70 năm sắt son một niềm tin

 Suốt 70 năm gắn bó sắt son với cuộc “vạn lý trường chinh” của dân tộc, từng nuôi dưỡng những hạt mầm cách mạng đầu tiên tại Ninh Bình, Hòa Bình và kinh qua nhiều cương vị, giờ đây đã bước qua tuổi 90, nhà lão thành cách mạng Vũ Thơ vẫn minh mẫn, vui khỏe cùng con cháu trong niềm vinh dự, tự hào ...

Suốt 70 năm gắn bó sắt son với cuộc “vạn lý trường chinh” của dân tộc, từng nuôi dưỡng những hạt mầm cách mạng đầu tiên tại Ninh Bình, Hòa Bình và kinh qua nhiều cương vị, giờ đây đã bước qua tuổi 90, nhà lão thành cách mạng Vũ Thơ vẫn minh mẫn, vui khỏe cùng con cháu trong niềm vinh dự, tự hào ...

Nối dòng yêu nước

Cụ Vũ Thơ sống giản dị trong ngôi nhà nhỏ nhưng luôn đầy ắp tiếng cười trên đường Thụy Khuê. Sinh năm 1920, tại một miền quê nghèo vùng Sơn Lai - Nho Quan - Ninh Bình, khi bạn đồng trang lứa còn hồn nhiên với đánh bi, đánh đáo thì cậu bé Vũ Thơ đã biết xót xa trước cảnh quê hương bị giày xéo, bóc lột.

Cụ Thơ kể lại: “Gia đình vốn dòng dõi Nho học, ông nội tôi dự kỳ thi gần cuối cùng của khoa thi chữ Hán và đỗ tú tài, nên còn gọi là cụ Tú. Khi thực dân Pháp xâm lược, đã chiếm đóng Nam kỳ và đưa quân ra Bắc, cụ bỏ học theo chiếu Cần vương, đi theo cụ Nghè Giao Cù tập hợp Văn thân chống Pháp. Sự nghiệp chưa thành, cụ Nghè bị tên Tuần phủ Nam Định là Vũ Văn Báo - do có một tên trong nhóm Văn thân phản bội - kéo quân đến vây bắt, xử chém tại bến đò Chè trên bờ sông Vị Hoàng. Cụ tôi vừa thương thày, vừa lo sự nghiệp thiếu người đứng đầu, đã tập hợp nghĩa sĩ trong hội Văn thân, sử dụng người thân quen trong tòa Tỉnh trưởng “Vũ Bộ Đường”, dùng mưu đột nhập, bắt sống tên Tuần Báo trả thù cho thầy. Sau đó, cụ đã cùng anh em nghĩa sĩ bàn bạc, phân nhau đi các nơi cổ động lòng yêu nước của dân, tiếp tục sự nghiệp chống Pháp cứu nước. Sau khi lập gia đình, cụ sinh được bốn người con và đều đi theo chí hướng của cụ.”

Cụ Vũ Thơ cùng con cháu quây quần đón Xuân mới
Cụ Vũ Thơ cùng con cháu quây quần đón Xuân mới

Cụ đồ Bàn (cụ Lê Vũ Phan), thân sinh nhà lão thành cách mạng Vũ Thơ là con trai thứ tư của cụ Tú. Vừa dạy học, cụ vừa tham gia các hoạt động yêu nước và khi Việt Minh ra đời, đã gia nhập Hội Phụ lão cứu quốc. Ngôi nhà của cụ Vũ Thơ khi ấy đã là cơ sở cách mạng, nhiều lần là nơi ăn, ngủ và làm việc của các nhà cách mạng Hoàng Quốc Việt, Trần Tử Bình, Trần Kiên…Khi Nhật đảo chính Pháp, chính quyền của địch ở tỉnh tan rã, Việt Minh lập Ủy ban dân tộc giải phóng xã đã cử cụ đồ Bàn làm Phó Chủ tịch xã Sơn Lai, được Ủy ban Hành chính Bắc bộ cấp bằng khen và Tổng bộ Việt Minh tặng đồng tiền vàng “Tổ quốc ghi công”.

Cụ đồ Bàn cũng có hai người con ưu tú. Nhà lão thành cách mạng Vũ Thơ là con thứ, còn người chị Vũ Thị Mỡi là Đảng viên Đảng Cộng sản Đông Dương bị địch bắt, tra tấn và anh dũng hy sinh năm 1944 ngay trước khi Cách mạng tháng Tám thành công. Sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống, tinh thần cách mạng truyền đời như vậy, cụ Vũ Thơ thừa hưởng một lòng yêu nước và một tinh thần kiên trung của người chiến sĩ cộng sản ngay từ những ngày còn thơ ấu.

Và 70 năm sắt son…

Thông thạo chữ Nho, đọc hết Tứ thư, Ngũ kinh…, chàng thanh niên Vũ Thơ hiểu lẽ phải ở đời, nông nỗi của người dân bị cướp nước và nỗi đau mất tự do. Năm 18 tuổi, khi còn chưa biết đến các hoạt động cách mạng của Đảng, Vũ Thơ đã cầm đầu những người dân phu làng Sưa đấu tranh phản đối tên chánh tổng Phạm Văn Oanh bóc lột, đàn áp dân phu với lời lẽ sắc sảo, đanh thép khiến tên tri huyện và chánh tổng đuối lí.Sự việc gây tiếng vang lớn và các đồng chí đảng viên trong vùng chú ý, giác ngộ anh thanh niên Vũ Thơ vào hàng ngũ. Năm 1939, Vũ Thơ bắt gặp lý tưởng cách mạng với nhiệt huyết sục sôi. Năm 1941, Vũ Thơ chính thức được lựa chọn,trở thành một trong những Đảng viên Đảng Cộng sản kế cận lớp Đảng viên đầu tiên của cách mạng Việt Nam.

Nói về sự nghiệp hoạt động của mình, cụ Vũ Thơ không bao giờ quên thử thách đầu tiên mà Đảng trao cho. Đó là năm 1940, cụ được giao xây dựng phong trào cách mạng ở đồn điền Chu Văn Luận ngay tại xã Phúc Lai. Làm thư ký tại đồn điền, cụ đã bí mật tập hợp thành công gần 100 dân phu trong trang trại để đình công đòi tăng lương và từ đó, phát triển hàng loạt các phong trào khác làm cơ sở cho cách mạng về sau. Và cụ đã sáng lập thành công, lãnh đạo Đảng bộ xã Sơn Lai (Nho Quan - Ninh Bình), mảnh đất mà cụ được sinh ra và lớn lên.

Bên người bạn đời trăm năm
Bên người bạn đời trăm năm

Năm 1944, cụ Vũ Thơ về Hòa Bình xây dựng lực lượng cách mạng, thành lập Đảng bộ đầu tiên và lãnh đạo nhân dân toàn tỉnh trong Cách mạng tháng Tám, trở thành Chủ tịch Ủy ban hành chính đầu tiên của tỉnh Hòa Bình sau cách mạng.

Đặc biệt, từ năm 1946, cụ đảm đương hàng loạt các vị trí Phó Bí thư Tỉnh ủy các tỉnh Hà Nam, Sơn La, Nam Định; năm 1953, cụ Vũ Thơ được điều về làm Bí thư Tỉnh ủy Hưng Yên. Tại đây, cụ nhanh chóng xây dựng lực lượng cách mạng lớn mạnh, được tín nhiệm cử về làm Bí thư kiêm Chủ tịch tỉnh quê hương Ninh Bình. Khi đất nước độc lập, cụ Vũ Thơ lại cùng đồng đội của mình chung tay cùng các thế hệ lãnh đạo xây dựng Tổ quốc, nắm giữ nhiều cương vị lớn như: Bí thư Tỉnh ủy Hà Bắc, Phó Ban thường trực Ban Nông nghiệp TW, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp… Tính đến nay, cụ đã có tròn 70 năm liên tục sống, làm việc và cống hiến dưới lá cờ Đảng.

Cống hiến trọn đời cho cách mạng, năm 2008, cụ Vũ Thơ vinh dự được nhận Huy chương Hồ Chí Minh do Đảng và Nhà nước trao tặng. Tháng 11/2010, khi trao tặng Huy hiệu 70 năm tuổi Đảng cho người cán bộ lão thành mẫu mực Vũ Thơ, ông Trần Trọng Dực - Chủ nhiệm UBKT TP Hà Nội - tự hào chia sẻ: “Những cống hiến và nhân cách sáng ngời của cụ Vũ Thơ mãi mãi là tấm gương cho các thế hệ lãnh đạo đi sau và đặc biệt là cho thế hệ trẻ noi theo”.

Giờ đây, trong căn nhà nhỏ trên đường Thụy Khuê, đã đi hết dọc dài cuộc “vạn lý trường chinh” của dân tộc, người cán bộ lão thành Vũ Thơ  vui hưởng tuổi già cùng cụ bà Lê Thị Cẩm – người cũng vừa bước qua 62 tuổi Đảng. Hai chiến sĩ cách mạng lão thành, kiên trung càng hạnh phúc hơn khi con cháu đều đã thành đạt: Con trai thứ của cụ, anh Vũ Bình, công tác tại Bộ Ngoại giao và là Đại sứ đầu tiên của Việt Nam tại Hy Lạp; con gái của cụ là giảng viên Học viện Ngân hàng…

Những tấm giấy khen, bằng khen treo trang trọng trong căn nhà nhỏ như một lời nhắc nhở đến con cháu mai sau về những hy sinh, cống hiến to lớn của các cụ cho Tổ quốc, cho dân tộc…

Tuấn Ngọc - Anh Thế