Những người say đắm âm thanh xưa cũ

(PLVN) -Phong cách thưởng thức nhạc cổ điển tĩnh lặng cộng với những món đồ âm thanh cũ kỹ là không gian quý của những người hoài niệm mong muốn và đam mê lưu giữ những giá trị văn hóa nhuốm màu thời gian.
Những người say đắm âm thanh xưa cũ Ông Hùng nâng niu những thiết bị âm thanh cổ.

Tìm về âm thanh mộc mạc thuở ban đầu

Quán cà phê nhỏ tại đường Giải Phóng (Hà Nội) chỉ chừng 20m2, nhưng sở hữu đến 30 bộ đài cối và loa cổ, một chiếc ti vi cửa lùa. Đặc biệt là chiếc đài tiếng nói bằng gỗ đã sờn màu có niên đại khoảng 50-60 thế kỷ trước. Những món đồ cổ ấy được ông chủ có tên Trịnh Tuấn nâng niu như những báu vật, tất cả được ông phục hồi và sử dụng, cùng chia sẻ đến mọi người bấy lâu nay.

Nhạc Trịnh qua tiếng hát của ca sĩ Khánh Ly phát ra từ đĩa than du dương, mộc mạc, trầm lắng khiến thời gian như lắng đọng, được quay về những năm 70-80 thế kỷ trước. Khi nghe nhạc trên những chất liệu như vậy, nhiều người không khỏi quyến rũ, mê hoặc và có cảm giác như người nghệ sĩ đang chơi nhạc trước mặt mình.

Ở đây, mỗi người có một suy nghĩ, sự liên tưởng và cảm nhận riêng, nhất là khi khách được nhâm nhi ly cà phê, ngắm nghía những món đồ cao niên. 

Cuối thế kỷ XX đầu thế kỷ XXI, không ít bộ đài cối bị đem bán cho đồng nát, những dải băng bị tháo bỏ còn mô tơ được tận dụng đổi lấy vài đồng lẻ. Đĩa than thậm chí còn biến thành thứ đồ lót lồng chim, băng cối bị dỡ ra làm mành sáo… Nhưng khi nhận ra giá trị của những âm thanh cổ thì người yêu nhạc mới thấy được giá trị đích thực của băng cối. 

Theo ông Trịnh Tuấn, băng cối là đại diện cho một thời kỳ vàng son của công nghệ analog. Chất analog nhẹ nhàng, trung thực, gần với âm thanh tự nhiên. Chơi băng cối là hướng về âm thanh mộc mạc của thuở ban đầu, khi giọng hát bao trùm lên nhạc đệm.

Giọng hát được tôn vinh. Người ta có thể vừa nói chuyện vừa nghe nhạc mà không bị chói tai. Còn loại âm thanh số hiện nay chỉ nghe được một lúc là thấy chói tai hoặc mệt đầu. Những người mê chơi âm thanh cổ không chỉ có tâm hồn hoài cổ lưu luyến ngày xa xưa mà quan trọng hơn, họ không nghe nổi thứ âm thanh “hỗn độn” của kỹ thuật số.  

Âm thanh cổ nghe tiếng hát rất tròn tiếng, chỉ có 0,01 tạp âm mà thôi. Đó là lý do vì sao những người mê âm thanh cổ lại khao khát tìm kiếm những bộ âm thanh “có tuổi”. 

Thú chơi lắm công phu

Thú chơi và sưu tầm các thiết bị âm thanh cổ của những người yêu nhạc xưa trải dài ở các tỉnh, thành. Có thể kể tới các “ông trùm” âm thanh cổ: ông Hùng (Hà Nội), ông Trịnh Tuấn (Hà Nội), ông Quốc Chỉ (Nam Định), ông Tiến Hưng (Thanh Hóa), ông Phương Chánh Hùng (Khánh Hòa), Tiến Đạt (Gia Lai), ông Nguyễn Thi (Đà Lạt)… Họ sở hữu đài cối với số lượng lớn và thiết bị thuộc loại độc - hiếm, giá trị hàng trăm triệu đồng, thậm chí cả tỷ đồng/ chiếc.

Bộ sưu tập âm thanh cổ lỗ nhất có lẽ thuộc sở hữu của một người chơi đồ cổ có tiếng ở Hà Nội - đó là ông Hùng với một đôi loa thùng to của Nhật, chiếc âm li hiệu Pioneer mà chỉ có chiếc âm li này mới đủ công suất tải được đôi loa thùng. Chiếc đầu băng cối hiệu Jec của Nhật và đầu quay đĩa than mà hàng chục năm trước ông phải lặn lội vào tận Sài Gòn mới lùng mua được bằng khoản tiền đủ mua cả căn nhà lúc đó.

Đôi loa Akai có xuất xứ từ Nhật Bản trong bộ sưu tập của ông Hùng gần như là hàng độc, hiếm có bộ thứ 2 ở Việt Nam. Đây là loại loa thùng lớn với 6 loa nhỏ ở trong với hình dáng, họa tiết đẹp. Khung và cửa loa được làm bằng gỗ, họa tiết ô nan hình bầu dục trông rất thanh thoát. Đôi loa Akai này du nhập vào Việt Nam từ những năm 1920 của thế kỷ trước.

Năm 1978, lặn lội vào tận Sài Gòn lùng, ông Hùng mới tìm mua được với giá hơn 1.800 đồng, mà thời ấy giá một căn nhà thường chỉ 2.000 đồng.

Ngoài những người đã say mê và sưu tầm từ hàng chục năm trước thì bây giờ giới mê chơi thường phải đi tìm tại các cửa hàng chuyên bán đồ cũ ở bên Nhật Bản hoặc tìm mua lại của người có với giá khá cao.

Có được đầu đọc rồi nhưng việc tìm mua băng cối cũng đòi hỏi cả một sự kỳ công. Các băng cối chủ yếu là những bài hát cũ được thu âm trước năm 1975 được bán với giá khá đắt đỏ. Ví như một bộ băng cối gốc thu nhạc của cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn được phát hành từ những năm 1970 sẽ lên tới hàng triệu đồng/băng nhạc.

Nội dung băng cối trên thị trường chủ yếu chia làm hai thể loại chính: nhạc vàng và nhạc cổ điển. Băng cối thể loại nhạc vàng thường được thu âm từ những năm trước giải phóng tại nhiều phòng thu trong nước. Nhạc cổ điển là dòng nhạc phổ biến và cũng đa dạng hơn cả. Nguồn tư liệu này thường có xuất xứ từ các phòng thu châu Âu, châu Mỹ. Ngoài ra còn một số ít nhạc pop, jazz nước ngoài từ những năm 70 của thế kỷ trước.

Theo các “tay chơi” âm thanh cổ, trên thị trường có hai nguồn máy chính: máy chất lượng tốt thường được thanh lý từ các studio, đài phát thanh ở nước ngoài; trong nước thì chủ yếu từ các đầu mối buôn hàng điện tử cũ, hay phổ biến nhất là người chơi tự trao đổi với nhau. Chủng loại máy cũng khá đa dạng, từ châu Âu như các hãng Studer, Revox, Tandberg... hoặc Nhật Bản như Otari, Teac, Akai...

Ông Hùng cho hay, bây giờ mà chơi âm thanh cổ hoàn thiện thì lên đến tiền tỉ mới đủ cả bộ lọc âm thanh (bao dề), chỉ tính riêng rắc CD cắm nối tín hiệu cũng có giá hàng trăm USD một sợi. Hay chỉ tính riêng tiền vận chuyển để mua một bộ loa cổ từ nước ngoài về cũng phải ngốn ít nhất vài trăm triệu đồng.

Việc bảo quản mới là kỳ công. Đối với người yêu âm thanh cổ, việc gìn giữ, chăm sóc những bộ âm thanh ấy chẳng khác nào chăm con mọn. Vì thời tiết Việt nóng ẩm nên để tránh đài, đĩa mốc là điều rất khó. Họ thường cắm điện để khỏi ẩm. Nghe không được lâu vì máy nóng sẽ méo tiếng. Chỉ tính việc lau chùi một 1 chiếc đài cũng ngốn mất 5- 6 tiếng.

Họ phải tháo hàng trăm chi tiết rồi ngâm trong dầu hỏa hoặc lau chùi bằng dầu máy khâu. Bên cạnh nhiều thông số cần nắm chắc như độ dày, độ rộng, tốc độ... người chơi còn phải kiểm tra kỹ để tránh hiện tượng có tiếng xì, rè, mất lớp âm. Sửa chữa máy hát quan trọng là phải biết nó hay hư cái gì để sửa cho nhanh nhất. Họ tự mày mò nghiên cứu những kỹ thuật mới, tự phát hiện rồi độ chế thêm đồ nghề.

Càng nghe càng nghiện, càng chơi càng say. Thú vị nhất là được thưởng thức ly cafe nghe nhạc, ngắm nhìn đôi cuộn băng xoay và chiếc kim đèn điện tử giật theo điệu nhạc... Những người yêu âm thanh cổ không chỉ có tâm hồn hoài niệm, lưu luyến xa xưa mà quan trọng hơn họ “sống chậm” với những bản nhạc, ca khúc vàng son qua chiếc đài vốn bị coi là cổ lỗ sĩ ấy…

Thùy Dương
Cùng chuyên mục
Triển lãm “Being an Artist”- góc nhìn cuộc sống muôn màu

Triển lãm “Being an Artist”- góc nhìn cuộc sống muôn màu

(PLVN) - Triển lãm “Being an Artist” với 17 tác phẩm nghệ thuật đến từ 10 họa sỹ trẻ. đang diễn ra tại Tranquil Books (Trần Hưng Đạo, Hà Nội). Sau hơn 3 tháng chuẩn bị và lên ý tưởng, “Being An Artist” mang tới cho người xem nhiều xúc cảm thú vị. Nhìn đời qua từng lăng kính khác biệt, qua những tác phẩm tại triển lãm, mỗi tác giả trẻ lại kể cho công chúng yêu nghệ thuật cách nhìn cuộc sống riêng của mình.

Đọc thêm

12 bị cáo hầu tòa vụ Ngân hàng BIDV bị thiệt hại gần 1.700 tỷ đồng

12 bị cáo hầu tòa vụ Ngân hàng BIDV bị thiệt hại gần 1.700 tỷ đồng
(PLVN) - Sáng nay, 26/10, TAND TP Hà Nội đưa 12 bị cáo trong vụ Ngân hàng BIDV bị thiệt hại gần 1.700 tỷ đồng ra xét xử sơ thẩm. Những người này bị xét xử về tội “Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng”, “Lạm dụng tín nhiệm, chiếm đoạt tài sản”.

Đường Hà Nội lại "ngập" rác

 Đường Hà Nội lại "ngập" rác
(PLVN) - Xe rác xếp hàng dài trước cổng bãi rác Nam Sơn, rác chất đống ở nhiều tuyến phố, tràn xuống nhiều đoạn đường Hà Nội...

Chuẩn bị tổng kết thi hành Luật Nuôi con nuôi

Chuẩn bị tổng kết thi hành Luật Nuôi con nuôi
(PLVN) -Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Khánh Ngọc vừa ký ban hành Kế hoạch tổng kết thi hành Luật Nuôi con nuôi và Công ước La Hay số 33 về bảo vệ trẻ em và hợp tác trong lĩnh vực nuôi con nuôi quốc tế.

Quảng Ninh phát động ủng hộ đồng bào miền Trung

Quảng Ninh phát động ủng hộ đồng bào miền Trung
(PLVN) -  Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Quảng Ninh phát động ủng hộ đồng bào miền Trung khắc phục hậu quả lũ lụt. Ngay sau lễ phát động, Bí thư, Chủ tịch HĐND tỉnh Quảng Ninh Nguyễn Xuân Ký cùng các đồng chí lãnh đạo tỉnh và đông đảo cán bộ, công nhân viên chức, đã tham gia ủng hộ đồng bào miền Trung khắc phục hậu quả lũ lụt.

Năm 2020 phát hiện nhiều vi phạm của cơ quan tư pháp

Năm 2020 phát hiện nhiều vi phạm của cơ quan tư pháp
(PLVN) - Sáng nay (26/10),  trình bày Báo cáo công tác năm 2020 trước Quốc hội, Viện trưởng VKSNDTC Lê Minh Trí cho biết, công tác tư pháp tiếp tục đạt nhiều kết quả tích cực, tuy nhiên, còn xảy ra những vi phạm pháp luật.

VFF tiếp tục chấn chỉnh, cảnh cáo trọng tài

VFF tiếp tục chấn chỉnh, cảnh cáo trọng tài
(PLVN) - Sau sai lầm nghiêm trọng của tổ trọng tài trong trận Quảng Nam gặp DNH Nam Định, VFF tiếp tục lên tiếng cảnh báo, các trọng tài đang làm nhiệm vụ tại các giải chuyên nghiệp nếu sai phạm sẽ bị xử lý nghiêm khắc.

Khu đô thị mới Thủ Thiêm, TP HCM: Kiến nghị giảm hàng trăm tỷ đồng giá trị dự toán ở 3 dự án BT

Khu đô thị mới Thủ Thiêm, TP HCM:  Kiến nghị giảm hàng trăm tỷ đồng giá trị dự toán ở 3 dự án BT
(PLVN) - Kết quả kiểm toán việc quản lý, sử dụng vốn đầu tư một số dự án BT thuộc Khu đô thị mới Thủ Thiêm cho thấy, chất lượng lập tổng mức đầu tư tại các dự án còn nhiều bất cập, dẫn đến việc xác định giá trị dự toán chưa chính xác, làm ảnh hưởng đến tính kinh tế, hiệu quả của các dự án.
DNH Nam Định đặt mình vào thế khó

DNH Nam Định đặt mình vào thế khó

(PLVN) - Màn trình diễn ấn tượng, đầy quả cảm của Hải Phòng FC ở trận đấu với DNH Nam Định tại vòng 17 V.League 2020 đã giúp cho đội bóng đất Cảng hoàn thành mục tiêu trụ hạng ở mùa giải này và đẩy CLB thành Nam vào thế khó khăn.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬