Hội đồng Hòa giải tranh chấp đất đai chờ… chính danh

 Hiện nhiều địa phương trong cả nước đã thành lập Ban hòa giải hoặc Hội đồng hòa giải, góp phần đáng kể hóa giải các tranh chấp trong cộng đồng dân cư, đặc biệt là các tranh chấp đất đai. Tuy nhiên, mô hình này lại chưa được pháp luật về hòa giải thừa nhận…

Hiện nhiều địa phương trong cả nước đã thành lập Ban hòa giải hoặc Hội đồng hòa giải, góp phần đáng kể hóa giải các tranh chấp trong cộng đồng dân cư, đặc biệt là các tranh chấp đất đai. Tuy nhiên, mô hình này lại chưa được pháp luật về hòa giải thừa nhận…

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

Pháp lệnh… “vênh” Luật

Hiện nay, hai văn bản có hiệu lực pháp lý cao nhất trong lĩnh vực hòa giải là Pháp lệnh về tổ chức và hoạt động hòa giải ở cơ sở và Nghị định số 160 của Chính phủ quy định chi tiết một số Điều của Pháp lệnh về hòa giải.

Theo Bộ Tư pháp, sau 10 năm thực hiện Pháp lệnh và Nghị định về hòa giải ở cơ sở, đến nay cả nước đã xây dựng, củng cố và kiện toàn được 120.462 Tổ hòa giải với tổng số 623.157 tổ viên. So với trước khi có Pháp lệnh về hòa giải, số lượng Tổ hòa giải và hòa giải viên đã tăng khoảng 1,5 lần. Theo số liệu báo cáo của 63 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, 10 năm, tổng số vụ việc nhận hòa giải là 3.899.745 vụ, đã hòa giải thành 3.131.575 vụ đạt tỷ lệ 80,3 %. 

Tuy nhiên, bất cập lớn nhất hiện nay, cũng theo Bộ Tư pháp là sự chồng chéo, thiếu thống nhất trong hệ thống văn bản quy phạm pháp luật hiện hành. Một số luật, pháp lệnh chuyên ngành cũng có các quy định liên quan đến hòa giải ở cơ sở, mà điển hình là Luật Đất đai nhưng có nhiều quy định lại “vênh” nhau. Trong khi đó, đến nay đã có khoảng gần 30 địa phương đã thành lập Tổ hòa giải ở 2 cấp: Tổ hòa giải ở thôn, làng, bản, ấp, tổ dân phố…và Ban hòa giải (hoặc Hội đồng hòa giải) ở cấp xã trong khi Pháp lệnh Hòa giải lại chỉ điều chỉnh về tổ chức và hoạt động của Tổ hòa giải ở cơ sở, dẫn đến khó khăn, lúng túng trong áp dụng pháp luật về hòa giải.

Bên cạnh đó, Bộ Tư pháp cũng nhận định: một số quy định trong Pháp lệnh về tổ chức và hoạt động hòa giải ở cơ sở còn chung chung, chưa rõ ràng, cụ thể, đặc biệt chưa nêu rõ trách nhiệm của các tổ chức đoàn thể (Mặt trận Tổ quốc, Hội phụ nữ, Hội nông dân…), cũng như vai trò, trách nhiệm của UBND các cấp trong công tác hòa giải ở cơ sở…

Thống nhất mô hình

Như đã nói, trên cả nước đang tồn tại nhiều mô hình hòa giải khác nhau, nhất là từ sau khi Luật Đất đai năm 2003 có hiệu lực. Các Ban Hòa giải hoặc Hội đồng Hòa giải được thành lập ở xã, phường, thị trấn giải quyết những vụ việc mà Tổ hòa giải hòa giải không thành hoặc đối với những vụ việc phức tạp.

Theo đánh giá của Bộ Tư pháp, thực tế cho thấy, mô hình Ban Hòa giải cấp xã đã phát huy tác dụng rất tốt trong việc giải quyết những vụ việc phức tạp, liên quan nhiều đến pháp luật, đặc biệt là các tranh chấp trong lĩnh vực đất đai hoặc tranh chấp trong sinh hoạt cộng đồng.

Tuy nhiên, hoạt động của Ban Hòa giải (Hội đồng Hòa giải) cấp xã lại chưa được pháp luật điều chỉnh một cách cụ thể, thống nhất. Chính vì vậy, trong Luật Hòa giải ở cơ sở được xây dựng tới đây cần xem xét quy định mối quan hệ giữa mô hình Tổ hòa giải ở thôn, tổ dân phố, cụm dân cư với mô hình Ban Hòa  giải (Hội đồng Hòa giải) cấp xã, theo hướng quy định thống nhất mô hình tổ chức thực hiện hòa giải ở cơ sở.

Bên cạnh đó, Dự luật cũng cần quy định rõ về trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong công tác hòa giải ở cơ sở như trách nhiệm của Ủy ban MTTQ Việt Nam, các tổ chức thành viên của Mặt trận, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội khác, cơ quan, đơn vị vũ trang nhân dân và công dân trong xây dựng, củng cố, kiện toàn tổ chức thực hiện hòa giải ở cơ sở. Đồng thời, cũng quy định cụ thể trách nhiệm phối hợp của Mặt trận, các tổ chức thành viên của Mặt trận với cơ quan tư pháp các cấp trong quản lý nhà nước về công tác hòa giải ở cơ sở.

Về người thực hiện hòa giải ở cơ sở, Dự án Luật hòa giải cơ sở quy định rõ tiêu chuẩn tổ viên Tổ hòa giải, quyền và nghĩa vụ của tổ viên Tổ hòa giải, tổ trưởng Tổ hòa giải, những hành vi bị nghiêm cấm đối với tổ viên Tổ hòa giải, bầu, miễn nhiệm tổ viên Tổ hòa giải, người được mời tham gia hòa giải, các trường hợp tổ viên Tổ hòa giải không được tham gia hòa giải, chế độ đối với người thực hiện hòa giải ở cơ sở.

Hương Bằng

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

cướp tài sản người đi đường, 3 thanh niên chia nhau gần 12 năm tù

cướp tài sản người đi đường, 3 thanh niên chia nhau gần 12 năm tù
(PLVN) - Ngày 26/9, TAND huyện Sơn Tịnh, tỉnh Quảng Ngãi mở phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ án hình sự đối với các bị cáo Nguyễn Tấn Sỹ (SN 2002, trú tại thôn Thọ Trung, xã Tịnh Thọ, huyện Sơn Tịnh), Lê Phước (SN 2005, trú tại thôn Năng Đông, xã Nghĩa Hiệp, huyện Tư Nghĩa) và Võ Thanh Trí (SN 2002, trú tại tổ 3, phường Nghĩa Lộ, TP Qảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi) về tội “Cướp tài sản” theo quy định tại Điều 168 BLHS.

Quái vật chân to và những bí ẩn chưa có lời giải (kỳ 4): Có hay không việc "Người tuyết" từ đời thực bước vào phim ảnh?

Quái vật chân to và những bí ẩn chưa có lời giải (kỳ 4): Có hay không việc "Người tuyết" từ đời thực bước vào phim ảnh?
(PLVN) - Những năm 60 của thế kỷ XX, hình ảnh quái vật chân to (có lúc được gọi là “Người tuyết” - Yeti nước Mỹ) gây xôn xao dư luận. Mặc dù vậy, các nhà khoa học từ chối thừa nhận tất cả những gì mà người nhìn thấy báo cáo, vì họ cho rằng trong đó có một số bị thổi phổng lên hoặc đơn giản đó chỉ là con gấu mà thôi. 

Báo cáo về người lao động nước ngoài có thể là tài liệu bí mật

Báo cáo về người lao động nước ngoài có thể là tài liệu bí mật
(PLVN) - Báo cáo có nội dung phản ánh về tình hình phức tạp người của người lao động là công dân nước ngoài vào làm việc tại Việt Nam có ảnh hưởng đến chính trị, đối ngoại, an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội được xác định thuộc tài liệu bí mật thuộc danh mục bí mật Nhà nước.

Đưa hơn 270 công dân Việt Nam từ Nga về nước

Đưa hơn 270 công dân Việt Nam từ Nga về nước
(PLVN) - Bộ Ngoại giao ngày 27/9 cho biết, ngày 26/9, các cơ quan chức năng Việt Nam, các cơ quan đại diện Việt Nam tại Liên bang Nga và hãng Hàng không Tre Việt (Bamboo Airways) đã phối hợp với các cơ quan chức năng Nga đưa hơn 270 công dân Việt Nam về nước.

Người thương binh già chế tác xe lăn giúp bệnh nhân nghèo

Người thương binh già chế tác xe lăn giúp bệnh nhân nghèo
(PLVN) - Tận dụng xưởng sửa chữa cơ khí của gia đình, kết hợp với tay nghề của bản thân, ông Nguyễn Duy Tống (74 tuổi, thương binh hạng 4/4) đã bắt tay làm công việc thiện nguyện, chế tác xe lăn ủng hộ bệnh nhân nghèo. Suốt 5 năm qua, ông đã tặng hàng chục chiếc xe cho những người bệnh khó khăn. 
Quái vật chân to và những bí ẩn chưa có lời giải (kỳ 3): Những thước phim và sự thật chờ ngày được hé lộ

Quái vật chân to và những bí ẩn chưa có lời giải (kỳ 3): Những thước phim và sự thật chờ ngày được hé lộ

(PLVN) - Quái vật chân to (Bigfoot) là một con vật thần bí nổi tiếng nhất trong động vật học bí ẩn của Bắc Mỹ. Một khi nó được chứng minh là sự thật, nó sẽ buộc người ta xem xét lại lịch sử tiến hóa của con người. Bởi vì nếu quái vật chân to thực sự còn tồn tại, thì rất có thể chúng là một chi nhánh gần gũi của loài người.

Tiết lộ về hai Tổng thống được đề cử giải Nobel Hòa bình 2021

Tiết lộ về hai Tổng thống được đề cử giải Nobel Hòa bình 2021
(PLVN) - Nhà văn Sergey Komkov mới đây gửi thư cho Ủy ban Nobel ở Oslo, Na Uy, đề cử Tổng thống Nga Vladimir Putin cho giải Nobel Hòa bình năm 2021. Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng hai lần được đề cử giải Nobel Hòa bình năm 2021 bởi hai nghị sĩ từ Thụy Điển và Na Uy. 

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬