Đa dạng biện pháp bảo vệ đối tượng yếu thế

(PLO) - Người nghèo và những người thuộc nhóm đối tượng yếu thế trong xã hội là những đối tượng dễ bị tổn thương nên cần được Nhà nước và xã hội quan tâm đặc biệt. Bên cạnh chế tài hình sự, chế tài hành chính cũng là một trong những biện pháp để xử lý các hành vi xâm hại tới quyền của nhóm đối tượng này.
Đa dạng biện pháp bảo vệ đối tượng yếu thế Hình minh họa

Dưới góc độ pháp luật về tư pháp hình sự, người nghèo và nhóm đối tượng yếu thế được bảo vệ dưới 2 góc độ: xử lý nghiêm hành vi xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của các đối tượng này; tạo các điều kiện thuận lợi để đảm bảo cho các đối tượng này được tiếp cận các quyền khi tham gia tố tụng như những người bình thường khác. 

Ngoài các nguyên tắc tôn trọng và bảo vệ quyền con người, quyền công dân được quy định trong Hiến pháp năm 2013 thì Bộ luật Hình sự năm 2015 là cơ sở pháp lý quan trọng để xử lý nghiêm hành vi xâm phạm đối tượng yếu thế và người nghèo, đồng thời hướng dẫn việc áp dụng chính sách xử lý có tính hướng thiện khi các đối tượng này thực hiện hành vi vi phạm. Còn trong Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015, một trong những nguyên tắc cơ bản là bảo đảm quyền bình đẳng trước pháp luật. Cụ thể, mọi người đều bình đẳng trước pháp luật, không phân biệt dân tộc, giới tính, tín ngưỡng, tôn giáo, thành phần và địa vị xã hội. Do đó, khi tham gia quan hệ tố tụng hình sự thì người nghèo, những người yếu thế trong xã hội đều được bảo vệ quyền và lợi ích của mình như các đối tượng khác.

Ngoài các văn bản luật trong lĩnh vực tư pháp hình sự thì Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 cũng có những quy định cá biệt trên cơ sở xem xét đặc điểm riêng của nhóm đối tượng này để đảm bảo lợi ích của họ. Theo đó, Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 quy định người vi phạm hành chính là phụ nữ mang thai, người già yếu, người có bệnh hoặc khuyết tật làm hạn chế khả năng nhận thức hoặc khả năng điều khiển hành vi của mình thuộc trường hợp giảm nhẹ hành chính. Đồng thời những hành vi vi phạm hành chính đối với nhiều người, trẻ em, người già, người khuyết tật, phụ nữ mang thai là những trường hợp tăng nặng trách nhiệm hành chính.

Theo quy định của Luật này thì trường hợp áp dụng các biện pháp xử lý hành chính như đưa vào trường giáo dưỡng, đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc hoặc đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc không áp dụng đối với phụ nữ đang nuôi con nhỏ dưới 36 tháng tuổi. Đối với người chưa đủ 18 tuổi vi phạm hành chính không áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc. Đối với phụ nữ mang thai khi đang chấp hành quyết định tại trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục bắt buộc, cơ sở cai nghiện bắt buộc bị ốm nặng mà được đưa về gia đình điều trị thì được miễn chấp hành phần thời gian còn lại, trong khi đó các đối tượng khác chỉ được tạm đình chỉ chấp hành quyết định. Luật cũng quy định việc tạm giữ người theo thủ tục hành chính cần có nơi tạm giữ riêng cho người chưa thành niên và phụ nữ.

Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 cũng quy định các hình thức xử phạt đối với người chưa thành niên bao gồm: cảnh cáo, phạt tiền và tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hành chính. Các biện pháp xử lý hành chính áp dụng đối với người chưa thành niên gồm: giáo dục tại xã, phường, thị trấn và đưa vào trường giáo dưỡng. Đặc biệt, đây cũng là văn bản đầu tiên ghi nhận các biện pháp xử lý mang tính chuyển hướng đối với người chưa thành niên là nhắc nhở và quản lý tại gia đình. 

Ngoài ra, để bảo vệ quyền của một số đối tượng yếu thế như người khuyết tật, người cao tuổi, trẻ em, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 144/2013/NĐ-CP ngày 29/10/2013 quy định xử phạt vi phạm hành chính về bảo trợ, cứu trợ xã hội và bảo vệ, chăm sóc trẻ em. Nghị định số 144/2013/NĐ-CP cũng quy định mức xử phạt cụ thể đối với các hành vi bị cấm đối với trẻ em như: vi phạm quy định về khám bệnh, chữa bệnh cho trẻ em; về chăm sóc, nuôi dưỡng trẻ em; về cấm dụ dỗ, lôi kéo, ép buộc trẻ em đi lang thang, lợi dụng trẻ em lang thang để trục lợi; vi phạm quy định về cấm ngược đãi trẻ em; ngăn cản trẻ em tham gia các hoạt động xã hội…

Có thể thấy, vấn đề bảo vệ người nghèo và nhóm yếu thế ở nước ta trong thời gian qua đã được pháp luật tư pháp hình sự từng bước hoàn thiện và đạt những kết quả nhất định. Thời gian tới, cần tiếp tục phổ biến, quán triệt nội dung các quy định trên với người dân, đặc biệt là tới các đối tượng được thụ hưởng lợi ích từ các quy định này để tăng cường khả năng tiếp cận pháp luật, đảm bảo tốt nhất quyền và lợi ích của họ.

M.Khuê
Cùng chuyên mục
Phạt nặng vi phạm trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo

Phạt nặng vi phạm trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo

(PLVN) - Tại Dự thảo Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đề nghị nhiều mức phạt nặng và phạm vi rộng hơn so với các văn bản hiện hành.

Đọc thêm

Thủ tướng yêu cầu đưa ngay lao động tại Guinea Xích Đạo về nước

Thủ tướng yêu cầu đưa ngay lao động tại Guinea Xích Đạo về nước
(PLVN) - Tại cuộc họp Thường trực Chính phủ chiều 10/7, Thủ tướng đã chỉ đạo Bộ Ngoại giao, đại sứ quán, cơ quan đại diện của Việt Nam ở nước ngoài làm việc với Chính phủ nước sở tại thực hiện chuyến bay cứu hộ công dân ở Guinea Xích Đạo ngay tức thời trên tinh thần làm hết sức mình để bảo hộ công dân.

Những hành trang đi cùng năm tháng…

Những hành trang đi cùng năm tháng…
(PLVN) -Với một chiếc smartphone giờ đây các bạn có thể làm báo, ấn entre bài viết đã được chuyển đến Ban thư ký và cũng chỉ vài giây sau, bài viết đã đến độc giả…Thế nhưng “ngày xưa” thế hệ phóng viên chúng tôi làm báo khác lắm…

Lạng Sơn tứ trấn – Trấn Tây thờ vọng đức Thánh Trần

Lạng Sơn tứ trấn – Trấn Tây thờ vọng đức Thánh Trần
(PLVN) - Tọa lạc ở phía tây Thành cổ Lạng Sơn, nay là đường Trần Hưng Đạo (quốc lộ 1A cũ Lạng Sơn - Hà Nội) của thành phố Lạng Sơn, đền Cửa Tây là một trong 4 ngôi đền trấn giữ Đoàn Thành và là nơi thờ vọng Đức Thánh Trần ở xứ Lạng. Di tích lịch sử này đã được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia năm 2013.

Thiếu tướng Tô Ân Xô thông tin vụ khởi tố cựu Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng

Thiếu tướng Tô Ân Xô thông tin vụ khởi tố cựu Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng
(PLVN) - Sáng nay, 11/7, Thiếu tướng Tô Ân Xô, Chánh văn phòng, Người phát ngôn Bộ Công an cho biết: Cơ quan Cảnh sát điều tra (C01) Bộ Công an đang thực hiện trình tự tố tụng, tiến hành tống đạt quyết định khởi tố bị can đối với một số cựu quan chức của Bộ Công Thương, trong đó có ông Vũ Huy Hoàng, cựu Bộ trưởng Bộ Công Thương.

Bí ẩn tính cách con người qua tháng sinh - Kỳ cuối: Những người sinh vào cuối năm tính cách ra sao?

Bí ẩn tính cách con người qua tháng sinh - Kỳ cuối: Những người sinh vào cuối năm tính cách ra sao?
(PLVN) - Mùa đông giá buốt thường gợi về nỗi cô đơn, có phải chăng vì thế mà trong cái nhìn của cổ nhân, những người sinh ra vào 3 tháng cuối năm âm lịch (nhằm mùa đông) tính cách, đường đời cũng gặp ít nhiều khó khăn, trắc trở; cho dù ở họ có nhiều phẩm chất tốt nhưng số phận vẫn long đong? Tuy vậy, cổ nhân cũng dạy "nhân định thắng thiên" nên điều cốt yếu là nếu con người ta biết hành thiện, tích phúc thì vẫn có thể chuyển nghiệp...
Ngày 13/7 khai mạc Phiên họp thứ 46 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội

Ngày 13/7 khai mạc Phiên họp thứ 46 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội

Theo thông cáo của Văn phòng Quốc hội, từ ngày 13-14/7/2020, Phiên họp thứ 46 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ diễn ra tại Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội. Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân tham dự, phát biểu khai mạc và cùng các Phó Chủ tịch Quốc hội thay phiên điều hành nội dung phiên họp. 

Claressa Maria Shields - Nữ võ sĩ sinh ra để sở hữu “cơn mưa vàng” (Kỳ cuối)

Claressa Maria Shields - Nữ võ sĩ sinh ra để sở hữu “cơn mưa vàng” (Kỳ cuối)
(PLVN) - Ở tuổi 25, Claressa Maria Shields (SN 1995. quốc tịch Mỹ) hiện đang nắm giữ kỷ lục nhà vô địch thế giới hai và ba hạng cân trong khi thi đấu ở các trận đấu chuyên nghiệp ít nhất. Tính đến tháng 5 năm 2020, cô được xếp hạng là nữ võ sĩ tốt nhất thế giới. Ngoài thành tích hai lần vô địch Olimpic, Shields còn mệnh danh cô gái vàng khi cứ bước lên võ đài là sở hữu cơn mưa bàn thắng...

Giá vàng hạ nhiệt, quay đầu giảm

Giá vàng hạ nhiệt, quay đầu giảm
(PLVN) - Mở đầu phiên giao dịch sáng nay - 11/7, giá vàng trong nước và thế giới đồng loạt giảm phiên thứ 2 liên tiếp sau những ngày thiết lập đỉnh cao kỷ lục.

Trên 15.000 người thuộc hộ cận nghèo tại Phú Thọ chưa có BHYT

Trên 15.000 người thuộc hộ cận nghèo tại Phú Thọ chưa có BHYT
(PLVN) - Theo quy định từ ngày 1/1/2020, người thuộc hộ gia đình cận nghèo phải đóng tiền mua thẻ BHYT để được hưởng quyền lợi về BHYT khi đi khám, chữa bệnh. Tỉnh Phú Thọ hiện có trên 15 nghìn người thuộc hộ gia đình cận nghèo chưa tham gia BHYT.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬