Quy luật cuộc đời: “Tu” cái miệng để không gieo khẩu nghiệp

(PLVN) - Miệng có thể nhả ra hoa hồng, cũng có thể nhả ra loài gai góc xấu xí. Để miệng nhả ra hoa hồng, con người có khi cần phải tu cả đời. Tu khẩu đức thực ra là tu tính khí của bản thân. Khẩu đức có tốt, vận thế mới hanh thông.


Quy luật cuộc đời: “Tu” cái miệng để không gieo khẩu nghiệp

Ăn nói bừa bãi, gánh nghiệp cả đời

Lời nói đọi máu. “Đọi” là một từ thuộc loại “đặc sản” của ngôn ngữ xứ Nghệ. Đọi có nghĩa là cái bát. Câu thành ngữ trên có hàm ý là mỗi lời nói quý giá ngang với một bát máu. Một lời nói có thể cứu sống một con người cũng có thể giết chết một con người. Nhiều người vô tâm khi nói lên suy nghĩ của mình không cần biết đúng, biết sai, lời nói như những lưỡi dao găm vào lòng người khác, đến khi nói lời xin lỗi thì đã muộn.

Tục ngữ có câu: "Học ăn, học nói, học gói, học mở" hay “bệnh từ miệng mà vào, họa từ miệng mà ra”. Nói nên chậm, tâm nên thiện.  Mỗi người đều cần phải có trách nhiệm về lời mình nói ra, để mỗi lời nói ra, dù không rút lại được, cũng không mang tính ác ý.

“Lời nói đọi máu”, “lời nói gói vàng”, đúc rút trên của ông cha ta đã được truyền lại qua bao đời và đến hôm nay vẫn con nguyên giá trị. Việc cô giáo tiếng Anh tên T. thốt ra những câu trong cuộc cãi vã tay đôi với học viên như: đồ óc lợn, giáo viên giẻ rách nên dạy những người giẻ rách… khiến nhiều người ớn lạnh trước những ngôn từ này.

 Con người phải cẩn trọng trong lời nói (Ảnh minh họa)

Phật dạy trong 10 nghiệp lớn của con người, có 4 nghiệp từ miệng gây ra: chuyện không nói có, chuyện có nói không; nói lời ác ý; nói hai lời và nói lời thêu dệt.

Rất nhiều người trong cuộc sống hàng ngày vẫn đang cố tình hoặc vô thức mắc phải “khẩu nghiệp” mà không hay. Lời nói tưởng là gió bay nhưng lại có thể mang theo tác hại khôn lường. Đôi khi kẻ đầu tiên phải lĩnh lấy những thứ nghiệp ấy lại chính là bản thân người nói ra lời thị phi.

Chuyện kể rằng, một hôm, Đức Phật đi truyền đạo. Các tu sĩ đạo khác thấy đệ tử của mình theo Phật nhiều quá nên căm giận ra đón đường Phật đi qua để chửi rủa. Đức Phật vẫn đi thong thả, các tu sĩ theo sau không ngừng tung ra những lời nhục mạ. Thấy Đức Phật thản nhiên như không, họ lại càng tức giận hơn nữa, chặn đường ngài mà chất vấn:

– Ngài có bị điếc không?

– Ta không điếc

– Ngài không điếc vì sao không nghe thấy chúng tôi chửi?

– Này các ông, nếu nhà ông có đám tiệc, thân nhân tới dự. Khi họ ra về, ông tặng quà mà họ nhất quyết không nhận thì quà đó về tay ai?

– Quà ấy về tay tôi chứ còn gì nữa!

– Đúng thế. Ông chửi ta cũng vậy. Ta không nhận thì nó về tay ai? Nay ông mắng nhiếc ta, nhưng ta không nhận, ông tự mang vào thân ông vậy. Cũng giống như âm vang là do nương theo tiếng mà có, như bóng do hình mà thành, cuối cùng vẫn chẳng tránh được. Hãy thận trọng, chớ nói lời mắng nhiếc, ác ngữ!

“Lưỡi” không xương nhiều đường lắt léo

Đọc câu chuyện trong Quốc văn Giáo khoa thư sau đây sẽ thấy được sự lợi hại về cái miệng, lưỡi:

Một hôm ông phú hộ ra lệnh cho người làm giết heo và chọn phần quí nhất của con heo làm cho ông một món ăn. Người làm vâng lời và sau đó dâng cho ông một món ăn mà phần quí nhất là cái lưỡi heo. Ông phú hộ hỏi tại sao thì người làm trả lời rằng cái lưỡi là bộ phận quí nhất, vì nhờ cái lưỡi mà con người có thể diễn đạt những tình cảm chân thành, những ý tưởng cao siêu, ích nước lợi dân và có ích cho nhân loại.

Ít lâu sau, ông phú hộ lại ra lệnh cho người làm giết heo và chọn một bộ phận xấu xa nhất làm cho ông một món ăn. Người làm vâng lời và sau đó dâng cho ông phú hộ một dĩa đồ ăn mà bộ phận xấu xa nhất lại cũng là cái lưỡi heo.

Ông phú hộ hỏi tại sao, người làm bèn trả lời rằng vì cái lưỡi có thể nói lên những lời nói xấu xa nhất tàn ác nhất làm tan nát gia đình xã hội và có thể khuynh đảo nước nhà ngay cả làm hại cho nhân loại. Ông phú hộ vô cùng ngợi khen sự thông minh của người làm.

Thật là cái lưỡi không xương nhiều đường lắc léo. Người xưa cũng có nói “Nhứt ngôn khả dĩ hưng bang, nhứt ngôn khả dĩ tán bang”, nghĩa là một lời nói có thể xây dựng nước nhà, mà cũng có thể làm tan nát nước nhà.

Lược sơ qua những điều lợi hại, thì chúng ta đã thầy cái miệng, lưỡi của người thế gian điều hại sẽ nhiều hơn điều lợi rồi. Tạo hóa sinh ra con người có hai lổ tai, nhưng chỉ có một cái miệng, cho nên phải nghe nhiều hơn nói, mới đúng với tự nhiên, được thân người là khó, có đầy đủ lục căn và miệng lưỡi trọn vẹn là phước đức quá rồi, hãy nhân vốn phước báu nầy mà gieo trồng thêm phước đức ra nữa, thì mới là người khôn, bởi vậy phải lo: Tu cái miệng là điều cần thiết nhất.

Những điều nên tránh khi nói năng

Bệnh từ miệng mà vào, họa từ miệng mà ra. Nói chuyện không nên nói quá nhiều, nói nhiều là bị thiệt.

Trong Mặc Tử có ghi, học sinh của Mặc Tử là Cầm, hỏi Mặc Tử: “Nói nhiều có ích lợi không?”. Mặc Tử trả lời: “Con cóc, con ếch, cả ngày lẫn đêm đều kêu không ngừng, kêu đến khô mồm mỏi lưỡi, nhưng không có ai để tâm đến tiếng kêu của nó cả. Sáng sớm nhìn thấy con gà trống đó, gáy đúng giờ vào lúc bình minh, trời đất đều chấn động (mọi người đều thức dậy sớm). Nói nhiều thì có ích lợi gì chứ? Chỉ có lời nói được nói ra trong tình huống hợp thời cơ mới có tác dụng thôi.”

Lời nói không thể nói dễ dàng, nếu thay đổi lời đã nói, chi bằng không nói. Lời không được hứa dễ dàng, nếu hứa rồi lại thay đổi, chi bằng đừng hứa. Gặp chuyện đừng tùy tiện phát ngôn, nếu không sẽ mang họa vào thân; cũng đừng dễ dàng hứa hẹn với người khác khi chưa cân nhắc và suy xét, nếu không sẽ mất chữ tín.

Nói lời ngông cuồng cũng thường là bước đầu tiên dẫn người ta đến việc làm điều ngông cuồng. Họ có thể nói ra được lời lẽ lộng ngôn thì cũng hoàn toàn đủ gan làm những chuyện tày trời, bất chấp. Người nói lời lộng ngôn ngông cuồng thường là kẻ tự phụ. Và chuyện “Thùng rỗng kêu to” là rất phổ biến. Kẻ không có thực tài thường chỉ mạnh miệng bề ngoài, chỉ là lấy khẩu khí để lấp đầy sự thiếu hụt của trí tuệ và tài năng.

Khi gặp chuyện không vừa ý hoặc cảm thấy bị đối xử bất công, người ta thường có xu hướng thất vọng, phàn nàn, thậm chí buông lời oán hận. Một khi đã oán thì họ hận tất cả, kể cả là trời đất, Thần Phật. Thực tế, những gian nan, khổ ải mà một người thường mắc phải không có gì là bất công. Phật gia giảng về nghiệp lực luân báo rằng mọi khổ nạn mà con người phải gánh chịu đều là nghiệp báo cho những hành vi, ý nghĩ bất hảo của họ trong đời này hoặc từ kiếp trước. Đã nợ nghiệp mà không muốn trả nghiệp, lẽ nào lại có lý như vậy?

Không nói những lời vô lễ và độc ác để làm tổn thương người khác. Người xưa nói, “Đao cắt dễ lành, ác ngôn khó tan”. Sự tổn thương bạn gây ra trong tâm gan người khác còn đau đớn hơn vạn lần vết thương gây ra trên thân thể.

Lời oán hận thường mang theo những năng lượng rất xấu bởi nó xuất phát từ tâm oán trách, đố kỵ, lòng sân hận của người ta. Oán hận sẽ che mờ lý trí của họ, sẽ khiến họ không còn phân biệt được thật giả, đúng sai, phải trái. Như thế, hậu quả gây ra thậm chí còn tai hại hơn. Từ nói lời oán hận, người ta còn có thể gây ra việc ác nghiệp, hại người hại mệnh.

Những lời nói thâm độc, thô bạo, mắng nhiếc, chửi rủa…được xem là ác khẩu, ác ngữ hay những lời lẽ thiếu văn minh, thiếu đạo đức trong giao tiếp cũng được cho là đã tạo khẩu nghiệp.

Trong xã hội hiện nay, một số bạn trẻ lướt web, facebook, twitter,… thường dùng những lời lẽ ác ngữ, thô tục, xúc phạm đến người khác. Có thể các bạn cho rằng những lời nói này không chỉ một người nào cụ thể, không trực tiếp một ai, thì sẽ không sợ nguy hại nhưng thực tế  lại rất nguy hiểm.

Không chỉ viết những lời ác ngữ, mà thậm chí chỉ cần nhấp chuột tán thành, ủng hộ những lời ác ngữ đều nguy hiểm, vì nhiều lần làm như vậy chính không ai biết xấu hổ, không ai kiểm soát nên lâu ngày dài tháng sẽ trở thành một thói quen.

(còn nữa)

Trường Giang (T/h) / Câu chuyện Pháp luật
Loading...

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Mồng 3 Tết đi chợ se duyên

Mồng 3 Tết đi chợ se duyên

(PLVN) - Chợ se duyên (hay còn gọi là chợ xem mắt, chợ cầu may) họp ngay tại sân chùa Phúc Lâm, thôn Đông Thượng, xã Trung Đông (huyện Trực Ninh, tỉnh Nam Định). Điều đặc biệt là mỗi năm chợ chỉ họp một phiên duy nhất vào sáng mồng 3 Tết Nguyên đán.

Đọc thêm

Tết này không ăn thịt động vật hoang dã…

Tết này không ăn thịt động vật hoang dã…
(PLVN) - Tết với người Việt là đoàn viên, nhà nhà chuẩn bị đầy đủ thức ăn, mâm cỗ cho những ngày Tết xum họp gia đình. Với xu hướng đất nước Việt Nam đang ngày càng phát triển, hướng đến lối sống văn minh, sạch, xanh vì sức khoẻ và môi trường, thì “cái ăn” là một trong những sự quan tâm lớn với người dân Việt Nam, ngày xưa chỉ cần “ăn no, mặc ấm”, ngày nay hầu hết mọi người sẽ cần “ăn ngon, mặc đẹp”. 

Đầu năm người người nô nức về đền Cao xin tài lộc cầu may

Đầu năm người người nô nức về đền Cao xin tài lộc cầu may
(PLVN) - Đền Cao thuộc thôn Đại, phường An Lạc, TP Chí Linh, tỉnh Hải Dương vốn là một ngôi đền rất linh thiêng, nằm trong quần thể khu di tích Đền Cao thờ 5 vị tướng họ Vương đã có công lớn giúp vua Lê Đại Hành giành chiến thắng trong cuộc kháng chiến chống quân Tống xâm lược năm 981. 

Vị thế Hải quân Việt Nam

Vị thế Hải quân Việt Nam
(PLVN) - Năm 2020, Việt Nam sẽ đảm nhiệm vai trò Chủ tịch ASEAN và cũng là năm Hải quân nhân dân Việt Nam kỷ niệm 65 năm Ngày thành lập. Nhân những sự kiện trọng đại này, Hải quân nhân dân Việt Nam sẽ tổ chức chuỗi các sự kiện quốc tế, trong đó có Duyệt binh hàng hải quốc tế và Diễn tập đa phương Hải quân ASEAN, đánh dấu bước phát triển vượt bậc của lực lượng Hải quân nhân dân Việt Nam.
Loading...
Đồi cây đón Bác

Đồi cây đón Bác

(PLVN) - Cụ Nguyễn Tạo, một cán bộ lão thành, lúc sinh thời đã hàng chục năm được Bác Hồ giao trọng trách Thứ trưởng Bộ Nông Lâm, Tổng Cục trưởng Tổng cục Lâm nghiệp. Là “Tư lệnh” của cả một ngành kinh tế quan trọng, nhưng khi nói về công việc của mình, cụ chỉ nói: “Mình làm nghề rừng”. 

Xu thế phát triển BĐS 2020

Xu thế phát triển BĐS  2020
(PLVN) - Theo dự báo của giới chuyên gia, năm 2020 thị trường bất động sản (BĐS) sẽ tiếp tục phát triển bền vững, ít có biến động đột biến xảy ra ở quy mô lớn. Đặc biệt, dòng tiền đổ vào BĐS sẽ tiếp tục tăng trưởng ấn tượng. Trong đó, thị trường đất nền, chung cư trong năm nay được dự báo sẽ được nhiều nhà đầu tư quan tâm nhất.

Thuận lợi, khó khăn nào chờ ngành Nông nghiệp

Thuận lợi, khó khăn nào chờ ngành Nông nghiệp
(PLVN) - Vượt qua nhiều khó khăn, ngành Nông nghiệp năm 2019 vẫn thu về 41,3 tỷ USD, vượt chỉ tiêu Chính phủ giao. Ghi nhận và đánh giá cao những thành tựu của nông nghiệp nước nhà, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc kỳ vọng ngành sẽ đạt 50 tỷ USD trong tương lai gần.

Người thầy khuyết tật của trẻ làng chài

Người thầy khuyết tật của trẻ làng chài
(PLVN) - Ở xóm Rớ (phường Phú Đông, TP Tuy Hòa, Phú Yên) có một lớp học tình thương do một người thầy khuyết tật đứng lớp. Hơn 40 năm qua, nhiều đứa trẻ xóm Rớ cắp sách đến đây để học nhận biết mặt chữ trước khi bước vào tiểu học.

Chứng khoán Việt Nam sẽ tiếp tục hút vốn ngoại?

Chứng khoán Việt Nam sẽ tiếp tục hút vốn ngoại?
(PLVN) - Thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam năm 2019 ghi nhận mức tăng điểm cao nhất khu vực Đông Nam Á. Đặc biệt, đây cũng là năm ghi dấu ấn về thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài (ĐTNN) khi dòng vốn gián tiếp này duy trì mức 2,7 tỷ USD. Cùng với Luật Chứng khoán mới vừa được Quốc hội thông qua, TTCK Việt Nam năm 2020 được nhận định tiếp tục là điểm đến hấp dẫn của dòng vốn ĐTNN.
Mưa ấm

Mưa ấm

(PLVN) - Trong rất nhiều thứ mưa hoặc nhẹ nhàng hoặc ào ạt, trong đó có những cơn mưa rất trẻ, lãng mạn, đầy sự phồn sinh thì lại có thứ mưa lây phây ấm áp của mùa xuân. Tôi gọi là mưa mở lòng. 

80 người tử vong do nhiễm nCoV tại Trung Quốc

80 người tử vong do nhiễm nCoV tại Trung Quốc
Trung tâm đáp ứng khẩn cấp sự kiện y tế công cộng Việt Nam cho biết, tính đến 12h hôm nay,  27/1, thế giới ghi nhận 2.797 trường hợp nhiễm nCoV, trong đó có 80 trường hợp tử vong (đều tại TP Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc).

Đề xuất tạm đóng cửa các tuyến đường đến và đi từ vùng dịch viêm phổi cấp

Đề xuất tạm đóng cửa các tuyến đường đến và đi từ vùng dịch viêm phổi cấp
(PLVN) - Liên quan tình hình dịch bệnh viêm phổi cấp do virus Corona, chiều 27/1 (mùng 3 Tết Nguyên đán), UBND TP Đà Nẵng thông tin vừa có báo cáo gửi Thủ tướngvề công tác phòng, chống dịch bệnh, trong đó đề xuất việc tạm thời đóng cửa các đường bay, tuyến đường biển, đường bộ đến và đi từ các vùng có dịch.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Vũ Hoàng Diệp, Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬