'Lỗ hổng' bản quyền (Bài 1): Lối suy nghĩ 'hồn nhiên' trong làng nhạc Việt

(PLVN) - Sự vay mượn chỉ giúp nghệ sĩ làm đa dạng, hấp dẫn hơn sản phẩm của mình trong phút chốc, nhưng hậu quả của nó rất dai dẳng: Đối mặt với kiện tụng, mất danh dự, mất thời gian… 

Hiện tượng vi phạm bản quyền tại Việt Nam là không hiếm, có mặt trong mọi lĩnh vực. Nhưng có lẽ, trong âm nhạc, nó thể hiện rõ và đa dạng về cách thức vi phạm nhất. 

Càng quốc tế hóa, càng dễ bị kiện

Có không ít nghệ sĩ Việt trong thời gian qua “nếm quả đắng” vì vướng phải những vụ vi phạm bản quyền mang tính quốc tế. Vụ đình đám mới đây vào thời điểm cuối năm 2018 là việc nam ca sĩ Noo Phước Thịnh bị nhạc sĩ người Mỹ Zack Hemsey gửi đơn kiện đến TAND TP HCM vì vi phạm bản quyền. 

Theo đó, tại MV “Chạm khẽ tim anh một chút thôi” ra mắt vào năm 2017, mà cụ thể là trong phân cảnh từ khoảng phút 6:05 đến 7:30 đã cắt xén, sử dụng tác phẩm “The Way” để làm nhạc nền cho phân cảnh tai nạn xe hơi của các diễn viên. Theo nhạc sĩ người Mỹ, tác phẩm trên đang được bảo hộ quyền tác giả và quyền liên quan của nhạc sĩ. 

Nhạc sĩ Zack Hemsey đã yêu cầu Noo Phước Thịnh các nội dung như: chấm dứt ngay và xóa vĩnh viễn MV “Chạm khẽ tim anh một chút thôi” có sử dụng tác phẩm/ bản ghi âm “The Way” khỏi tất cả các phương tiện lưu trữ, các trang mạng và bất kỳ phương tiện nào mà công chúng có thể tiếp cận. Bồi thường thiệt hại về vật chất 500 triệu đồng. Bồi thường thiệt hại tinh thần 50 triệu đồng. Thanh toán chi phí thuê luật sư 300 triệu đồng. Công khai xin lỗi nhạc sĩ Zack Hemsey. 

MV này của Noo Phước Thịnh ngay khi ra mắt đã trở thành một MV kỉ lục bảng xếp hạng, nhanh chóng đạt trên 30 triệu lượt xem (view). Tuy nhiên, sau đó, fan hâm mộ nam ca sĩ này ngỡ ngàng khi bỗng nhiên MV bị gỡ khỏi trang youtube, sau đó được biết là do vi phạm bản quyền như trên.

Cảnh trong MV của Noo Phước Thịnh có lồng đoạn nhạc của nhạc sĩ Zack Hemsey.

Cùng thời điểm, nữ ca sĩ Bảo Anh là một “đối thủ” của Noo Phước Thịnh trong cuộc đua lượt view MV trên Youtube, cũng đứng trước nguy cơ bị gỡ MV vì vi phạm bản quyền. 

Cũng tương tự ê kíp Noo Phước Thịnh, ê-kíp Bảo Anh đã thêm đoạn nhạc từ hai bản hoà âm “Icarus và Glimmer Of Hope” của nhà soạn nhạc phim Ivan Torrent vào MV mà không mua tác quyền. Tuy nhiên, Bảo Anh may mắn hơn ở chỗ, cô nhận được thư điện tử yêu cầu mua tác quyền từ phía Ivan. Bảo Anh đã nhanh chóng xử lý khủng hoảng bằng cách trả tiền tác quyền để MV không bị xóa cũng như bản thân không bị khởi kiện. 

Về chuyện phải gỡ MV khỏi youtube vì vi phạm bản quyền còn có MV của ca sĩ Mỹ Tâm, quán quân Sao Mai 2017 Thu Thu hay 3 MV hot của Min… vì bị dọa kiện từ các đơn vị liên quan.

Sơn Tùng, chàng ca sĩ thần tượng hàng đầu showbiz cũng không ít lần vướng thị phi khi liên tục bị chỉ ra những điểm “giống bất thường” trong phần nhạc hay hình ảnh các MV anh sản xuất với các sản phẩm từ thần tượng xứ Hàn. 

Một lần “vay mượn”, hậu quả dai dẳng

Cho dù nhiều “bài học nhãn tiền” từ nhiều vụ việc khá nghiêm trọng trong làng nhạc, nhưng một bộ phận nghệ sĩ có lẽ vẫn chưa thực sự ý thức tầm quan trọng của việc tuân thủ tác quyền. 

Ca sĩ Châu Đăng Khoa là một trường hợp như thế khi “vô tư” mượn phần lời của những bài thơ trên mạng xã hội. Để rồi, đến khi tác giả liên hệ trao đổi về việc vi phạm bản quyền, nam nhạc sĩ này lại né tránh. Sự việc lằng nhằng trong nhiều năm liền, khi dư luận bùng lên phản đối, nhạc sĩ trẻ vẫn không nhận lỗi, mà chỉ cho rằng mình có lỗi “chậm trả tác quyền” mà thôi.

Thậm chí nhiều fan của Châu Đăng Khoa còn cho rằng nhờ nhạc của Châu Đăng Khoa người ta mới biết đến thơ của hai nữ tác giả nói trên. 

Tương tự, “hiện tượng mạng” Hoa Vinh, khi sử dụng bản beat của Châu Khải Phong để hát, trở nên nổi tiếng, đi hát khắp nơi, thu âm… Nhưng đến khi Châu Khải Phong lên tiếng về tác quyền, anh này còn có vẻ thản nhiên cho rằng, nhờ mình hát mà bài hát của Châu Khải Phong mới được khán giả chú ý.

Hành xử và thái độ của những người trẻ nói trên phản ánh một lối suy nghĩ không thiếu trong làng nhạc Việt: Vô tư vay mượn, cho mình có quyền vay mượn, thậm chí còn cho rằng mình đã nổi tiếng, thì người ít nổi tiếng hơn còn phải “cảm ơn” vì đã nổi tiếng nhờ sự vay mượn của mình.

Có thể thấy, internet là mảnh đất màu mỡ, là bàn đạp của các nghệ sĩ trẻ có thể đưa sản phẩm âm nhạc của mình đến với khán giả trong nước và xa hơn là quốc tế hóa. Tuy nhiên, chính internet cũng sẽ khiến cho các vụ vi phạm bản quyền có thể phát hiện dễ dàng hơn bao giờ hết trong “thế giới phẳng”.

Sự vay mượn chỉ giúp nghệ sĩ làm đa dạng, hấp dẫn hơn sản phẩm của mình trong phút chốc, nhưng hậu quả của nó rất dai dẳng: Đối mặt với kiện tụng, mất danh dự, mất thời gian… 

Những bài học từ vụ việc của Noo Phước Thịnh, Bảo Anh, Châu Đăng Khoa… rất cần thiết, để giới showbiz có cái nhìn nghiêm túc, cẩn trọng hơn về vấn đề bản quyền. Nó cũng giúp nghệ sĩ hiểu rằng, muốn phát triển sự nghiệp âm nhạc, không chỉ cần tài năng, hay ngoại hình, mà kiến thức pháp luật trong nghệ thuật cũng là điều hết sức cần thiết.

(Còn tiếp)

Phiền phức nên… cho qua

Game show âm nhạc cũng là một nơi mà việc vi phạm bản quyền diễn ra nhan nhản. Tận dụng việc “đi thi”, các thí sinh chương trình âm nhạc thi nhau lấy bài hát của các nhạc sĩ đi hát, tạo dựng tên tuổi của mình. Chỉ một số nhạc sĩ lên tiếng, còn lại vì phiền phức nên đành “cho qua”.

Ngọc Mai
Cùng chuyên mục
[Truyện ngắn] Thời thanh xuân

[Truyện ngắn] Thời thanh xuân

Anh đến đều đặn, tuần một lần, điều đó thành cái lệ. Bộ quần áo giản dị nhưng chỉnh tề tôn thêm vẻ chân thành của anh. Một chàng trai làng Đông. Nhận xét một cách khách quan thì anh thật hiền, thật cần mẫn. Lúc nào cũng nhẹ nhàng, không vồ vập, chẳng cuồng si. Anh luôn ở tư thế dò xét chờ đợi. Anh nói chuyện thỏ thẻ như con gái. Chuyện diễn ra êm đềm dễ đến một năm trời, nhưng tôi chưa một lần rung động trước anh. Chỉ thấy anh thật đáng thương vì có lẽ anh đã ít nhiều đặt hy vọng ở tôi...

Đọc thêm

Khởi sắc trong đời sống của đồng bào dân tộc Khmer

Khởi sắc trong đời sống của đồng bào dân tộc Khmer
(PLVN) - Tỉnh Bạc Liêu là địa phương có khá đông đồng bào dân tộc Khmer sinh sống. Nhờ những chính sách ưu đãi đặc biệt của Đảng và Nhà nước, đời sống đồng bào dân tộc Khmer trong tỉnh Bạc Liêu ngày càng phát triển, từng bước được khởi sắc hơn. 

Tiến triển tích cực

Tiến triển tích cực
(PLVN) - Tại Thủ đô Vienna của nước Áo, Mỹ và Iran đã thương thảo gián tiếp với nhau thông qua trung gian là Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp và Đức về cách thức giải cứu thỏa thuận về giải pháp cho vấn đề hạt nhân của Iran (JCPOA). 

Cần mạnh tay xử lý quảng cáo thuốc “rởm” trên mạng

Cần mạnh tay xử lý quảng cáo thuốc “rởm” trên mạng
(PLVN) - Những năm gần đây, tình trạng các đối tượng tự xưng thần y, lương y ngang nhiên thực hiện hoạt động khám chữa bệnh và tung ra thị trường các sản phẩm không rõ nguồn gốc, mập mờ về chất lượng. Chủ yếu là trên các nền tảng mạng xã hội mà nổi tiếng nhất là Facebook khiến nhiều người tiêu dùng rơi vào cảnh tiền mất, tật mang...

Người Việt muôn phương: Tấm lòng hướng về Tổ quốc của nhà phát minh Trần Ngọc Phúc

Người Việt muôn phương: Tấm lòng hướng về Tổ quốc của nhà phát minh Trần Ngọc Phúc
(PLVN) - Trần Ngọc Phúc được biết đến là người Nhật gốc Việt duy nhất trên thế giới phát minh ra máy hô hấp nhân tạo dao động cao tần số (HFO) Hummingbird, cứu sống hàng triệu trẻ sơ tại Nhật Bản và thế giới. Trong nhiều năm qua, nhất là khi đại dịch Covid-19 bùng phát, ông Trần Ngọc Phúc đã có nhiều hoạt động hướng về tổ quốc như chuyển giao công nghệ sản xuất HFO, gửi hàng ngàn máy thở cho Việt Nam... 

Láng giềng căng thẳng

Láng giềng căng thẳng
(PLVN) - Trong những ngày vừa qua, giữa Ukraine và Nga trở nên căng thẳng và đối đầu gia tăng khiến châu Âu phải lo ngại về khả năng lại xảy ra đụng độ quân sự và thậm chí cả chiến tranh giữa hai bên như đã từng xảy ra cách đây 7 năm. Tình trạng ấy là kết quả của hàng loạt diễn biến cả về chính trị lẫn quân sự có liên quan đến Nga và Ukraine, đến Mỹ, EU và NATO.
Người cha ôm hận vì khiến con đẻ thành tàn tật chỉ vì chuyện hai đứa trẻ sinh đôi nhưng khác dòng máu

Người cha ôm hận vì khiến con đẻ thành tàn tật chỉ vì chuyện hai đứa trẻ sinh đôi nhưng khác dòng máu

(PLVN) - Nghi ngờ hai đứa trẻ sinh đôi không phải giọt máu của mình mà là con của vợ với gã tình nhân cũ, người chồng đã ra tay hại một đứa trẻ để trả thù khiến bé trai tàn tật. Không ngờ, bé trai đó lại chính là con đẻ của người chồng, còn bé gái song sinh mới là giọt máu lang chạ của vợ với tình cũ...

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ thăm, làm việc tại tỉnh Nghệ An

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ thăm, làm việc tại tỉnh Nghệ An
Sáng 11/4, tại tỉnh Nghệ An, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ và Đoàn công tác đã dự Lễ đón nhận Quyết định của Bộ Y tế công nhận Bệnh viện Hữu nghị Đa khoa Nghệ An là tuyến cuối về chuyên môn kỹ thuật khám, chữa bệnh khu vực Bắc Trung Bộ.

Truy bắt “quý bà” cầm đầu sòng bạc trong khu dân cư

Truy bắt “quý bà” cầm đầu sòng bạc trong khu dân cư
Ngày 11/4, Cơ quan CSĐT Công an thị xã Hòa Thành (Tây Ninh) cho biết, đang tạm giữ hình sự Huỳnh Thanh Toàn (SN 1984), Lê Thanh Duy (SN 1997), Thân Trúc Phương (SN 1978, cùng ngụ thị xã Hòa Thành), Nguyễn Thái Hòa (SN 1982, ngụ huyện Bến Cầu) và Đỗ Đại Dương (SN 1985, ngụ huyện Châu Thành) để điều tra làm rõ về hành vi đánh bạc.
Diamond Lotus Riverside là dự án công trình xanh tốt nhất 2020

Diamond Lotus Riverside là dự án công trình xanh tốt nhất 2020

(PLVN) - Dự án Diamond Lotus Riverside được phát triển bởi Phuc Khang Corporation được bình chọn là 1 trong top 5 dự án công trình xanh (CTX) tốt nhất 2020. Dự án đã được vinh danh tại Lễ Vinh danh thương hiệu Bất động sản dẫn đầu 2020-2021 và Tọa đàm BĐS mùa Xuân vừa diễn ra tại Hà Nội.

Giá xăng có thể giảm vào ngày mai

Giá xăng có thể giảm vào ngày mai
(PLVN) - Với việc giá xăng dầu thành phẩm bình quân trên thị trường Singapore trong kỳ điều hành từ ngày 27/3 đến ngày 8/4 giảm gần 2%, giá xăng dầu ngày mai (12/4) được dự báo có thể điều chỉnh giảm nhẹ.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0888 033 376