Nhạc sư Vĩnh Bảo, cây đại thụ trong làng âm nhạc dân tộc

(PLVN) - Nhạc sư Vĩnh Bảo cho biết, rất vui mừng khi thường có những người không quen biết, chỉ nghe tiếng nhạc đã vượt mấy trăm cây số đến thăm ông. Ông nói: “Họ quan tâm đến tôi tức là rất thiết tha với âm nhạc dân tộc”.  
Nhạc sư Vĩnh Bảo, cây đại thụ trong làng âm nhạc dân tộc Nhạc sư Vĩnh Bảo đang nói chuyện với nhà nghiên cứu Nguyễn Thanh Thuận (Hội Khoa học Lịch sử Đồng Tháp)

Tiếng đàn “độc nhất vô nhị”

Bước sang tuổi 102 nhưng nhạc sư Vĩnh Bảo vẫn rất khỏe mạnh minh mẫn. Hàng ngày, ông vẫn miệt mài làm việc, dạy đàn cho học trò. Mỗi khi có ai ghé thăm hoặc nói chuyện về đàn, về âm nhạc hoặc lịch sử quê hương thì ông vẫn cứ nói mải miết. Bao nhiêu ký ức, sự kiện, con người quá khứ vẫn mồn một trong trí nhớ cụ ông 102 tuổi.

Mới đây, nhạc sư có buổi nói chuyện kéo dài hơn hai tiếng “Chuyện xưa tích cũ” đất Sen Hồng. Từng khung cảnh, con người, những chi tiết, sự kiện cách đây 70 – 80 năm đều được ông tái hiện rành mạch, rõ ràng. 

Là người gắn trọn cuộc đời với âm nhạc dân tộc, am tường và quảng bá âm nhạc Việt Nam đến bạn bè thế giới, nhạc sư được xem như một “báu vật” còn sót lại của đờn ca tài tử sau khi GS Trần Văn Khê, người bạn chí cốt, chí tình, tri âm, tri kỷ của ông qua đời. Ông còn được xem là “bảo vật” Đất Sen Hồng, nhân chứng sống biết bao sự kiện lịch sử, biến thiên thay đổi qua thời gian của tỉnh Sa Đéc cũ. 

Xuất thân trong một gia đình nho học yêu thích đờn ca tài tử nên từ sớm ông đã tiếp cận âm nhạc dân tộc. Khi mới 5 tuổi đã có thể chơi được đờn kìm, đờn cò. Năm 10 tuổi, thành thạo rất nhiều loại nhạc cụ dân tộc. Từ đó đến nay, âm nhạc dân tộc luôn là người bạn đồng hành, tri âm, tri kỷ của ông trên mọi nẻo đường cuộc sống.

Bước sang tuổi 102, ông có 97 năm gắn bó với âm nhạc dân tộc. Dù trên trăm tuổi, ngón đàn của ông không có tuổi. Bàn tay vẫn lả lướt trên cung đàn, những nốt nhạc nhấn nhá mềm mại lảnh lót theo từng cung bậc cảm xúc.  

Nói về tiếng đàn nhạc sư Vĩnh Bảo, cố GS Trần Văn Khê từng đánh giá: “Chưa nghe được ngón đàn tranh nào hay hơn ngón đàn của nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo vừa bay bướm, sâu sắc”. Một lần phát biểu tại Hà Lan, cố GS Trần Văn Khê nhận xét tiếng đàn đó “liêu trai, phù thủy độc nhất vô nhị”.

Theo GS âm nhạc Trần Quang Hải thì nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo “là một trong những nhạc sĩ hiếm hoi còn lại ở Việt Nam có lối đờn ứng tấu ứng tác. Ở Việt Nam ông là người duy nhất vừa là nhạc sĩ trình tấu vừa là giáo sư giảng dạy âm nhạc truyền thống, vừa là người đóng đàn sáng tạo”.

Quan điểm âm nhạc là ngôn ngữ tâm hồn

Nhạc sư Vĩnh Bảo là người cải tiến đàn tranh từ 16 dây thành đàn tranh 17, 19 và 21 dây với kích thước và âm vực rộng hơn. Đến nay, đàn tranh do ông cải tiến đã được áp dụng rộng rãi trong quần chúng bởi những hiệu quả mang lại. 

Theo nhạc sư, một cây đàn tranh nguyên bản, theo kiểu “bản nào dây đó”, cứ mỗi khi chơi một bản khác lại phải chỉnh phím, so dây rất bất tiện. Cây đàn tranh cải tiến của ông rất tiện lợi và có thế khắc phục các nhược điểm trên. Có thể biểu diễn các hơi, điệu trong đờn ca tài tử mà không cần phải chỉnh dây. Ông còn sáng tạo phương pháp ký âm nhạc ngũ cung truyền thống theo ký hiệu như nhạc phương Tây giúp những ai muốn học nhạc cụ truyền thống có thể tự học và dễ tiếp thu. 

Với nhạc sư, âm nhạc là ngôn ngữ của tâm hồn, liên hệ trực tiếp với trái tim, bộ não và cuộc sống nội tâm sâu kín. “Mỗi khi đàn, tôi lại đắm chìm vào trạng thái tĩnh lặng, tìm về nội tâm, hiểu bản thân mình, nỗi thống khổ của kiếp người để tự thanh lọc, tự giải thoát ra khỏi những nguồn gốc của giận dữ, thù hận, sợ hãi”, nhạc sư chia sẻ. 

Trong suốt quãng thời gian gắn bó với âm nhạc, ngót nghét thế kỷ làm việc miệt mài với âm nhạc dân tộc, nhưng với nhạc sư thế vẫn chưa đủ và không ngừng nỗ lực khi còn có thể: “Âm nhạc thì vô cùng, mà đời người thì hữu hạn. Tôi vẫn còn những ước mơ về âm nhạc chưa với tới được và còn nhiều kế hoạch vẫn phải tiếp tục...”. 

Nhạc sư Nguyễn Vĩnh Bảo sinh năm 1918 tại làng Mỹ Trà, quận Cao Lãnh, tỉnh Sa Đéc (nay là xã Mỹ Trà, TP Cao Lãnh, tỉnh Đồng Tháp) trong một gia đình nho học rất yêu thích đờn ca tài tử. Ông nổi danh là nhà nghiên cứu âm nhạc, giáo sư giảng dạy âm nhạc truyền thống, nhạc sĩ trình tấu và nghệ nhân đóng đàn. 

Ông nhận giải thưởng Đào Tấn năm 2005. Năm 2006, ông là nhạc sư hiếm hoi của Việt Nam, trong số 6 nhạc sư có tầm ảnh hưởng trên thế giới, được vinh danh tại hội thảo Dân tộc Nhạc học thế giới (Ethnomusicology) ở Honolulu (Mỹ). Năm 2014, ông nhận bằng khen của Thủ tướng Chính phủ vì có thành tích trong việc bảo tồn, phát huy nghệ thuật đờn ca tài tử Nam Bộ.

Đình Thương
Loading...

Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Trào lưu vẽ tranh tường ở Sài Gòn: Không đơn giản là cầm cọ và vẽ!

Trào lưu vẽ tranh tường ở Sài Gòn: Không đơn giản là cầm cọ và vẽ!

(PLVN) - Vẽ tranh trên tường là một trong những trào lưu mạnh lên trong vòng vài năm gần đây ở Sài Gòn. Những nắp cống, cột điện, tường nhà… loang lổ một khi khoác áo mới bằng những bức tranh tường bỗng trở nên sinh động, nghệ thuật hơn. Nhưng, không chỉ cần “vẽ lên tường” là đủ…

Đọc thêm

Bất ngờ lời khuyên của mẹ chồng khi con dâu 'trắng tay' vì người tình 'ngã ngựa'

Bất ngờ lời khuyên của mẹ chồng khi con dâu 'trắng tay' vì người tình 'ngã ngựa'
(PLVN) - Góa chồng từ rất sớm nhưng bà giáo Thực vẫn ở vậy nuôi con. Cậu con trai tên Trường là cả một tài sản quý giá của bà và không phụ công mẹ, anh ngoan ngoãn, chăm chỉ, biết thương mẹ và đó cũng là lý do bà không có ý định “đi bước nữa” bởi niềm vui và cả hạnh phúc nữa, với bà, thế là quá đủ.

Diễn đàn Cải cách và phát triển Việt Nam 2019: Hiện thực hóa khát vọng thịnh vượng

Diễn đàn Cải cách và phát triển Việt Nam 2019: Hiện thực hóa khát vọng thịnh vượng
(PLVN) - Phát biểu tại Diễn đàn thường niên lần thứ hai về Cải cách và Phát triển Việt Nam 2019 (VRDF 2019), Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã chia sẻ câu chuyện về một Việt Nam không ngừng mơ ước và bày tỏ mong muốn những ý kiến đóng góp của các diễn giả, những “bậc thầy” về kinh tế sẽ giúp Việt Nam hiện thực hóa khát vọng về một quốc gia hùng cường…
Loading...

​Bàn cách tăng giá trị hạt gạo xuất khẩu

​Bàn cách tăng giá trị hạt gạo xuất khẩu
(PLVN) - Là nước xuất khẩu gạo xếp thứ ba thế giới nhưng giá trị hạt gạo Việt Nam thường kém hơn so với nhiều nước. Nếu phát huy được hết những tiềm năng sẵn có và tận dụng được những thành tựu công nghệ hiện đại, ngành lúa gạo Việt Nam sẽ có bước tiến mới để nâng tầm hạt gạo trên trường quốc tế. 

Cân nhắc chế độ phúc lợi trẻ em khi cải cách BHXH toàn diện

Cân nhắc chế độ phúc lợi trẻ em khi cải cách BHXH toàn diện
(PLVN) - Tại thôn Bình Xá, xã Bình Phú, huyện Thạch Thất, ngoại thành Hà Nội có hai bà mẹ trẻ là Nguyễn Thị Lan và Nguyễn Thị Ngọc (tên nhân vật đã được thay đổi) cùng 22 tuổi đang chăm sóc đứa con mới lọt lòng. Tuy có hoàn cảnh khác nhau nhưng ở hai bà mẹ trẻ đều có một điểm chung là ước mong họ có được một khoản hỗ trợ tài chính thường xuyên để trang trải chi phí nuôi nấng những thiên thần nhỏ của mình.

Yêu cầu cung ứng đủ thuốc phòng chống bệnh sốt xuất huyết

Yêu cầu cung ứng đủ thuốc phòng chống bệnh sốt xuất huyết
(PLVN) - Cục Quản lý Dược, Bộ Y tế vừa có công văn gửi Sở Y tế các tỉnh, thành phố, bệnh viện, viện có giường bệnh trực thuộc Bộ, các đơn vị sản xuất, nhập khẩu thuốc trên toàn quốc yêu cầu đảm bảo cung ứng đủ, kịp thời thuốc phòng, điều trị bệnh sốt xuất huyết.

Tháo gỡ vướng mắc trong giám định tư pháp

Tháo gỡ vướng mắc trong giám định tư pháp
(PLVN) - Tiếp tục chương trình phiên họp thứ 37, chiều 19/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giám định tư pháp (dự án Luật).

Thêm tàu tuyến Nha Trang - TP HCM ngày cuối tuần

Thêm tàu tuyến Nha Trang - TP HCM ngày cuối tuần
(PLVN) - Nhằm đáp ứng nhu cầu đi lại của hành khách, Công ty Vận tải Đường sắt Sài Gòn tổ chức chạy thêm các đoàn tàu SNT3, SNT4, SNT5 từ TP HCM đi Nha Trang và ngược lại vào các ngày cuối tuần từ ngày 26/9 đến 29/12/2019.

'Nhạy cảm' chuyện đăng ký kỷ lục thế giới

'Nhạy cảm' chuyện đăng ký kỷ lục thế giới
(PLVN) - Đúng ra là hôm nay (20/9), tại Yên Bái, việc xác lập kỷ lục Guinness 5 nghìn người tham gia màn đại xòe trong đêm khai mạc lễ hội văn hóa du lịch Mường Lò và Khám phá danh thắng quốc gia ruộng bậc thang Mù Cang Chải 2019 sẽ diễn ra...
Bộ Xây dựng đề xuất cho làm nhà chung cư 25m2

Bộ Xây dựng đề xuất cho làm nhà chung cư 25m2

(PLVN) - Dự thảo Quy chuẩn Kỹ thuật Quốc gia về chung cư đang được Bộ Xây dựng công bố để lấy ý kiến. Trong đó, phần yêu cầu về quy hoạch, kiến trúc, Bộ Xây dựng dự thảo quy định, căn hộ chung cư phải có tối thiểu một phòng ở, một phòng vệ sinh. Diện tích tối thiểu không nhỏ hơn 25m2. Ở dự án nhà ở thương mại phải đảm bảo tỷ lệ căn hộ có diện tích dưới 45m2 không vượt quá 30% tổng số căn hộ.

'Giật mình' số liệu về sự cố y khoa

'Giật mình' số liệu về sự cố y khoa
(PLVN) - Tại hội thảo “Tập huấn triển khai và xây dựng hướng dẫn về an toàn người bệnh và phòng ngừa sự cố y khoa” do Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) phối hợp với Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tổ chức ngày 19/9, tại TPHCM, các chuyên gia y tế cho biết, sự cố y khoa và hành nghề y khoa không an toàn gây tổn hại cho hàng triệu người bệnh và tốn kém hàng tỷ USD mỗi năm (chiếm tới 14,3% chi phí tại bệnh viện là để điều trị hậu quả các sự cố y khoa gây ra). 

Phó Giám đốc Sở chối nhận quyết định điều động bị kỷ luật: UBND Hậu Giang lý giải sự việc

Phó Giám đốc Sở chối nhận quyết định điều động bị kỷ luật: UBND Hậu Giang lý giải sự việc
(PLVN) - Liên quan đến việc Phó Giám đốc Sở Tư pháp Hậu Giang từ chối nhận quyết định điều động cán bộ, ngày 18/9, trao đổi với PLVN, ông Phan Vĩnh Lộc, Chánh Văn phòng UBND tỉnh Hậu Giang khẳng định: Việc điều động ông Nguyễn Thành Nhơn, Bí thư Đảng ủy, Phó Giám đốc Sở Tư pháp tỉnh Hậu Giang về Hội Chữ thập đỏ tỉnh là đúng quy định của Đảng, Nhà nước về công tác cán bộ; đã có xem xét toàn diện phẩm chất, năng lực, tiêu chuẩn cán bộ và yêu cầu nhiệm vụ công tác.

Vì sao án mạng vợ chồng liên tiếp xảy ra?

Vì sao án mạng vợ chồng liên tiếp xảy ra?
(PLVN) - Xưa kia, trước khi con cái thành gia thất, điều các bậc mẹ cha dù giàu hay nghèo cũng thường khuyên bảo câu ghi nhớ trong đời sống vợ chồng: “Nhất ngôn ký xuất, tứ mã nan truy” – một lời nói ra, bốn ngựa khó đuổi. 
Sai phạm tại 'trường quốc tế' St. Nicholas (Đà Nẵng) phát hiện từ lâu nhưng sao không ngăn chặn sớm?

Sai phạm tại 'trường quốc tế' St. Nicholas (Đà Nẵng) phát hiện từ lâu nhưng sao không ngăn chặn sớm?

(PLVN) - Ngày 18/9 vừa qua, Văn phòng Đoàn ĐBQH – HĐND - UBND TP Đà Nẵng chính thức công bố văn bản về việc xử lý “chấm dứt hoạt động” liên quan đến Trường Tiểu học, THCS, THPT St. Nicholas (số 458 Nguyễn Hữu Thọ, quận Cẩm Lệ). Sự việc cho thấy những lắt léo trong quá trình xin dự án, cũng như các “lỗ hổng” quản lý.