Ấn tượng quyển thơ kỷ lục 'Nguyễn Đình Chiểu thi tuyển'
Từ xưa đến nay, việc tôn vinh các danh nhân văn hóa bằng những công trình nghệ thuật luôn mang ý nghĩa đặc biệt. Đó không chỉ thể hiện sự tri ân với tiền nhân mà còn là cách để các giá trị văn hóa tốt đẹp tiếp tục được lan tỏa trong đời sống. Quyển thơ kỷ lục “Nguyễn Đình Chiểu thi tuyển” viết bằng thư pháp chữ Việt khổ lớn là một công trình như thế, vừa độc đáo về hình thức, vừa mang ý nghĩa sâu sắc.
Lần đầu tận mắt chiêm ngưỡng quyển sách này, nhiều người không khỏi ngỡ ngàng trước kích thước đồ sộ và vẻ đẹp trang trọng của nó. Nó không đơn thuần là một cuốn sách mà là một công trình nghệ thuật được tạo tác công phu, tỉ mỉ. Tác phẩm do nghệ nhân thư pháp Vũ Đăng Học thực hiện và ra mắt vào năm 2022, đúng dịp kỷ niệm 200 năm Ngày sinh của Nguyễn Đình Chiểu.
Đây cũng là năm UNESCO vinh danh Nguyễn Đình Chiểu là Danh nhân văn hóa thế giới - một sự kiện có ý nghĩa lớn đối với văn học Việt Nam và góp phần khẳng định vị thế của văn hóa Nam Bộ trong không gian văn hóa nhân loại. Việc cho ra đời quyển thơ “Nguyễn Đình Chiểu thi tuyển” trong bối cảnh đó như một cách tôn vinh đặc biệt đối với cụ Nguyễn Đình Chiểu - “ngôi sao sáng” trong văn nghệ dân tộc.
Điều gây ấn tượng đầu tiên với người xem chính là kích thước hiếm có của tác phẩm. Quyển sách được chế tác hoàn toàn thủ công bằng giấy xuyến, bồi vải gấm vàng, có kích thước khoảng 1,8m x 1,4m. Sách được đặt trên chân đế sắt với tổng chiều cao gần 2m, trọng lượng toàn bộ lên đến khoảng 500kg. Sách dày 209 trang. Phần bìa được làm bằng gỗ sồi và gỗ đỏ, chạm nổi chân dung cụ Nguyễn Đình Chiểu với những đường nét trang trọng, gợi nhớ hình ảnh một nhà nho yêu nước bản lĩnh và cương trực.
Chín trang đầu của sách là các bức tranh trang trí mang phong cách thư họa. Trong đó nổi bật nhất là bức thư họa chữ “Đạo” được điêu khắc nổi và dát vàng. Tác phẩm lấy cảm hứng từ hai câu thơ nổi tiếng của cụ Nguyễn Đình Chiểu: “Chở bao nhiêu đạo thuyền không khẳm/Đâm mấy thằng gian bút chẳng tà”. Hai câu thơ ấy từ lâu đã trở thành biểu tượng cho khí tiết của cụ Đồ Chiểu. Trong bối cảnh đất nước bị xâm lược, nhiều người chọn con đường thỏa hiệp, cụ Nguyễn Đình Chiểu vẫn giữ trọn đạo làm người, dùng văn chương để khẳng định lẽ phải và lên tiếng vì chính nghĩa. Vì thế, chữ “Đạo” đặt ở đầu quyển sách không chỉ mang ý nghĩa thẩm mỹ mà còn như một tuyên ngôn về tinh thần của toàn bộ tác phẩm...
Với kích thước và sự công phu trong chế tác, quyển thơ “Nguyễn Đình Chiểu thi tuyển” nhanh chóng thu hút sự chú ý của giới văn hóa và những người yêu nghệ thuật thư pháp. Năm 2022, Tổ chức Kỷ lục Việt Nam đã xác lập hai kỷ lục cho tác phẩm này: “Quyển thơ Nguyễn Đình Chiểu thi tuyển viết bằng thư pháp chữ Việt lớn nhất Việt Nam” và “Người thực hiện quyển thơ Nguyễn Đình Chiểu thi tuyển viết bằng thư pháp chữ Việt lớn nhất Việt Nam” dành cho nghệ nhân Vũ Đăng Học.
Không dừng lại ở đó, Liên minh Kỷ lục Thế giới cũng đã trao tặng kỷ lục thế giới cho công trình này, ghi nhận đây là quyển thơ viết bằng thư pháp chữ Việt lớn nhất thế giới. Kỷ lục được trao cho nghệ nhân Vũ Đăng Học cùng đơn vị lưu giữ tác phẩm là Thư viện Nguyễn Đình Chiểu (tỉnh Vĩnh Long).
Những danh hiệu ấy không chỉ ghi nhận một thành tựu về mặt kích thước hay kỹ thuật chế tác mà là sự khẳng định giá trị của một công trình nghệ thuật được thực hiện với tình yêu sâu sắc dành cho di sản văn hóa dân tộc.
Đặc biệt, phiên bản điện tử của “Nguyễn Đình Chiểu thi tuyển” cũng đã được số hóa và công bố trên các nền tảng trực tuyến, giúp học sinh, sinh viên và những người yêu văn hóa, thư pháp có thể tìm hiểu tác phẩm ở bất cứ đâu. Trong bối cảnh công nghệ số ngày càng phát triển, việc kết hợp giữa một công trình nghệ thuật truyền thống với phương thức phổ biến hiện đại đã mở ra cơ hội mới để di sản văn hóa đến gần hơn với cộng đồng.