Gìn giữ nghệ thuật truyền thống: Chênh vênh giữa sáng tạo và bảo tồn

(PLO) - Mượn cuộc thi Miss World 2018 để thể hiện giá trị dân tộc, quyết định cover bài hát “Lạc trôi” (Sơn Tùng M-TP) của Hoa hậu Trần Tiểu Vy trong trang phục truyền thống đã nhanh chóng bị dư luận chỉ trích là “không phù hợp với đấu trường tầm cỡ quốc tế”, có người còn đi xa hơn khi ám chỉ đây chính là lý do cô Hoa hậu chỉ dừng chân ở top 30. 
Gìn giữ nghệ thuật truyền thống: Chênh vênh giữa sáng tạo và bảo tồn Cải lương ngày càng xa vời với công chúng trẻ, đó là điều khó khăn đối với nhiều nghệ sĩ

Trước nhiều ý kiến trái chiều, Hoa hậu giải thích, cô muốn mang đến sự “độc đáo, mới mẻ”: “Ca khúc “Lạc trôi” cũng rất nổi tiếng trong nước và Sơn Tùng M -TP là hình mẫu nghệ sĩ đại diện cho giới trẻ Việt Nam, tôi không hối hận vì quyết định này”.

Nhìn ở góc độ tích cực, điều cô Hoa hậu nói có phần không sai, bởi thực tế cho thấy ca sĩ trẻ Sơn Tùng M-TP là một hiện tượng hiếm hoi của Vpop mà  “cá bé bơi ra biển lớn”; và sức “nóng” của bài hát “Lạc trôi” trong nước không những thể hiện ở việc đông đảo khán giả trẻ đón nhận mà còn ở rất nhiều phiên bản cover, remix của người hâm mộ theo các phong cách khác nhau như hợp xướng, acoustic, bolero và cải lương.

Song cũng không khó dự đoán, mỗi khi nghệ sĩ trẻ làm một điều gì đó mới có “động chạm” tới yếu tố truyền thống đều nhận nhiều “gạch đá” và đặc biệt “cái nhìn nghiêm khắc” của giới chuyên môn.

Ngày trước, ca sĩ Tóc Tiên, Long Halo và DJ Hoàng Touliver đã có một quyết định táo bạo và mạo hiểm khi thực hiện remix ca khúc gần trăm tuổi “Dạ cổ hoài lang” của tác giả Cao Văn Lầu theo phong cách world music được giới trẻ yêu thích nhưng khán giả lại chê bai giọng hát “không hề có chất dân gian” là “chênh, phô, hụt hơi”, “không thể hiện được cái chất dân gian đương đại, cái hồn dân tộc đầy cảm xúc” như NSƯT Thành Lộc.

Cô ca sĩ cũng “phản pháo” rằng với tác phẩm này, cô chọn phong cách hát hiện đại để phá cách. Ca khúc còn nhận nhiều chỉ trích dữ dội là “làm hư cải lương”.

Nhưng có lẽ tệ nhất phải kể đến trích đoạn Tô Ánh Nguyệt remix của Trấn Thành, Anh Đức và NSND Ngọc Giàu đã gây nhiều bức xúc và lĩnh mức phạt nặng vì cho những yếu tố hài thô thiển, nhảm nhí, thậm chí dung tục, làm sai lệch tác phẩm gốc của soạn giả, NSND Trần Hữu Trang.

Vở kịch đã gắn liền với nhiều tên tuổi nghệ sĩ cải lương gạo cội như NSND Lệ Thủy, NSND Diệp Lang, NSƯT Minh Vương, Hồng Nga... và được coi là một vở cải lương mẫu mực trong nghệ thuật cải lương Việt Nam. Từ những hiện tượng trên, có thể thấy một ranh giới rõ ràng giữa sự sáng tạo của nghệ sĩ và một sản phẩm lỗi.

Mới đây, nhân kỷ niệm 100 năm sân khấu cải lương hình thành và phát triển, tại Tọa đàm “Theo dòng lịch sử sân khấu cải lương” (giai đoạn 1955-1975) do ĐH KHXH&NV cùng Hội Sân khấu TP HCM tổ chức mới đây, giới nghệ sĩ trẻ bày tỏ những mong muốn có được sự đồng cảm từ lớp nghệ sĩ đi trước.

Các bạn trẻ đặt ra vô vàn câu hỏi như “Người lớn cứ nói là không có kịch bản hay nhưng tại sao đang có rất nhiều tác giả trẻ viết nhiều kịch bản hay đều không được sử dụng?”; “Trước khi bác bỏ, thế hệ đi trước đã thực sự lắng nghe và tiếp nhận thế hệ trẻ chưa?”...

Bên cạnh đó, cách đây không lâu, trong buổi giao lưu của NSND – Tiến sĩ cải lương Bạch Tuyết với các em học sinh ở Trường THPT Nguyễn Du (TP Hồ Chí Minh), nhiều em học sinh đã thực sự đặt ra những câu hỏi hóc búa như “Làm thế nào để cải lương đến gần hơn với giới trẻ?”, “Tại sao nhạc cải lương không được quảng bá rộng rãi như âm nhạc hiện đại?”, đều gợi lên nhiều suy ngẫm.

NSND Bạch Tuyết cho rằng: “Cải lương muốn tồn tại thì cần phải biết người trẻ cần gì, xã hội muốn gì và phải đi vào những đề tài nóng bỏng của xã hội, gắn liền với đời sống thường nhật. Một nhà nghiên cứu đã từng nói muốn biết thời đại như thế nào, muốn biết âm hưởng của tuổi trẻ ra sao, chỉ cần nghe âm nhạc của thời điểm đó.

Khi làm nghệ thuật cải lương, tôi luôn chăm chú, quý trọng những khán giả lớn tuổi. Tôi càng trân trọng hơn nếu như tiếng hát của mình đến được với thế hệ trẻ. Khi tôi nghe bài “Em gái mưa” rồi “Lạc trôi”, tôi hiểu và cảm nhận được vì sao những tác phẩm này hút giới trẻ.

Do đó, tôi đã cover bài hát theo phong cách vọng cổ và đăng lên Youtube để xem thử các thời đại có gặp nhau hay không. Và khi đọc được những comment của rất nhiều bạn trẻ, tôi cảm thấy may mắn vì dù cách nhau nhiều thế hệ, chúng ta vẫn chia sẻ sự đồng điệu, thấu hiểu về nghệ thuật”.

Cũng theo NSND Bạch Tuyết, trước đây cải lương có 2 nội dung xuyên suốt đó là chống ngoại xâm bảo vệ đất nước và bảo vệ văn hóa dân tộc. Thế nhưng sau năm 1975, nghệ thuật cải lương trở nên “bơ vơ” và chậm phát triển hơn tất cả các loại hình khác; đề tài của cải lương không còn sát với hiện tại, thậm chí có đôi khi xa rời thực tế. Nhưng nhìn vào thực tế, thói quen nghe nhạc và sáng tác âm nhạc của thế hệ hiện đại đã thay đổi rõ rệt.

Quả thực, khán giả cải lương trong bối cảnh hiện đại chưa bao giờ “quay lưng” với loại hình nghệ thuật này nhưng đòi hỏi nghệ thuật cải lương phải luôn có cái mới – hay – lạ, mang hơi thở thời đại để họ thưởng thức chứ không thể nào cứ sống hoài với cái cũ.

Song, nói về làm mới âm nhạc cải lương, nhạc sĩ Đức Trí nhấn mạnh: “Trước khi sáng tạo, làm mới thì phải hiểu rõ, nắm vững căn bản âm nhạc cải lương, âm nhạc truyền thống. Sáng tác mới là mạo hiểm nhưng nếu mình thành công, đó sẽ là lối ra”. 

Diệu Bảo
Cùng chuyên mục
Giấc mộng trời Âu với cầu thủ Việt Nam

Giấc mộng trời Âu với cầu thủ Việt Nam

(PLVN) - Từ Công Phượng cho tới Văn Hậu đã giã từ môi trường bóng đá đắng cấp nhất thế giới vì không thể thích ứng. Qua họ, có thể thấy chất lượng của bóng đá Việt Nam đang ở đâu trên thế giới...

Đọc thêm

Hội chợ du lịch quốc tế 2020 trở lại Hà Nội

Hội chợ du lịch quốc tế 2020 trở lại Hà Nội
(PLVN) - Đại dịch Covid-19 đã cho ngành du lịch nước ta một bài học quan trọng: Cần phải đẩy nhanh ứng dụng công nghệ 4.0 để làm thay đổi căn bản trong quản lý, điều hành và tổ chức hoạt động quản lý và kinh doanh du lịch. Đó cũng là chủ đề chính của Hội chợ Du lịch quốc tế Việt Nam - VITM Hà Nội 2020 (Hội chợ VITM Hà Nội 2020) - “Du lịch Việt Nam hướng tới tương lai”.

Giấc mộng trời Âu với cầu thủ Việt Nam

Giấc mộng trời Âu với cầu thủ Việt Nam
(PLVN) - Từ Công Phượng cho tới Văn Hậu đã giã từ môi trường bóng đá đắng cấp nhất thế giới vì không thể thích ứng. Qua họ, có thể thấy chất lượng của bóng đá Việt Nam đang ở đâu trên thế giới...

Những băng đảng một thời khét tiếng Hà Thành - Kỳ 8: “Siêu trộm” nửa ngày treo trên cây vẫn vượt tường như chớp

Những băng đảng một thời khét tiếng Hà Thành - Kỳ 8: “Siêu trộm” nửa ngày treo trên cây vẫn vượt tường như chớp
(PLVN) - Trong các “nghề” của dân du đãng, có lẽ hình thành sớm nhất là “nghề” trèo tường khoét vách. Thậm chí, cái việc trộm cắp còn có cả ông tổ, đã được lưu truyền trong dân gian: lão Đạo Chích. Bài viết này muốn nhắc đến một đồ tử đồ tôn vào hạng cao thủ của Đạo Chích. Băng nhóm của gã từng một thời làm loạn Hà thành.
Thầy phù thủy trong thế giới cổ đại phương Tây - Kỳ 1: Tín ngưỡng kỳ dị của người cổ Babylon

Thầy phù thủy trong thế giới cổ đại phương Tây - Kỳ 1: Tín ngưỡng kỳ dị của người cổ Babylon

(PLVN) - Từng tồn tại rất hưng thịnh với nhiều màu sắc bí ẩn, thậm chí có phần man rợ của thầy phù thủy trong thế giới cổ đại phương Tây, nhưng sự phát triển của đạo Cơ đốc giáo, dần dần, phù thủy bị coi là mê tín dị đoan và dần lụi tàn... Tuy vậy, xét về phương diện nào đó, ngay trong thời hiện đại ngày nay, thuật phù thủy vẫn tồn tại trong đời sống tâm linh của người phương Tây...

Nhiều cán bộ ở Đắk Lắk bị xem xét kỷ luật

Nhiều cán bộ ở Đắk Lắk bị xem xét kỷ luật
(PLVN) -Ngày 10/7, tại kỳ họp 83, Ủy ban Kiểm tra (UBKT) Tỉnh ủy tỉnh Đắk Lắk cho biết: Vừa ban hành kết luận một số nội dung liên quan đến việc thẩm tra, xác minh, xem xét, đề nghị thi hành kỷ luật với một số lãnh đạo trên địa bàn.

Quảng Ngãi tiếp nhận điều trị bệnh nhân nhiễm covid -19 thứ 370

Quảng Ngãi tiếp nhận điều trị bệnh nhân nhiễm covid -19 thứ 370
(PLVN) - Theo nguồn tin từ Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật tỉnh Quảng Ngãi cho biết: Có một bệnh nhân người Serbia chuyên gia của tập đoàn Hòa Phát, nhập cảnh từ Oman về sân bay Đà Nẵng vào ngày 9/7, được cách ly tập trung tại khách sạn Harmonia thuộc huyện Bình Sơn tỉnh Quảng Ngãi và sau đó được lấy mẫu xét nghiệm. Đến ngày 10/7 có kết quả xét nghiệm dương tính với virut Covid-19.

Quảng Ninh giải quyết nút thắt về nguồn nhân lực chất lượng cao

Quảng Ninh giải quyết nút thắt về nguồn nhân lực chất lượng cao
(PLVN) - Kỳ họp thứ 18 HĐND tỉnh Quảng Ninh khóa XIII đã diễn ra với phiên chất vấn, trả lời chất vấn tại hội trường. Trên cơ sở ý kiến, kiến nghị của cử tri, sự quan tâm của nhân dân, phiên chất vấn và trả lời chất vấn đã giải trình rõ các nội dung mà cử tri, người dân quan tâm.

Vợ cũ biệt tích của chồng đột ngột xuất hiện “đòi chồng”, tôi biết phải làm sao?

Vợ cũ biệt tích của chồng đột ngột xuất hiện “đòi chồng”, tôi biết phải làm sao?
(PLVN) - Tôi gặp chồng khi vợ trước của anh ấy bỏ đi biệt tích, chúng tôi đã tự nguyện yêu thương và làm các thủ tục pháp lý để kết hôn với nhau. Đột ngột đầu năm nay, vợ cũ của chồng tôi bỗng trở về tranh chấp và nói tôi là kẻ cướp chồng, chị ấy dọa sẽ kiện tôi ra pháp luật để đòi lại chồng. Tôi hoang mang không biết phải làm sao? 

Lee Byung Hun - Nam tài tử “lắm tài nhiều tật” của giới giải trí Hàn Quốc

Lee Byung Hun - Nam tài tử “lắm tài nhiều tật” của giới giải trí Hàn Quốc
(PLVN) - Lee Byung Hun là tài tử được mệnh danh “ông hoàng phòng vé” Hàn Quốc là minh chứng tiêu biểu cho câu “lắm tài nhiều tật”. Bê bối tình dục, ngoại tình cùng hai cô gái trẻ trong lúc vợ mang bầu năm 2014 là vết nhơ không thể xóa nhòa của Lee Byung Hun. Trước làn sóng phẫn nộ của công chúng, nam diễn viên buộc phải cúi đầu xin lỗi. 

Vì sao người phương Tây cổ quan niệm ý nghĩa tháng sinh của mỗi người gắn với một loại đá quý?

Vì sao người phương Tây cổ quan niệm ý nghĩa tháng sinh của mỗi người gắn với một loại đá quý?
(PLVN) - Từ xa xưa, con người đã khám phá ra vẻ đẹp tuyệt vời của các loại đá quý, biết sử dụng chúng để chữa bệnh, làm đồ trang sức… và thường dùng đá quý để cúng tế các vị thần cầu may mắn, bình an. Người phương Tây cổ cho rằng mỗi tháng trong năm gắn với một loại đá quý...
Khởi tố, bắt tạm giam 2 anh em chém Công an trọng thương

Khởi tố, bắt tạm giam 2 anh em chém Công an trọng thương

(PLVN) -Cơ quan CSĐT - Công an huyện Nghi Xuân (tỉnh Hà Tĩnh) đã ra quyết định khởi tố bị can, lệnh tạm giam đối với Phan Văn Thương (SN 1992) và Phan Văn Mạnh (SN 1997) cùng trú thôn Thành Phú, xã Xuân Thành, huyện Nghi Xuân để điều tra về tội “Chống người thi hành công vụ”.

Sẽ cố gắng hoàn thành nghị định hướng dẫn 3 đạo luật về đầu tư, kinh doanh trước thời điểm luật có hiệu lực thi hành

Sẽ cố gắng hoàn thành nghị định hướng dẫn 3 đạo luật về đầu tư, kinh doanh trước thời điểm luật có hiệu lực thi hành
(PLVN)- Trả lời PLVN, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) Vũ Đại Thắng cho biết, mặc dù số lượng Nghị định hướng dẫn các luật là khá lớn, song Bộ KH&ĐT cam kết cố gắng hoàn thành dự thảo Nghị định trình Chính phủ ban hành trước thời điểm Luật có hiệu lực để Luật thực sự đi vào cuộc sống...

TX. Ba Đồn (Quảng Bình): Kỳ vọng bứt phá thông qua Hội nghị đầu tư & phát triển năm 2020

 TX. Ba Đồn (Quảng Bình): Kỳ vọng bứt phá thông qua Hội nghị đầu tư & phát triển năm 2020
(PLVN) - Ngày 11/7, tại thị xã Ba Đồn, tỉnh Quảng Bình, UBND thị xã phối hợp với Báo Công Thương tổ chức Hội nghị "Đầu tư & Phát triển Thị xã Ba Đồn 2020" nhằm đánh giá lại công tác thu hút đầu tư trên địa bàn thị xã Ba Đồn trong thời gian qua, hướng thu hút và các giải pháp để thu hút đầu tư hiệu quả trong thời gian tới.

Thần thoại Ai Cập: Bí ẩn lời nguyền của Pharaoh Ai Cập

Thần thoại Ai Cập: Bí ẩn lời nguyền của Pharaoh Ai Cập
(PLVN) - Kim tự tháp là lăng mộ mà các vị vua Ai Cập cổ đại xây dựng cho mình. Kim tự tháp Ai Cập được coi là một trong 7 kỳ quan thế giới cổ đại. Mặc dù đã trải qua những tháng năm lịch sử kéo dài 4.000 năm, nhưng Kim tự tháp vẫn bao trùm một bức màn bí ẩn, tràn đầy những sắc thái thần bí.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬