liên quan đến vụ sáp nhập.
Trước đó, ĐHCĐ Sacombank dù có nhiều ý kiến bức xúc nhưng cuối cùng cũng có hơn 97% đồng ý sáp nhập với SouthernBank.
Sáp nhập SouthernBank - Sacombank, trên thực tế là một mảnh ghép trong bức tranh tái cơ cấu của hệ thống NH mà mục tiêu giải quyết sở hữu chéo, sở hữu vượt quy định đầy rủi ro tồn tại từ lâu.
Trong trường hợp SouthernBank, tỷ lệ sở hữu cổ phần của gia đình ông Trầm Bê vượt so với quy định hiện hành, với 2 người nắm giữ trên 5% cổ phần và tổng cộng cả gia đình nắm trên 20%. Không những thế, ông Trầm Bê và những người liên quan có tỷ lệ nắm giữ cổ phiếu và thế lực rất lớn tại Sacombank.
Nếu sáp nhập thành công, ma trận sở hữu chéo trong hệ thống NH sẽ được giải quyết cơ bản
 Nếu sáp nhập thành công, ma trận sở hữu chéo trong hệ thống NH sẽ được giải quyết cơ bản
Việc sáp nhập 2 NH này sẽ giải quyết được khá nhiều vấn đề, trong đó có sở hữu chéo và vượt tỷ lệ nắm giữ cho phép.
Trong tài liệu gửi tới cổ đông cho đại hội 2014, MaritimeBank cũng xin ý kiến sáp nhập một TCTD khác vào MaritimeBank. Trong khi đó, MekongBank cũng xin ý kiến cổ đông ủy quyền cho HĐQT về một phương án mua bán sáp nhập (M&A).
Thông tin ban đầu cho biết MekongBank sẽ sáp nhập vào MaritimeBank. Hiện tại MaritimeBank là cổ đông lớn (nắm giữ khoảng 10%) của MekongBank và hai nhà băng cũng này có cùng một số cổ đông lớn.
PGBank nhiều khả năng sẽ “về với” NHCP VietinBank với khoảng 99% cổ phiếu PGBank sẽ được hoán đổi sang VietinBank.
Cuối 2013, DaiABank và HDBank cũng đã sáp nhập sau hơn một năm mối quan hệ 3 bên DaiABank, HDBank và Sovico - một tập đoàn của đại gia Nguyễn Thanh Hùng - được công khai và vợ chồng ông Hùng-Thảo cùng những người liên quan đã nắm giữ một tỷ lệ lớn cổ phần cũng như có “ghế” tại DaiABank.
Trước đó, hồi cuối 2011, thị trường tài chính trong nước cũng đã chứng kiến một vụ hợp nhất giữa 3 NH có chung một cổ đông lớn là TMCP Sài Gòn (SCB), TMCP Việt Nam Tín Nghĩa (TinNghiaBank) và Thương mại Cổ phần Đệ Nhất (Ficombank) thành SCB.
Gần đây, nhiều NH khác cũng đã có chủ trương thâu tóm sáp nhập như MB Bank,, Bản Việt, Vietcombank… Trong đó, không ít NH có sở hữu chéo ở các NH lớn nhỏ khác.
“Ân xá’ để làm lại?
Trong 2 năm gần đây, tình trạng sở hữu chéo và sở hữu vượt quá tỷ lệ cho phép đã được cải thiện rất nhiều thông qua các đợt thoái vốn. Có nhiều NH vào cuối 2011 sở hữu lượng cổ phiếu lớn ở 4-5 NH khác và qua các NH này lại sở hữu vài ba NH khác thì số lượng sở hữu lên tới cả chục NH nhưng giờ đã giảm phần nào.
Theo một số chuyên gia, làn sóng thâu tóm sáp nhập diễn ra vòng 1 vừa qua và giờ đây là vòng 2 và sau đó là niêm yết cổ phiếu NH trên các sàn chứng khoán sẽ giúp cải thiện vấn đề sở hữu chéo.
Với SouthernBank-Sacombank, DaiABank-HDBank, SCB- TinNghiaBank- Ficombank trước đó hay nếu MaritimeBank- MekongBank thành công sẽ mang lại kết quả như trên. Và rất nhiều trường hợp khác cũng sẽ được giải quyết nếu quá trình tái cơ cấu đưa gần 40 NH hiện tại về còn khoảng 15 NH.
Đây có thể sẽ là bước tiến rất lớn trong tái cơ cấu hệ thống NH bởi sở hữu chéo được cho là gốc của nhiều hệ quả xấu trong NH hiện nay. Ở chiều ngược lại, không ít người lo lắng tái cấu trúc dựa trên M&A sẽ xóa được tình trạng sở hữu chéo về hình thức nhưng lại tạo ra những thế lực lớn tại các NH lớn hơn.
Vụ hợp nhất SCB- TinNghiaBank- Ficombank trong hơn 2 năm qua nhưng NH mới vẫn chung nhiều nhóm chủ sở hữu cũ và nợ xấu sau hợp nhất vẫn chưa suy chuyển nhiều. Điều thay đổi có lẽ là, NHNN dễ dàng giám sát chặt chẽ hơn đối tượng này.
Tái cấu trúc NH bao gồm rất nhiều việc. Xóa sở hữu chéo chỉ là một trong số các nhiệm vụ cần phải làm. Xóa sở hữu chéo thông qua M&A có thể chỉ là biện pháp hình thức nhưng M&A cũng có nhiều tác dụng tích cực khác. Nếu M&A hình thành các TCTD lớn hơn và được kiểm soát chặt chẽ thì đây là một hướng đi có hiệu quả lâu dài.
Ở nhiều nước trên thế giới, các cổ đông nắm giữ một tỷ lệ lớn cổ phần ở một NH là điều bình thường. Họ tung vốn vào NH thì sẽ phải tìm cách hoạt động có hiệu quả để bảo toàn vốn cũng như sinh lời.
Ở Việt Nam, xu hướng M&A giữa các NH là khó tránh khỏi. Tuy nhiên, cũng có một số điểm mà giới đầu tư lo ngại là nhiều ông chủ không thực sự có “tiền tươi thóc thật” góp vào làm NH, họ vào NH hoặc thâu tóm bằng nhiều cách rồi sau đó dùng NH như một công cụ để tạo ra tiền cho mình. Điều này sẽ đẻ ra nhiều hệ lụy nguy hiểm lâu dài.
Bên cạh đó, sáp nhập NH yếu kém với nhau có thể làm tình hình trở nên phức tạp hơn. Sở hữu chéo hay sở hữu với tỷ lệ lớn trên thực tế không phải là điều xấu nhất nếu kỷ luật trong NH được thực thi và giám sát chặt chẽ. Vì thế, sau ‘ân xá’ lần này nếu tiếp tục buông lỏng quản lý thì những vi phạm cũ lại có thể xảy ra ở mức trầm trọng hơn./.

Tin cùng chuyên mục

Một góc TP Đà Nẵng. Ảnh trong bài: Vũ Vân Anh)

Đề xuất lập Khu thương mại tự do (FTZ) tại Đà Nẵng : Kỳ vọng động lực phát triển mới cho đô thị trung tâm miền Trung

(PLVN) - Thí điểm thành lập Khu thương mại tự do (FTZ) tại Đà Nẵng là một nội dung quan trọng trong dự thảo Nghị quyết sửa đổi, bổ sung Nghị quyết 119/2020/QH14 về thí điểm tổ chức mô hình chính quyền đô thị và một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP Đà Nẵng; đã được Chính phủ trình lên Quốc hội tại Tờ trình 188/TTr-CP ngày 26/4/2024.

Đọc thêm

Khởi công dự án khu công nghiệp VSIP Lạng Sơn

Các đại biểu thực hiện nghi lễ khởi công KCN VSIP Lạng Sơn.
(PLVN) - Sáng nay 14/6, UBND tỉnh Lạng Sơn phối hợp với Công ty Cổ phần Phát triển đô thị và Khu công nghiệp Việt Nam - Singapore (VSIP JSC) tổ chức lễ khởi công dự án Khu công nghiệp (KCN) VSIP Lạng Sơn (tỉnh Lạng Sơn).

Vinafood 1 có tân Tổng Giám đốc

Tân Tổng Giám đốc Trần Sơn Hà (giữa) nhận quyết định từ lãnh đạo Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp.
(PLVN) - Chủ tịch Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp nói tân Tổng Giám đốc Tổng công ty Lương thực miền Bắc (Vinafood 1) là cán bộ được đào tạo bài bản, đã khẳng định được năng lực, trách nhiệm và nhận được tín nhiệm cao của đội ngũ lãnh đạo, cán bộ và người lao động Vinafood 1.

Thị trường chứng khoán hoạt động an toàn, ổn định dù nhà đầu tư nước ngoài liên tục bán ròng

Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc làm việc với HOSE chiều 13/6.
(PLVN) - 6 tháng đầu năm thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam ghi nhận nhà đầu tư nước ngoài (NĐTNN) liên tục bán ròng, với giá trị bán ròng lũy kế trên 38 nghìn tỷ đồng. Tuy nhiên theo lãnh đạo Ủy ban chứng khoán nhà nước (UBCKNN), TTCK Việt Nam vẫn hoạt động ổn định, an toàn, minh bạch, thanh khoản cao, tiếp tục khẳng định là kênh dẫn vốn quan trọng của nền kinh tế…

Nhiều lợi thế cho hàng Việt khi Anh gia nhập CPTPP

Vương quốc Anh đã chính thức công nhận Việt Nam là một nền kinh tế thị trường.
(PLVN) - Vương quốc Anh là một trong 5 thị trường chi nhiều nhất cho nhập khẩu hàng hóa. Hiện, hàng Việt mới chỉ chiếm chưa đến 1% số lượng nhập khẩu của quốc gia này dù 2 bên đã có hiệp định thương mại song phương từ năm 2021. Việc Anh gia nhập CPTPP (Hiệp định Đối tác toàn diện xuyên Thái Bình Dương) được kỳ vọng sẽ thúc đẩy mạnh mẽ hơn sự gia tăng hàng Việt ở đất nước này.

Thị trường thép nhiều 'điểm sáng'

Nhiều sản phẩm thép tăng về giá bán và sản lượng.
(PLVN) - Cả yếu tố quốc tế và trong nước đều đang có những yếu tố tích cực tác động đến thị trường thép, khiến lĩnh vực này ở nước ta được đánh giá khả quan, triển vọng trong ngắn hạn.

Agribank được vinh danh 3 sản phẩm dịch vụ tài chính tiêu biểu tại Diễn đàn Cấp cao Cố vấn tài chính Việt Nam – VWAS 2024

Agribank - giải pháp tài chính cá nhân sáng tạo
(PLVN) - Vừa qua, tại Diễn đàn Cấp cao Cố vấn tài chính Việt Nam – VWAS 2024, Agribank được vinh danh ở ba hạng mục: Dịch vụ khách hàng ưu tiên tiêu biểu; Sản phẩm công nghệ và chuyển đổi số tiêu biểu; Giải pháp tài chính cá nhân sáng tạo và được Ban tổ chức trao tặng danh hiệu là Doanh nghiệp Vì sự phát triển dịch vụ tài chính trong hai năm liên tiếp.

“Tương lai thị trường tín chỉ carbon Việt Nam: Góc nhìn từ tiềm năng kinh tế, môi trường và khuôn khổ pháp lý”

Toàn cảnh Tọa đàm “Tương lai thị trường tín chỉ Carbon Việt Nam: Góc nhìn từ tiềm năng kinh tế, môi trường và khuôn khổ pháp lý”
(PLVN) - Sáng ngày 12/6, tại TP Hồ Chí Minh, Agribank đồng hành cùng báo Pháp Luật Việt Nam tổ chức Tọa đàm “Tương lai thị trường tín chỉ carbon Việt Nam: Góc nhìn từ tiềm năng kinh tế, môi trường và khuôn khổ pháp lý”, nhằm đưa ra các giải pháp để phát triển kinh tế không bằng mọi giá mà phải đi đôi với bảo vệ môi trường.

Sớm đồng loạt triển khai mua bán vàng trực tuyến

Người dân tới mua vàng tại một điểm giao dịch của Ngân hàng Agribank. (Ảnh: T.Xuân)
(PLVN) - Giá vàng Ngân hàng Nhà nước (NHNN) bán ra cho các ngân hàng thương mại nhà nước tiếp tục đứng im phiên thứ 5 liên tiếp. Theo đó, giá bán ra cho người dân ở mức 76,98 triệu đồng/lượng dù giá vàng nhẫn đã được các công ty kinh doanh vàng niêm yết trên đà tăng, dù mức tăng không đáng kể (100.000 đồng/lượng).

Triển vọng thu hút vốn FDI xanh

Nguồn năng lượng xanh là điểm hút FDI mạnh mẽ của Việt Nam. (Ảnh: PV)
(PLVN) -  Việt Nam có nhiều lợi thế để thu hút dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), trong đó, sự sẵn có của nguồn năng lượng tái tạo đang là “điểm hút” lớn.

Cục trưởng Cục Thủy sản Trần Đình Luân: Phải xử lý triệt để các vi phạm khai thác IUU

Cục trưởng Cục Thủy sản Trần Đình Luân phát biểu tại Hội nghị. (Ảnh: Vũ Vân Anh)
(PLVN) - EC khuyến cáo nước ta cần quyết liệt hơn nữa trong xử phạt các hành vi khai thác IUU, đặc biệt hành vi ngắt kết nối thiết bị giám sát hành trình tàu cá (VMS), khai thác bất hợp pháp ở vùng biển nước ngoài. Đồng thời khẩn trương đưa vào triển khai đồng bộ, thống nhất hệ thống phần mềm dùng chung cho ngư dân trong nước do Cục Thủy sản xây dựng, quản lý, phát triển; cài đặt và sử dụng bằng điện thoại thông minh (eCDT).