Doanh nghiệp Việt rơi vào thế bị động do “lơ là” quyền sở hữu trí tuệ

(PLO) - Trong quá trình hội nhập quốc tế,  nền kinh tế thị trường với sức ép cạnh tranh vô cùng khốc liệt, tài sản sở hữu trí tuệ có vai trò ảnh hưởng rất lớn đối với sự phát triển của Doanh nghiệp (DN) nhưng nhiều khi chưa được DN đánh giá đúng và đủ.
Doanh nghiệp Việt rơi vào thế bị động do “lơ là” quyền sở hữu trí tuệ Cafe Trung Nguyên từng chịu nhiều tổn thất liên quan đến bảo hộ thương hiệu. Ảnh minh họa

Những bài học đau thương

Việc Trung Nguyên từng mất thương hiệu cafe chồn Lengendee Coffee hay Vinataba từng mất hơn 1 tỷ đồng để bảo vệ thương hiệu tại nước ngoài… là những điển hình đặc trưng của DN khi chỉ tập trung bán hàng mà quên đi yếu tố quản trị thương hiệu.

Năm 2000, thương hiệu cafe Trung Nguyên tại Mỹ bị Công ty Rice Field đăng ký bảo hộ tại Tổ chức Bảo hộ trí tuệ thế giới (WIPO). Sau 2 năm đàm phán và thương thảo, Trung Nguyên mới lấy lại được thương hiệu này và Rice Field nhận làm đại lý phân phối tại Mỹ. Thương vụ dàn xếp trên ngốn của Trung Nguyên hàng trăm nghìn USD.

Tưởng rằng đã yên ổn nhưng năm 2012, Trung Nguyên lại đau đầu thêm một lần nữa khi bỗng dưng phát hiện thương hiệu Legendee Coffee của mình đã thuộc sở hữu của một cái tên hoàn toàn xa lạ.

Cụ thể, trang chủ của Văn phòng về Bằng sáng chế và Thương hiệu Mỹ (USPTO) cho thấy, bản quyền thương hiệu Legendee Coffee (café legendee - café Chồn) đã được đăng ký tại Mỹ, chủ sở hữu là ông Alexander Nguyen.

Trong khi Trung Nguyên không đăng ký bản quyền Legendee Coffee trên USPTO. Thực tế, Nguyễn Trọng Khoa (người sở hữu tên miền café Trung Nguyên legendeecoffee.com) đã bán lại cho ông Alexander.

Tương tự Trung Nguyên, “ông lớn” Vinataba - thương hiệu thuốc lá hàng đầu của Việt Nam bị P.T. Putra Stabat Industri (một công ty của Indonesia) đăng ký sở hữu tại Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và 9 nước ASEAN. Vinataba đã phải chi đến 1 tỷ đồng cho việc bảo vệ thương hiệu ở nước ngoài.

Việc chậm trễ trong đăng ký chứng nhận độc quyền tại nước ngoài đã khiến nhiều doanh nghiệp bị mất thương hiệu hoặc phải tốn rất nhiều công sức, chi phí đòi lại.

Hệ quả là những sản phẩm hàng hóa nổi tiếng của Việt Nam có nguy cơ bị đối thủ kinh doanh nhái theo thương hiệu đó nhằm trục lợi, khiến khách hàng không phân biệt được đâu là sản phẩm thật - giả làm doanh số bán hàng của DN sụt giảm. Nghiêm trọng hơn, thương hiệu của DN có thể mất uy tín và khiến hoạt động kinh doanh của DN bị thiệt hại và rơi vào thế bị động ngay trên chính “sân nhà’ cũng như thị trường quốc tế.

Thậm chí, còn xảy ra tình trạng một số đối tượng đầu cơ đã lấy các thương hiệu Việt nổi tiếng đem đi đăng ký ở những thị trường xuất khẩu lớn của Việt Nam dưới tên của mình. Sau đó, quay sang chào bán lại thương hiệu với giá cao cho chủ sở hữu đích thực, ép DN buộc phải ký kết hợp đồng đại lý/phân phối hàng hóa với giá rẻ, cản trở việc xâm nhập thị trường nước ngoài của DN.

Được biết, việc xác lập quyền thương hiệu ở trong nước đơn giản bởi DN có thể tự tìm hiểu và hoàn tất thủ tục đăng ký hay thông qua các công ty đại diện sở hữu công nghiệp do Cục Sở hữu trí tuệ cấp giấy hoạt động. Trong khi đó, việc đăng ký bảo hộ nhãn hiệu ở nước ngoài không chỉ phức tạp mà còn tốn kém chi phí tùy theo quốc gia. Bởi thế nên thực tế, không ít DN chỉ tập trung bảo hộ nhãn hiệu của DN mình ở thị trường trong nước chứ không chú ý đến thị trường nước ngoài. Vì vậy, khi có cơ hội phân phối sản phẩm ra thị trường nước ngoài thì DN bị kiện ngược bởi các cá nhân, DN khác.

Song vẫn “nước tới chân mới nhảy”

Chia sẻ tại hội thảo “Bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ ở nước ngoài cho Doanh nghiệp Việt Nam” vừa diễn ra tại Hà Nội vừa qua, TS. Đinh Hữu Phí, Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ (SHTT) cho biết, bảo hộ SHTT là chìa khóa cho DN mở rộng phát triển ra thị trường nước ngoài. Tính từ năm 2013 đến tháng 10/2017, Cục SHTT đã tiếp nhận và xử lý 506 đơn đăng ký SHTT về thương hiệu, 37 đơn đăng ký sáng chế. Điều này đã cho thấy các DN đã bắt đầu quan tâm tới vấn đề SHTT. Tuy nhiên, cơ chế chính sách cho vấn đề này vẫn còn nhiều bất cập, chưa được hiệu quả và chưa phù hợp với thực tế DN, trong khi Việt Nam đã có nhiều bài học khi DN không chú trọng vào SHTT, việc lấy lại thương hiệu, sản phẩm rất tốn kém thậm chí là mất hẳn.

Nói về thực trạng của DN, ông Trần Văn Hiếu, Giám đốc Công ty TNHH Phát triển Nông nghiệp và tư vấn môi trường cho hay, hầu hết sản phẩm của Việt Nam ở nước ngoài chưa được bảo hộ. Tại những thị trường khó tính, sản phẩm của Việt Nam được DN nước ngoài mua lại đóng mác thương hiệu của họ và làm marketing nên làm giảm giá trị gia tăng cho sản phẩm của DN Việt Nam. Bên cạnh đó, hiểu biết của DN về bảo hộ SHTT còn hạn chế, nhiều rào cản về ngôn ngữ, tiếp cận thông tin.

PGS.TS.Mai Hà, Chủ tịch Hội sở hữu trí tuệ Việt Nam cho hay, nhận thức của các DN Việt Nam, nhất là DN nhỏ và vừa về SHTT vẫn chưa cao nên nhiều khi “nước đến chân mới nhảy”, khi bị xâm phạm thương hiệu mới bắt đầu lo lắng. Đây là tình trạng chung dẫn tới tình trạng DN Việt rơi vào thế bị động trong hội nhập.

Doanh nghiệp cần chủ động bảo vệ SHTT

Vì thế, đưa ra lời khuyên đối với các DN Việt Nam khi bước vào hội nhập quốc tế, PGS.TS Mai Hà cho hay, các DN phải chấp nhận cuộc chơi, cạnh tranh bình đẳng với DN nước ngoài và các DN nên chủ động tìm ra phương thức và hướng đi phù hợp, phải biết cách dự báo, nâng cao kiến thức về SHTT, tìm hiểu kiến thức pháp luật hoặc thuê luật sư tư vấn. Ngoài ra, ông Hà cho biết, Hiệp hội và các cơ quan chức năng cũng đang hoàn thiện cơ chế, pháp lý để hỗ trợ DN về SHTT ở nước ngoài.

Liên quan tới vấn đề này, ông Trần Văn Hiếu, Giám đốc Công ty TNHH Phát triển Nông nghiệp và tư vấn môi trường cũng hy vọng các cơ quan quản lý sẽ có phương pháp giúp DN tiếp cận thông tin chính thống hơn, có phương pháp hỗ trợ để các DN tăng cường đưa sản phẩm ra nước ngoài, tăng giá trị cho DN và người nông dân Việt Nam.

Anh Vũ
Cùng chuyên mục
Mastercard, IDEMIA và MatchMove thí điểm thẻ sinh trắc học vân tay tại châu Á

Mastercard, IDEMIA và MatchMove thí điểm thẻ sinh trắc học vân tay tại châu Á

(PLVN) - Mastercard vừa hợp tác với IDEMIA - doanh nghiệp hàng đầu thế giới về nhận dạng tăng cường (Augmented Identity) và MatchMove - công ty fintech có trụ sở tại Singapore để thí điểm lần đầu tại châu Á thẻ sinh trắc học sử dụng dấu vân tay để ủy quyền thực hiện giao dịch tại các thiết bị đầu cuối.

Đọc thêm

Tập đoàn Prime nhận giải thưởng Doanh nghiệp Tiêu biểu khu vực ASEAN 2020

Tập đoàn Prime nhận giải thưởng Doanh nghiệp Tiêu biểu khu vực ASEAN 2020
(PLVN) - Tại Diễn đàn Doanh nghiệp ASEAN +3 (Nhật Bản - Hàn Quốc - Ấn Độ) được tổ chức đầu tháng 10 năm 2020 bởi Hiệp hội Phát triển Hợp tác Kinh tế ASEAN (ASEAN Association For Economic Cooperation Development), tập đoàn Prime - thành viên của tập đoàn SCG tại Việt Nam đã vinh dự nhận giải thưởng Doanh nghiệp Tiêu biểu ASEAN 2020, vì những đóng góp tích cực cho sự phát triển của nền kinh tế quốc gia và khu vực. 

Bộ Quốc phòng có hai thứ trưởng mới

Bộ Quốc phòng có hai thứ trưởng mới
(PLVN) - Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc vừa bổ nhiệm Thượng tướng Lê Huy Vịnh và Trung tướng Võ Minh Lương giữ chức Thứ trưởng Bộ Quốc phòng.

Thủ lĩnh cấp cao của al-Qaida bị tiêu diệt

Thủ lĩnh cấp cao của al-Qaida bị tiêu diệt
(PLVN) - Abu Muhsin al-Masri – nhân vật nằm trong danh sách truy nã gắt gao nhất của FBI và đã bị buộc tội khủng bố ở Hoa Kỳ - đã bị tiêu diệt trong một chiến dịch của lực lượng an ninh Afghanistan.

Hà Nội có tân Phó Giám đốc Sở Tư pháp

Hà Nội có tân Phó Giám đốc Sở Tư pháp
(PLVN) -Mới đây, Hà Nội đã tổ chức lễ công bố quyết định bổ nhiệm Phó Giám đốc Sở Tư pháp. Tham dự Lễ công bố có Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Lê Hồng Sơn; Phó Giám đốc Sở Nội vụ TP Hà Nội Nguyễn Thị Liễu; Phó Chánh Văn phòng UBND TP Hà Nội Võ Tuấn Anh; Ban Giám đốc và Trưởng các đơn vị, phòng ban chuyên môn trực thuộc Sở Tư pháp.

Nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đào tạo luật sư phục vụ hội nhập quốc tế

Nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đào tạo luật sư phục vụ hội nhập quốc tế
(PLVN) - Tại buổi Hội thảo Nâng cao năng lực cho đội ngũ giảng viên đào tạo luật sư phục vụ hội nhập quốc tế tại TPHCM do Học viện Tư pháp tổ chức vừa diễn ra, các đại biểu đã trình bày, thảo luận nhiều giải pháp hay như cải thiện chất lượng giảng  dạy, cải thiện kĩ năng học viên, phát triển năng lực giảng viên…  

Du lịch Quảng Ninh tính cách cất cánh trong “bình thường mới”

Du lịch Quảng Ninh tính cách cất cánh trong “bình thường mới”
(PLVN) -“Cách đây 10 năm, khi tôi nói với bạn bè Hàn Quốc tôi là người Việt Nam, họ nói ngay Việt Nam – Hạ Long. Không phải Hà Nội, hay một thành phố nào đó , mà chỉ đơn giản là Việt Nam – Hạ Long”,  ông Nguyễn Mạnh Quân, Phó Tổng Giám đốc Thường trực của Bamboo Airways cho hay tại Toạ đàm “Du lịch Quảng Ninh: Nội lực miền di sản” vừa diễn ra ngày 24/10 tại Hạ Long (Quảng Ninh).

Phiên trù bị Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Hải Dương khoá XVII

Phiên trù bị Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Hải Dương khoá XVII
(PLVN) - Sáng nay (25/10), Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Hải Dương khóa XVII nhiệm kỳ 2020-2025 làm việc ngày thứ nhất tại Trung tâm Văn hóa xứ Đông, TP Hải Dương. Đại hội có sự tham gia của 350 đại biểu, trong đó 53 đại biểu đương nhiên, 297 đại biểu được bầu tại đại hội các Đảng bộ trực thuộc Đảng bộ tỉnh.

Cuộc đấu khẩu trực diện cuối cùng

Cuộc đấu khẩu trực diện cuối cùng
(PLVN) - Ngày 22/10 vừa qua, cuộc tranh luận trực tiếp cuối cùng trên truyền hình giữa Tổng thống đương nhiệm Donald Trump và cựu Phó Tổng thống Joe Biden, trước ngày diễn ra cuộc bầu cử tổng thống năm nay ở nước Mỹ đã được tiến hành.
Tại sao bầu cử ở Mỹ luôn diễn ra vào ngày thứ ba đầu tháng 11?

Tại sao bầu cử ở Mỹ luôn diễn ra vào ngày thứ ba đầu tháng 11?

(PLVN) - Chỉ còn hơn 1 tuần nữa, vào ngày 3/11 tới, cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ sẽ chính thức diễn ra. Nhiều người thắc mắc tại sao bầu cử tổng thống Mỹ lại luôn diễn ra vào một ngày thứ ba của tháng 11 thay vì được tổ chức vào ngày Chủ nhật như ở nhiều nước khác. Dưới đây là câu trả lời...

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬