Quấy rối tình dục tại nơi làm việc: Sửa luật để bảo vệ cả nam và nữ

(PLO) - Năm 2015, Bộ LĐ-TB&XH xây dựng và công bố “Bộ quy tắc ứng xử về quấy rối tình dục nơi làm việc”, tuy nhiên đây không phải là văn bản quy phạm pháp luật nên tác động rất hạn chế. Do đó, việc hoàn thiện khung pháp luật về phòng chống quấy rối tình dục tại nơi làm việc trong Bộ luật Lao động sửa đổi là cần thiết.
Quấy rối tình dục tại nơi làm việc: Sửa luật để bảo vệ cả nam và nữ Ảnh minh họa

Tồn tại như một dạng “tội phạm ẩn” 

Bộ luật Lao động năm 2012 đã quy định “quấy rối tình dục” là hành vi bị nghiêm cấm và là căn cứ cho việc người lao động thực hiện quyền chấm dứt hợp đồng lao động. Tuy nhiên, thuật ngữ “quấy rối tình dục” được luật đưa ra lại chưa được giải thích cụ thể nên gặp vướng mắc khó khăn khi thi hành. 

Nhắc đến cụm từ “quấy rối tình dục” (QRTD) nói chung và QRTD tại nơi làm việc nói riêng, người ta thường nghĩ đến thủ phạm là nam và nạn nhân là nữ. Tuy nhiên, theo công bố của Nhóm chuyên gia đánh giá tác động giới (Nhóm GIA) trong “Báo cáo đánh giá tác động giới của chính sách trong đề nghị xây dựng Bộ luật Lao động sửa đổi” tại Hội thảo Tham vấn thúc đẩy bình đẳng giới trong sửa đổi Bộ luật Lao động do Bộ LĐ-TB&XH tổ chức diễn ra cuối tuần qua thì nhiều lao động cả nữ lẫn nam đều lo ngại về nguy cơ bản thân trở thành nạn nhân QRTD tại nơi làm việc.

Nguyên nhân giúp cho QRTD nơi làm việc luôn có cơ hội tồn tại như một dạng “tội phạm ẩn” đó là người lao động khi bị QRTD có thể do không có nhận thức được về hành vi quấy rối nên không có phản ứng hoặc nhận thức được nhưng lo sợ bị sa thải, trừ lương nếu tố cáo.

“Tôi biết là mình bị đồng nghiệp QRTD nhưng muốn lên tiếng thì phải thu thập chứng cứ rất khó khăn, mà chắc gì người quản lý doanh nghiệp đã tin, thế nên tôi lựa chọn giải pháp bỏ việc để né tránh và tìm việc nơi khác”- một nạn nhân bị QRTD nơi làm việc khi được hỏi cho biết.

Trong khi người lao động im lặng, cam chịu thì người sử dụng lao động thường có thái độ bỏ qua, không lắng nghe, tỏ ra không biết việc QRTD xảy ra ở đơn vị mình hoặc nếu có xử lý kỷ luật thì chỉ ở mức nhẹ để tránh mang tiếng môi trường làm việc không an toàn. Về phía Nhà nước xã hội, nhận thức của xã hội về QRTD chưa đầy đủ, chưa đúng về mức độ cũng như sự nguy hiểm của nó.

Nhà nước dù đã đưa cụm tù QRTD vào pháp luật nhưng lại thiếu nhiều quy định cụ thể về khái niệm, quy trình phòng chống, trách nhiệm các bên, chế tài xử phạt nên vấn nạn QRTD tại nơi làm việc vẫn xảy ra mà chưa bị xử lý nghiêm minh. 

Nên bổ sung định nghĩa “quấy rối tình dục”?

Vì những nguyên nhân trên nên theo Nhóm GIA để giải quyết “tội phạm ẩn” - QRTD nơi làm việc thì nhiều người được khảo sát đã đồng tình với giải pháp bổ sung định nghĩa QRTD tại nơi làm việc theo hướng làm rõ các yếu tố, mô tả hành vi của người quấy rối chẳng hạn như: “Là hành vi mang tính thể chất hay bằng lời nói/phi lời nói, có tính chất tình dục gây ảnh hưởng đến nhân phẩm của nữ giới hoặc nam giới; là hành vi không được chấp nhận, không mong muốn và không hợp lý làm xúc phạm đối với người nhận và tạo ra môi trường làm việc bất ổn, đáng sợ, thù địch và khó chịu”. 

Theo đề xuất của Nhóm GIA, đồng thời với việc làm rõ hành vi, cần thực hiện một số giải pháp để thực thi các quy định liên quan đến phòng chống QRTD tại nơi làm việc như: Xây dựng tài liệu hướng dẫn chi tiết, mô tả cụ thể từng hành vi QRTD bằng lời và hình ảnh để người lao động dễ nhận biết; xây dựng quy trình báo cáo, xử lý khi xảy ra QRTD tại nơi làm việc là công bố công khai để người lao động biết và thực hiện, đặc biệt quy trình này chuyển nghĩa vụ chứng minh sang người sử dụng lao động, còn người lao động chỉ có trách nhiệm thông tin là đã có hành vi QRTD tại nơi làm việc; chú trọng các biện pháp bảo vệ nạn nhân, đặc biệt là giữ bí mật thông tin, hình ảnh nhạy cảm của nạn nhân.

Tuy nhiên, trong nhóm giải pháp mà Nhóm GIA đưa ra, nhiều quan điểm của người lao động vẫn băn khoăn về việc “chuyển nghĩa vụ chứng minh sang người sử dụng lao động, còn người lao động chỉ có trách nhiệm thông tin là đã có hành vi QRTD tại nơi làm việc”.

Bởi thực tế hiện nay tại các doanh nghiệp, người sử dụng lao động nhận thức về QRTD còn rất hạn chế. Bằng chứng là hiện nay, theo Bộ LĐ-TB&XH trừ một số ít tập đoàn, công ty lớn xây dựng nội quy về vấn đề QRTD tại nơi làm việc, còn đại đa số các doanh nghiệp vừa và nhỏ, các hộ gia đình, cá nhân sử dụng lao động đều chưa đưa vấn đề QTRD vào nội quy lao động.

Thế nên, nếu xảy ra QRTD thì cách ứng xử “ưa thích” nhất vẫn sẽ là tỏ ra không biết việc QRTD xảy ra ở đơn vị mình hoặc nếu có xử lý kỷ luật thì chỉ ở mức nhẹ để tránh mang tiếng môi trường làm việc không an toàn, tránh gây thiệt hại về uy tín, nhân lực và tài chính cho doanh nghiệp. 

Theo bà Nguyễn Thị Hà – Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH, trong lần sửa đổi Bộ luật Lao động này những nỗ lực của Bộ với sự hỗ trợ của Chính phủ Úc và UN Women tập trung vào việc thay đổi cách tiếp cận, hoàn thiện các quy định liên quan đến vấn đề giới đối với 4 nội dung trong Bộ luật Lao động hiện hành.
Đó là: Thu hẹp và tiến tới xóa bỏ khoảng cách về tuổi nghỉ hưu giữa lao động nam và lao động nữ; hoàn thiện các quy định phòng, chống quấy rối tình dục nơi làm việc; bảo đảm thúc đẩy bình đẳng giới, không phân biệt trên cơ sở giới trong thực hiện chức năng thai sản, chăm sóc con nhỏ; hoàn thiện cơ chế cộng đồng trách nhiệm giữa Nhà nước và người sử dụng lao động trong việc tổ chức nhà trẻ, mẫu giáo và hỗ trợ người lao động gửi con vào nhà trẻ, lớp mẫu giáo.
Hồng Minh
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Hải Phòng khôi phục Cầu vượt đường sắt trên đường Cầu Đất

Hải Phòng khôi phục Cầu vượt đường sắt trên đường Cầu Đất

(PLVN) - Nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại của người dân, bảo đảm an toàn giao thông và chỉnh trang đô thị, Sở Giao thông vận tải TP Hải Phòng sẽ tổ chức thi công khôi phục Cầu vượt đường sắt cho người đi bộ trên đường Cầu Đất. Công trình dự kiến hoàn thành trước Tết Nguyên đán Tân Sửu 2021.

Chủ tịch Quốc hội làm việc tại tỉnh Sóc Trăng

Chủ tịch Quốc hội làm việc tại tỉnh Sóc Trăng
(PLVN) - Ngày 26/11, Chủ tịch Quốc hội (QH) Nguyễn Thị Kim Ngân cùng Đoàn công tác của QH đã có chuyến thăm và làm việc tại tỉnh Sóc Trăng. Một trong những yêu cầu của Chủ tịch QH tại đây là cần triển khai các biện pháp quản lý thị trường để doanh nghiệp không mất thương hiệu gạo ST25.
Nỗi lo “làn sóng thứ ba” Covid-19

Nỗi lo “làn sóng thứ ba” Covid-19

(PLVN) - Đã gần hết tháng 11/2020, tuy nhiên tình hình dịch Covid-19 vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp. Dịch bệnh đã bùng phát trở lại trong mùa đông xuân tại nhiều nơi trên thế giới. Nhiều quốc gia, đặc biệt tại khu vực Châu Âu đã tái thiết lập việc áp dụng các biện pháp phòng chống dịch và thực hiện giãn cách xã hội nhưng sự lây nhiễm Covid-19 không có xu hướng chậm lại, đó là điều vô cùng lo ngại.

Nhiều trí thức trẻ tình nguyện chưa được tuyển dụng

Nhiều trí thức trẻ tình nguyện chưa được tuyển dụng
(PLVN) - Ngày 26/11, Bộ Nội vụ tổ chức cuộc họp với các địa phương chuẩn bị hội nghị tổng kết Đề án thí điểm tuyển chọn trí thức trẻ tình nguyện về các xã tham gia phát triển nông thôn, miền núi giai đoạn 2013 - 2020 (Đề án 500 trí thức trẻ). Thứ trưởng Bộ Nội vụ Trần Anh Tuấn chủ trì Hội nghị.

Học viện Quốc phòng cần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Học viện Quốc phòng cần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng
(PLVN) - Sáng 26/11, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã đến thăm, làm việc tại Học viện Quốc phòng và trao đổi, giao nhiệm vụ cho cán bộ, giảng viên của Học viện. Thủ tướng yêu cầu Học viện tiếp tục có phương án đấu tranh với những quan điểm sai trái, thù địch, nhất là thời điểm các sự kiện chính trị quan trọng như Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII, bầu cử Quốc hội Khóa XV.

Chi phí logistics: Điểm nghẽn “tháo” mãi chưa xong

Chi phí logistics: Điểm nghẽn “tháo” mãi chưa xong
(PLVN) - Dù vấn đề về chi phí logistics đã được đưa ra bàn luận rất nhiều lần thông qua các kỳ Diễn đàn Logistics hàng năm nhưng đến thời điểm này, đây vẫn là một điểm nghẽn chưa thể giải quyết. 
Black Firday 2020 hắt hiu

Black Firday 2020 hắt hiu

(PLVN) - Dù Black Friday - ngày hội mua sắm lớn nhất năm đã cận kề, các chương trình ăn theo Black Friday đã rộn ràng từ đầu tuần nhưng có lẽ, chưa năm nào Black Friday lại buồn hiu hắt như năm nay…

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬