Liệu Trái đất có đủ sức cùng lúc nuôi sống 10 tỷ người?

(PLVN) - Liệu Trái Đất có đủ chứa và nuôi hết 10 tỷ người dân hay không? Để kết luận, chuyên gia Gilles Pison phản đối giải pháp không sinh con để bảo vệ Trái Đất. Theo ông, chính cách sống của con người mới là điều kiện tiên quyết cho sự sống còn của hành tinh. Tiêu thụ ít và tránh lãng phí là những phương cách bảo vệ môi trường một cách hữu hiệu nhất.
Liệu Trái đất có đủ sức cùng lúc nuôi sống 10 tỷ người? Theo các số liệu ước tính, tỷ lệ người già tại Trung Quốc sẽ tăng gấp đôi (từ 7% lên 14%) trong vòng 25 năm nữa

Khủng hoảng di dân ồ ạt, đô thị hóa tràn lan, môi trường sống bị hủy hoại, khí hậu ngày càng nóng bức, thiên tai ngày càng nhiều… Một câu hỏi lớn được đặt ra: Phải chăng Trái đất đang bị quá tải chính là nguồn cội của những vấn đề xã hội đó?

Tốc độ “đáng sợ”

Chưa có lúc nào Hành tinh Xanh của chúng ta phải tiếp nhận đông đúc dân cư như lúc này. Mỗi năm Trái Đất đón thêm khoảng 80 triệu dân, tức mỗi ngày có khoảng 220 ngàn người đến sinh sống. Với nhịp độ này, dân số thế giới sẽ tăng vọt: Từ 7,7 tỷ người hiện nay lên thành 8 tỷ ngay từ năm 2022, để đạt mức 10 tỷ vào năm 2050. Song song với nhịp độ tăng dân số là mức độ tàn phá hủy hoại môi trường do các chương trình phát triển đô thị, phá rừng mở đất canh tác...

Với những ai lo lắng cho tác động của dân số đối với môi trường, nhất là ở những thế hệ trẻ lo sợ trước tình trạng biến đổi khí hậu, một câu hỏi khác cũng đang được đặt ra: Phải chăng cách thức bảo vệ hành tinh tốt nhất là nên có số người sống trên Trái Đất ít hơn ?

Một điểm khác đáng chú ý là vấn đề dân số trước đây vốn chỉ là chủ đề dành cho các chuyên gia để nghiên cứu và cố vấn cho nhà nước, nay lại trở thành mối bận tâm của người dân. Nhất là vào thời điểm khủng hoảng di dân và môi trường lớn chưa từng có, chủ đề dân số dần len lỏi vào các cuộc tranh luận và thâm nhập vào nhận thức của người dân.

Vì sao vấn đề dân số lại được quan tâm nhiều vào lúc này, Giáo sư Gilles Pison giải thích: “Mối bận tâm này đã có từ khoảng 50 năm nay khi mà người ta tiết lộ cho dân chúng biết là có một hiện tượng đang diễn ra đó là mức tăng trưởng dân số quá nhanh. Cho đến lúc đó, chỉ có vài chuyên gia nhận ra hiện tượng này”.

Điều làm cho các nhà quan sát phân tích phải kinh ngạc nhất chính là sức tăng dân số thế giới như “tên lửa vọt”. Năm 1800, thế giới chỉ có khoảng 1,1 tỷ dân. Hơn hai thế kỷ sau, Trái đất phải chứa đến 7,7 tỷ người, tăng gấp bảy lần, trong khi trước đó, thế giới phải mất đến hàng chục thế kỷ để có được con số một tỷ đầu tiên. Các dự đoán đưa ra cho rằng vào năm 2050, dân số thế giới sẽ là 10 tỷ. Tuy nhiên, theo phân tích của giáo sư Gilles Pison, mức tăng dân số này đã đạt đỉnh. 

“Dự đoán này cũng cho biết đến năm 2050, dân số sẽ không tăng nữa hoặc tăng không còn nhanh. Chúng ta đang bước vào một giai đoạn kỳ lạ của nhân loại: Chính ở trong thời điểm đó, nhân loại nhận thấy là dân số trên Trái Đất sẽ tăng gấp 10 lần chỉ trong vòng có 2-3 thế kỷ. Đây là một điều chưa từng xảy ra trước đây và rất có thể sẽ không bao giờ tái diễn”.

Dân số tăng nhanh đặt con người trước những thách thức lớn như vấn đề an ninh lương thực, di dân, xung đột địa chính trị... và nhất là môi trường. Từ trước đến nay, hiếm khi nào vấn đề dân số được đặt ra trong các hội nghị về môi trường.

Hiện tượng lão hóa dân số đang tăng nhanh ở nhiều nước, nhất là tại Châu Âu

Chỉ đến năm 2017, khoảng 15,3 ngàn nhà khoa học của 180 nước đã lên tiếng báo động trong một bản tuyên bố bày tỏ quan ngại về tầm mức của hiện tượng phá rừng và những núi rác do con người thải ra.

Các cuộc khủng hoảng di dân hiện cũng được cho hệ quả của việc bùng nổ dân số nhanh chóng, nhất là tại châu Phi. Làn sóng di dân từ châu lục này vẫn sẽ tiếp diễn, đặt các nước châu Âu, điểm đến hàng đầu của người tị nạn, luôn trong tình trạng căng thẳng, bất chấp cuộc sống tại “châu lục đen” đang có những cải thiện. 

Về điểm này, chuyên gia Bruno Tertrais, giải thích: “Để giảm bớt tình trạng di dân, những nước này phải phát triển. Trên thực tế, tình hình hoàn toàn ngược lại tại châu Phi. Bởi vì có những nước tại châu lục này hiện đang bước vào giai đoạn phát triển dẫn đến hiện tượng gia tăng tài sản cá nhân, cho phép một bộ phận người dân có thể di cư.

Nói một cách khác, khi người ta rất nghèo, người ta không đi đâu hết. Vào lúc người ta bắt đầu có chút thu nhập khấm khá hơn, chính lúc này họ mới có khả năng để di cư”. 

Liệu có đáng lo trước đà tăng dân số?

Liệu có đáng lo trước đà tăng dân số này không? Câu trả lời là: “Không”. Chuyên gia Gilles Pison cho rằng thật quá ảo tưởng nếu nghĩ rằng áp dụng giải pháp giảm bớt dân số để cứu rỗi Trái Đất trong ngắn hạn. Bởi vì, tuy rằng dân số vẫn tiếp tục tăng từ đây đến năm 2050, hiện tại nhịp độ tăng đang có xu hướng chậm lại ở nhiều nơi. 

Hiện tượng lão hóa dân số đang tăng nhanh ở nhiều nước, nhất là tại Châu Âu, như quan sát của ông Bruno Tertrais: “Bởi vì châu Âu giờ đang ngày càng già cỗi. Điều đó cũng có thể giải thích phần nào những phản ứng gay gắt tại nhiều nước Trung Âu trước làn sóng di dân. Bởi vì có thể có một sự lo lắng nào đó về vấn đề dân số mà ví dụ điển hình tại Hungary, di dân trở thành một vấn đề chính trị. 

Nhưng châu Âu cũng không đơn độc trong quá trình bị lão hóa dân số. Dân số Nga cũng già đi, Trung Quốc cũng bắt đầu bị lão hóa. Cách nay 30 năm, người ta còn lo lắng trước hiện tượng dân số Trung Quốc tăng quá nhanh thì giờ đây họ cũng đang đối mặt với vấn đề nguồn nhân lực. 

Dân số Nhật Bản đã suy thoái từ lâu. Cuối cùng, tại những nước lớn, chỉ có hai nước có một tỷ lệ phát triển dân số có vẻ ổn định không già quá mà cũng không trẻ quá, không nhanh cũng không chậm, đó là Ấn Độ và Hoa Kỳ”.

Theo các số liệu ước tính, tỷ lệ người già tại Trung Quốc sẽ tăng gấp đôi (từ 7% lên 14%) trong vòng 25 năm nữa. Hiện tượng này cũng xảy ra tương tự tại Iran trong vòng 20 năm và Việt Nam là 17 năm.

Tóm lại là quả “Bom P” (Population – Dân số) không nổ ra. Tăng trưởng dân số đã đạt đỉnh là 2% vào cuối những năm 1960, để rồi xuống còn ở mức 1,2%. Quy mô gia đình thu nhỏ lan rộng với một tốc độ nhanh chóng gây ngạc nhiên cho giới quan sát. Theo thống kê năm 2015, tỷ lệ sinh con bình quân ở phụ nữ là 2,5, thấp gấp hai lần so với cách nay 50 năm, tức vào năm 1950. 

Tỷ lệ sinh nở giờ rơi xuống ở ngang mức thay thế thế hệ hay thấp hơn tùy theo từng châu lục: 2,1 con/phụ nữ tại châu Á ; 2,0 tại châu Mỹ Latinh; 1,8 tại Bắc Mỹ và 1,6 tại châu Âu. Giải thích cho hiện tượng này, cả hai nhà nghiên cứu cho rằng ngày nay người ta có xu hướng chọn có con ít để sống lâu hơn và có một cuộc sống chất lượng hơn. 

Bên cạnh đó, giới quan sát còn nhận thấy tỷ lệ giảm sinh con chỉ diễn ra ở những nơi nào phụ nữ được tiếp cận các nền giáo dục, đa phần ở nơi thành thị và nhất là ở những nơi có những chính sách xã hội tốt.

Điều này giải thích vì sao ngay giữa lòng khối Liên hiệp châu Âu, 28 quốc gia thành viên, tuy đều là các nước phát triển, nhưng tỷ lệ sinh con ở phụ nữ biến đổi theo từng nước, như nhận xét của ông Gilles Pison: “Do vậy, chỉ ở những nước châu Âu nào được Nhà nước hỗ trợ, thì phụ nữ mới có nhiều con. Còn tại những nước nào phụ nữ khó khăn trong việc kết hợp giữa gia đình và việc làm, thì họ lại quyết định hoãn việc sinh nở và kết hôn muộn, hơn là phải hy sinh sự nghiệp, học hành.

Điều này giải thích vì sao tỷ lệ sinh nở thấp, dân số đôi khi sụt giảm của nhiều nước Trung và Đông Âu. Đó là do vấn đề vị thế của phụ nữ gặp khó khăn trong việc cùng lúc phải thực hiện vai trò người mẹ cũng như là một cá nhân có nhu cầu làm việc”.

Liệu Trái Đất có đủ chứa và nuôi hết 10 tỷ người dân hay không? Để kết luận, chuyên gia Gilles Pison phản đối giải pháp không sinh con để bảo vệ Trái Đất. Theo ông, chính cách sống của con người mới là điều kiện tiên quyết cho sự sống còn của hành tinh. Tiêu thụ ít và tránh lãng phí là những phương cách bảo vệ môi trường một cách hữu hiệu nhất.

An Ngọc
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Giả dạng thầy cúng “giải vong” để lừa đảo chiếm đoạt tài sản

 Giả dạng thầy cúng “giải vong” để lừa đảo chiếm đoạt tài sản
(PLVN) -Giả dạng người tu hành, đưa ra nhiều gói cúng “giải vong” với các mức giá khác nhau, gói cao nhất trên 200 triệu. Kẻ lừa đảo Nguyễn Ngọc Đoàn đã thuyết phục gia đình ông S tham gia cúng gói 40 triệu, tromg lúc cúng đối tượng nhanh tay đánh tráo gói tiền thật bằng tiền âm phủ rồi âm thầm tẩu thoát.
Phải đặc biệt coi trọng chất lượng, tiêu chuẩn nhân sự

Phải đặc biệt coi trọng chất lượng, tiêu chuẩn nhân sự

(PLVN) - Trong công tác nhân sự đại hội, phải đặc biệt coi trọng chất lượng, tiêu chuẩn, điều kiện là chính; kiên quyết không để lọt vào cấp ủy những người không bảo đảm tiêu chuẩn, điều kiện, không xứng đáng nhưng cũng không bỏ sót những cán bộ thật sự có đức, có tài, có uy tín trong Đảng và nhân dân.

Dell cung cấp thiết bị lưu trữ đột phá phục vụ chuyển đổi số

Dell cung cấp thiết bị lưu trữ đột phá phục vụ chuyển đổi số
(PLVN) - Tập đoàn công nghệ hàng đầu Dell Technologies vừa chính thức ra mắt tủ đĩa Dell EMC PowerStore – một nền tảng cơ sở hạ tầng hiện đại được tạo ra bởi những công nghệ và khả năng ứng dụng siêu việt để giải quyết các thách thức trong kỷ nguyên dữ liệu. 
Lại bùng phát cuộc gọi mạo danh để lừa đảo

Lại bùng phát cuộc gọi mạo danh để lừa đảo

(PLVN) - VNPT lại đưa ra khuyến cáo và hướng dẫn cách phòng tránh trước tình hình phức tạp của các cuộc gọi từ đầu số nước ngoài, cuộc gọi mạo danh công an, tòa án, quân đội, ngân hàng, bưu điện thông báo có quà bưu phẩm từ nước ngoài, thông báo nợ cước viễn thông... cũng như các cuộc gọi nháy máy từ các ứng dụng OTT, nhằm lừa đảo chiếm đoạt tiền.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao nói về nối lại đường bay quốc tế

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao nói về nối lại đường bay quốc tế
(PLVN) - Trước mắt, Việt Nam sẽ ưu tiên các đối tượng đang được phép nhập cảnh hiện nay bao gồm công dân Việt Nam, người nước ngoài là các chuyên gia, nhà đầu tư, nhà quản lý doanh nghiệp, lao động tay nghề cao, người vào với mục đích ngoại giao và công vụ, cùng một số trường hợp đặc biệt khác.

Chủ tịch Quốc hội: ‘Viettel cần trở thành hạt nhân cho Tổ hợp Công nghiệp Quốc phòng công nghệ cao’

Chủ tịch Quốc hội: ‘Viettel cần trở thành hạt nhân cho Tổ hợp Công nghiệp Quốc phòng công nghệ cao’
(PLVN) - Tới thăm và làm việc tại Tập đoàn Công nghiệp – Viễn thông Quân đội (Viettel) sáng 16/7, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cho rằng, Viettel cần tiếp tục chú trọng hoạt động nghiên cứu sản xuất và trở thành hạt nhân cho Tổ hợp Công nghiệp Quốc phòng công nghệ cao, đặt nền móng cho việc nước ta có thể làm chủ trang bị, vũ khí công nghệ cao.

33 năm tù giam cho 3 đối tượng mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép chất ma túy

33 năm tù giam cho 3 đối tượng mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép chất ma túy
(PLVN) - Ngày 16/7, Cơ quan tố tụng hình sự huyện Đông Hải (Bạc Liêu) đã đưa ra xét xử vụ án mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép chất ma túy lớn nhất trên địa bàn huyện từ trước đến nay. Vụ án liên quan đến 3 đối tượng, khối lượng ma túy gần 28gram và tổng mức phạt cho 3 đối tượng là 33 năm tù giam.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬