Đẩy mạnh việc xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN

Vấn đề xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam là một trong những vấn đề được các văn kiện Đại hội XI đề cập đến một cách toàn diện, sâu sắc. Bài viết này xin nêu những nội dung cơ bản và mới nhất.

Vấn đề xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam là một trong những vấn đề được các văn kiện Đại hội XI đề cập đến một cách toàn diện, sâu sắc. Bài viết này xin nêu những nội dung cơ bản và mới nhất.

1- Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ sung, phát triển năm 2011), gọi tắt là Cương lĩnh (bổ sung, phát triển năm 2011) đã xác định rõ những nội dung sau:

Một là, một trong tám đặc trưng của xã hội xã hội chủ nghĩa mà nhân dân ta xây dựng là có Nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân do Đảng Cộng sản lãnh đạo. Nhà nước pháp quyền là một giá trị tư tưởng được tích lũy trong lịch sử nhân loại. Sự hình thành của tư tưởng về nhà nước pháp quyền luôn gắn liền với tư tưởng được tích lũy trong lịch sử nhân loại. Sự hình thành của tư tưởng về nhà nước pháp quyền luôn gắn liền với tư tưởng phát triển dân chủ, loại trừ chuyên quyền, độc đoán, vô chính phủ, vô pháp luật...

Ở nước ta, tư tưởng về nhà nước pháp quyền cũng đã xuất hiện từ lâu, thể hiện đậm nét trong tư tưởng Hồ Chí Minh. Chủ tịch Hồ Chí Minh chưa dùng khái niệm “Nhà nước pháp quyền”, nhưng tư tưởng của Người về nhà nước pháp quyền đã rất rõ. Trong “Việt Nam yêu cầu ca”, Hồ Chí Minh đã chỉ rõ: “Trăm điều phải có thần linh pháp quyền”. Khái niệm “Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa” lần đầu tiên được Đảng ta sử dụng tại Hội nghị T.Ư 2 khóa VII. Từ đó khái niệm này được sử dụng chính thức trong các văn kiện Đảng và Nhà nước. Những nội dung đặc trưng của Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam ngày càng định hình và thực hiện trong thực tế.

Hai là, một trong tám phương hướng cơ bản cần nắm vững thực tiễn là “xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân.” Cương lĩnh năm 1991 mới xác định xây dựng Nhà nước XHCN, Nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân, lấy liên minh giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và tầng lớp trí thức làm nền tảng, do Đảng Cộng sản lãnh đạo. Thực hiện đầy đủ quyền dân chủ của nhân dân, giữ nghiêm kỷ cương xã hội, chuyên chế với mọi hành động xâm phạm lợi ích của Tổ quốc và của nhân dân.

Đại hội X của Đảng, qua tổng kết 20 năm đổi mới, trong đó có 15 năm thực hiện Cương lĩnh năm 1991 xác định: Để đi lên CNXH chúng ta phải xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Cương lĩnh (bổ sung, phát triển năm 2011) xác định xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân.

Ba là, Cương lĩnh (bổ sung, phát triển năm 2011) xác định rõ hơn những định hướng lớn về xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam.Nhà nước ta là Nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân. Tất cả quyền lực Nhà nước thuộc về nhân dân mà nền tảng là liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo. Quyền lực Nhà nước là thống nhất; có sự phân công, phối hợp và kiểm soát giữa các cơ quan trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp. Nhà nước ban hành pháp luật; tổ chức, quản lý xã hội bằng pháp luật và không ngừng tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa.

Nhà nước phục vụ nhân dân, gắn bó mật thiết với nhân dân, thực hiện đầy đủ quyền dân chủ của nhân dân, tôn trọng, lắng nghe ý kiến của nhân dân và chịu sự giám sát của nhân dân; có cơ chế và biện pháp kiểm soát, ngăn ngừa, trừng trị tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí, vô trách nhiệm, lạm quyền, xâm phạm quyền dân chủ của công dân; giữ nghiêm kỷ cương xã hội; nghiêm trị mọi hành động xâm phạm lợi ích của Tổ quốc và của nhân dân. Tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước theo nguyên tắc tập trung dân chủ, có sự phân công, phân cấp, đồng thời bảo đảm sự chỉ đạo thống nhất của Trung ương.

(Còn tiếp)

PGS, TS. Nguyễn Viết Thông (Tổng Thư ký Hội đồng Lý luận Trung ương)

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Xuyên đêm khắc phục sự cố trên lưới điện

Xuyên đêm khắc phục sự cố trên lưới điện
(PLVN) - Mới đây, do ảnh hưởng của giông sét, tại thôn Kỳ Thọ Nam 1, xã Hành Đức, huyện Nghĩa Hành xảy ra vụ cháy thiết bị điện trên trụ điện cuối của đường dây 380/220V. Giông sét gây cháy hệ thống công tơ đo đếm và dây dẫn gắn trên trụ điện, ngọn lửa khá lớn có nguy cơ cháy lan sang nhà dân và gây nguy hiểm cho người đi đường.
Kiểm tra đường dây sau công tơ của khách hàng không đảm bảo an toàn điện

Kiểm tra đường dây sau công tơ của khách hàng không đảm bảo an toàn điện

(PLVN) - Thực hiện kế hoạch kiểm tra an toàn đường dây điện sau công tơ của khách hàng sử dụng điện trên địa bàn, từ ngày 01/9/2020, Điện lực Sơn Hà phối hợp với phòng Kinh tế hạ tầng huyện Sơn Hà, UBND xã Sơn Thành; UBND xã Sơn Hạ tổ chức kiểm tra đường dây sau công tơ của khách hàng tại các trạm biến áp TBA Sơn Hạ 1, 3, 4 và Sơn Thành 6, 7.

Sức sống kịch Lưu Quang Vũ

Sức sống kịch Lưu Quang Vũ
(PLVN) - Nhà hát Tuổi trẻ tổ chức sự kiện “Sức sống kịch Lưu Quang Vũ” nhằm tưởng nhớ, tri ân cặp vợ chồng tài danh Lưu Quang Vũ – Xuân Quỳnh.

Pháp ghi nhận kỷ lục về số ca mắc mới Covid-19

Pháp ghi nhận kỷ lục về số ca mắc mới Covid-19
(PLVN) - Pháp đã báo cáo 13.498 trường hợp mắc Covid-19 mới được xác nhận trong 24 giờ tính đến cuối ngày 19/9, lập kỷ lục về số ca nhiễm bệnh mới hàng ngày kể từ khi đại dịch bắt đầu.

Hội LHPN Việt Nam phát động sự kiện “Tử tế vì môi trường”

Hội LHPN Việt Nam phát động sự kiện “Tử tế vì môi trường”
(PLVN) - Sự kiện truyền thông trực tuyến “Tử tế vì môi trường” được Hội LHPN Việt Nam tổ chức vào sáng 20/9/2020 để hưởng ứng chiến dịch “Làm cho thế giới sạch hơn” năm 2020 với chủ đề - “Cùng hành động để thay đổi thế giới” (“Every small action makes a world of difference”).

Tiền ảo OCB - lợi nhuận siêu khủng hay chỉ là chiêu trò đa cấp tài chính?

Tiền ảo OCB - lợi nhuận siêu khủng hay chỉ là chiêu trò đa cấp tài chính?
Tại Việt Nam, tiền ảo không được pháp luật công nhận là phương thức thanh toán hay hàng hóa hợp pháp nhưng do ham lời lớn nên các nhà đầu tư vẫn đổ tiền vào sàn tiền ảo OCB, một trong những sàn tiền ảo núp bóng dưới danh nghĩa công nghệ tài chính (fintech), cam kết lãi suất siêu hấp dẫn lên đến vài chục %/tháng. Chính vì vậy, nhiều nhà đầu tư đã đổ tiền vào Tập đoàn tài chính OCB mà không hề biết tiền của mình sẽ chảy vào đâu?
Ninh Bình vẫn còn 8 trường hợp phải cách ly tập trung

Ninh Bình vẫn còn 8 trường hợp phải cách ly tập trung

(PLVN) - Tính đến ngày 19/9, 8 trường hợp (là các chuyên gia, người lao động tay nghề cao, nhà quản lý nhập cảnh từ nước ngoài vào Ninh Bình làm việc) hiện cách ly tập trung tại khách sạn Đồng Nê, xã Ninh Thắng (huyện Hoa Lư).

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬