Tu cái miệng để không gieo khẩu nghiệp

(PLVN) - Cổ nhân thường giảng, ngôn do tâm sinh. Nếu miệng luôn nói những lời không tốt, chê trách, nói xấu người khác, nói những lời nguyền rủa mắng nhiếc người khác, đều sẽ nhanh chóng bị tổn đức, mất đi phúc báo.
Tu cái miệng để không gieo khẩu nghiệp

Lời nói đọi máu

“Đọi” là một từ thuộc loại “đặc sản” của ngôn ngữ xứ Nghệ. Đọi có nghĩa là cái bát. Câu thành ngữ trên có hàm ý là mỗi lời nói quý giá ngang với một bát máu. Một lời nói có thể cứu sống một con người cũng có thể giết chết một con người. Nhiều người vô tâm khi nói lên suy nghĩ của mình không cần biết đúng, biết sai mà không biết rằng lời nói như những lưỡi dao găm vào lòng người khác, đến khi nói lời xin lỗi thì đã muộn.

“Lời nói đọi máu”, “lời nói gói vàng”, “lựa lời mà nói”, đúc rút trên của ông cha ta đã được truyền lại qua bao đời và đến hôm nay vẫn con nguyên giá trị. Việc cô giáo tiếng Anh tên Tuyến thốt ra những câu như: đồ óc lợn, giáo viên giẻ rách nên dạy những người giẻ rách… khiến nhiều người ớn lạnh. Tại sao, ở cương vị người dạy học, cô giáo này lại có thể thốt ra những lời lẽ chợ búa như vậy?

Mở đầu tọa đàm “Vì một nền truyền thông không bạo lực” tại Ngày hội văn hóa Hòa Bình TP.HCM, nhà báo Trần Hữu Phúc Tiến từng chia sẻ suy nghĩ về những “biến dạng” ngôn ngữ trong khoảng 10 năm trở lại đây, đặc biệt trên mạng xã hội. Bên cạnh những từ ngữ mới khá hay, thì đó là xu hướng ngày càng tăng những từ ngữ đao to búa lớn, hung hăng, cường điệu và bạo lực.

 

Thay vì hồn nhiên nói lên suy nghĩ của mình thì hình như thuật ngữ "ném đá" (mạt sát, phỉ báng) đã đi vào cửa miệng. Việc người ta có thể xỉ vả hả hê, bình luận nặng nề về những suy nghĩ khác với mình đang khá phổ biến trên mạng xã hội facebook. Đám đông dường như đã tự cho mình cái quyền vừa là thẩm phán, vừa là đao phủ.

Người xưa có câu: “Thiện ý một câu ấm ba đông, lời ác - lạnh người sáu tháng ròng” đủ để thấy sức mạnh của một lời nói là to lớn đến nhường nào. Đôi khi đùa cợt, phỉ báng người khác tưởng chừng như vô hại, dù chưa gây ra tác hại to lớn gì đối với người nghe nhưng đối với bản thân người nói thì đã là đang tạo nghiệp rồi.

Họa từ miệng mà ra

Khẩu nghiệp là thứ con người thường xuyên mắc phải. Khẩu: miệng, lời nói. Khẩu nghiệp là cái nghiệp do lời nói từ miệng mình gây ra, nên khẩu nghiệp cũng được gọi là ngữ nghiệp.

Tác dụng của lời nói có thể xoa dịu nỗi đau trong lòng, làm vơi đi những tâm trạng buồn. Lời nói nhã nhặn, lời khuyên đúng lúc có thể làm thay đổi suy nghĩ tiêu cực của người khác. Ngược lại, lời nói cũng có thể đưa con người vào vực thẳm của tội lỗi, có thể khiến người ta ăn năn hối hận cả cuộc đời.

“Lời nói không là dao/ Mà cắt lòng đau nhói/ Lời nói không là khói/ Mà khoé mắt cay cay/ Lời nói không là mây/ Mà đưa ta xa mãi/ Sao không ngồi nghĩ lại/ Nói với nhau nhẹ nhàng”…

Một lời nói ra như bát nước hắt đi, có hối hận cũng đã muộn. Cố kinh vân: “phù sĩ xử thế, phủ tại khẩu trung, sở dĩ trạm thân, do kỳ ác ngôn”. Nghĩa là, xét người ở đời, búa để trong miệng, sở dĩ giết người, do lời nói ác. Cổ nhân cũng có dạy: “Bệnh tùng khẩu nhập, hoạ tùng khẩu xuất” nghĩa là: bệnh từ cái miệng do ăn uống mà đem vào, họa cũng từ cái miệng do nói chuyện thị phi mà tạo ra.

Trong tích truyện nhà Phật có kể, một hôm, đức Phật đi truyền đạo ở vùng của Bà La Môn giáo. Các tu sĩ Bà La Môn thấy đệ tử của mình theo Phật nhiều quá nên căm giận ra đón đường Phật đi qua để chửi rủa. Đức Phật vẫn đi thong thả, các tu sĩ theo sau bén gót không ngừng tung ra những lời nhục mạ. Thấy đức Phật thản nhiên như không, họ lại càng tức giận hơn nữa, chặn đường đức Phật mà chất vấn: Ngài có bị điếc không?

Phật bình tâm trả lời: Ta không điếc. Họ căn vặn: Ngài không điếc vì sao không nghe thấy chúng tôi chửi? Đức Phật trả lời: Này các Bà La Môn, nếu nhà ông có đám tiệc, thân nhân tới dự. Khi họ ra về, ông tặng quà mà họ nhất quyết không nhận thì quà đó về tay ai? Quà ấy về tay tôi chứ còn gì nữa! Phật bảo: Đúng thế. Ông chửi ta cũng vậy. Ta không nhận thì nó về tay ai? Người ấy đáp rằng, lễ vật vẫn là của ông ta.

Đức Phật liền nói: “Nay ông mắng nhiếc ta, nhưng ta không nhận, ông tự mang vào thân ông vậy. Cũng giống như âm vang là do nương theo tiếng mà có, như bóng do hình mà thành, cuối cùng vẫn chẳng tránh được. Hãy thận trọng, chớ nói lời mắng nhiếc, ác ngữ”!

Tu cái miệng

Miệng có thể nhả ra hoa hồng, cũng có thể nhả ra loài cây gai góc xấu xí và để miệng nhả ra hoa hồng, con người có khi cần phải tu cả đời. Tu khẩu đức thực ra là tu tính khí của bản thân. Khẩu đức có tốt, vận thế mới hanh thông, vận thế hanh thông mới không phải đi đường vòng, thành tựu nhờ đó mà có được một cách dễ dàng thuận lợi.

Trong bài “Tu cái miệng là tu hơn nửa đời người”, thầy Viên Thành viết: Của cải dù to lớn như núi, nhưng cái miệng ăn lâu ngày cũng hết. Phước đức dù cực khổ gieo tạo nhiều đời, nhưng do cái miệng tạo nghiệp, phê bình, chỉ trích, nói lời ác… thì trong giây phút cũng có thể tiêu tan. Làm ơn hay bị măc oán, cũng do cái miệng nầy hay kể công, mắng nhiếc, nói sỉ nhục người.

Và thầy Viên Thành dạy “phép tu” cái miệng như sau: Trong cuộc sống hằng ngày chúng ta thường đối đãi với nhau, cái miệng phải luôn mỉm cười, nhạy lời xin lỗi và trọng lời cảm ơn. Phải tương kính, dùng ái ngữ, không tiếc lời khen, tán dương, ca tụng, truyền rao những người tốt, việc tốt, những điều hay, lẽ phải để nhân những điển hình tốt đẹp ra thêm làm tô thắm cuộc đời, nhưng rất dè dặt tiếng chê.

Không nói dối, mà phải nói những lời chân thật. Không nói lời thêu dệt, mà nói những lời trung thực. Không nói lời đâm thọc, mà nói lời hoà hợp. Không nói lời thô ác, mà nói toàn những lời hòa nhã, thương yêu.

Điền Bắc
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục
Pho tượng Phật Chăm Pa cổ và đẹp nhất Đông Nam Á

Pho tượng Phật Chăm Pa cổ và đẹp nhất Đông Nam Á

(PLVN) - Pho tượng Phật Đồng Dương đang được lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử Việt Nam tại TP.HCM được đánh giá cổ nhất và đẹp nhất Đông Nam Á. Tượng phật Đồng Dương là một tác phẩm tiêu biểu, đánh dấu kỹ thuật đúc đồng tinh xảo cùng nghệ thuật tạo hình ấn tượng của nền văn hóa Chăm-pa.

Đọc thêm

Sacombank nhận 2 giải thưởng về bán lẻ và chuyển đổi số

Sacombank nhận 2 giải thưởng về bán lẻ và chuyển đổi số
(PLVN) - Ngày 26/11/2020, tại lễ trao giải thường niên Ngân hàng Việt Nam tiêu biểu (Vietnam Outstanding Banking Awards 2020) do Tập đoàn Dữ liệu Quốc tế IDG và Hiệp hội ngân hàng Việt Nam (VNBA) phối hợp tổ chức, Sacombank vinh dự được nhận 2 giải thưởng “Ngân hàng bán lẻ tiêu biểu” và “Ngân hàng chuyển đổi số tiêu biểu”. 
Khu đô thị Dương Nội: Sức hút từ đại đô thị nằm trên trục đường kết nối Trung tâm HNQG Mỹ Đình

Khu đô thị Dương Nội: Sức hút từ đại đô thị nằm trên trục đường kết nối Trung tâm HNQG Mỹ Đình

(PLVN) - Trong nhiều năm qua, thị trường bất động sản (BĐS) phía Tây Hà Nội chưa bao giờ có dấu hiệu giảm lực hút đầu tư. Chính nhờ quy hoạch và đầu tư đồng bộ tại khu vực Trung tâm Hội nghị quốc gia (TTHNQG) Mỹ Đình đã kéo theo tiềm năng phát triển của các dự án BĐS tại đây và khu vực tiếp giáp lân cận.

Sự chuyên tâm tạo nên sản phẩm hạng sang của những thương hiệu xa xỉ

Sự chuyên tâm tạo nên sản phẩm hạng sang của những thương hiệu xa xỉ
(PLVN) - Kỳ công chế tác, chất liệu hiếm có, thiết kế độc đáo, nét văn hoá riêng là những giá trị mà những thương hiệu cao cấp hướng tới khi tạo ra sản phẩm hạng sang. Không chỉ đem tới những trải nghiệm đặc quyền cho giới thượng lưu, những thương hiệu này đều hướng đến sự hài lòng và cảm giác xứng đáng của khách hàng mỗi khi nhận một “món quà” từ họ.

Làng hoa, cây cảnh ở Quảng Ninh rộn ràng vào vụ Tết

Làng hoa, cây cảnh ở Quảng Ninh rộn ràng vào vụ Tết
(PLVN) - Ngay từ những ngày cuối tháng 11/2020, các chủ nhà vườn hoa, cây cảnh trên địa bàn Quảng Ninh đang hối hả chuẩn bị cho vụ Tết. Đáng chú ý, năm nay, cơ bản các chủ vườn đều áp dụng khoa học, kỹ thuật vào canh tác, để đảm bảo mang đến những cây hoa, cây cảnh, đáp ứng được yêu cầu của người tiêu dùng.

Tạm biệt nhé "Bàn tay của Chúa”

Tạm biệt nhé "Bàn tay của Chúa”
(PLVN) - Ngày 25/11 vừa qua, không chỉ những người hâm mộ trái bóng tròn mà người dân trên khắp thế giới bàng hoàng trước thông tin huyền thoại bóng đá Diego Maradona qua đời. Sự nghiệp bóng đá đầy vinh quang song hành với cuộc sống đầy rẫy những thị phi bên ngoài sân cỏ của Maradona khiến ông trở nên bất tử.
Tạm giữ hàng trăm lọ nước hoa không rõ nguồn gốc

Tạm giữ hàng trăm lọ nước hoa không rõ nguồn gốc

(PLVN) - Tất cả số hàng hóa này đều được sản xuất ngoài Việt Nam không có hóa đơn chứng từ có trị giá gần 20 triệu đồng đang bị Đội Quản lý thị trường (QLTT) số 6 - Cục QLTT Lạng Sơn tạm giữ chờ xác minh.

Pho tượng Phật Chăm Pa cổ và đẹp nhất Đông Nam Á

Pho tượng Phật Chăm Pa cổ và đẹp nhất Đông Nam Á
(PLVN) - Pho tượng Phật Đồng Dương đang được lưu giữ tại Bảo tàng Lịch sử Việt Nam tại TP.HCM được đánh giá cổ nhất và đẹp nhất Đông Nam Á. Tượng phật Đồng Dương là một tác phẩm tiêu biểu, đánh dấu kỹ thuật đúc đồng tinh xảo cùng nghệ thuật tạo hình ấn tượng của nền văn hóa Chăm-pa.

23 năm tù cho “nữ quái” dùng thẻ tiết kiệm ảo chiếm đoạt gần 62 tỷ đồng

23 năm tù cho “nữ quái” dùng thẻ tiết kiệm ảo chiếm đoạt gần 62 tỷ đồng
(PLVN) - Không có khả năng mua khối tài sản trị giá 36 tỷ đồng (thời điểm cuối năm 2015) nhưng một “nữ quái” ở tỉnh Lâm Đồng được sự hỗ trợ của 3 đối tượng khác (trong đó có 2 đối tượng là lãnh đạo phòng giao dịch của một ngân hàng) để chiếm đoạt tài sản của bị hại. Ngoài ra, mượn danh khối tài sản này, “nữ quái” còn chiếm đoạt hàng chục tỷ đồng của nhiều bị hại khác. 

Một nam thanh niên lây COVID-19 từ BN1342

Một nam thanh niên lây COVID-19 từ BN1342
(PLVN) - Sau khi nhận thông tin có ca dương tính lây nhiễm từ người cách ly, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long triệu tập cuộc họp khẩn với các đơn vị liên quan, để chỉ đạo triển khai khẩn cấp tất cả biện pháp phòng chống dịch nhằm khoanh vùng và kiểm soát lây nhiễm với trường hợp này.
Home Credit tri ân khách hàng với nhiều ưu đãi hấp dẫn cuối năm

Home Credit tri ân khách hàng với nhiều ưu đãi hấp dẫn cuối năm

(PLVN) -Trong 2 tháng cuối năm, Home Credit - một trong những công ty dẫn đầu trong lĩnh vực vay tiêu dùng trả góp tại Việt Nam, triển khai nhiều chương trình ưu đãi hấp dẫn dành cho khách hàng trên các kênh trực tuyến, mang đến trải nghiệm mua sắm thú vị giúp họ sống vui hơn mỗi ngày.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬