Hà Giang: Người dân La Chí rộn ràng tổ chức lễ mừng cơm mới

(PLVN) - Lễ mừng cơm mới có ý nghĩa rất quan trọng trong đời sống sản xuất của người La Chí. Lễ được tổ chức để tạ ơn tổ tiên đã giúp đỡ gia đình có vụ mùa bội thu và cầu mong vụ mùa mới gặp nhiều may mắn, thuận lợi. Trải qua nhiều thế hệ, cho đến ngày nay, dù đời sống đã nhiều thay đổi, song người La Chí vẫn giữ nguyên tập tục này.
Hà Giang: Người dân La Chí rộn ràng tổ chức lễ mừng cơm mới Người phụ nữ La Chí đi gặt để rước hồn lúa về nhà.

Người dân tộc La Chí đã sống định canh định cư thành từng bản từ rất lâu, sống trên nhiều huyện của tỉnh Hà Giang. Thường mỗi gia đình đều sinh sống ở nhà sàn và có một ngôi nhà đất liền kề để làm bếp. Ngôi nhà sàn được dựng lên thường có 3 gian, chỉ có một cầu thang lên xuống ở gần phía giáp nhà đất. Đối với người dân tộc này, lễ mừng cơm mới có ý nghĩa vô cùng quan trọng.

Vào khoảng đầu tháng 9 âm lịch, khi những bông lúa ngoài đồng bắt đầu chín vàng, để được ăn những hạt lúa mới thì người cao tuổi và có uy tín nhất trong làng sẽ chọn một ngày tốt, rồi thông báo với bà con chuẩn bị sắm sửa lễ vật cúng mừng cơm mới. Người La Chí mừng lúa mới theo làng hoặc theo xã, bởi ở vùng nào lúa chín trước thì tổ chức trước còn nơi nào chín sau thì mừng lúa mới sau.

Thanh niên nam, nữ trong bản tập trung trên bãi đất trống chơi đu vòng tròn.

Theo ông Vương Văn Nú, nghệ nhân, thầy then lớn nhất của người La Chí trong thôn Lùng Vi, xã Nà Khương cho biết: Vào ngày mừng lúa mới, tôi phải dậy từ lúc gà gáy lần 2 để cúng lúa mới cho gia đình, sau đó lần lượt đi cúng từng nhà như là báo cáo tổ tiên. Sau khi cúng cho các hộ xong, cả làng tập trung tại nhà tôi để cúng làng.

Để chuẩn bị cho lễ cúng mừng cơm mới, các gia đình chuẩn bị đầy đủ trong mâm lễ, chủ yếu là thịt của những con vật hay phá hoại mùa màng thường ngày chúng tôi đi rừng, đi nương bắt được, mang về sấy khô trên gác bếp để phục vụ những nghi lễ nhằm vụ sau sẽ không bị những con vật ấy đến phá hoại; và lễ cúng lúa mới còn có rượu hoẵng phải được uống bằng sừng trâu…

Đặc biệt, trong lễ mừng cơm mới phải có cơm nếp, cơm tẻ là cơm mới vừa được gặt ở ruộng, nương về. Bên cạnh đó, củ gừng cũng là một thứ không thể thiếu trong mâm lễ, bởi theo quan niệm của người La Chí, củ gừng được coi như là vật nối liền giữa âm và dương, nên nó là vật không thể thiếu được trong bất cứ lễ cúng nào của người La Chí.

“Thường trước ngày cúng lúa mới, những người phụ nữ trong gia đình sẽ đi gặt để rước hồn lúa về nhà, trong lúc gặt không được nói chuyện, lúc mang lúa về không để rơi đường hay suối, tránh mất hồn lúa về nhà. Sau khi gặt xong mang về nhà hấp, phơi trên gác bếp để rạng sáng hôm sau khi gà gáy 2 lần thì tuốt hạt thóc rồi mang đi giã cốm, nhà nào không làm cốm thì đồ xôi để chuẩn bị cúng lúa mới.

Nếu gia đình nào không còn cha mẹ, thì con cái mới được làm, còn không thì trẻ con không được nghịch xôi hay cốm. Phải đợi cúng Tổ tiên xong, lần lượt đến người lớn nhất trong nhà rồi mới đến các con cháu ngồi ăn – đó là quy luật mà từ bao đời người La Chí chúng tôi dạy con cháu phải biết kính trên nhường dưới...” - bà Lùng Thị Ngỏe, thôn Lùng Vi chia sẻ.

Món thịt chuột, món ăn phục vụ những nghi lễ nhằm vụ sau sẽ không bị những con vật ấy đến phá hoại.

Sau khi các nghi lễ được cúng lễ xong, cả gia đình quây quần dọn cơm ăn, mỗi người trong gia đình nắm một nắm cơm nhỏ kèm một con cá vào và ăn để lấy lộc, rồi mời bà con hàng xóm cùng nếm cơm mới.

Trong ngày Lễ mừng cơm mới từ già, trẻ, thanh niên nam, nữ trong bản cùng nhau tập trung trên bãi đất trống hoặc đồi bằng để chơi ném còn, quay đu vòng tròn, hát giao duyên, hát đối đáp… một số phụ nữ La Chí ngồi nhà hoặc dưới bóng cây cùng nhau thêu thùa, may vá trang phục của mình./.

Ngọc Phúc
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Tạm ngưng hoạt động 2 khu cách ly của Vietnam Airlines

Tạm ngưng hoạt động 2 khu cách ly của Vietnam Airlines
(PLVN) - Các  phi công, tiếp viên đang cách ly và nhân viên phục vụ được vận chuyển cách ly đến khách sạn Park Royal Saigon và khách sạn Đệ Nhất. Hai địa điểm cách ly của Vietnam Airlines ngưng hoạt động cho đến khi có chỉ đạo mới...

Thủ tướng ra Công điện khẩn về phòng, chống Covid - 19

Thủ tướng ra Công điện khẩn về phòng, chống Covid - 19
(PLVN) - Chủ tịch UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương phải trực tiếp chỉ đạo kiểm tra, quyết liệt đôn đốc thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch, nhất là các biện pháp như đeo khẩu trang, khử khuẩn; thường xuyên tổ chức kiểm tra, xử lý trách nhiệm người đứng đầu các đơn vị, cơ sở vi phạm, xử lý các tổ chức, cá nhân vi phạm...
Thủy điện Thượng Nhật đã nghiêm túc nộp phạt đồng thời khẩn trương khắc phục tồn tại

Thủy điện Thượng Nhật đã nghiêm túc nộp phạt đồng thời khẩn trương khắc phục tồn tại

(PLVN) - Công ty CP đầu tư thuỷ điện Miền Trung Việt Nam, đơn vị quản lý, vận hành thuỷ điện Thượng Nhật đã nhanh chóng nộp 630 triệu đồng mà trước đó tỉnh Thừa Thiên Huế và Bộ Công Thương xử phạt. Đơn vị này cũng đang rất nỗ lực để khắc phục tồn tại và sai phạm trong thời gian vừa qua.

Đoàn công tác EVNCPC triển khai chương trình “Chung tay vượt qua bão lũ” tại Quảng Ngãi

Đoàn công tác EVNCPC triển khai chương trình “Chung tay vượt qua bão lũ” tại Quảng Ngãi
(PLVN) - Nằm trong chuỗi các hoạt động của tháng Tri ân khách hàng năm 2020, mới đây, Đoàn thanh niên Tổng Công ty Điện lực miền Trung phối hợp với Đoàn thanh niên Tổng công ty Điện lực TP Hồ Chí Minh, Đoàn cơ sở Công ty Điện lực Quảng Ngãi tổ chức chương trình “Chung tay vượt qua bão lũ” để mang chút hương tuổi trẻ, mang chút tình của ngành điện đến với bà con xã Hành Thiện, huyện Nghĩa Hành - tỉnh Quảng Ngãi.

Sôi động thị trường chuyển nhượng V.League

Sôi động thị trường chuyển nhượng V.League
(PLVN) - Còn hơn 1 tháng nữa, V.League 2021 sẽ khởi tranh nên các CLB tiếp tục săn đón những gương mặt phù hợp với lối đá của ban huấn luyện. Thị trường chuyển nhượng vẫn rất "nóng".
Đón đầu xu hướng nghỉ dưỡng "chất thật" ngay tại Hà Nội

Đón đầu xu hướng nghỉ dưỡng "chất thật" ngay tại Hà Nội

(PLVN) - Những ngày nghỉ cuối tuần thật quý giá đặc biệt giai đoạn cuối năm khi những ngày nghỉ phép đã hết mất rồi. Tuy nhiên khát khao rời khỏi bộn bề công việc, lo toan cuộc sống để được xả hơi thì vẫn còn đó và Wyndham Sky Lake Resort & Villas chính là nơi biến ước mơ thành sự thật. 

Đi tìm nơi trú ẩn an toàn cho dòng tiền

Đi tìm nơi trú ẩn an toàn cho dòng tiền
(PLVN) - Đầu tư vào đâu để đảm bảo an toàn cho dòng tiền, vừa có lợi nhuận bền vững luôn là câu hỏi của tất cả các nhà đầu tư. Trong bối cảnh nền kinh tế chưa phục hồi và nguy cơ dịch bệnh tái bùng phát, shophouse khối đế là kênh đầu tư lý tưởng khi đáp ứng đủ các tiêu chí về độ an toàn vả khả năng sinh lời.

Dùng CMND Việt Nam che giấu 2 khách Trung Quốc lưu trú tại Đà Nẵng

Dùng CMND Việt Nam che giấu 2 khách Trung Quốc lưu trú tại Đà Nẵng
(PLVN) - Ngày 2/12, Công an quận Sơn Trà (TP Đà Nẵng) cho biết, Đội An ninh Công an quận Sơn Trà vừa phối hợp với Công an phường Phước Mỹ phát hiện trường hợp chủ khách sạn khai báo gian dối về một nhóm đối tượng người nước ngoài lưu trú không hợp pháp trên địa bàn. 

PC Quảng Ngãi triển khai các hoạt động tháng Tri ân khách hàng tại cơ sở

PC Quảng Ngãi triển khai các hoạt động tháng Tri ân khách hàng tại cơ sở
(PLVN) - Nằm trong chuỗi các hoạt động tri ân khách hàng tháng 12/2020 với chủ đề “Chung tay hướng về đồng bào miền Trung bị ảnh hưởng do thiên tai, bão lụt năm 2020”, các Điện lực trực thuộc PC Quảng Ngãi đã tổ chức sửa chữa hệ thống điện và tư vấn an toàn điện tại một số trường học; đồng thời sửa chữa, thay mới đường dây, bóng đèn tiết kiệm điện cho các hộ dân thuộc diện gia đình chính sách, khó khăn trên địa bàn.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬