Giải Nobel Văn học năm 2020 gọi tên nữ thi sĩ Louise Glück

(PLVN) - Ngày 8/10/2020, giải Nobel Văn học 2020 đã được trao cho nhà thơ nổi tiếng nước Mỹ - Louise Glück. Thơ của bà được ca ngợi là tự nhiên, có giọng điệu riêng, nói lên được nhiều điều về cuộc sống riêng tư của con người. Qua lần vinh danh thơ ca này, ta thấy được rằng, thơ ca đang được nhìn nhận lại, bởi dù thế nào, như nhiều người đã nói, thơ ca là tâm hồn của con người.
Giải Nobel Văn học năm 2020 gọi tên nữ thi sĩ Louise Glück Nữ thi sĩ Louise Glück.

Nhận giải Nobel Văn học

Nữ nhà thơ Louise Glück sinh năm 1943 tại New York (Mỹ). Bà hiện đang sống ở thành phố Cambridge, bang Massachusetts. Công việc của Louise Glück là giáo sư tiếng Anh tại Đại học Yale, bang Connecticut. Giải Nobel Văn học năm 2020 cũng như các năm trước đó được coi là khó đoán trước khi trao giải. Trong một bài phỏng vấn sau khi nhân giải, bà nói rằng, còn nhiều nhà thơ nước Mỹ xứng đáng hơn, nên việc bà được nhận giải là điều rất bất ngờ. 

Thơ Louise Glück được trao giải Nobel Văn học 2020 vì sự hồn nhiên, mộc mạc, phong cách riêng, và nhất là trong thơ bà, những cá thể riêng biệt chứa đựng được vẻ đẹp của vạn vật. Thơ bà không những nói lên được những tư tưởng về nhân sinh, mà còn nói được những điều nhỏ bé tưởng chừng đơn giản, dễ bỏ qua. 

Đó là những đổ vỡ, cô đơn, những yếu điểm của gia đình, chung thủy, đức hạnh. Bên cạnh đó, chủ đề về cái chết cũng được Louise Glück quan tâm. Thơ bà không những sắc sảo, thẳng thắn, nói lên được điều cần nói, mà chứa ẩn trong đó sự hài hước dí dỏm.

Chỉ có sự thông mình của một nhà thơ mới biến những những câu nói thường nhật thành thơ, mang triết lý mà lại dí dỏm. Anders Olsson - Chủ tịch ủy ban Nobel, nhận xét Gluck sử dụng ngôn ngữ thẳng thắn, không khoan nhượng, sâu cay. Như bài “Hoa Diên vĩ đại” dưới đây, ta thấy được sự soi chiếu của Louise Glück vào sâu tâm hồn con người, để cảm nhận cái chết, sự hồi sinh.

Trích dẫn bài thơ: Hoa Diên vĩ đại

Ở tận cùng nỗi đau của tôi,

có một cánh cửa.

Hãy lắng nghe tôi: nơi đấy em gọi là cái chết,

tôi còn nhớ.

Trên đầu, tiếng động, những cành cây thông dịch chuyển.

Và không gì hết. Mặt trời ảm đạm

rung rinh trên mặt đất khô cong.

Thật hãi hùng khi còn sống sót

trong lúc nhận thức

chôn vùi dưới đất đen

Và rồi tất cả kết thúc: điều em hằng sợ,

trở thành linh hồn và không thể cất lời,

kết thúc đột ngột,

Mặt đất cứng uốn cong mình đôi chút.

Và cái gì đó- tôi đoán là những con chim

Vút bay lên từ những bụi cây lúp xúp

Em không thể nhớ

những lối đi từ thế giới khác.

Tôi sẽ nói với em nếu như tôi lại có thể nói:

Bất cứ thứ gì từ hư không trở lại

đều trở lại mong tìm kiếm một giọng nói:

Từ giữa cuộc đời tôi xuất hiện

một suối nguồn vĩ đại,

những bóng tối xanh biếc

chìm vào nước biển xanh trong.

(Bài thơ do Vũ Hoàng Linh dịch)

Hay như trong bài thơ “Hôn nhân”, ta thấy được sự sâu sắc của người phụ nữ nhìn nhận về tâm trạng mình, cũng như nhìn nhận về người đàn ông bên mình. 

Trích dẫn bài thơ: Hôn Nhân

Cả tuần, họ lại ra biển

và âm thanh của biển phủ màu lên mọi vật.

Bầu trời xanh lấp tràn khung cửa sổ.

Nhưng tiếng động duy nhất là tiếng sóng vỗ bờ-

giận dữ. Giận dữ vì gì đó. Vì điều gì đó

khiến anh ngoảnh mặt đi. Giận dữ, dù anh không bao giờ đánh nàng,

và có thể chưa bao giờ anh nói đến.

Và nàng phải tự tìm câu trả lời theo một cách khác,

từ biển, có thể, hoặc từ những đám mây xám bất chợt

hiện bên trên. Mùi của biển ở trong chăn đệm,

mùi của nắng và gió, mùi khách sạn, dịu ngọt và tươi mới

bởi họ thay chúng mỗi ngày.

Không bao giờ anh nói. Từ ngữ, với anh, là để thỏa thuận, để làm ăn.

Không bao giờ cho giận dữ, không bao giờ cho trìu mến.

Nàng vuốt ve lưng anh. Nàng vùi mặt mình lên đấy,

như thể đang vùi mặt mình lên một bức tường.

Và im lặng giữa họ cổ xưa: nó nói

có những biên giới.

Anh không ngủ, cũng không vờ đang ngủ.

Hơi thở anh không đều đặn: anh hít vào lưỡng lự;

anh không muốn cam kết mình với cuộc sống.

Và anh thở ra nhanh, như vị vua xua đuổi tên hầu.

Ở phía dưới im lặng, tiếng biển,

sự dữ dội của biển lan đi khắp nơi, không kết thúc, không kết thúc,

hơi thở của anh đẩy đi những ngọn sóng-

Nhưng nàng biết nàng là ai và nàng biết điều mình muốn.

Chừng nào điều đó đúng, một cái gì tự nhiên như vậy không thể khiến nàng đau.

                                       (Bài thơ do Vũ Hoàng Linh dịch)

Với kết quả Nobel văn học năm nay, nhà thơ Louise Glück được coi là người phụ nữ thứ 16 được vinh dự nhận giải thưởng này. Trước đó là những nữ nhà văn Nadine Gordimer (1991), Toni Morrison (1993), Wisława Szymborska (1996) và Elfriede Jelinek (2004), Doris Lessing (2007), Herta Muller (2009), Alice Munro (2013), Svetlana Alexievich (2015), Olga Tokarczuk (2018)...

Tầm quan trọng của thơ ca

Trước đây, khi âm nhạc chưa được phổ biến, thì thơ là nghệ thuật cứu cánh cho tâm hồn con người. Thơ khác văn xuôi ở chỗ là có sự chắt lọc ngôn ngữ, ngắn gọn, giàu hình ảnh, có cả nhịp điệu, nhịp điệu này khác nhịp điệu của ca khúc. Bài thơ hay là chứa cả tâm trạng người viết. Người am hiểu về thơ khi đọc thơ nhiều khi còn hiểu được cả nội tâm sâu xa và cá tính của người viết.

Nhiều tài liệu xác nhận rằng, thơ có trước văn xuôi. Thậm chí vào thời cổ đại, những bộ luật của người Ấn Độ được viết bằng hình thức thơ. Trong các bản hùng ca của Homère mà ngày nay chúng ta biết đến cũng được viết bằng thơ. Một số bản kinh, kể cả kinh Phật, hay kinh Thánh, chúng ta cũng thường bắt gặp được viết bằng thơ. Có lẽ do thơ ngắn gọn, dễ thuộc, hơn nữa lại cô đúc, nên thơ là hình thức thể hiện dễ dàng nhất để kết nối con người với nhau.

Từ xa xưa, triết gia Platon đã thấy quá rõ tầm quan trọng của thơ. Ông nhận định, thơ chiếm lĩnh tâm hồn, thức tỉnh, giáo dục. Platon cho rằng, nhà thơ phải được thần thơ ban tặng thì mới được gọi là nhà thơ, còn không, nhà thơ đó sẽ bị dìm chết bởi nghệ thuật. Những triết gia xưa cũng đã từng đưa ra những lời dạy, thơ là dành cho người có tài chứ không phải dành cho kẻ điên.

Trong tác phẩm lớn về thơ, như trường ca, kịch thơ, có rất nhiều nhân vật, chứa đựng mọi hỉ nộ ái ố, những giải quyết mâu thuẫn của nhân vật đã giúp cho người đọc hiểu sâu hơn về tính cách và tâm hồn con người. Những bậc thi hào làm được điều này là Aleksandr Sergeyevich Pushkin (Nga), Thomas Stearns Eliot (Mỹ), Johann Wolfgang von Goethe (Đức), Nguyễn Du (Việt Nam), Dante (Ý)... Đó là những nhà thơ lỗi lạc, nhờ họ mà hậu thế có những tác phẩm kinh điển cả về nghệ thuật và mang tính giáo dục cao. 

Trong dân gian, nhiều bài thơ, đoạn thơ, câu thơ được lưu truyền rộng rãi, từ đời này qua đời khác, trở nên bất hủ, trở thành câu cửa miệng của mọi người. Đó là những câu thơ về cảnh sắc thiên nhiên: “Đường vô xứ Nghệ quanh quanh/ Non xanh nước biếc như tranh họa đồ”. Đó là những câu nói về tình cảm gia đình: “Lên non mới biết non cao/ Nuôi con mới biết công lao mẹ, thầy”; “Anh em nào phải người xa/ Cùng chung bác mẹ, một nhà cùng thân”. Đó là những câu nói về kinh nghiệm: “Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng/ Ngày tháng mười chưa cười đã tối”; “Chuồn chuồn bay thấp thì mưa/ Bay cao thì nắng bay vừa thì râm”; “Lúa chiêm lấp ló đầu bờ/ Hễ nghe tiếp sấm, phất cờ mà lên”...

Như vậy, thơ có ý nghĩa lớn lao đối với sự phát triển chung của con người từ thời cổ đại cho đến hôm nay. Nobel Văn học 2020 vinh danh nữ nhà thơ Louise Glück, một lần nữa khẳng định sức ảnh hưởng lớn lao của thơ ca đối với con người. Đọc một bài thơ hay, ta thấy được tâm hồn mình lắng lại, như người ta đang ngồi thiền định. 

Vũ Đoàn / Xa lộ Pháp luật
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

FLC Grand Hotel Quy Nhon - tổng thể hài hòa giữa đồi núi và đại dương

FLC Grand Hotel Quy Nhon - tổng thể hài hòa giữa đồi núi và đại dương
(PLVN) - Tối 28/11, Tập đoàn FLC đã tổ chức lễ khai trương khách sạn FLC Grand Hotel Quy Nhon (tọa lạc tại xã Nhơn Lý, TP Quy Nhơn, tỉnh Bình Định). Với độ dài xấp xỉ 1km, quy mô khoảng 1.500 phòng, khách sạn này được kỳ vọng trở thành công trình biểu tượng mới tại Bình Định.
Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam: Phát huy mạnh mẽ vai trò của tổ chức BHTG trong giai đoạn mới

Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam: Phát huy mạnh mẽ vai trò của tổ chức BHTG trong giai đoạn mới

(PLVN) - Bảo hiểm tiền gửi là chính sách công của Chính phủ được xây dựng nhằm để bảo vệ người gửi tiền, góp phần ổn định hệ thống các tổ chức tín dụng, nâng cao niềm tin công chúng, giảm thiểu nguy cơ rút tiền gửi đồng loạt, tạo cơ chế để xử lý các tổ chức nhận tiền gửi gặp sự cố và tham gia quá trình xử lý khủng hoảng tài chính.

Giải mã Tây Du Ký - (Kỳ 2): Vũ khí của Trư Bát Giới mới đích thực là “kỳ trân dị bảo”

Giải mã Tây Du Ký - (Kỳ 2): Vũ khí của Trư Bát Giới mới đích thực là “kỳ trân dị bảo”
(PLVN) - Trong ấn tượng của nhiều độc giả từng đọc Tây Du Ký, cây gậy Như Ý Kim Cang Bổng của Tề Thiên Đại Thánh thường được xem là thần binh lợi hại và nổi tiếng hơn cả. Thế nhưng theo nhận định của nhiều người, món thần binh này của Tôn Ngộ Không thực chất còn kém xa một pháp bảo khác, đó chính là cây bồ cào (có tài liệu gọi là đinh ba) 9 răng của nhân vật Trư Bát Giới.

Vừa bị giật túi sách, vừa bị tống tiền vì clip trong điện thoại

Vừa bị giật túi sách, vừa bị tống tiền vì clip trong điện thoại
(PLVN) - Sau khi giật được túi xách của nạn nhân, Long phát hiện trong điện thoại có nhiều ảnh, clip nên quay sang “tống tiền”chị M. Thỏa thuận bất thành, tên cướp xóa dữ liệu, đưa điện thoại cho vợ dùng. Hậu hành vi này, anh ta phải trả giá đắt về tội “Cướp giật tài sản” và tội “Cưỡng đoạt tài sản”.

Xẩm - “món ăn tinh thần” chạm tới trái tim giới trẻ

Xẩm - “món ăn tinh thần” chạm tới trái tim giới trẻ
(PLVN) - “Chúng ta nhận thấy ở MV “Xẩm Hà Nội”, cách hát Xẩm không phải hát xẩm truyền thống mà kết hợp thêm Hiphop EDM và Rap tạo nên một hiệu ứng mới. Chúng ta thường hỏi làm sao để giữ gìn âm nhạc dân gian, phù hợp với âm nhạc hiện đại nhưng vẫn giữ được hồn cốt dân tộc, thì với “MV Xẩm Hà Nội” chúng ta thấy không chỉ là cuộc chơi mà còn là sứ mệnh của các nghệ sĩ trẻ, giữ gìn và bảo tồn âm nhạc dân gian. Hai mảng màu dân gian và hiện đại tuy đan xen nhưng vẫn có không gian riêng. Thực sự hấp dẫn!”- Nhà báo Ngô Bá Lục hào hứng.

Mỗi người cần sử dụng kháng sinh có trách nhiệm

Mỗi người cần  sử dụng kháng sinh có trách nhiệm
(PLVN) - Đó là thông tin được đưa ra cảnh báo  tại lễ mít-tinh hưởng ứng Tuần lễ nâng cao nhận thức về phòng chống kháng thuốc diễn ra tại Đại học Y Hà Nội vào chiều 25/11 vừa qua. Đây là hồi chuông cảnh báo về thói quen dùng thuốc, kháng sinh của người dân ở nước ta. 

Chuyện về những “phù thủy mũ trắng”

Chuyện về những “phù thủy mũ trắng”
(PLVN) - Theo báo cáo toàn cầu về du lịch ẩm thực thì có 87% số tổ chức được điều tra xác định du lịch ẩm thực là yếu tố chiến lược đối với điểm đến; 82% cho rằng du lịch ẩm thực là động lực quan trọng cho phát triển du lịch. Việt Nam ngoài danh lam thắng cảnh còn được du khách nước ngoài đánh giá cao về ẩm thực. 
“Chu du” thưởng thức món ngon ba miền

“Chu du” thưởng thức món ngon ba miền

(PLVN) - Nếu như những món ăn ở miền Bắc nhạt thanh, miền Trung đậm đà, thì ẩm thực miền Nam lại đem đến một sự kết hợp hài hòa từ đủ hương vị ngọt, béo, tươi, mát. Ngoài danh lam thắng cảnh, nhiều du khách trong nước và quốc tế đã tới “chu du” mảnh đất chữ S để thưởng thức các món ăn ngon 3 miền.

Bao giờ có thương hiệu “đầu bếp Việt”?

Bao giờ có thương hiệu “đầu bếp Việt”?
(PLVN) - Hội thảo xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật nghề chế biến món ăn đã diễn ra trong khuôn khổ các sự kiện của Hội chợ Du lịch Quốc tế Việt Nam 2020. Hội thảo có sự tham gia của lãnh đạo Vụ Xã hội - Ban Kinh tế Trung ương, Viện Nghiên cứu Phát triển Du lịch Việt Nam, Hiệp hội Du lịch Việt Nam, Hội Đầu bếp Việt Nam.

[Truyện ngắn] Ma nơ canh

[Truyện ngắn] Ma nơ canh
Tôi là một con ma-nơ-canh, cứ mỗi đợt hàng nội hàng ngoại ùa về, là tôi lại được khoác lên mình bộ mới. Dù là cổ điển, hậu cổ điển hay hiện đại, thì tôi luôn tự hào được bà chủ ưu ái, và tự phát huy hết tác dụng. 

Thợ xăm ở Auschwitz

Thợ xăm ở Auschwitz
(PLVN) - Những người yêu nhau và bạn bè chí cốt gọi nhau bằng tên riêng. Đức quốc xã gọi họ bằng con số. Tên riêng gắn liền với sự sống, là cửa dẫn vào sự sống. Con số gắn liền với cái chết, cửa dẫn vào sự chết…

Không chỉ là “bản đồ ẩm thực hình chữ S”

Không chỉ là “bản đồ ẩm thực hình chữ S”
(PLVN) - Việt Nam có một truyền thống ẩm thực lâu đời và phong phú. Nhiều đặc sản tùy theo vùng miền, miền nào cũng có. Bắc bộ thì “Dưa La, cà Láng, nem Báng, tương Bần/ Nước mắm Vạn Vân, cá rô đầm Sét” . Trung bộ thì “Yến sào Vĩnh Sơn/ Nam sâm Bố Trạch/ Cua gạch Quảng Khê/ Sò nghêu Quan Hà/ Rượu dâu Thuần Lý”. Nam bộ thì “Bánh tráng Mỹ Lồng/ Bánh phồng Sơn Đốc”, “Muốn ăn bông súng mắm kho/ Thì vô Đồng Tháp ăn cho đã thèm!”…
Món ăn mang hơi ấm bàn tay má

Món ăn mang hơi ấm bàn tay má

(PLVN) - Má tôi đã già. Tuổi ngoài 90 sự minh mẫn, tinh tường đang dần rời bỏ má ra đi, để người già hóa con trẻ. Mỗi lần về thăm má, nhìn má vui mừng đến cuống quýt trước những món quà, trái tim tôi như thắt lại trước những kỷ niệm xưa, khi còn thơ bé ngóng má đi chợ về mỗi sáng ngày. 

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬