Bài học cay đắng từ việc làm đại lý độc quyền

Chuyện hợp tác, liên kết hoặc làm đại lý (ĐL) cho các công ty nước ngoài để đôi bên cùng có lợi là lựa chọn phổ biến của nhiều  doanh nghiệp Việt Nam (DNVN) thời hội nhập. Tuy nhiên, cũng đã xảy ra trường hợp tranh chấp, “trở mặt” với nhau, làm nhiều DN rơi vào nguy khốn, đối diện với phá sản. Công ty TNHH Dược phẩm (DP) Tân Phong (Cty TP) là một nạn nhân cụ thể.

Chuyện hợp tác, liên kết hoặc làm đại lý (ĐL) cho các công ty nước ngoài để đôi bên cùng có lợi là lựa chọn phổ biến của nhiều  doanh nghiệp Việt Nam (DNVN) thời hội nhập. Tuy nhiên, cũng đã xảy ra trường hợp tranh chấp, “trở mặt” với nhau, làm nhiều DN rơi vào nguy khốn, đối diện với phá sản. Công ty TNHH Dược phẩm (DP) Tân Phong (Cty TP) là một nạn nhân cụ thể.

Cty TP có 100% vốn Việt Nam, được thành lập từ tháng 5/2001 đã gửi nhiều đơn kêu cứu, giải trình đến các cơ quan chức năng và báo chí. Theo đó, từ năm 2001 đến năm 2003, Cty TP bán hàng cho Cty TNHH DP Shinpoong Daewoo VN (Cty SPDVN) - nhập khẩu sản phẩm từ Cty mẹ là Cty DP Shinpoong Korea (SPK, Hàn Quốc) - để chờ Cty SPDVN xây dựng xong nhà máy tại Việt Nam (Cty này thành lập năm 1996, đến tháng 11/2003 mới xây xong nhà máy).

Trong lúc thiếu vốn để xây nhà máy, Cty TP đã cho Cty SPDVN mượn 16,9 tỷ đồng (một phương cách ứng trước tiền hàng) không tính lãi suất, theo thỏa thuận thì đến khi nhà máy đi vào hoạt động, Cty SPDVN sẽ giao toàn bộ sản phẩm của mình cho Cty TP phân phối độc quyền. Do vậy, từ năm 2004-2010, hai Cty đã ký nhiều hợp đồng mua bán (HĐMB) với nhau. Ngày 5/1/2011, hai bên ký HĐĐL số SPDW/01/HĐ2011 có thời hạn kéo dài đến 31/12/2016.

Gần 10 năm làm ĐL, Cty TP đã bán hàng và giúp tư vấn để Cty SPDVN không ngừng phát triển mạnh, trở thành một trong những Cty hàng đầu của thị trường DP Việt Nam: Từ chỗ sản xuất 3 mặt hàng, đến năm 2010 đã tăng lên hơn 60 mặt hàng tân dược, lợi nhuận thu về hàng trăm tỷ đồng. Cty TP đã dốc hết tâm huyết, thời gian, tiền của, bỏ ra hơn 200 tỷ đồng để tạo lập mạng lưới phân phối khắp nơi trên cả nước với hơn 2.500 khách hàng nhằm tiêu thụ toàn bộ sản phẩm mà Cty SPDVN làm ra!

Thế nhưng Cty TP vô cùng bất ngờ và bức xúc khi biết rằng Cty SPDVN có các động thái để từng bước loại hẳn vai trò ĐL của Cty TP nhằm “thâu tóm” thị trường cho riêng mình - thị trường mà Tân Phong đã dày công vun đắp cả chục năm trời! Theo Cty TP, động thái đầu tiên là ngày 24/3/2011, Cty SPDVN đòi tăng giá sản phẩm, Cty TP không đồng ý. Đến ngày 30/3/2011, Cty SPDVN có động thái tiếp theo là “kiếm chuyện” gửi văn bản yêu cầu thanh toán tiền nợ đột ngột, vì những thỏa thuận thanh toán công nợ giữa nhiều bên nên Cty TP chưa thể trả nợ được ngay. Nhưng Cty TP cho biết đây chỉ là “cái cớ” để Cty SPDVN tìm cách chấm dứt HĐĐL với mình.

Ngày 29/4/2011, Cty SPDVN ra thông báo và chính thức ngưng cung cấp hàng cho Tân Phong. Đến ngày 4/5/2011, Cty SPDVN gửi công văn đến tất cả các khách hàng của Tân Phong thông báo rằng họ “tạm ngưng cung cấp hàng cho Tân Phong” và “nếu quý khách hàng có thắc mắc gì xin liên hệ trực tiếp với chúng tôi hoặc sắp xếp cho chúng tôi một buổi gặp mặt để hai bên có thể hiểu rõ nhau hơn”. Đồng thời, ngay thời điểm này, Cty SPDVN đã trực tiếp bán hàng vào tất cả các hệ thống ĐL của Cty TP, toàn bộ gần 200 nhân viên kinh doanh của Tân Phong cũng bị SPDVN lôi kéo với mức lương cao hơn…

Hậu quả là Cty TP bị tổn hại nặng nề, gần như mất sạch bóng dáng trên thị trường DP và hiện đang đối diện nguy cơ phá sản. Điều đáng nói, khi Cty SPDVN kiện CtyTP ra tòa, Bản án số 16/2012/KDTM-ST ngày 27/6/2012 của TAND quận 4 (TP.HCM) đã công nhận quan hệ giao dịch từ trước đến nay giữa Cty SPDVN với Cty TP là quan hệ ĐL thương mại, không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn SPDVN; chấp nhận một phần yêu cầu phản tố của Cty TP, buộc Cty SPDVN phải bồi thường những khoản hoa hồng, lợi nhuận và chi phí thị trường cho Cty TP vì SPDVN đơn phương chấm dứt HĐĐL. Hơn nữa, Cty TP còn “cáo buộc” Cty SPDVN có dấu hiệu “chuyển giá” khi đa số nguyên liệu sản xuất DP  đều mua từ Cty mẹ tại Hàn Quốc với giá cao gấp 2-3 lần so với thị trường ở cùng thời điểm.

Thế nhưng, thực tế thì Cty SPDVN vẫn ung dung kinh doanh bình thường với lợi nhuận ngày một cao hơn. Nếu không có gì thay đổi, ngày 29/5 tới, TAND TP.HCM sẽ đưa vụ này ra xử phiên phúc thẩm, Cty TP đang chờ một phán quyết hợp tình, hợp lý từ Hội đồng xét xử.

Một Luật sư thuộc Đoàn Luật sư TP.HCM cho biết: Có đủ cơ sở pháp lý vững chắc để xác định quan hệ giữa Cty TP và Cty SPDVN từ năm 2004 đến ngày 30/4/2011 là quan hệ ĐL thương mại, phù hợp với quy định của pháp luật theo Điều 166 của Luật Thương mại năm 2005: ĐL thương mại là hoạt động thương mại, theo đó bên giao ĐL và bên ĐL thỏa thuận việc bên ĐL nhân danh chính mình mua, bán hàng hóa cho bên giao ĐL hoặc cung ứng dịch vụ của bên giao ĐL cho khách hàng để hưởng thù lao.

Từ năm 2004-2011, nội dung của tất cả các HĐ đều thể hiện: Cty TP phân phối các mặt hàng của Cty SPDVN sản xuất tại Việt Nam. Tên gọi của các HĐ khác nhau tùy năm, nhưng về nội dung đều là một, thực chất đây là mối quan hệ giữa nhà sản xuất và ĐL bán hàng. Phân phối ở đây thực tế là phân phối độc quyền, vì vậy phải hiểu Cty TP chính là nhà ĐL phân phối của Cty SPDVN.

Lê Minh Hùng

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục
[Truyện ngắn] Tim Rắn

[Truyện ngắn] Tim Rắn

(PLVN) - Lục theo bạn đến làng rắn cách nhà gần hai mươi cây số chén đặc sản. Đến quán, hả hê chọn rắn và xem đám nhân viên biểu diễn các tiết mục chế biến. Nhìn những con rắn oằn oại trong tay những tay thợ thịt chuyên nghiệp, chờ đợi chút ít trong háo hức là ngồi vào bàn....

Đọc thêm

Chuyển đổi vị trí

Chuyển đổi vị trí
(PLVN) - Thanh tra Chính phủ (TTCP) vừa phát đi thông cáo báo chí kết quả công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo (KNTC) và phòng, chống tham nhũng (PCTN) quý I và kế hoạch công tác quý II năm 2021. Theo đó, đối với công tác PCTN, TTCP cho biết đã tập trung kiểm tra hơn ngàn cơ quan, tổ chức, đơn vị về thực hiện công khai, minh bạch trong tổ chức và hoạt động. Công bố, công khai theo quy định của pháp luật kết quả kiểm tra, thanh tra, giải quyết khiếu nại, xử lý tố cáo và PCTN.

Ổn định thi cử, tăng chế tài xử lý vi phạm

Ổn định thi cử, tăng chế tài xử lý vi phạm
(PLVN) - Nói về kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2021, ông Phạm Quốc Khánh, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) cho biết, kỳ thi năm nay cơ bản giữ ổn định như năm 2020. Việc ứng dụng công nghệ thông tin vẫn được triển khai mạnh mẽ trong các khâu của kỳ thi, bảo đảm yêu cầu khoa học, gọn nhẹ.
Năm 2021: Vì sao học phí một số trường đại học tăng cao?

Năm 2021: Vì sao học phí một số trường đại học tăng cao?

(PLVN) - Theo các chuyên gia tuyển sinh, bên cạnh việc chọn trường, chọn ngành nghề thì thí sinh cần chọn mức học phí phù hợp. Bởi năm nay, ngoài các trường giữ nguyên học phí như năm trước, một số trường đại học sẽ tăng học phí theo lộ trình bắt đầu từ năm 2021. Đặc biệt, ở các trường đại học top trên năm nay đều chia thành rất nhiều hệ với mức học phí từ khoảng 20 triệu cho tới hơn ba trăm triệu đồng cho khóa học 4 năm.

Đưa Nghị quyết Đại hội Đảng XIII vào cuộc sống: Phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu của người đứng đầu

Đưa Nghị quyết Đại hội Đảng XIII vào cuộc sống: Phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu của người đứng đầu
(PLVN) - Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng đã nêu rõ các nhiệm vụ trọng tâm trong nhiệm kỳ Đại hội XIII, trong đó nhấn mạnh: “Tiếp tục đẩy mạnh xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và hệ thống chính trị toàn diện, trong sạch, vững mạnh”. Bởi vậy, để giữ trọn niềm tin của nhân dân đối với Đảng thì mỗi cán bộ, đảng viên - đặc biệt là người đứng đầu - cần phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu, thường xuyên trau dồi phẩm chất, đạo đức cách mạng. 

Giới trẻ có cần học nữ công gia chánh?

Giới trẻ có cần học nữ công gia chánh?
(PLVN) - Cuộc tranh cãi “giới trẻ có cần học nữ công gia chánh hay không” vẫn đang diễn ra trên mạng xã hội. Biết nấu ăn, biết làm việc nhà… liệu có phải là một kĩ năng “không thể thiếu” và cần phải đưa vào giảng dạy trong nhà trường?

Phụ nữ Việt tự tin làm kinh tế

Phụ nữ Việt tự tin làm kinh tế
(PLVN) - Năm 2020 chương trình “Phụ nữ Việt tự tin làm kinh tế” (Hội Liên hiệp Phụ nữ  Việt Nam và Công ty Unilever Việt Nam phối hợp tổ chức)  đã truyền cảm hứng tự tin kinh doanh và đem đến các lớp đào tạo trang bị kiến thức kỹ năng khởi sự kinh doanh cho gần 2.000 phụ nữ tại 10 tỉnh, thành trên cả nước
Ông chồng thích “làm màu”

Ông chồng thích “làm màu”

(PLVN) - Mọi người đều cho rằng chị "tốt số", lấy được người chồng tử tế, chu đáo, lo toan mọi việc lớn nhỏ, đặc biệt là đối với nhà vợ, chỉ có chị thấy rõ sự  hời hợt bên trongcủa con người anh

Khất bảo hiểm, “ký nợ” vật tư để... chạy tàu

Khất bảo hiểm, “ký nợ” vật tư để... chạy tàu
(PLVN) - Trong khi vẫn còn những “tranh biện” xoay quanh việc giao vốn bảo trì kết cấu hạ tầng đường sắt cho Cục Đường sắt hay Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, thì bên dưới - các doanh nghiệp trực tiếp vận hành đường sắt đã và sẽ phải đi “vay” vật tư thiết bị để lo an toàn cho mỗi chuyến tàu trên đường sắt quốc gia.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0888 033 376