'52 tuần lễ áo dài' – Sáng kiến lan tỏa quốc phục Việt Nam

'52 tuần lễ áo dài' – Sáng kiến lan tỏa quốc phục Việt Nam

Áo dài từ lâu đã trở thành biểu tượng văn hóa đặc trưng của Việt Nam. Không chỉ xuất hiện trong các sự kiện ngoại giao, lễ hội truyền thống, tà áo dài còn gắn bó với đời sống của nhiều thế hệ người Việt. Tuy nhiên, làm thế nào để áo dài thực sự trở thành trang phục quen thuộc trong sinh hoạt cộng đồng và từng bước được tôn vinh như quốc phục vẫn là câu hỏi đặt ra đối với những người tâm huyết với văn hóa truyền thống.

Một sáng kiến đáng chú ý vừa được nhà nghiên cứu – thiết kế – nghệ nhân Hà Văn Lợi đề xuất: tổ chức “52 tuần lễ áo dài” trong năm, với mong muốn đưa trang phục truyền thống trở lại gần hơn với đời sống xã hội.

Khách mời cùng làm lễ trao chìa khoá di sản văn hóa tại không gian trưng bày áo dài 125 Pasteur, TPHCM
Khách mời cùng làm lễ trao chìa khoá di sản văn hóa tại không gian trưng bày áo dài 125 Pasteur, TPHCM

Tại không gian trưng bày các bộ sưu tập áo dài ngũ thân truyền thống đương đại ở Thành phố Hồ Chí Minh, nhiều người không khỏi ấn tượng trước vẻ trang nghiêm, thanh lịch của những bộ trang phục từng là lễ phục trong lịch sử Việt Nam.

Nổi bật trong số đó là áo dài ngũ thân tay thụng, còn gọi là áo tấc – loại lễ phục từng được sử dụng phổ biến trong các nghi lễ cung đình và những dịp trọng đại của xã hội xưa. Không chỉ mang giá trị thẩm mỹ, trang phục này còn phản ánh những chuẩn mực văn hóa và lễ nghi truyền thống của người Việt.

'52 tuần lễ áo dài' – Sáng kiến lan tỏa quốc phục Việt Nam
Khách mời chụp hình trong buổi giới thiệu nghi lễ mặc áo dài ngũ thân truyền thống- đương đại.
Khách mời chụp hình trong buổi giới thiệu nghi lễ mặc áo dài ngũ thân truyền thống- đương đại.

Theo nhà nghiên cứu – thiết kế – nghệ nhân Hà Văn Lợi, áo dài ngũ thân không đơn thuần là một bộ trang phục mà còn là một cấu trúc văn hóa chứa đựng nhiều tầng ý nghĩa.

Ông cho biết: “Áo dài ngũ thân không chỉ để mặc cho đẹp. Khi mặc áo dài, người Việt còn thể hiện phong thái văn hóa, lễ nghi, sự điềm đạm và tôn trọng lẫn nhau. Đó là một phần tinh thần văn hóa của dân tộc.”.

'52 tuần lễ áo dài' – Sáng kiến lan tỏa quốc phục Việt Nam
Nghệ nhân Hà Văn Lợi - giới thiệu nghi lễ mặc áo dài Ngũ Thân Cửu Đỉnh
Nghệ nhân Hà Văn Lợi - giới thiệu nghi lễ mặc áo dài Ngũ Thân Cửu Đỉnh

Qua nhiều năm nghiên cứu, phục dựng và lan tỏa giá trị áo dài trong cộng đồng, nghệ nhân Hà Văn Lợi nhận thấy áo dài Việt Nam đã được bạn bè quốc tế biết đến rộng rãi. Tuy nhiên, trong đời sống xã hội, việc thực hành và tôn vinh trang phục truyền thống vẫn chưa thực sự đồng bộ.

Từ thực tế đó, ông đưa ra sáng kiến “52 tuần lễ áo dài”. Theo đề xuất, vào mỗi sáng thứ Hai đầu tuần, trong nghi thức chào cờ tại cơ quan, trường học, cán bộ, giáo viên, học sinh và sinh viên có thể mặc áo dài Việt Nam.

“Tôi đề xuất mỗi sáng thứ Hai đầu tuần, trong nghi thức chào cờ tại cơ quan, trường học, cán bộ, giáo viên, học sinh, sinh viên có thể mặc áo dài Việt Nam. Nếu thực hiện đồng bộ, một năm chúng ta sẽ có 52 tuần lễ áo dài” - nghệ nhân Hà Văn Lợi chia sẻ.

Theo đề xuất này, mỗi buổi chào cờ đầu tuần không chỉ là nghi thức sinh hoạt tập thể mà còn trở thành một không gian văn hóa sống, nơi tà áo dài xuất hiện tự nhiên trong đời sống cộng đồng.

Không chỉ góp phần tôn vinh trang phục truyền thống, sáng kiến này còn được kỳ vọng khơi dậy niềm tự hào văn hóa và ý thức gìn giữ bản sắc dân tộc cho các thế hệ.

Các nhà nghiên cứu văn hóa cho rằng, ở nhiều quốc gia trên thế giới, trang phục truyền thống thường được tôn vinh thông qua các nghi lễ hoặc hoạt động cộng đồng. Nếu được triển khai rộng rãi, hình ảnh hàng triệu người Việt mặc áo dài trong ngày đầu tuần có thể trở thành một dấu ấn văn hóa đặc biệt của Việt Nam.

Một nhà nghiên cứu văn hóa nhận định: “Đây là một sáng kiến rất hay. Nếu áo dài được mặc thường xuyên hơn trong các nghi thức cộng đồng thì chắc chắn sẽ giúp lan tỏa văn hóa Việt mạnh mẽ hơn.”.

Theo nghệ nhân Hà Văn Lợi, áo dài ngũ thân có thể được nhìn nhận qua nhiều tầng giá trị: từ trang phục thẩm mỹ, trang phục lễ nghi cho đến biểu tượng văn hóa và tinh thần quốc gia.

Ông nhấn mạnh: “Nếu cả nam và nữ cùng mặc áo dài trong các nghi lễ, sinh hoạt cộng đồng, hình ảnh đó sẽ trở thành một biểu tượng văn hóa rất đẹp của dân tộc Việt Nam.”.

Nghệ nhân Hà Văn Lợi - Chủ tịch HĐQT Công ty Áo dài Ngũ Thân Cửu Đỉnh
Nghệ nhân Hà Văn Lợi - Chủ tịch HĐQT Công ty Áo dài Ngũ Thân Cửu Đỉnh

Từ một sáng kiến văn hóa cộng đồng, “52 tuần lễ áo dài” được kỳ vọng sẽ góp phần đưa tà áo dài trở lại gần hơn với đời sống xã hội. Khi trang phục truyền thống được trân trọng, gìn giữ và lan tỏa, đó cũng chính là cách mỗi người Việt góp phần khẳng định bản sắc văn hóa dân tộc trong thời kỳ hội nhập.

Hà Nhung