25 năm đường dây 500 kV Bắc - Nam: Hồi ức trên từng cây số…

(PLVN) - “Công trình thế kỷ”, “Kỳ tích của Việt Nam”, “Huyền thoại Trường Sơn mới”… là những từ nhiều người đã đặt cho đường dây siêu cao áp 500kV Bắc - Nam (mạch 1). Hai mươi lăm năm kể từ ngày điện hòa lưới thành công, huyền thoại về đường dây huyết mạch nối liền 2 miền đất nước vẫn tiếp tục được kể lại như một niềm tự hào mãi  mãi  về bàn tay, khối óc của người Việt.
Thủ tướng Võ Văn Kiệt trên công trường đường dây 500 kV Thủ tướng Võ Văn Kiệt trên công trường đường dây 500 kV

Vui như mùa Xuân năm 1975!

Chỉ một khắc họa này thôi, chúng tôi sẽ cho bạn đọc hình dung kỳ tích được tạo ra từ công trình lịch sử này: Cho tới trước khi Việt Nam thực hiện đường dây 500 kV Bắc - Nam, để thực hiện được công trình tải điện qua đường dây 400kV với khoảng cách dưới 700km, các nước tiên tiến phải mất khoảng 7 - 8 năm. Nhưng đường dây 500 kV Bắc - Nam của ta, với chiều dài 1.487km  nhưng chỉ thực hiện xong trong… 2 năm. 

Kỳ tích không tưởng ấy đã thúc kinh tế - xã hội của miền Nam phát triển mạnh mẽ như ngày hôm nay. 25 năm qua, đường dây siêu cao áp vẫn “thầm lặng” làm nhiệm vụ tải điện từ Bắc vào Nam. Hơn 2 thập kỷ trôi qua, những người trực tiếp làm nên công trình vĩ đại này còn lại không nhiều, nhưng những ký ức về những ngày quần quật với cây rừng, núi đá và khoảnh khắc đóng điện thành công, hòa lưới 3 miền vẫn nguyện vẹn trong ký ức nhiều thế hệ ngành Điện.

Trò chuyện với PLVN, ông Nguyễn Ngọc Lâm - Giám đốc Truyền tải điện (TTĐ) Quảng Bình rưng rưng xúc động khi nói tới thời khắc ấy - ngày 27/5/1994. Ông kể, 25 năm trước, ông được giao phụ trách đội đường dây thuộc khu vực Ba Đồn (Quảng Bình), thực hiện công việc giám sát nghiệm thu công trình. Lúc đó, đóng điện ở 3 địa điểm Đà Nẵng, Hòa Bình và Pleiku, ông chỉ được nghe qua hệ thống thông tin liên lạc nội bộ ngành. 

“Niềm vui thực sự vỡ òa như Chiến thắng mùa xuân năm 1975 vậy! Đến tận giờ này, tôi vẫn nhớ những cảm giác của mình, những cảm xúc của anh em trong cùng đơn vị. Lúc đó, chúng tôi vẫn còn trẻ lắm nên khi nghe tin đóng điện thành công, anh em đã mang bất kỳ thứ gì vớ được từ xoong, nồi, chảo… ra gõ, như giờ đây, chúng ta ăn mừng sau trận bóng”, ông Lâm nhớ lại

Tuy nhiên, ít người biết được thời khắc đóng điện đầu tiên ở Đà Nẵng cũng khiến bao người lo lắng, khi lần lần đóng đầu tiên đóng thì “bị bật ra”. Nói về chi tiết này, ông Trần Dương Nghĩa - Giám đốc TTĐ Đà Nẵng, người trực tiếp có mặt trong thời khắc quan trọng cách đây 25 năm trước cho biết, do anh em chỉ quen với việc xử lý đường dây 220kV nên còn bỡ ngỡ khi tiến hành đóng nút khóa 572 của đường dây 500 kV. Thao tác chưa thật thành thạo nên việc hòa đồng bộ khiến lúc đầu “bật ra” như đã nói.

Nhìn lại những bức hình tư liệu của ngành Điện trong các phòng truyền thống vẫn thấy vẹn nguyên những ánh mắt tràn đầy niềm tin, những nụ cười rạng rỡ của những người góp phần làm nên điều kỳ diệu cho truyền tải điện năm xưa như cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt và những lãnh đạo của ngành Điện lúc đó và cả những người bạn quốc tế - những người thán phục chúng ta với câu nói:“Việt Nam đã làm được một điều không tưởng”. 

25 năm đường dây 500 kV Bắc - Nam: Hồi ức trên từng cây số… ảnh 1
Công nhân TTĐ thường xuyên bám địa bàn để đảm bảo cho dòng điện Bắc - Nam luôn thông suốt

Bám đường dây không ngừng nghỉ

Sau khi hòa lưới điện thành công, công tác bảo vệ huyết mạch năng lượng quốc gia cũng lắm điều gian nan, vì chỉ cần một sự cố nhỏ thôi là bao nhiêu nỗ lực của suốt 2 năm vượt núi, băng rừng… của hàng triệu con người sẽ xuống sông, xuống bể. 

Vì thế, mà ý thức phát quang tuyến, bảo vệ hành lang tuyến được đặt lên trên hết trong mỗi một công nhân TTĐ từ Bắc vào Nam. Lính truyền tải phải gần dân, nói cho nhân dân hiểu về tầm quan trọng của tuyến đường dây 500 kV  nơi nó đi qua. Công nhân truyền tải điện thậm chí còn được ví như lực lượng biên phòng, phải dựa vào dân để họ trở thành một mắt xích quan trọng bảo vệ công trình đường dây 500 kV mạch 1.

Những món quà nhỏ (như chiếc thẻ điện thoại, món quà nhỏ dịp lễ, Tết) trao cho bà con mỗi lần đến thăm, gặp gỡ là “sợi dây” kết nối tình cảm giữa người lính TTĐ và nhân dân dọc tuyến, nhờ đó mà gắn kết, khăng khít, để 25 năm qua đường dây siêu cao áp 500 kV Bắc - Nam vẫn đảm đương thành công trọng trách quan trọng với đất nước. 

Giám đốc TTĐ Đà Nẵng Trần Dương Nghĩa kể với chúng tôi về  sự cố sạt lở vị trí cột 1906 ở Khâm Đức, (huyện Phước Sơn, tỉnh Quảng Nam) vào năm 1996. Lúc bấy giờ, vị trí này bị sạt lở rất nặng, anh em phải đi bộ đến đây để tiến hành xử lý, nhưng do đó là điểm bị cô lập với những vùng xung quanh, khó tiếp tế hậu cần, vật tư nên công việc bội phần gian nan. 

Vì thế, mà lệnh điều trực thăng tham gia xử lý sự cố cũng đã được quyết định. Máy bay phải bay từ Đà Nẵng, với đầy đủ thiết bị, nhu yếu phẩm cần thiết để vào Quảng Nam… Tuy nhiên, do địa hình quá khó khăn, trực thăng cũng không thể tiếp cận với vị trí cột 1906. Lập tức, một đoàn khác đã được huy động bay thẳng Sài Gòn, rồi lên Pleiku và từ Pleiku tìm cách bay vòng tới vị trí sạt lở.

Trên đường đi, tới Đăkray, đoàn đã gặp một vị trí sạt lở tương tự gần đèo Lò Xo (Kon Tum). “Thật may, chiếc máy bay bay qua được vị trí sạt lở này. Nhưng ngồi trên không, trời mù sương, nghe người lái nhắc nhở “núi, núi” là thấy máy bay chao liệng. Dù không ai nói ra, nhưng ai trong lòng cũng lo lắng, không biết có tới đích an toàn?”, lời ông Nghĩa. 

Những khó khăn, vất vả trong quá trình bảo vệ đường dây khó có thể kể hết, nhưng có một điều chắc chắn rằng ở đâu có bóng dáng của đường dây, trụ cột, ở đó luôn có dấu chân người lính TTĐ. Không ít những người thợ cả cuộc đời mình  gắn với đường dây, trong khi tuổi nghề của lính TTĐ thường không quá cao (chỉ chừng 45 - 50 tuổi) là không  làm việc nặng nhọc… Việc bố trí công việc cho những công nhân này cũng là một điều đầy trăn trở của ngành.

Bây giờ, khi khoa học công nghệ phát triển, mồ hồi của người công nhân TTĐ cũng bớt rơi trên áo. Họ có thể dùng máy đo nhiệt để phát hiện đoạn dây nào nóng để “hạ nhiệt”. Ở TTĐ Quảng Bình còn đã sử dụng những con “mắt thần”  tại những vị trí xung yếu để theo dõi các vị trí xung yếu trên tuyến đường dây. 

Được biết “mắt thần” (là camera chạy bằng năng lượng mặt trời có gắn sim 3G) có thể giúp giám sát thường xuyên trên đường dây, đặc biệt nó có thể nhìn thấy những hành vi xâm phạm hành lang tuyến... Từ khi được thêm “mắt”, công nhân thấy yên tâm hơn vì đường dây luôn trong tầm kiểm soát.

Gần đây, những kỹ sư của Công ty TTĐ 2 còn sáng tạo ra một thiết bị có thể xử lý  nhanh, gọn những vật cản vướng trên đường dây như diều, nilon… mà công nhân không phải leo cột. Công nhân đặt tên cho nó là  “rồng lửa”, có thể bay tới độ cao gần 1 km, phun lửa đốt cháy những vật cản vướng vào đường dây mà không hề làm ảnh hưởng đến hệ thống lưới truyền tải và đặc biệt làm giảm được rủi ro cho công nhân. 

Tuyến đường dây siêu cao áp 500 kV đầu tiên đã và sẽ tiếp tục thực hiện sứ mệnh truyền năng lượng, thắp sáng tương lai cho đất nước và chắc chắn sẽ để lại những dấu ấn quan trọng trong sự nghiệp điện khí hóa quốc gia như những điều không thể quên mà công trình đã tạo ra suốt hơn 2 thập kỷ qua.

Ngày 27/5 đi vào lịch sử ngành Truyền tải điện

“Vào lúc 19h07 ngày 27/5/1994, tại Trung tâm Điều độ Hệ thống điện Quốc gia (A0), Thủ tướng Võ Văn Kiệt đã ra lệnh hòa hệ thống điện Việt Nam , với 4 tổ máy của Nhà máy Thủy điện Hòa Bình, tại trạm Đà Nẵng, thông qua đường dây 500kV, chính thức đưa hệ thống truyền tải điện siêu cao áp 500kV của Việt Nam vào vận hành”.

Nhật Thu
Cùng chuyên mục
Bộ trưởng Hồ Đức Phớc cho biết, Bộ Tài chính sẽ tham mưu cho các cơ quan có thẩm quyền bố trí một khoản ngân sách riêng cho công tác phòng chống dịch năm 2022 - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Bộ trưởng Tài chính: Không có chuyện “ngân sách cạn kiệt”

Bộ trưởng Tài chính Hồ Đức Phớc khẳng định: Không có chuyện ngân sách cạn kiệt, ngân sách vẫn hoàn toàn bảo đảm được các nhiệm vụ chi theo dự toán đã được Quốc hội phê duyệt. Chỉ có khoản dự phòng ngân sách năm 2021 (thường chiếm 2-4% ngân sách), thì đã sử dụng hết cho công tác phòng chống dịch, cho nên Chính phủ đã chỉ đạo tăng cường tiết kiệm chi và trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho phép chuyển khoản tiết kiệm 14.620 tỷ đồng từ nguồn chi thường xuyên để bổ sung dự phòng ngân sách, phục vụ công tác phòng chống dịch COVID-19.

Đọc thêm

Khuyến khích khu vực tư nhân tham gia vào ngành nước

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận của diễn đàn.
(PLVN) - Chiều ngày 16/9, trong khuân khổ “Tuần lễ ngành Nước Việt Nam - Úc 2021”, đã diễn ra diễn đàn “Tạo điều kiện cho khu vực tư nhân tham gia vào ngành nước”. Tại diễn đàn, các diễn giả trong nước và quốc tế đánh giá tiến trình cổ phần hóa (CPH) doanh nghiệp ngành nước ở Việt Nam cũng như việc vận hành định giá và quy định trong ngành nước tại Úc.

Thời của gỗ, gỗ nào được dùng đúng luật?

Nhà hàng Sen tại Khu nghỉ dưỡng An Lâm (Nha Trang) - một công trình gỗ. (Ảnh: TranDuc Homes)
(PLVN) -  Theo ông Ngô Sỹ Hoài, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký, Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam (VIFOREST), nhu cầu nội thất gỗ ở Việt Nam rất lớn và là một thị trường đầy tiềm năng. Tuy nhiên, sử dụng gỗ hợp pháp là vấn đề “tồn tại hay không tồn tại” trong môi trường kinh doanh ngày nay…

Bảo hiểm PVI: Dẫn đầu thị trường trên mọi chỉ tiêu tài chính

Dẫn đầu về kinh doanh, Bảo hiểm PVI cũng đi đầu về phòng chống dịch Covid-19
(PLVN) -Theo số liệu của Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam, thị phần của Bảo hiểm PVI 6 tháng đầu năm 2021 là 15,4%, đứng đầu thị trường bảo hiểm phi nhân thọ, vượt Bảo Việt ở vị trí thứ hai với 15,3% thị phần. Đây là quý thứ 2 liên tiếp, Bảo hiểm PVI dẫn đầu thị trường về thị phần.

Quá trình phục hồi chậm, VNDIRECT hạ dự báo tăng trưởng GDP năm 2021 xuống mức 3,9%

Quá trình phục hồi chậm, VNDIRECT hạ dự báo tăng trưởng GDP năm 2021 xuống mức 3,9%
(PLVN) - Cho rằng quá trình phục hồi chậm có thể kéo dài sang quý 4 năm nay cho đến khi số ca mắc COVID-19 mới hàng ngày giảm đáng kể so với mức hiện tại và tỷ lệ tiêm chủng tăng cao hơn, VNDIRECT đã điều chỉnh dự báo về triển vọng kinh tế Việt Nam trong 6 tháng cuối năm 2021 xuống mức 3,9% thay vì dự báo 5,0 - 5,5% đưa ra trước đó.

Nỗi lo về nhân công mùa thu hái cà phê của người dân Tây Nguyên

Người dân lo lắng về mùa thu hái sắp đến.
(PLVN) - Chỉ còn chưa đầy hai tháng nữa người dân Tây Nguyên bước vào mùa thu hoạch cà phê. Nếu như mọi năm người dân lo lắng về giá sản phẩm luôn ở mức thấp, còn chi phí sản xuất ngày càng tăng cao, thì năm nay bài toán về nhân công cũng đang khiến các chủ vườn "đứng ngồi không yên".

Đề xuất cho phép hàng miễn thuế tiếp tục lưu giữ tại Việt Nam

Cửa hàng miễn thuế. Ảnh minh họa
(PLVN) -  Bộ Tài chính kiến nghị sửa đổi một số điều khoản của Luật Hải quan để Bộ Tư pháp tổng hợp, xây dựng tại dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 Luật trình Quốc hội, trong đó có đề xuất cho phép hàng miễn thuế tiếp tục lưu giữ tại Việt Nam trong bối cảnh dịch bệnh.

Ngành Dầu khí đối diện nhiều thách thức

Công ty CP Lọc hóa dầu Bình Sơn đã nộp ngân sách nhà nước hơn 6.330 tỷ đồng trong 8 tháng đầu năm 2021.
(PLVN) -  Mặc dù đạt kết quả kinh doanh ấn tượng trong 8 tháng đầu năm 2021 nhưng Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) vẫn thừa nhận đang đứng trước một loạt khó khăn, thách thức.