Tôn giả La Hầu La Đa - Người ươm những mầm xanh thành vị tổ Thiền tông đời thứ mười sáu

(PLVN) - Từ Đức Phật Thích ca từng đời truyền về sau, La Hầu La Đa là vị Tổ đời thứ mười sáu của dòng Thiền tông. Tôn giả người nước Ca Tỳ La, cha tên Phạm Ma Tịnh Đức. Ngài là người con thứ, hằng ngày chỉ thích săn sóc vườn tược, cây cối.
Tôn giả La Hầu La Đa - Người ươm những mầm xanh thành vị tổ Thiền tông đời thứ mười sáu Tượng Tôn giả La Hầu La Đa

Lễ truyền Thiền tông đặc biệt 

Một ngày nọ, một cây trong vườn nẩy sanh thứ nấm lạ, ông nhổ về ăn thử, thực  ngon lành. Nhân Tổ thứ mười lăm Ca Na Đề Bà đến nhà nói với cha Ngài: Khi ông 81 tuổi thì cây này không mọc nấm nữa. Nghe xong, Tịnh Đức càng thêm thán phục, thưa: Thưa Thầy! Đệ tử đã già yếu, không thể hầu Thầy, xin Thầy cho đứa con thứ của con theo Thầy xuất gia. Tổ bảo: Xưa, Đức Phật đã thọ ký cho đứa bé này là về sau, đến kỳ thứ nhì của khoảng thời gian 500 năm, sẽ là một vị đại giáo chủ. Nay gặp đây, quả là phù hợp nhân duyên đời trước.

Tổ liền cho Tôn giả xuất gia và làm thị giả. Về sau, Tổ truyền đại pháp cho Ngài. Sau khi đắc pháp, Tôn giả du hóa đến thành Thất La Phiệt truyền pháp cho Tôn giả Tăng Già Nan Đề. Từ nhỏ Ngài đã rất thông minh và hay thắc mắc những gì mà ngài không rõ thông.

Trong vườn nhà ngài có cây nấm mọc xem rất kỳ lạ, cha ngài ăn thì rất ngon, còn tất cả những người khác ăn thì rất đắng, không ai ăn được. Ngài đem sự kỳ lạ của cây nấm hỏi tổ Ca Na Đề Bà, tổ trả lời: Kiếp trước cha ông là người thích làm phước thiện, cúng dường cho tất cả những vị tu hành, có một vị thầy thấy ông là người rễ xin tiền, nên bịa ra chuyện như sau: Ông muốn cầu xin gì? Ta sẽ cầu cho, cha ông là người hiền lành, cũng muốn gia đình được bình an khỏe mạnh, nên nhờ vị thầy ấy cầu phúc cho gia đình.

Ảnh Tôn giả La Hầu La Đa theo các thư tịch cổ 

Sự thật phúc đức là do mình tự tao ra, còn vị thầy nếu tu hành đúng chánh pháp, chỉ chứng minh cho người khác cúng dường thôi, chớ không cầu phúc cho ai được. Vì vậy, thầy ấy lợi dụng lòng tin của cha ông, nên khi cha ông sanh ra nơi nào, vị thầy ấy phải đến để trả quả cho cha ông, khi nào vị ấy trả hết nợ cho cha ông mới thôi. Việc nhân quả này có thể trả nhiều đời. Đức Phật gọi việc trả quả này hoa báo.

Nghe lời giả thích của tổ Ca Na Đề Ba, ngài hết sức vui mừng và xin cho xuất gia. Ngài theo tổ được 4 năm, những gì mà Như Lai dạy tu theo thiền tông ngài đều lắm vững, một hôm tổ hỏi ngài: Con theo ta học đạo thiền tông được 4 năm rồi, vậy con nhận được gì không?

Ngài trình với tổ: Kính thưa tổ, trước khi chưa được tổ dạy, con hiểu tu giác ngộ và giải thoát, phải dụng công mãnh liệt, thì mới giải thoát được. Nay con được tổ phân tích những gì trong vật lý thế giới này nên con đã giác ngộ được pháp môn thiền tông. Tổ Ca Na Đề Ba hỏi: Vậy con hiểu thế nào hãy trình cho thầy nghe?

Ngài liền trình 24 câu kệ rằng: Bình thường con kiếm con tìm/ Tìm ra Phật tánh để mà sống vui; Tìm hoài tìm mãi tánh tôi/ Mà không thấy tánh của tôi bao giờ. Thiền tông tổ dạy bây giờ/ Không tìm không kiếm sờ sờ thấy, nghe; Thấy, nghe cứ việc thấy, nghe/ Thấy nghe thanh tịnh thấy nghe của mình.

Giờ đây con chỉ lặng thinh/ Mà sao tánh thấy con nhìn xa xăm; Con nghe thanh tịnh âm thầm/ Nghe được thông suốt không lầm thứ chi. Thiền tông sao quá diệu kỳ/ Chỉ cần thanh tịnh cái chi rõ ràng; Hành thiền cực nhọc gian nan/ Hành được vật lý tuôn tràn chảy ra.

Là thứ ảo giác ta bà/ Có muôn ngàn được chỉ là bỏ đi; Thiền tông không dụng thứ chi/ Chỉ cần thanh tịnh cái gì cũng chân. Dù cho lạy cục xa gần/ Lạy mà kết quả bỏ sông cho rồi; Thiền tông đơn giản vậy thôi/ Chỉ cần thanh tịnh hết đời trầm luân. Tổ Ca Na Đề Ba nghe xong biết Ngài đã đạt được “Bí mật Thiền tông” nên tổ chức buổi lễ truyền “Bí mật Thiền tông” cho ngài.

 Gặp người nối truyền

Sau khi được truyền tâm ấn, Ngài thống lãnh  đồ chúng  du hóa  nhân gian,  lần lượt  đến phía Nam thành Thất La Phiệt gặp sông Kim Thủy. Ngài bảo chúng: Các ngươi biết chăng? Vừa thấy bóng năm  đức Phật  hiện dưới dòng sông, ta lấy bát múc nước nếm có mùi vị lạ, ngược dòng sông này chừng năm trăm dặm sẽ có bậc chí nhân ở, hiệu là Tăng Già Nan Đề. Ngài bèn dẫn chúng theo ven bờ sông trở lên, quả nhiên thấy Nan Đề đang ngồi thiền trong thất đá.

Ngài và đồ chúng dừng lại xem, chờ đến bảy ngày Nan Đề mới xuất định. Ngài hỏi Nan Đề: Thân ông định hay tâm ông định? Nan Đề đáp: Thân tâm đều định. Thân tâm đều định sao có xuất nhập? Tuy có xuất nhập mà không mất tướng định, như vàng ở trong giếng, vàng ra ngoài giếng, thể vàng vẫn yên lặng. Nếu vàng ở trong giếng, vàng ra ngoài giếng, thể vàng không động tịnh thì vật gì ra vào? Nơi vàng không động tịnh thì vật gì ra vào?

Đã thừa nhận vàng ra vào mà thể vàng không động tịnh. Nếu vàng ở trong giếng thì ra là vật gì? Vàng nếu ra ngoài thì ở trong giếng không phải vàng. Vàng nếu ở trong giếng thì ra không phải vật. Nghĩa này không đúng. Lý kia chẳng nhằm. Nghĩa nầy đã ngã. Nghĩa kia chẳng thành. Nghĩa kia chẳng thành mà nghĩa của ta thành.

Nghĩa ta tuy thành mà pháp không có ta. Nghĩa ta đã thành vì ta mà không ta. Ta mà không ta lại thành nghĩa gì? Vì ta không ta nên thành nghĩa của ngươi. Nhơn giả thờ vị thánh nào mà được “không ta” ấy? Thầy ta là Bồ Tát Ca Na Đề Bà chứng được “không ta”.

Nan Đề tán thán: Cúi đầu lễ Đề Bà, người tạo thành nhân giả. Vì nhơn giả “không ta”, tôi muốn thờ nhân giả. Ngài bảo: Vì ta đã “không ta”, ngươi cần thấy ta ta. Ngươi nếu thờ nơi ta, biết ta chẳng ta ta. Nan Đề tâm được thanh tịnh liền đảnh lễ nói kệ: Tam giới nhất minh đăng/ Hồi quang nhi chiếu ngã; Thập phương tất khai lãng/ Như nhật hư không trụ. Dịch nghĩa: Ba cõi  một  ngọn đèn, Ánh sáng soi chiếu con, Mười phương đều sáng lạng, Như mặt trời trong không.

Nan Đề nói kệ xong, lại  đảnh lễ  cầu xin thế độ. Ngài bảo: Tâm ngươi tự tại chẳng lệ thuộc vào ta, cần gì nương nhờ mà cầu giải thoát. Một hôm, Ngài gọi Nan Đề đến bảo: Nay ta đã già không còn ở đời bao lâu, đại pháp nhãn tạng của Như Lai trao lại cho ngươi. Nghe ta nói kệ: Ư pháp thật vô chứng, Bất thủ diệc bất ly, Pháp phi hữu vô tướng, Nội ngoại vân hà khởi.

Dịch nghĩa: Nơi pháp thật không chứng/ Chẳng giữ cũng chẳng lìa/ Pháp chẳng tướng có không/ Trong ngoài do đâu khởi.

Nan Đề nghe kệ xong càng thêm cung kính, nói kệ tán thán: Thiện tai  đại thánh  giả,  Tâm minh du nhật nguyệt, Nhất quang chiếu thế giới, Ám ma vô bất diệt. Dịch nghĩa:  Lành thay! Bậc  đại thánh, Tâm sáng như nhật nguyệt, Ánh sáng chiếu  thế giới, Ma tối diệt hết sạch. Rồi Ngài ngồi trên tòa lặng lẽ thị tịch. Bốn chúng xây tháp cúng dường.

Sau này, trong các thư tịch cổ liên quan đều thống nhất vẽ Tổ thứ 16 – La Hầu La Đa tôn giả đang ngồi tự nhiên trên phiến đá, hai ta tỳ cây gậy tích trượng để nhô người về đằng trước, bên cạnh có con hươu. Ở chùa Tây Phương, tượng La Hầu La Đa tôn giả được tạc theo mẫu trong các sách xưa, chỉ thay chi tiết tay phải để lên đùi.

Là con vị trưởng giả, La Hầu La Đa y phục chỉnh tề, đầu chít khăn, vẻ mặt đăm chiêu, mắt nhìn xa xăm, miệng mím lại dù môi mỏng khéo nói, chiếc gậy giờ đây cầm hờ một tay biểu thị quyền uy chứ không phải làm điểm tỳ, các móng tay dài, áo nhiều nếp vặn vẹo cũng biểu thị nội tâm dằn vặt. Con hươu bên cạnh như gợi vườn lộc uyển về sự thuyết pháp của Tổ. Đây là một pho tượng rất thành công về ngoại hình gắn với một nội tâm phức tạp.

Vô Ưu
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục
Người suốt 40 năm hành nghề “cứu sống” những cuốn sách cũ giữa lòng Sài Gòn

Người suốt 40 năm hành nghề “cứu sống” những cuốn sách cũ giữa lòng Sài Gòn

(PLVN) - Cuộc sống đã cướp đi của ông Rạng đôi chân khỏe mạnh nhưng bù lại ông lại có một đôi tay tài hoa. Chính nhờ đôi tay đó mà suốt 40 năm qua ông đã tự nuôi sống bản thân và theo đuổi đam mê cuộc đời với nghề phục hồi sách cũ. Giữa Sài Gòn hoa lệ và tấp nập, cái nghề của ông Giang được coi là của hiếm. Bởi cái nghề của ông đã lưu giữ lại quá nhiều kỷ niệm và điều tuyệt vời xung quanh những trang sách xưa cũ.

Đọc thêm

Người suốt 40 năm hành nghề “cứu sống” những cuốn sách cũ giữa lòng Sài Gòn

Người suốt 40 năm hành nghề “cứu sống” những cuốn sách cũ giữa lòng Sài Gòn
(PLVN) - Cuộc sống đã cướp đi của ông Rạng đôi chân khỏe mạnh nhưng bù lại ông lại có một đôi tay tài hoa. Chính nhờ đôi tay đó mà suốt 40 năm qua ông đã tự nuôi sống bản thân và theo đuổi đam mê cuộc đời với nghề phục hồi sách cũ. Giữa Sài Gòn hoa lệ và tấp nập, cái nghề của ông Giang được coi là của hiếm. Bởi cái nghề của ông đã lưu giữ lại quá nhiều kỷ niệm và điều tuyệt vời xung quanh những trang sách xưa cũ.

Thú ăn uống xa xỉ của hoàng đế Trung Hoa

Thú ăn uống xa xỉ của hoàng đế Trung Hoa
(PLVN) - Ẩm thực của vua chúa Trung Quốc thời xưa khá cầu kỳ, tốn kém và cũng không kém phần quái dị. Chuyện ăn uống của vua chúa Trung Hoa rất được coi trọng và đảm bảo các tiêu chí như là các món sơn hào hải vị, bổ dưỡng và an toàn. Hàng loạt tiêu chí từ khắt khe cho tới kỳ dị đã được đặt ra để đảm bảo được những yêu cầu về sức khỏe và an toàn cho bậc đế vương. 

Nhìn những mùa thu đi…

Nhìn những mùa thu đi…
(PLVN) - Dòng đời theo thời gian cứ thế trôi qua, như những mùa thu đến và đi… Chỉ con người hôm nay là khác với hôm qua, còn bốn mùa vẫn vậy, thay lá và trút lá, đớn đau hay hạnh phúc, không ai khác, ngoài chính bạn biết được mà thôi…

Tăng cường kiểm tra, tự kiểm tra trong hoạt động thi hành án dân sự

Tăng cường kiểm tra, tự kiểm tra trong hoạt động thi hành án dân sự
(PLVN) -Đây là yêu cầu của Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long tại Hội nghị triển khai thực hiện chỉ tiêu, nhiệm vụ công tác THADS năm 2021 diễn ra chiều 27/11. Cùng tham dự có Thứ trưởng Mai Lương Khôi, Lãnh đạo Tổng cục THADS, Lãnh đạo các đơn vị thuộc Tổng cục cùng Lãnh đạo các cơ quan THADS địa phương.

Những khách hàng đầu tiên đã được trải nghiệm VinaPhone 5G

Những khách hàng đầu tiên đã được trải nghiệm VinaPhone 5G
(PLVN) - Tại các showroom trải nghiệm, trình diễn về công nghệ và ứng dụng của mạng 5G tại Hà nội và TP.HCM, khách hàng sẽ được trải nghiệm thực tế các công nghệ, ứng dụng hiện đại nhất của mạng VinaPhone 5G như AR/VR, điều khiển robot, wifi 5G tốc độ cao, kết nối internet trong nhà thông qua 5G… và trải nghiệm tốc độ VinaPhone 5G trên nhiều loại máy điện thoại 5G thế hệ mới.

Nhà mạng bán iPhone 12 chỉ từ 13,5 triệu đồng

Nhà mạng bán iPhone 12 chỉ từ 13,5 triệu đồng
(PLVN) - Từ ngày 27/11/2020, khách hàng Viettel có thể đổi điểm Viettel++ lấy voucher giảm giá và sử dụng thêm nhiều ưu đãi khác để sở hữu iPhone 12 với giá chưa đến 13,5 triệu đồng. 

Bộ Tư pháp tổ chức họp báo thường kỳ

Bộ Tư pháp tổ chức họp báo thường kỳ
(PLVN) -Chiều 27/11, dưới sự chủ trì của Chánh Văn phòng, người phát ngôn Bộ Tư pháp Nguyễn Quốc Hoàn, Bộ Tư pháp đã tổ chức họp báo thường kỳ thông tin về các hoạt động của Bộ, ngành Tư pháp.

Đại hội nhiệm kỳ II Hội Luật quốc tế Việt Nam sẽ được tổ chức vào ngày 28/11

Đại hội nhiệm kỳ II Hội Luật quốc tế Việt Nam sẽ được tổ chức vào ngày 28/11
(PLVN) -Đại hội nhiệm kỳ II Hội Luật quốc tế Việt Nam (VSIL) sẽ được tổ chức vào 7:30 sáng ngày 28/11/2020 tại Hội trường Trường Đại học Luật Hà Nội và mở cho tất cả các hội viên và những người hoạt động trong lĩnh vực pháp luật, trong đó có cán bộ, công chức, viên chức của Bộ Tư pháp tham dự.

Người "mua" bằng giả của Đại học Đông Đô có bị truy cứu trách nhiệm hình sự hay không?

Người "mua" bằng giả của Đại học Đông Đô có bị truy cứu trách nhiệm hình sự hay không?
(PLVN) - Luật sư Nguyễn Đào Tơ - Trưởng Văn phòng Luật sư Hoàng Huy - cho rằng, việc sử dụng bằng giả được xem là có hành vi “sử dụng con dấu, tài liệu, giấy tờ giả”. Căn cứ vào mức độ, hậu quả trong từng trường hợp mà hành vi có thể bị xử phạt tương ứng theo quy định, trong đó, mức khung hình phạt cao nhất lên đến 07 năm tù.
Tìm giải pháp nâng cao hiệu quả tự chủ giáo dục đại học

Tìm giải pháp nâng cao hiệu quả tự chủ giáo dục đại học

(PLVN) -  Hội thảo Giáo dục 2020 diễn ra hôm nay (27/11) do Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội phối hợp với Bộ GD&ĐT và một số cơ sở giáo dục đại học tổ chức với chủ đề “Tự chủ trong giáo dục đại học – từ chính sách đến thực tiễn.

120 doanh nghiệp của 7 tỉnh, thành phố xúc tiến và liên kết du lịch

120 doanh nghiệp của 7 tỉnh, thành phố xúc tiến và liên kết du lịch
(PLVN) -Ngày 27/11, tại Quảng Nam, trong khuôn khổ Diễn đàn liên kết phát triển du lịch giữa TP. Hà Nội, TP.  Hồ Chí Minh và vùng kinh tế trọng điểm miền Trung, 120 doanh nghiệp lữ hành, khách sạn, điểm đến của các tỉnh, thành phố đã trao đổi tìm kiếm cơ hội hợp tác, liên kết để tạo sản phẩm du lịch mới, trao đổi khách đến các thị trường.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬