Gian nan hành trình “đi tìm” chứng cứ

(PLO) - Theo quy định của Bộ luật Tố tụng Dân sự (BLTTDS), đương sự có trách nhiệm giao nộp, cung cấp chứng cứ chứng minh cho yêu cầu của mình. Tuy nhiên, để có được chứng cứ nộp cho Tòa án là hành trình không hề đơn giản.
Gian nan hành trình “đi tìm” chứng cứ Một phiên tòa dân sự

Thiếu chế tài, thực hiện không nghiêm

Điều 79 BLTTDS quy định  đương sự có yêu cầu Toà án bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình phải đưa ra chứng cứ để chứng minh cho yêu cầu đó là có căn cứ và hợp pháp. Khoản 4 điều luật nói trên cũng quy định đương sự có nghĩa vụ đưa ra chứng cứ để chứng minh mà không đưa ra được chứng cứ hoặc không đưa ra đủ chứng cứ thì phải chịu hậu quả của việc không chứng minh được hoặc chứng minh không đầy đủ đó. Để đảm bảo việc thu thập chứng cứ của đương sự, BLTTDS cũng quy định  trách nhiệm cung cấp tài liệu, chứng cứ của cá nhân, cơ quan, tổ chức có thẩm quyền. 

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, việc các đương sự tự mình đi thu thập chứng cứ gặp nhiều khó khăn, do không nhận được sự hợp tác của các cơ quan, tổ chức, cá nhân đang lưu giữ chứng cứ. Do đó, việc thu thập chứng cứ trong nhiều trường hợp là không thể thực hiện được. Nhiều trường hợp khác đương sự được cung cấp chứng cứ nhưng lại không đầy đủ, không chính xác và kịp thời. Nhiều đương sự trong vụ án dân sự từng bộc bạch, họ đi thu thập chứng cứ bằng các mối quan hệ riêng hoặc phải “nhờ vả” để có được chứng cứ dù việc này là việc làm chính đáng được pháp luật bảo hộ.

Ngoài việc tự bản thân đương sự khó thu thập chứng cứ, do nhận thức hạn chế nhiều vụ án đương sự không chấp hành yêu cầu giao nộp chứng cứ của Tòa án hoặc không yêu cầu Tòa án thu thập chứng cứ dẫn đến việc Tòa án không thể giải quyết vụ án một cách chính xác, khách quan.

Cũng theo quy định của BLTTDS, trong trường hợp đương sự không thể tự mình thu thập được chứng cứ và có yêu cầu thì Thẩm phán có thể tiến hành một hoặc một số biện pháp để thu thập chứng cứ.

Theo quy định tại Điều 94 của Bộ luật thì “Cá nhân, cơ quan, tổ chức đang quản lý, lưu giữ chứng cứ có trách nhiệm cung cấp đầy đủ, kịp thời chứng cứ theo yêu cầu của Tòa án, Viện kiểm sát trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày nhận được yêu cầu; trường hợp không cung cấp đầy đủ, kịp thời chứng cứ theo yêu cầu của Tòa án, Viện kiểm sát thì tùy theo mức độ vi phạm có thể bị xử lý theo quy định của pháp luật”.

Đồng thời, theo quy định của Điều 389 BLTTDS, thì “Cá nhân, cơ quan, tổ chức không thi hành quyết định của Tòa án về việc cung cấp chứng cứ mà cá nhân, cơ quan, tổ chức đó đang quản lý, lưu giữ thì có thể bị Tòa án quyết định phạt cảnh cáo, phạt tiền hoặc cưỡng chế thi hành”, “Cá nhân, người đứng đầu cơ quan, tổ chức đó thì tùy theo mức độ vi phạm mà có thể bị xử lý kỷ luật hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật”.

Tuy nhiên, theo TANDTC quy định này còn mang tính chất chung chung, không phù hợp thực tiễn nên không khả thi. Nhiều trường hợp các cơ quan, tổ chức, cá nhân đang lưu giữ chứng cứ không thực hiện đúng thời hạn yêu cầu cung cấp hoặc không cung cấp chứng cứ khi nhận được yêu cầu của Tòa án, Viện kiểm sát nên làm ảnh hưởng tới thời hạn và chất lượng giải quyết vụ án nhưng pháp luật hiện hành còn thiếu các quy định và chế tài cụ thể để xử lý vi phạm và bảo đảm thực hiện những quy định nêu trên.

Ngoài ra, cũng theo quy định “Trường hợp xét thấy tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ việc dân sự chưa đủ cơ sở để giải quyết thì Thẩm phán yêu cầu đương sự giao nộp bổ sung tài liệu chứng cứ”. Tuy nhiên, hiện cũng chưa có quy định về thời hạn để đương sự giao nộp bổ sung tài liệu, chứng cứ. 

Thu thập chứng cứ được nhanh hơn

Chính vì những khó khăn trong công tác thu thập chứng cứ của cả đương sự và thẩm phán dẫn đến nhiều vụ việc dân sự không được xem xét một cách toàn diện, khách quan do thiếu chứng cứ, đây là một trong những nguyên nhân án dân sự bị hủy, sửa. 

BLTTDS 2015 có hiệu lực từ 1/7/2016 đã sửa đổi, bổ sung quy định về chứng cứ và chứng minh nhằm làm rõ quyền và nghĩa vụ của đương sự trong việc thu thập chứng cứ, hậu quả của việc đương sự có nghĩa vụ đưa ra chứng cứ để chứng minh mà không đưa ra được chứng cứ hoặc không đưa ra đủ chứng cứ thì Tòa án giải quyết vụ việc dân sự theo những chứng cứ đã thu thập được, Tòa án chỉ thu thập chứng cứ khi đương sự không thể thu thập được hoặc khi xét thấy cần thiết.

Quy định này được nhiều chuyên gia pháp luật đánh giá nhằm phù hợp với mô hình tố tụng dân sự là xét hỏi kết hợp với tranh tụng. BLTTDS 2015 cũng bổ sung quy định về thủ tục trao đổi, chuyển giao chứng cứ giữa các đương sự để mọi chứng cứ đều công khai nhằm bảo đảm thực hiện tranh tụng trong quá trình giải quyết vụ án; sửa đổi, bổ sung trình tự, thủ tục, quyền và nghĩa vụ của người tiến hành tố tụng, người tham gia tố tụng trong việc thực hiện những biện pháp thu thập chứng cứ nhằm bảo đảm việc thu thập chứng cứ được nhanh chóng, thuận lợi hơn, khắc phục những vướng mắc trong thực tiễn. 

Việt Hòa
Cùng chuyên mục
Trao Quyết định bổ nhiệm Cục trưởng và Cờ thi đua của Chính phủ cho Cục THADS tỉnh Đồng Tháp

Trao Quyết định bổ nhiệm Cục trưởng và Cờ thi đua của Chính phủ cho Cục THADS tỉnh Đồng Tháp

(PLVN) - Chiều ngày 02/3/2021, tại Cục Thi hành án dân sự (THADS) tỉnh Đồng Tháp, Lãnh đạo Tổng cục THADS trao quyết định của Bộ trưởng Bộ Tư pháp về việc bổ nhiệm Cục trưởng Cục THADS tỉnh Đồng Tháp đối với đồng chí Vũ Quang Hiện, Phó Cục trưởng phụ trách Cục THADS tỉnh Đồng Tháp và Lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Tháp trao Cờ thi đua của Chính phủ cho Cục Thi hành án dân sự tỉnh Đồng Tháp.

Đọc thêm

Lao Cai giao 800 tân binh cho các đơn vị nhận quân

Lao Cai giao 800 tân binh cho các đơn vị nhận quân
(PLVN) - Ngày 3/3/2021, tại các huyện, thị xã, thành phố trong tỉnh Lào Cai tưng bừng tổ chức Lễ giao, nhận quân năm 2021 trên tinh thần nhanh, gọn và tuân thủ các quy định về phòng, chống dịch bệnh Covid-19.  

Trang trọng lễ giao nhận quân ở vùng Tây Bắc

Trang trọng lễ giao nhận quân ở vùng Tây Bắc
(PLVN) - Sáng nay (3/3), 8 huyện, thành phố trên địa bàn tỉnh Lai Châu đã tổ chức giao nhận quân năm 2021 trong không khí trang trọng, nhanh gọn bảo đảm tốt công tác phòng dịch Covid-19. 

Hàng ngàn thanh niên ĐBSCL hăng hái lên đường nhập ngũ

Hàng ngàn thanh niên ĐBSCL hăng hái lên đường nhập ngũ
(PLVN) - Sáng 3/3, nhiều tỉnh, thành trong khu vực ĐBSCL đã tổ chức lễ giao nhận quân lên đường thực hiện nghĩa vụ quân sự năm 2021. Hàng ngàn thanh niên ĐBSCL đã háo hức lên đường trong niềm tự hào và sự trân trọng của toàn quân, toàn dân.


Tịch thu tiêu hủy hơn 3 tỷ đồng hàng lậu, hàng giả

Tịch thu tiêu hủy hơn 3 tỷ đồng hàng lậu, hàng giả

(PLVN) - Trong đợt cao điểm đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả Cục Quản lý thị trường (QLTT) Nghệ An đã tổ chức kiểm tra 748 vụ, xử lý 732 vụ, tổng trị giá thu phạt ước tính 4 tỷ 123 triệu đồng. 

Những nguy cơ từ việc trộm cắp điện

Những nguy cơ từ việc trộm cắp điện
(PLVN) - Việc đấu nối, câu móc để trộm cắp điện rất có thể xảy ra tai nạn điện bất cứ lúc nào, đồng thời gây sự cố lưới điện, làm gián đoạn việc cấp điện cho khách hàng.

Truyền thuyết về thần Hecatonchires – Quái vật khổng lồ 100 tay và 50 cái đầu trong thần thoại Hy Lạp

Truyền thuyết về thần Hecatonchires – Quái vật khổng lồ 100 tay và 50 cái đầu trong thần thoại Hy Lạp
(PLVN) - Hecatonchires là ba người khổng lồ quái dị có sức mạnh vô biên, lần lượt tên là Briareus, Cottus và Gyges. Họ là con của hai vị thần thủy tổ Uranus và Gaia. Do bị Uranus ghét bỏ nên họ đã bị tống xuống địa ngục Tartarus cùng các Cyclops, cuối cùng các Hecatonchires đã được Zeus giải cứu và cùng với các vị thần quyền năng khác hợp sức đánh bại các cựu thần.

Vụ cho ở rồi mất đất ở Cao Bằng: Cựu chiến binh 81 tuổi trông chờ tòa phúc thẩm công tâm

Vụ cho ở rồi mất đất ở Cao Bằng: Cựu chiến binh 81 tuổi trông chờ tòa phúc thẩm công tâm
(PLVN) - Theo đơn khởi kiện, thấy gia đình ông Mã Văn Chỉnh không có đất ở, bố ông Hoàng Văn Tiến cho mượn đất. Tuy nhiên, sau này ông Chỉnh được cấp GCNQSDĐ và đã đem mảnh đất này bán cho người khác. Gia đình ông Tiến trông chờ TAND Cấp cao tại Hà Nội xét xử vụ việc đúng pháp luật, bảo vệ công lý.

Cả gia đình nhập viện sau bữa ăn có nấm độc

Cả gia đình nhập viện sau bữa ăn có nấm độc
(PLVN) - Ngày 3/3/2021, TS.BS Nguyễn Trung Nguyên - Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai - cho biết, Trung tâm đang điều trị cho 2 bệnh nhân chẩn đoán ngộ độc nấm độc. Đây là 2 bệnh nhân trong gia đình gồm 4 người gồm 2 vợ chồng và 2 người con cùng ăn nấm và bị ngộ độc.

Tiếp tục đẩy mạnh hỗ trợ quyết toán thuế 2020 qua hệ thống kênh thông tin hỗ trợ eTax

Tiếp tục đẩy mạnh hỗ trợ quyết toán thuế 2020 qua hệ thống kênh thông tin hỗ trợ eTax
(PLVN) - Bên cạnh những phương thức hỗ trợ truyền thống, Cục Thuế TP Hà Nội đẩy mạnh tiếp nhận và trả lời các câu hỏi về thủ tục hành chính thuế và vướng mắc khi sử dụng các dịch vụ liên quan đến trang thuế điện tử https://thuedientu.gdt.gov.vn trên Hệ thống kênh thông tin hỗ trợ người nộp thuế (NNT) qua Cổng eTax.

Vietjet "xông đất" sân bay Vân Đồn năm mới Tân Sửu

Vietjet "xông đất" sân bay Vân Đồn năm mới Tân Sửu
(PLVN) - Sáng 3/3/2021, chuyến bay Vietjet từ TP HCM hạ cánh tại sân bay Vân Đồn đã chính thức khôi phục hoạt động của Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn kể từ khi tạm thời đóng cửa để phòng chống dịch Covid-19. 

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬