Ngôi chùa đặc biệt thờ 26 bà mẹ ở Hải Dương

(PLVN) - Chùa Cao Xá ở thôn Cao Xá, xã Cao An, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương nhìn bề ngoài cũng giống như biết bao ngôi chùa khác ở nước ta. Nhưng bên cạnh các pho tượng cổ ở tòa Tam Bảo, chùa Cao Xá còn lưu giữ một hệ thống bia ký với 26 bức bia hậu, tạc lại gương mặt của 26 bà mẹ của Cao Xá trang xưa kia có nhiều công đức như: nuôi con vương trưởng, thành đạt, có công trùng tu, tôn tạo ngôi chùa.
Ngôi chùa đặc biệt thờ 26 bà mẹ ở Hải Dương Chùa Cao Xá

Ngôi chùa lịch sử

Là người luôn chịu khó thu thập, tìm hiểu về lịch sử của chùa Cao Xá, ông Đỗ Xuân Suất, Trưởng thôn kiêm Trưởng tiểu ban quản lý di tích thôn Cao Xá cho biết, chùa Cao Xá được xây dựng từ thời Hậu Lê, với tổng diện tích khoảng 6.500m2, nằm ở khu vực phía tây của thôn Cao Xá.

Chùa được đặt trên khoảnh đất cao và thoáng, 3 mặt là sông nước với vành đai bảo vệ là lũy tre xanh vừa là biểu tượng cho làng quê yên ả thanh bình, vừa để tăng thêm phần thâm u, huyền bí, linh thiêng cho ngôi chùa. Chùa gồm 7 gian Tiền đường, 3 gian Tam bảo, 5 gian nhà Bia và một khu nhà Mẫu.

Tương truyền, xưa kia vua Hùng Vương thứ 18 có người chú ruột tên là Hùng Thuận Công, vốn là bậc danh y nổi tiếng đã kết duyên cùng nữ quý công Nguyễn Thị Phương – người trang Cao Xá, huyện Đa Cẩm, phủ Hồng Châu, đạo Hải Dương. Sau một đêm chiêm bao kỳ lạ, mộng ứng quý công thụ thai.

 Chùa Cao Xá ở xã Cao An, huyện Cẩm Giàng, Hải Dương.

Năm tròn tháng đủ, ngày 10 tháng 10 năm Kỷ Sửu, người đã sinh ra một cậu bé dung mạo khác thường, mặt vuông chữ điền, tai to, thân hình cao lớn, thể diện khôi ngô tuấn tú, hai tay nắm như hai viên ngọc rồng, cùng lúc ấy có mùi hương lạ tỏa ra khắp nhà. Thấy vậy, quý công đặt tên con là Tam Quan.

Ngay từ thuở nhỏ, Tam Quan đã bộc lộ rõ là người học rộng tài cao, văn chương quán triệt, võ nghệ tinh thông, y phương kỳ diệu, pháp thuật cao cường. Năm Tam Quan 20 tuổi, cha mẹ không may qua đời.

Sau 3 năm phục tang, vừa lúc chiếu chỉ vua truyền mở khoa thi tuyển chọn nhân tài, Tam Quan liền ứng thi và trúng Đệ Nhất Khôi Danh thiên hạ, được vua vô cùng yêu mến. Sau đó, Tam Quan thường ngao du chốn Ma Thị Cao Sơn, gặp gỡ Sùng Công ở Lòn Sơn, Hiển Công ở Lãng Sơn. Cả ba đã kết giao tình nghĩa coi nhau như anh em ruột thịt.

Gặp lúc Thục Vương (thuộc bộ Ai Lao, cũng người dòng dõi nhà Hùng) phát binh sang đánh nước ta, vua Hùng Vương thứ 18 vô cùng hoang mang, lo lắng. Tam Quan đã cùng 2 người anh em kết nghĩa hồi triều, giúp vua đánh bại quân của Thục Vương.

 Ông Đỗ Xuân Suất, Trưởng thôn Cao Xá chia sẻ về ngôi chùa.

Ba anh em Tam Quan đều được vua thưởng công xứng đáng. Bản thân ông được vua Hùng phong là “Tam Quan đại vương”, chuẩn miễn thuế cho Cao Xá trang, binh dung thuế khóa các để cho ba người về sau có nơi hưởng thần.

Khi về Cao Xá trang, cả ba người đã khuyến khích nhân dân cày cấy, trồng dâu nuôi tằm, điều lợi ngày một phát triển, tai ương ngày một tiêu trừ. Nhưng ba năm sau, Thục Vương lại mang thượng thư đến cầu hòa, để tránh họa giao tranh sông máu núi xương, vua Hùng đã nhường ngôi cho Thục Vương. Sau đó, cả vua Hùng cùng ba anh em Tam Quan đã thăng thiên hóa sinh bất tuyệt.

Nhớ công ơn vua Hùng đã nhường ngôi và những người luôn sát cánh bên vua Hùng, Thục Vương đã tiến hành trùng tu miếu điện để thờ phụng các thánh triều Hùng Vương đã có công dựng nước và giữ nước. Đồng thời cho lập miếu điện tại Cao Xá trang để thờ phụng ba anh em Tam Quan, trong đó tại thôn Cao Xá là thờ Tam Quan Đại Vương (nay là đình Cao Xá).

Ngoài đình Cao Xá, tại thôn Cao Xá người dân cũng dựng lên một ngôi chùa để thờ Phật. Nơi đây, không chỉ thờ Đức Phật linh thiêng mà còn là nơi chăm sóc đời sống tâm linh của người dân trong làng.

Nhưng đặc biệt hơn, nơi đây cũng chính là nơi người dân thờ Đức Mẫu Nguyễn Thị Phương – người đã có công sinh thành, dưỡng dục Đức Tam Quan thành danh độ thế cho đất nước. Bà cũng là người đã dạy cho nhân dân Cao Xá trang trồng đậu, trồng bông và cày cấy để trang Cao Xá ngày thêm trù phú, ấm no, người người hạnh phúc.

Nét độc đáo, khác biệt

Theo lời ông Suất, trải qua bao thăng trầm biến thiên của lịch sử, chùa Cao Xá nhiều lần bị phá hoại, hư hỏng nặng nề. Nhưng với cái tâm luôn hướng về cội nguồn, nhân dân Cao Xá qua nhiều thế hệ đời người đã có biết bao gia đình cùng nhau chung tay góp công sức của cải để trùng tu, tôn tạo lại chùa.

Vì vậy, hiện nay tại chùa Cao Xá còn lưu giữ được nguyên vẹn các pho tượng cổ thuộc nghệ thuật điêu khắc đồng, gỗ có giá trị lịch sử, nghệ thuật cao, trong đó giá trị nhất là bức tượng có trọng lượng lớn ở trong tòa Tam Bảo được làm bằng đồng đen quý hiếm.

Tuy nhiên, khác với các ngôi chùa khác ở Việt Nam, bên cạnh các pho tượng cổ ở tòa Tam Bảo, chùa Cao Xá còn lưu giữ được một hệ thống bia ký với 26 bức bia hậu. Đó cũng là 26 bức phù điêu trạm nổi trên đá bằng đường nét tinh xảo, tài hoa của các nghệ nhân xưa.

 Tại chùa Cao Xá có thờ 26 bức bia hậu tạc gương mặt 26 bà mẹ có công trùng tu, tôn tạo ngôi chùa.

26 bức phù điêu đó đã tạc lại gương mặt của 26 bà mẹ của Cao Xá trang các thời kỳ với nhiều công đức như: nuôi con vương trưởng, thành đạt, nhân hậu bao dung, có công với đất nước. Họ đã không ngần ngại mang tiền của công sức để trùng tu, tôn tạo ngôi chùa cổ kính, trang nghiêm như ngày nay.

Kế thừa và noi gương các bà mẹ thời xưa, trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược, nhiều bà mẹ trong thôn Cao Xá đã kế thừa và phát huy truyền thống yêu quê hương đất nước, viết tiếp trang vàng về đức hi sinh và sự cống hiến cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.

 Chùa Cao Xá còn lưu giữ được nhiều pho tượng cổ quý.

Cao Xá giờ đây cũng là thôn có tới 6 bà Mẹ Việt Nam anh hùng. Các Mẹ đã sản sinh, dưỡng dục biết bao người con đã chiến đấu hiên ngang, bất khuất, một lòng một dạ bảo vệ xóm làng, quê hương, đất nước.

Để tỏ lòng tôn kính, biết ơn Đức Mẫu Nguyễn Thị Phương và những người mẹ lam lũ, tần tảo đã sản sinh biết bao người con tài giỏi cho đất nước, hàng năm cứ vào ngày 4/2 Âm lịch, nhân dân nơi đây lại tổ chức lễ hội với nhiều nghi thức rất long trọng. Mọi người thường gọi ngày này là ngày giỗ Tổ Non Đông.  

Cũng vì thế mà trong dân gian đến giờ vẫn còn truyền tụng câu ca: Dù ai buôn tây bán đông/ Nhớ ngày giỗ Tổ Non Đông mà về/ Dù ai buôn bán trăm bề/ Nhớ ngày giỗ tổ thì về trồng bông. Đây cũng là nét đẹp văn hóa, tinh thần mà người dân nơi đây luôn khắc cốt ghi tâm, giữ gìn và phát triển.

Dương Tươi
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Ninh Bình tăng cường xử lý xe vi phạm quá khổ, quá tải

Ninh Bình tăng cường xử lý xe vi phạm quá khổ, quá tải
(PLVN) - Để ngăn chặn tình trạng xe quá khổ, quá tải lưu thông trên các tuyến đường, lực lượng Cảnh sát giao thông (CSGT ), Công an tỉnh Ninh Bình đã tăng cường tuần tra, xử lý các trường hợp vi phạm, góp phần đảm bảo trật tự an toàn giao thông và kết cấu hạ tầng.
Xốn xang phượng tím Đà Lạt chào hè

Xốn xang phượng tím Đà Lạt chào hè

(PLVN) - Mỗi độ tháng tư, những con phố của cao nguyên Lâm Viên được khoác lên mình màu tím thẳm của loài hoa đặc biệt - hoa phượng tím. Cũng vì vậy mà những người yêu Đà Lạt gọi tháng tư của xứ sở ngàn hoa là mùa phượng tím về.

Một Ngũ Cung rất khác khi “Yêu”

Một Ngũ Cung rất khác khi “Yêu”
(PLVN) - Ca khúc “Yêu” được nhạc sĩ Nguyễn Đức Cường chắp bút cùng với Trần Thắng – guitarist kiêm sáng tác chính của ban nhạc Ngũ Cung có ca từ ngọt ngào trên nền giai điệu mạnh mẽ, nói về những hoài niệm đã qua. 

Trao Bằng xếp hạng Di tích Quốc gia đặc biệt cho ngôi chùa có kiến trúc gỗ cổ nhất Việt Nam

Trao Bằng xếp hạng Di tích Quốc gia đặc biệt cho ngôi chùa có kiến trúc gỗ cổ nhất Việt Nam
(PLVN) - Ngày 17/4, tại xã Lạc Hồng (huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên), Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Phó Cục trưởng Cục Di sản văn hóa (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) Trần Đình Thành đã trao Bằng xếp hạng Di tích Quốc gia đặc biệt chùa Thái Lạc cho đại diện huyện Văn Lâm (Hưng Yên).

Việt Nam lên tiếng về việc ra khỏi danh sách thao túng tiền tệ

Việt Nam lên tiếng về việc ra khỏi danh sách thao túng tiền tệ
(PLVN) - Ngày 17/4, Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng đã trả lời câu hỏi phóng viên đề nghị cho biết phản ứng của Việt Nam về Báo cáo công bố ngày 16/4 của Bộ Tài chính Hoa Kỳ về “Chính sách kinh tế vĩ mô và ngoại hối của các đối tác thương mại chính của Hoa Kỳ.” 
Lâm Đồng đình chỉ hàng loạt cán bộ quản lý rừng phòng hộ

Lâm Đồng đình chỉ hàng loạt cán bộ quản lý rừng phòng hộ

(PLVN) - Tạm đình chỉ 4 trưởng ban quản lý (BQL) bảo vệ rừng phòng hộ, yêu cầu xử lý kỷ luật đối với hạt trưởng các hạt kiểm lâm cùng các cá nhân liên quan theo qui định… - đó là những chỉ đạo mới nhất, quyết liệt nhất của UBND tỉnh Lâm Đồng liên quan tới vi phạm trong công tác quản lý bảo vệ rừng.

Regal Pavillon – giá trị bền vững của dự án mang tầm quốc tế

Regal Pavillon – giá trị bền vững của dự án mang tầm quốc tế
(PLVN) - Thấu hiểu nhu cầu của nhóm khách hàng có thu nhập cao cũng như cộng đồng cư dân thịnh vượng, Đất Xanh Miền Trung tiên phong áp dụng những tiêu chuẩn thiết kế, công nghệ xây dựng và bảng vật liệu nhập khẩu cho dự án shophouse 5 sao Regal Pavillon, mang đến cho cư dân tương lai những trải nghiệm sống đẳng cấp, trường tồn theo năm tháng.

“Ngôi nhà chung” Hải Hưng khởi sắc sau một năm tái hợp

“Ngôi nhà chung” Hải Hưng khởi sắc sau một năm tái hợp
(PLVN) - Sau một năm kể từ ngày hai xã Hải Xuân và Hải Vĩnh (huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị) về cùng ngôi nhà mang tên xã Hải Hưng, tình cảm của bà con trở nên thân mật, khăng khít, văn hóa, giáo dục và kinh tế phát triển vượt trội. Bộ máy hành chính ổn định và phát huy hiệu quả, tạo sự đồng thuận cao trong cán bộ, đảng viên và nhân dân.

Tiếp tục ghi nhận 2 trường hợp ngộ độc sau khi sử dụng tinh dầu đuổi muỗi

Tiếp tục ghi nhận 2 trường hợp ngộ độc sau khi sử dụng tinh dầu đuổi muỗi
(PLVN) - TS.BS Nguyễn Trung Nguyên - Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai - cho biết ngày 12/4, Trung tâm có tiếp nhận 2 bệnh nhân là vợ chồng trong gia đình (33 tuổi và 36 tuổi, ở Hòa Bình), nhập viện với biểu hiện đau đầu, buồn nôn, chóng mặt, giảm khứu giác sau khi sử dụng tinh dầu đuổi muỗi dạng xông hơi trong gia đình.

Thủ tướng Chính phủ gửi công điện chỉ đạo ứng phó mưa lũ

Thủ tướng Chính phủ gửi công điện chỉ đạo ứng phó mưa lũ
(PLVN) - Trước tình hình mưa lớn xảy ra tại khu vực miền núi phía Bắc, gây lũ quét trên địa bàn huyện Văn Bàn, tỉnh Lào Cai, làm 03 người chết, hư hại nhiều nhà dân trong khu vực, Thủ tướng Chính phủ đã có công điện về việc khắc phục hậu quả và ứng phó với mưa lũ.

Năm 2020: BIC tăng trưởng lợi nhuận gần 40% so với 2019

Năm 2020: BIC tăng trưởng lợi nhuận gần 40% so với 2019
(PLVN) - Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2021 của Tổng Công ty Bảo hiểm BIDV (BIC) tổ chức cuối tuần qua đã thông  qua Báo cáo kết quả kinh doanh năm 2020 và kế hoạch năm 2021, trong đó lợi nhuận trước thuế hợp nhất năm 2020 của BIC và của Công ty mẹ BIC đều tăng trưởng gần 40% so với năm ngoái…

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0888 033 376