Lên kế hoạch 4 năm tiêu gần 12.000 tỷ, Đường sắt liệu có “lột xác”?

(PLO) - Đường sắt Việt Nam (ĐSVN) đã quá lạc hậu, cũ kỹ thì việc xin cấp và vay thêm gần 12.000 tỷ đồng “đổ” vào cầu đường và làm mới đầu máy, toa xe trong khoảng thời gian 4 năm tới liệu có cho một kết quả tích cực đủ thuyết phục các cơ quan quản lý nhà nước và tổ chức tín dụng?
Lấy tên đầu tàu là “Đổi Mới”, nhưng ĐSVN là ngành rất chậm đổi mới! Lấy tên đầu tàu là “Đổi Mới”, nhưng ĐSVN là ngành rất chậm đổi mới!

Tiền vào tàu chạy nhanh

Gần 1 năm nay, ngành này có khá nhiều sự kiện gây chú ý dư luận. Đầu tiên là việc Bộ GTVT bất ngờ thay “tướng”, và chỉ ít lâu sau khi chiếc ghế Chủ tịch ĐSVN có người mới thay thế - ông Vũ Anh Minh, thì “Tổng” này lại khiến nhiều người để ý khi liên tiếp phát đi 2 thông báo về việc cần gần 12.000 tỷ đồng để tu bổ kết cấu hạ tầng và làm mới đầu máy, toa xe.

Lãnh đạo ĐSVN đã quá nhiều lần kêu ca vì thiếu nguồn lực đầu tư nên không thể nào đồng đều tải trọng cầu, đường trên toàn tuyến, với hơn 1.700 km - làm cho năng lực vận tải bị hạn chế, tốc độ chạy tàu thấp. “Hiện, khu đoạn Hà Nội - Đà Nẵng tải trọng cầu đường cho phép 4,2 tấn/m, nhưng khu đoạn Đà Nẵng - Sài Gòn chỉ được 3,6 tấn/m - là quá bất hợp lý đối với vận tải. Vì thế, cần thiết phải đầu tư nâng cấp kết cấu hạ tầng để đồng đều tải trọng toàn tuyến lên 4,2 tấn/m”, Chủ tịch ĐSVN Vũ Anh Minh nói.

Theo đó, khoản mục đầu tiên mà ngành này đã đề nghị nhà nước cấp vồn ngân sách lên tới 7.000 tỷ đồng để đầu tư cho giai đoạn từ nay đến năm 2020, gồm: Cải tạo, nâng cấp các công trình thiết yếu đoạn Hà Nội - Vinh; cải tạo, nâng cấp hạ tầng đường sắt đoạn Nha Trang - Sài Gòn; cải tạo, nâng cấp các cầu yếu và gia cố trụ chống va xô; gia cố các hầm yếu …

Chỉ cách đây ít ngày, ĐSVN lại gây chú ý ngành Giao thông khi cho hay, đã đề xuất lên Bộ GTVT phương án vay thêm gần 4.700 tỷ đồng từ Ngân hàng Phát triển Việt Nam (VDB) để thực hiện việc đầu tư các dự án đầu máy, toa xe mới, cho giai đoạn từ nay đến năm 2020.

Cụ thể, theo lộ trình đã vạch ra, thì sau hơn 3 năm nữa, ngành Đường sắt sẽ phải  thay thế dần các chủng loại đầu máy, toa xe lạc hậu, công suất nhỏ để giảm giá thành bằng những toa xe khách được sản xuất với công nghệ hiện đại, đưa vào khai thác nhằm nâng cao hiệu quả, tăng khả năng cạnh tranh của vận tải đường sắt so với các phương thức khác.

Lên kế hoạch 4 năm tiêu gần 12.000 tỷ, Đường sắt liệu có “lột xác”? ảnh 1

Tuyến đường sắt Yên Viên - Phả Lại - Hạ Long được đầu tư 7.600 tỷ đồng từ trái phiếu, nhưng được biết đến là một địa chỉ của sự lãng phí (trong ảnh: Ga Hạ Long trị giá hàng trăm tỷ nhưng hoang vắng nhiều năm nay)

Có thuyết phục được tổ chức tín dụng?

Thực ra, nhu cầu đầu tư nói trên là đề xuất từ phía ĐSVN, còn việc thông qua và giải ngân khoản vốn không nhỏ này còn phụ thuộc nhiều vào quá trình thẩm định, đánh giá hiệu quả kinh tế các dự án đầu tư từ phía Bộ ngành liên quan, nhất là đối với khoản vay gần 4.700 tỷ đồng theo hình thức tín dụng đầu tư nhà nước, có lãi suất ưu đãi từ VDB.

“Trong bối cảnh Đường sắt đang như thế này mà vay thương mại lãi suất cao thì không thể nào chịu nổi. Hơn nữa, chúng tôi đón đầu quy định trong Luật Đường sắt sửa đổi (có hiệu lực từ 1/7/2018) với quy định ngành được tạo điều kiện tiếp cận  nguồn vốn ưu đãi để vực dậy ĐSVN. Vì thế, ngay từ bây giờ phải có bước chuẩn bị nội dung, phương án để đến khi luật có hiệu lực triển khai cho kịp thời”, ông Vũ Anh Minh nói thêm.

Theo Nghị định 32/2017/NĐ-CP về tín dụng đầu tư của nhà nước, thì ĐSVN không phải là đối tượng được thụ hưởng nguồn vốn vay lãi suất “mềm”, thời gian vay dài... Nhưng theo Chủ tịch Vũ Anh Minh, đơn vị này đã đề nghị Bộ GTVT báo cáo Chính phủ xem xét cho doanh nghiệp được vay vốn từ VDB.

Phương án nói trên nếu được chấp thuận, như những doanh nghiệp khác, ĐSVN phải chứng mình hiệu quả kinh tế, khả năng trả nợ…với các cơ quan chức năng và tổ chức tín dụng. Ngoài ra, mức vay và thời hạn vay bao nhiêu cũng phụ thuộc nhiều vào hiệu quả đầu tư các dự án. 

Trong khi đó, năng lực vận tải của ĐSVN hiện rất yếu, thị phần nhỏ bé, năng suất lao động chưa cao, lại bị đường bộ và hàng không giá rẻ cạnh tranh mạnh… thì sau 4 năm nữa, liệu Đường sắt có thể có bước nhảy vọt hay khoản vốn gần 12.000 tỷ đồng kia chỉ là “muối bỏ biển”, và Đường sắt vẫn cứ “lẽo đẽo” theo sau hàng không và đường bộ, với một khoảng cách ngày một xa hơn? 

Nhiều tuyến đường sắt đã “biến mất”

Ngành ĐSVN ra đời năm 1881. Chuyến tàu đầu tiên khởi hành ở Việt Nam vào ngày 20/7/1885. Từ cả trăm năm trước, đã có tuyến đường sắt Sài Gòn - Mỹ Tho, Sài Gòn - Lộc Ninh, tuyến Tháp Chàm - Đà Lạt và nhiều tuyến ở Hà Hội đi các tỉnh phía Bắc… Nhưng đến nay, sau nhiều thế kỷ, ĐSVN vẫn với khổ đường 1m do người Pháp để lại. Ngoài tuyến đường sắt Bắc - Nam đang khai thác và kêu gọi đầu tư, những tuyến đường từ Sài Gòn về  miền Tây Nam Bộ và đường sắt lên Cao Nguyên giờ chỉ còn lại trong ký ức của những người quan tâm đến lịch sử ngành Hoả xa.

Võ Tuấn
Cùng chuyên mục
Hiện, phần lớn sản phẩm cá tra XK sang EU là sản phẩm cá tra phile đông lạnh.

Xuất khẩu cá tra sang EU chưa thoát khỏi mức tăng trưởng âm

(PLVN) - Tính đến nửa đầu tháng 5/2021, tổng giá trị xuất khẩu (XK) cá tra sang thị trường EU đạt 39,4 triệu USD, giảm 26,2% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, GTXK sang Hà Lan giảm 21,7%; Tây Ban Nha giảm 33%... Như vậy, 3 năm trở lại đây, giá trị XK cá tra sang EU vẫn chưa thể thoát khỏi mức tăng trưởng âm.

Đọc thêm

Giải đáp gói thầu “Tư vấn thẩm tra đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam”

Toàn cảnh Hội nghị trực tuyến.
(PLVN) - Nhằm trao đổi về những nội dung mà các nhà thầu chưa rõ, tăng cường tính công khai, minh bạch và cạnh tranh trong đấu thầu, hôm nay - 15/6/2021, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) đã tổ chức Hội nghị tiền đấu thầu gói thầu “Tư vấn thẩm tra đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam” bằng hình thức trực tuyến.

Ra mắt thương hiệu VietQR và triển khai dịch vụ chuyển tiền nhanh NAPAS247 bằng mã QR

Napas và các ngân hàng thành viên tại sự kiện ra mắt thương hiệu VietQR và dịch vụ Chuyển tiền nhanh Napas247 bằng mã QR thanh toán.
(PLVN) - Thay vì phải gõ số tài khoản, với dịch vụ dịch vụ chuyển tiền nhanh NAPAS247 bằng mã QR khách hàng có thể chuyển tiền một cách nhanh chóng từ tài khoản của mình tới tài khoản tại một ngân hàng khác trong mạng lưới của Napas theo phương thức chuyển tiền nhanh 24/7 đồng thông qua hình thức quét mã QR thanh toán..

CEO siêu doanh nghiệp vốn 500.000 tỷ nói về triển vọng "hoành tráng", khẳng định "không có tiền nhưng có chất xám"

Ông Nguyễn Vũ Quốc Anh - CEO siêu doanh nghiệp có vốn điều lệ đăng ký đến 500.000 tỷ (Ảnh chụp màn hình video livestream).
(PLVN) - Sáng nay - 15/6, Nguyễn Vũ Quốc Anh - CEO Công ty Cổ phần Tập đoàn Đầu tư Công nghệ Tự động toàn cầu (Auto Investment Group), doanh nghiệp có vốn điều lệ đăng ký lên đến 500 nghìn tỷ đồng - đã livestream để giải đáp nghi vấn liên quan đến doanh nghiệp suốt thời gian vừa qua.

Lưu thông vốn chính sách giữa đại dịch COVID-19

Điểm giao dịch của Ngân hàng Chính sách xã hội tại xã Đồng Văn, huyện Quế Phong, Nghệ An.
(PLVN) -  Nguồn vốn tín dụng chính sách bấy lâu nay đã trở thành động lực, là “điểm tựa” chắc chắn để người dân miền núi cao Quế Phong (Nghệ An) vượt lên thoát nghèo, chủ động chuyển đổi cơ cấu kinh tế hợp lý, góp phần nâng cao đời sống nhân dân trên địa bàn.

Rà soát, tháo gỡ khó khăn cho các dự án đầu tư, sản xuất kinh doanh

ảnh minh họa.
(PLVN) - Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) vừa có tờ trình gửi Thủ tướng Chính phủ dự thảo quyết định của Thủ tướng Chính phủ thành lập tổ công tác đặc biệt, do Bộ KH&ĐT là cơ quan thường trực, nhằm rà soát, tháo gỡ khó khăn cho các dự án đầu tư, sản xuất kinh doanh gặp vướng mắc trong thời gian dài tại các bộ, ngành, địa phương.

Thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công nguồn nước ngoài: Tăng cường vai trò các chủ đầu tư, Ban quản lý dự án

Ngành Giao thông Vận tải là một trong 2 ngành có tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công từ nguồn nước ngoài cao nhất. (Ảnh minh họa)
(PLVN) - Đến hết ngày 10/6, tỷ lệ giải ngân kế hoạch vốn đầu tư công năm 2021 từ nguồn nước ngoài của các bộ, ngành mới đạt 7,53% so với dự toán được giao. Theo Bộ Tài chính, ngoài nguyên nhân khách quan do dịch Covid-19, nguyên nhân chủ quan vẫn từ các chủ đầu tư, Ban quản lý dự án…

Thanh tra các dự án thu phí không dừng trên toàn quốc

Hình minh họa.
(PLVN) - Thanh tra Bộ Giao thông vận tải vừa công bố quyết định kiểm tra việc triển khai thực hiện dự án thu phí tự động không dừng và kiểm soát tải trọng xe trên toàn quốc, giai đoạn 1 (Dự án thu phí dịch vụ sử dụng đường bộ không dừng giai đoạn 1-BOO1) và giai đoạn 2 (Dự án thu phí sử dụng đường bộ không dừng giai đoạn 2-BOO2).

Đề xuất giảm thuế phòng vệ để giảm giá thép

Hình minh họa.
(PLVN) - Hiện phôi thép nhập khẩu vào Việt Nam đang chịu thuế 13,5%, thép dài chịu thuế 9,4%. Đây là một trong những biện pháp phòng vệ thương mại mà Bộ Công Thương đang áp dụng để bảo vệ nền sản xuất thép trong nước. Nhiều doanh nghiệp muốn giảm mức thuế này để kích thích giá thép trong nước giảm giá.

Giá thép tăng đã được dự báo trong kịch bản

Giá thép tăng đã được dự báo trong kịch bản
(PLVN) - Trong khi nhiều ý kiến lo ngại việc tăng giá sắt thép, xi măng, nguyên liệu thức ăn chăn nuôi, hay một số phí dịch vụ vận tải biển, phí hàng không... sẽ gây áp lực đến chỉ số giá (CPI) năm 2021, trong một phản hồi mới đây, Bộ Tài chính khẳng định, CPI năm 2021 vẫn trong tầm kiểm soát.