Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Trần Quốc Phương: “Luật Đầu tư mới sẽ thúc đẩy giải ngân tốt hơn trong năm 2021!”

(PLVN) -Năm 2020 khép lại với tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công cao nhất trong cả giai đoạn 2016-2020. Với Luật Đầu tư công số 39/2019/QH14 có hiệu lực từ năm 2021, nhiều dự báo cho thấy khả năng giải ngân vốn đầu tư công trong năm nay sẽ còn cao hơn năm 2020. Trước thềm năm mới 2021, Thứ trưởng Bộ KH& ĐT Trần Quốc Phương đã có cuộc trao đổi với báo chí về nội dung này…
Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Trần Quốc Phương Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Trần Quốc Phương

* Thưa Thứ trưởng, nhớ lại những tháng đầu năm 2020, trong bối cảnh dịch Covid-19 đe dọa nền kinh tế, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã rất suốt ruột về tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công (ĐTC), nhưng kết thúc năm chúng ta có được kết quả bứt phá. Đâu là nguyên nhân, thưa Thứ trưởng?

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, thực hiện giải ngân đến hết tháng 11 là gần 330 nghìn tỷ đồng, đạt 70,1% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao (470,6 nghìn tỷ đồng); Ước giải ngân đến 31/12/2020 là gần 390 nghìn tỷ đồng, đạt 82,8% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. 

Có thể nói, đây là năm có tỷ lệ giải ngân cao nhất trong cả giai đoạn 2016-2020 (cùng kỳ các năm từ 2016 đến 2019 đạt lần lượt là: 80,3%, 73,3%, 66,87% và 67,46%). Đối với số vốn kéo dài các năm trước sang năm 2020, thực hiện giải ngân 11 tháng đạt 63,8% kế hoạch; ước giải ngân 12 tháng đạt 75% kế hoạch. 

Có được kết quả đó, trước hết là nhờ sự chỉ đạo quyết liệt, sát sao của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ tại các Hội nghị giao ban trực tuyến đôn đốc triển khai công tác ĐTC năm 2020 (4 cuộc họp trong các tháng 4, 7, 8 và 10/2020); sự đôn đốc, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc giải ngân vốn của các Đoàn công tác do Thủ tướng Chính phủ, các Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng các Bộ: KH&ĐT, Tài chính làm trưởng đoàn, tiến độ giải ngân từ cuối tháng 7 đến nay đã có sự chuyển biến tích cực, đặc biệt từ tháng 10 đến nay. Có 17 Bộ, cơ quan TW và 17 địa phương có ước tỷ lệ giải ngân đến 31/12 /2020 đạt trên 80%, trong đó: 10 Bộ, cơ quan TW và 06 địa phương có tỷ lệ giải ngân trên 90%. Có 13 Bộ, cơ quan TW và 05 địa phương có tỷ lệ giải ngân đạt dưới 60%, trong đó: có 06 Bộ, cơ quan TW có tỷ lệ giải ngân đạt dưới 40%.

Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Trần Quốc Phương: “Luật Đầu tư mới sẽ thúc đẩy giải ngân tốt hơn trong năm 2021!” ảnh 1
  Dự án cao tốc Mỹ Thuận - Cần Thơ có tỷ lệ giải ngân 97,3% kế hoạch.

Một nguyên nhân nữa được kể đến là năm 2020 Luật ĐTC số 49/2014/QH13 (Luật ĐTC số 49) sẽ hết hiệu lực thi hành và bắt đầu từ năm 2021 Luật ĐTC số 39/2019/QH14 (Luật ĐTC số 39) sẽ chính thức có hiệu lực, trong đó có rất nhiều điểm mới. Một trong những điểm mới đó là thay đổi thời gian giải ngân vốn kế hoạch ĐTC. Theo đó, Luật ĐTC số 39 buộc các Bộ ngành, địa phương giải ngân tốt hơn, nếu không sẽ bị trừ vào kế hoạch ĐTC trung hạn. Vì thế, nhiều dự án thúc đẩy giải ngân trong năm 2020 nên cũng góp phần làm cho tỷ lệ giải ngân năm 2020 cao…

* Xin Thứ trưởng nói rõ hơn về quy định trong Luật ĐTC mới (Luật số 39)? Liệu quy định này có làm cho tỷ lệ giải ngân trong năm 2021 cao hơn mà không phải “thúc” nhiều?

 Có thể nói, giai đoạn từ năm 2016 đến nay, tỷ lệ giải ngân vốn ĐTC rất thấp. Có nhiều lý do, trong đó, về pháp luật, Luật ĐTC cũ (Luật số 49) cho phép giải ngân trong 2 năm. Đương nhiên, năm đầu không bao giờ tiêu hết tiền, nên tỷ lệ giải ngân của năm đó thấp…

Còn bắt đầu từ năm 2021, khi Luật ĐTC số 39 có hiệu lực, Luật chỉ cho phép giải ngân trong 1 năm, nếu không giải ngân hết sẽ bị trừ vào kế hoạch trung hạn. Ví dụ, kế hoạch ĐTC giao 5.000 tỷ đồng, trong đó năm thứ nhất giao 1.000 tỳ đồng. Năm đó chỉ thực hiện được 800 tỷ đồng, tức là sẽ bị hủy 200 tỷ đồng. Như vậy kế hoạch trung hạn 5.000 tỷ đồng sẽ chỉ còn 4.800 tỷ đồng.

Quy định này cũng làm cho người lập kế hoạch ĐTC đúng hơn, sát hơn. Bởi trước đây, khi làm kế hoạch, Bộ ngành địa phương nào cũng muốn làm sao càng nhiều tiền càng tốt. Nhưng bây giờ, nhiều tiền mà không giải ngân được, không những về mặt hành chính bị phê bình mà về kinh tế còn bị trừ tiền. Đương nhiên làm kế hoạch bao giờ cũng có thừa thiếu khi triển khai, nhưng đừng để khoảng cách quá lớn…

Bộ KH&ĐT cũng kỳ vọng năm 2021, với việc triển khai Luật ĐTC số 39, tiến độ giải ngân vốn ĐTC sẽ tốt hơn. Đến thời điểm tháng 6, tháng 9 Bộ KH&ĐT sẽ có thông báo về tiến độ giải ngân để chủ đầu tư có động thái, nếu không Luật sẽ trừ số tiền chưa giải ngân hết trong năm chứ không phải Chính phủ hay Bộ KH&ĐT trừ…

* Thưa Thứ trưởng, năm 2020 giải ngân vốn ĐTC được xem là động lực tăng trưởng kinh tế (GDP), vậy trong năm 2021 này, đây có còn là động lực tăng trưởng GDP?

Không thể khẳng định chắc chắn giải ngân ĐTC là động lực của tăng trưởng GDP trong năm 2020 dù rằng chưa bao giờ, tốc độ giải ngân ĐTC lại nhanh và mạnh như năm 2020. 

Phân tích cụ thể, chúng ta đều biết rằng, công thức tính GDP có 3 yếu tố gồm: nông nghiệp, công nghiệp và dịch vụ. Cả 3 yếu tố này đều có đóng góp vào tăng trưởng GDP. Do đó, không thể nói kết quả tăng trưởng dựa vào 1 động lực duy nhất. Ở đây, có thể đề cập theo hướng, trong tất cả các động lực giúp tăng trưởng thì động lực nào đóng góp cao nhất và tích cực nhất. Riêng với năm 2020, có thể khẳng định ĐTC là động lực tích cực cho tăng trưởng GDP. Đơn cử, GDP là 100%, tổng đầu tư toàn xã hội chiếm 34% GDP, đầu tư công chiếm 25% của tổng đầu tư toàn xã hội, nghĩa là chiếm khoảng 6-7% của GDP (Con số này là tính đến đóng góp trực tiếp, chưa tính tác động lan tỏa của đầu tư công cho GDP). Điều này cũng khẳng định rằng, ĐTC có một vai trò quan trọng nhưng không phải là duy nhất.

* Thứ trưởng dự báo thế nào về năm 2021? Với vai trò Tổng tham mưu trưởng của nền kinh tế, Bộ KH&ĐT sẽ đặt trọng tâm vào công tác nào trong năm 2021?

Bước sang năm 2021, Bộ KHĐT dự báo nước ta tiếp tục có thuận lợi, đó là: sản xuất kinh doanh đang trên đà phục hồi rõ, minh chứng là sản xuất công nghiệp tăng trưởng trở lại với mức 2 con số; nông nghiệp duy trì ổn định và giá trị gia tăng cao; dịch vụ có thể tốt hơn, đặc biệt là sự nở rộ của dịch vụ công nghệ số. Xuất khẩu có thêm kỳ vọng vào FTA mới với Anh vừa ký hôm 29/11/2020 ngoài EVFTA và các hợp tác thương mại song phương, đa phương khác. Tất nhiên, vẫn phải lưu ý tới các yếu tố kìm hãm tăng trưởng, đó là: diễn biến phức tạp của dịch bệnh Covid-19, căng thẳng thương mại và biến đổi khí hậu…

Riêng với Bộ KHĐT, chúng tôi sẽ cố gắng làm tốt công tác thông kê, dự báo, để tham mưu với Chính phủ có những động thái hành động, những chính sách kịp thời, sát nhất, tùy bối cảnh bên ngoài và năng lực nội tại của đất nước

* Xin trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!

Thanh Thanh
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

HNX bắt đầu công bố dữ liệu tự doanh chứng khoán

HNX bắt đầu công bố dữ liệu tự doanh chứng khoán
(PLVN) -Thực hiện công văn số 2828/UBCK-VP ngày 16/5/2022 của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) về việc công bố thông tin đối với giao dịch tự doanh, Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) đã thực hiện công bố thông tin dữ liệu giao dịch tự doanh trên trang thông tin điện tử của Sở này, bắt đầu từ ngày 20/5/2022.

Nhiều nước ngừng xuất nông sản, Việt Nam ảnh hưởng thế nào?

Việc nhiều nước cấm xuất khẩu lúa mì sẽ ảnh hưởng đến ngành chế biến thực phẩm, thức ăn chăn nuôi của Việt Nam.
(PLVN) - Nhiều dự báo cho thấy, thị trường toàn thế giới đang đối mặt với cuộc khủng hoảng về giá do nhiều mặt hàng thiết yếu, nông sản là nguyên liệu sản xuất đã bị nhiều quốc gia cấm xuất khẩu. Thị trường Việt Nam bị tác động ra sao sau các lệnh cấm này?

Quy hoạch điện VIII: Đã 'chốt' nhưng vẫn còn... chỉnh

Chính phủ yêu cầu Bộ Công Thương làm rõ tính khả thi, hiệu quả trong phát triển hệ thống lưu trữ năng lượng đối với điện mặt trời tới năm 2030
(PLVN) - Mặc dù Hội đồng thẩm định đã quyết định "chốt" Quy hoạch điện VIII tại cuộc họp thẩm định trước kỳ nghỉ lễ 30/4/2022, nhưng mới đây Văn phòng Chính phủ tiếp tục có văn bản đề nghị Bộ Công Thương làm rõ hơn các vấn đề trong Quy hoạch điện VIII 

Sẽ đưa tài sản ảo vào Luật Phòng, chống rửa tiền?

Một buổi tọa đàm về phòng, chống rửa tiền thông qua tài sản ảo.
(PLVN) - Ngân hàng nhà nước đang chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan nghiên cứu, đề xuất các nội dung sửa đổi Luật Phòng, chống rửa tiền 2012, một trong các vấn đề được bàn thảo là việc đưa tài sản ảo vào dự luật này như thế nào khi hiện nay chưa có quy định rõ ràng tài sản ảo, tiền ảo là tài sản.

Mục tiêu 'zero' tiền mặt ở Kho bạc

 Mục tiêu đến năm 2025, sẽ không còn giao dịch chi bằng tiền mặt qua hệ thống kho bạc.
(PLVN) - Theo Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt trong hệ thống Kho bạc Nhà nước, cơ quan này phấn đấu đến cuối năm 2025 không còn giao dịch chi bằng tiền mặt và sẽ giảm đến mức tối thiểu các giao dịch thu bằng tiền mặt.

Cổ phiếu tăng trần hoặc giảm sàn 5 phiên liên tiếp phải báo cáo

Ảnh minh họa
(PLVN) -Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) chỉ đạo các Sở Giao dịch chứng khoán (GDCK) về việc công bố thông tin đối với giao dịch tự doanh của công ty chứng khoán, và các thông tin liên quan đến công ty có ảnh hưởng đến biến động giá cổ phiếu đối với các mã trần/sàn 5 phiên liên tiếp.

Manh nha lưới điện thông minh ở miền núi Lai Châu

Đường dây truyền tải điện 500kV Sơn La - Lai Châu
(PLVN) -Dự án Tự động hóa lưới điện trung áp năm 2022 là chương trình trọng điểm của Tổng Công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) vừa được Công ty Điện lực (PC) Lai Châu hoàn thành và đưa vào vận hành tại tỉnh này, với 4 mạch vòng trung áp (DMS).

Vận tải biển 'ăn nên làm ra'

Ảnh minh họa
(PLVN) - Sản lượng hàng hóa qua cảng biển tăng, cước phí vận tải biển tăng… là những nguyên nhân chủ yếu khiến doanh thu, lợi nhuận của các doanh nghiệp kinh doanh vận tải biển từ đầu năm đến nay “ăn nên làm ra”.

Thúc đẩy thương mại, đầu tư, du lịch Việt -Mỹ

Thủ tướng Phạm Minh Chính dự hội nghị xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch Việt Nam-Mỹvới chủ đề “Khám phá lại Việt Nam”. Ảnh: VGP
(PLVN) - Chiều 17/5 (theo giờ địa phương), tại San Francisco, Thủ tướng Phạm Minh Chính dự hội nghị xúc tiến thương mại, đầu tư, du lịch Việt Nam-Mỹ với chủ đề “Khám phá lại Việt Nam” (Rediscovering Viet Nam).

Mô hình nào để quản lý khối tài sản đường cao tốc 40 tỷ USD?

Ảnh minh họa
(PLVN) - Việc quản lý và kinh doanh đường bộ cao tốc gồm quản lý thu phí, quản lý giao thông, quản lý bảo trì và quản lý tài sản đường cao tốc. Nhưng hiện vẫn chưa có khung pháp lý hoàn chỉnh và bộ tiêu chuẩn kỹ thuật chuyên về quản lý, khai thác đường bộ cao tốc. 

Vì sao Vietnam Airlines 'xin' hoãn công bố báo cáo tài chính?

Ảnh minh họa
(PLVN) -Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa có Công văn không chấp thuận đề nghị được hoãn công bố báo cáo tài chính quý I/2022 của Tổng công ty Hàng không Việt Nam (Vietnam Airlines) vì cho rằng, Vietnam Airlines đưa ra lý do không phù hợp.