Ảnh hưởng của Covid-19 đến sức khỏe tâm thần

(PLVN) - Theo thông tin từ Tổ chức Y tế thế giới (WHO), cuộc khảo sát trên 130 quốc gia cung cấp dữ liệu toàn cầu đầu tiên cho thấy tác động tàn phá của Covid-19 đối với việc tiếp cận các dịch vụ sức khỏe tâm thần. 
Ảnh hưởng của Covid-19 đến sức khỏe tâm thần Ảnh minh họa

Theo đó đại dịch Covid-19 đã làm gián đoạn hoặc tạm dừng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần quan trọng ở 93% quốc gia trên toàn thế giới trong khi nhu cầu về chăm sóc sức khỏe tâm thần ngày càng tăng…

Tại Việt Nam ngay  trong những buổi đầu chống dịch Covid-19, Bộ Y tế đã  triển khai  những phương án chăm sóc sức khỏe tâm thần cho người dân trong mùa dịch và đã đạt được những kết quả khả quan.

Ảnh hưởng từ Covid-19

Theo tìm hiểu, Ngày Sức khỏe tâm thần thế giới, viết tắt là WMHD (World Mental Health Day) diễn ra lần đầu vào năm 1992 và được tổ chức vào ngày 10/10 hàng năm trên toàn thế giới, để giáo dục, nâng cao nhận thức và ủng hộ sự nghiệp sức khỏe tâm thần.

Năm nay, ngày Sức khỏe Tâm thần thế giới diễn ra trong bối cảnh đại dịch Covid-19 còn đang diễn biến phức tạp. Điều này ảnh hưởng không nhỏ đến việc chăm sóc sức khỏe tâm thần của những người làm việc trong lĩnh vực tâm thần và người bệnh tâm thần.

Thậm chí với việc liên tục thực hiện các biện pháp cách ly, khiến nhiều người cảm thấy cô độc,  lo âu, sợ hãi, hãi đang làm gia tăng các vấn đề về tâm thần hoặc làm trầm trọng thêm những tình trạng hiện có. Nhiều người có thể phải đối mặt với việc sử dụng rượu và ma túy ngày càng nhiều, mất ngủ và lo lắng.

Trong khi đó, bản thân Covid-19 có thể dẫn đến các biến chứng thần kinh và tâm thần, chẳng hạn như mê sảng, kích động và đột quỵ. Những người có sẵn các rối loạn về tâm thần, thần kinh hoặc sử dụng chất kích thích cũng dễ bị nhiễm SARS-CoV-2 hơn và họ có thể có nguy cơ cao bị các kết cục nghiêm trọng và thậm chí tử vong.

Theo thống kê có khoảng 450 triệu người có những vấn đề về rối loạn tâm thần trên thế giới và là một vấn đề hàng đầu về sức khỏe và tàn tật. Cứ 4 người lại có một người gặp phải vấn đề về sức khỏe tâm thần trong cuộc sống của họ. Cứ 40 giây lại có một người chết do tự sát, hàng năm có khoảng 800.000 người tự sát trên toàn thế giới. Và còn có rất nhiều những trường hợp tự sát không thành công.

Tự sát là nguyên nhân thứ hai dẫn đến cái chết ở lứa tuổi từ 15 đến 29, 79% những người tự sát trên toàn cầu xảy ở những nước có thu nhập thấp hoặc trung bình. Tự sát là bi kịch ảnh hưởng đến gia đình, cộng đồng và đất nước và có ảnh hưởng lâu dài với những người thân còn lại.

Tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus - Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới cho biết, sức khỏe tinh thần tốt là nền tảng cơ bản cho sức khỏe tổng thể và hạnh phúc. Covid-19 đã làm gián đoạn các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần thiết yếu trên toàn thế giới ngay khi chúng cần thiết nhất. Các nhà lãnh đạo thế giới phải đi nhanh và quyết đoán để đầu tư nhiều hơn vào các chương trình sức khỏe tâm thần trong thời kỳ đại dịch và sau dịch.

WHO trước đây đã nhấn mạnh tình trạng thiếu kinh phí “mãn tính” cho sức khỏe tâm thần. Trước đại dịch, các quốc gia chỉ dành dưới 2% ngân sách y tế quốc gia cho sức khỏe tâm thần và đang “vật lộn” để đáp ứng nhu cầu của người dân.

Những gián đoạn lớn đối với các dịch vụ sức khỏe tâm thần quan trọng

Cuộc khảo sát được thực hiện từ tháng 6 đến tháng 8 năm 2020 ở 130 quốc gia trên 6 khu vực của WHO, đánh giá việc cung cấp các dịch vụ về tâm thần, thần kinh và sử dụng chất gây nghiện đã thay đổi như thế nào do Covid-19. Sau khảo sát, các quốc gia đã báo cáo sự gián đoạn rộng rãi của nhiều loại dịch vụ sức khỏe tâm thần quan trọng như:

Hơn 60% cho biết có sự gián đoạn đối với các dịch vụ sức khỏe tâm thần cho những người dễ bị tổn thương, bao gồm trẻ em và thanh thiếu niên (72%), người lớn tuổi (70%) và phụ nữ cần các dịch vụ trước sinh hoặc sau khi sinh (61%). 67% cho rằng việc tư vấn và trị liệu tâm lý bị gián đoạn; 65% đối với các dịch vụ giảm thiểu tác hại nghiêm trọng; và 45% đối với điều trị duy trì bằng chất chủ vận opioid đối với tình trạng lệ thuộc opioid.

Hơn một phần ba (35%) báo cáo sự gián đoạn đối với các can thiệp khẩn cấp, bao gồm cả những can thiệp đối với những người bị co giật kéo dài; hội chứng cai nghiện sử dụng chất gây nghiện nghiêm trọng; và mê sảng, thường là dấu hiệu của một tình trạng bệnh lý cơ bản nghiêm trọng.

30% cho biết có sự gián đoạn trong việc tiếp cận các loại thuốc điều trị rối loạn tâm thần, thần kinh và sử dụng chất kích thích. Khoảng ¾ báo cáo có ít nhất một phần gián đoạn các dịch vụ sức khỏe tâm thần ở trường học và nơi làm việc (tương ứng là 78% và 75%).

Trong khi nhiều quốc gia (70%) đã áp dụng y học từ xa hoặc trị liệu từ xa để khắc phục sự gián đoạn đối với các dịch vụ trực tiếp, có sự chênh lệch đáng kể trong việc tiếp nhận các can thiệp này. Hơn 80% các quốc gia có thu nhập cao cho biết đã triển khai y tế từ xa và trị liệu từ xa để thu hẹp khoảng cách về sức khỏe tâm thần, so với dưới 50% các quốc gia có thu nhập thấp.

WHO đã có những hướng dẫn cho các quốc gia về cách duy trì các dịch vụ thiết yếu - bao gồm cả các dịch vụ sức khỏe tâm thần trong Covid-19 và khuyến nghị các quốc gia phân bổ nguồn lực cho sức khỏe tâm thần như một phần không thể thiếu trong kế hoạch ứng phó và phục hồi của họ; kêu gọi các quốc gia theo dõi những thay đổi và gián đoạn trong dịch vụ để họ có thể giải quyết chúng theo yêu cầu.

Mặc dù 89% quốc gia báo cáo trong cuộc khảo sát rằng hỗ trợ sức khỏe tâm thần và tâm lý xã hội là một phần của kế hoạch ứng phó Covid-19 quốc gia, nhưng chỉ 17% trong số các quốc gia này có đầy đủ kinh phí bổ sung để chi trả cho các hoạt động này.

Tất cả điều này cho thấy cần đầu tư hơn nữa cho sức khỏe tâm thần. Khi đại dịch tiếp tục, nhu cầu thậm chí còn lớn hơn sẽ được đặt lên các chương trình sức khỏe tâm thần quốc gia. Chi 2% ngân sách y tế quốc gia cho sức khỏe tâm thần là không đủ. Các nhà tài trợ quốc tế cũng cần phải làm nhiều hơn nữa.

Tuấn Anh (tổng hợp)
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục
Phòng tránh các bệnh bão lũ “để lại”

Phòng tránh các bệnh bão lũ “để lại”

(PLVN) - Những ngày qua, tình hình mưa lũ ở miền Trung diễn biến phức tạp, nhấn chìm nhiều làng mạc, đường xá, nhà cửa gây thiệt hại vô cùng lớn về người và tài sản. Bên cạnh đó, dòng nước cũng kéo theo người dân có thể có nhiều nguy cơ bùng phát bệnh tật. Những dịch bệnh thường hay gặp trong mùa mưa lũ là: tiêu chảy cấp, bệnh đường hô hấp, bệnh về mắt, bệnh ngoài da, sốt xuất huyết, bệnh về xương..

Đọc thêm

Thương mãi bữa cơm nhà thời bao cấp

Thương mãi bữa cơm nhà thời bao cấp

(PLVN) - Quán Thanh xuân tháng 11 sẽ đưa khán giả về với căn bếp thời bao cấp, lắng nghe những câu chuyện, kỷ niệm xung quanh mâm cơm và những món ăn ngày đó, để một lần nữa nhắc nhớ về giá trị của tình thân, của gia đình.

[Truyện ngắn] Day dứt

[Truyện ngắn] Day dứt
Có thể nói tôi bước vào đời bằng một cú đấm. Từ đó tôi biết thế nào là yêu. Lúc đó tôi đang năm đầu đại học, nghĩ chuyện đời đơn giản như cái kẹo, miếng bánh mỳ ăn hàng ngày, nhìn mọi thứ thấy toàn màu hồng, thấy cô gái nào đi ngoài đường cũng dán mắt vào như nhìn một nàng tiên từ trên trời giáng xuống. 

Từ bì: Trên cả trắc ẩn và yêu thương

Từ bì: Trên cả trắc ẩn và yêu thương
(PLVN) - Giúp đỡ mọi người không còn là một phiền phức, mà là một cách để bạn trở nên giàu có hơn. Bạn trở thành một bông hoa thơm, mang lại hương thơm cho cuộc đời...

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc: “Đồng tiền thuế của dân phải được chi tiêu hiệu quả, thiết thực!”

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc:  “Đồng tiền thuế của dân phải được chi tiêu hiệu quả, thiết thực!”
(PLVN) - Phát biểu tại Đại hội Thi đua yêu nước ngành Tài chính lần thứ V, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, chúng ta cần phải có tư duy rằng thu thuế thể hiện sự tín nhiệm, ủy thác của người dân đối với Chính phủ về chất lượng các dịch vụ công mà Chính phủ cung cấp. Do đó, Chính phủ, Bộ Tài chính phải có trách nhiệm làm sao để những đồng tiền thuế của người dân được chi tiêu một cách hiệu quả nhất, thiết thực nhất…

Siêu bão Goni sáng 1/11: Tâm bão gió giật cấp 17

Siêu bão Goni sáng 1/11: Tâm bão gió giật cấp 17
(PLVN) - Trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn Quốc gia nhận định, hồi 1 giờ ngày 1/11, vị trí tâm siêu bão Goni ở khoảng 13,7 độ Vĩ Bắc; 125,0 độ Kinh Đông, cách miền trung Philippines khoảng 70km về phía Đông. Sức gió mạnh nhất vùng gần tâm siêu bão mạnh cấp 17 (200-220km/giờ), giật trên cấp 17.
Phòng tránh các bệnh bão lũ “để lại”

Phòng tránh các bệnh bão lũ “để lại”

(PLVN) - Những ngày qua, tình hình mưa lũ ở miền Trung diễn biến phức tạp, nhấn chìm nhiều làng mạc, đường xá, nhà cửa gây thiệt hại vô cùng lớn về người và tài sản. Bên cạnh đó, dòng nước cũng kéo theo người dân có thể có nhiều nguy cơ bùng phát bệnh tật. Những dịch bệnh thường hay gặp trong mùa mưa lũ là: tiêu chảy cấp, bệnh đường hô hấp, bệnh về mắt, bệnh ngoài da, sốt xuất huyết, bệnh về xương..

Đừng ném vào cuộc đời những nọc độc đắng cay

Đừng ném vào cuộc đời những nọc độc đắng cay
(PLVN) - “Không yêu đừng nói lời cay đắng” đó là tên một ca khúc thuộc dòng nhạc trẻ. Bài hát không có gì đặc sắc, nhưng cái tên của nó thì được trích dẫn rất nhiều. Bởi nó đúng với nhiều hoàn cảnh quá. Và càng thích hợp để thốt ra trong thời điểm này, khi mà người người vẫn nỗ lực trong cuộc cứu trợ đồng bào, và những người khác lại đang miệt mài buông điều tiếng thị phi.

Chuyện ở đỉnh Thất Diệu Sơn

Chuyện ở đỉnh Thất Diệu Sơn
(PLVN) - Trên đỉnh núi Thất Diệu Sơn huyền bí có một ngôi miếu thiêng phụng thờ thần Bạch Kê (Gà Trắng). Truyền thuyết về vị thần ấy gắn liền với nhiều bậc thần nhân thuở sơ khai dựng nước như Hùng Vương, An Dương Vương, thần Kim Quy,… và đặc biệt là tòa Ốc thành Cổ Loa nổi tiếng trong lịch sử
Làm gì để chống lại “giặc thủy”?

Làm gì để chống lại “giặc thủy”?

(PLVN) - Thủy, hỏa, đạo, tặc - người xưa vẫn coi “thủy” - giặc nước là hàng đầu trong các loại giặc. Bão lũ khiến nhiều người chết, nhiều người mất tích. Nhiều gia đình phải di dời, học sinh phải nghỉ học, đời sống người dân nhiều nơi lâm vào cảnh khó khăn. Người nghèo càng lại nghèo thêm. Mặc dù các cơ quan chức năng đã tích cực tuyên truyền, dự báo thời tiết để nhân dân cảnh giác đề phòng. 

Có những xấu xí, mang tên “zombie”…

Có những xấu xí, mang tên “zombie”…
(PLVN) - Có người đã từng nói rằng “Một xã hội vô cảm là một xã hội chết – cái chết trước hết là từ tâm hồn”. Thời nay khi xã hội đang ngày càng phát triển, có nhiều người dường như chỉ chú trọng đến những thứ vật chất bên ngoài mà quên đi những cảm xúc ngay trong chính con người mình. Họ giờ đây cùng với “màn hình ảo” đang dần trở thành những Zombie không có cảm xúc, vô cảm với mọi thứ xung quanh…

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬