Sách Tiếng Việt lớp 1 của Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam: Sử dụng ngữ liệu cẩu thả, tùy tiện?

(PLVN) - Hiện nay, dư luận có nhiều ý kiến trái chiều trước các bộ sách của Nhà xuất bản (NXB) Giáo dục Việt Nam, trong đó có sách  tiếng Việt lớp 1 bộ “Kết nối tri thức với cuộc sống”- Bộ sách được cho là quá nhiều “sạn” nhưng vẫn chưa được Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) yêu cầu sửa chữa, biên soạn lại.
 Sách Tiếng Việt lớp 1 của Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam: Sử dụng ngữ liệu cẩu thả, tùy tiện? Nhiều nội dung trong bộ sách được cho là chưa phù hợp.

Nhiều ngữ liệu phản cảm?  

Khá nhiều trang trong bộ “Kết nối tri thức với cuộc sống” “có vấn đề”, đơn cử, ở trang 115, bài “Cuộc thi tài năng trong rừng xanh” đã “nhồi” vào trí tưởng trượng non nớt của trẻ em một hình ảnh không có thật ngoài thiên nhiên: “Yểng nhoẻn miệng cười”.

Để minh họa cho “nụ cười duyên” của yểng, trang 117 còn yêu cầu học sinh viết chính tả câu văn với hình ảnh con yểng há to mỏ. Tra từ điển, có thể thấy “nhoẻn” là động từ, có nghĩa “cười hé miệng”. Nếu trẻ hiểu “nhoẻn miệng cười” là há to miệng (mỏ) và ghi nhớ mãi thì không hiểu như thế nào?

Bài đọc “Cuộc thi tài năng rừng xanh” nói trên cũng dày đặc những từ ngữ khó như: “ca khúc ngoao ngoao của mèo rừng”, “chim công khiến khán giả say mê, chuếnh choáng”, “voọc xám với tiết mục đu cây điêu luyện” trầm trồ.... Ngoài ra, bài đọc còn được cho là sử dụng quá nhiều từ láy, thậm chí cả từ quá khó, chưa cần dạy cho trẻ ở lứa tuổi này (như  “niêm yết”…).

Bài tập 9 chiếm gần hết trang 113, cung cấp 10 thông tin, yêu cầu học sinh cho biết “thông tin nào phù hợp với hổ, thông tin nào phù hợp với mèo”. Như bài tập của sách, chắc học sinh phải trả lời: thông tin “sống trong rừng”, “hung dữ” phù hợp với hổ; còn thông tin “sống trong nhà”, “dễ thương, dễ gần”  phù hợp với con mèo. 

Nhưng chỉ sau đó 2 trang, ở bài “Cuộc thi tài năng rừng xanh”, sách đã mô tả “ca khúc ngoao ngoao của mèo rừng”. Đến đây, có lẽ cô giáo cũng không biết mình đã làm bài tập ở trang 113 đúng hay chưa nữa, bởi vì mèo cũng có loài sống trong rừng và chắc loài mèo đó không “dễ thương, dễ gần” chút nào. 

Trang 147 cũng có 1 bài tập giải ô chữ gần kín cả trang, dài hơn 100 chữ, ngang với một bài tập đọc. Nhiều phụ huynh mệt nhoài theo con học cũng vì lý do này. Hay bài tập 2 (giải ô chữ) ở trang 167 còn có những câu bí hiểm hơn, ví dụ: “Ai ai cũng có / Chẳng nặng là bao? Bạn ơi đi đâu / Nhớ mang theo nhé (Là gì?)” Không biết cái mà “Ai ai cũng có, chẳng nặng là bao, đi đâu cũng mang theo” này là cái gì, gợi người ta suy diễn ra cái gì?

Câu đố này, không hề có hình ảnh, chi tiết để trẻ em nhận dạng và liên tưởng đến vật dụng hay ngoài vật dụng nên mang theo mình thường xuyên. Ngữ liệu này cũng thể hiện sự cẩu thả, tùy tiện và gây khó cho giáo viên khi thực hiện bài học trên lớp.  

Mục giải câu đố, trang 79, tập 1 có ghi: “Con gì tên rõ là “cha”/Có chứa chữ số nhìn qua ngỡ rùa/Con gì quen vẻ già nua/ Bốn chân ngắn ngủn, thỏ thua chả ngờ”. Để hiểu được câu đố, theo logic này, trẻ em phải có sự liên tưởng con gì tên rõ là “cha”.

Ngay từ câu 1, đã thấy vô nghĩa và phản cảm: “Con (vật) gì”  có tên gọi  “cha” (bố)?  Bắt trẻ 6-7 tuổi phải buộc hiểu “con gì tên rõ là cha” và dùng con vật liên tưởng đến người cha thì liệu sau này, trẻ có suy diễn, liên tưởng đến những con vật xấu xí khác, rồi nói đó là cha, mẹ mình?   

Câu thứ hai tệ hơn nhiều: “Có chứa chữ số nhìn qua ngỡ rùa”. Câu này chẳng hề liên quan đến câu trên và “nửa toán nửa văn”. Toán thì có chạm đến “chứa chữ số”(?), còn văn thì lại là hình ảnh giả định “nhìn qua ngỡ rùa”. Hẳn học sinh hiểu được câu đố này phải có trường từ ngữ phong phú về loài rùa, ba ba.

Hai câu sau “Con gì quen vẻ già nua/ Bốn chân ngắn ngủn, thỏ thua chả ngờ”. Hai câu cuối thuyết minh giải nghĩa cho hai câu đầu nhưng việc bổ sung từ “già nua”, bật mí từ “ngắn ngủn”, kèm thêm từ “thỏ” được cho là khiên cưỡng và tắc tỵ vì có gợi mở kiểu này trẻ cũng không hiểu được. Trừ khi giáo viên “nói toạc” ra, “cha” ở đây không phải là người thân sinh, bố đẻ của các em, không phải là ba (má), mà là con ba ba, con rùa. 

Những câu đố này được cho là tối nghĩa, nghèo nàn về hình tượng, cẩu thả trong biên soạn. Với những ngữ liệu này, không hiểu vì sao, đến  giờ, bộ sách vẫn chưa được Bộ GD&ĐT yêu cầu sửa? 

Bộ sách chưa kết nối với cuộc sống? 

Vừa qua, trên báo chí, trên các trang mạng của giáo viên dạy sách “Kết nối tri thức với cuộc sống” đã xuất hiện nhiều tiếng than của giáo viên vì sách nặng, khó dạy, ngữ liệu nhiều “sạn”, khó hiểu; nếu cho họ quyền tự điều chỉnh thời gian để dạy, họ cũng chịu, vì cấu trúc của sách rất nặng, không sửa được. 

Hãy nghe những câu giáo viên than thở như: “Như chúng tôi đây đã vào tuần 9 của năm học bước sang dạy vần có ngày hẳn 4 vần mà giờ vẫn đang rèn học sinh thuộc bảng chữ cái thử hỏi đòi chất lượng ở đâu?”; “Không chỉ bộ Tiếng Việt đâu ạ, sách toán của bộ “Kết nối” cũng rất khó.

Sách chỉ chú trọng chữ và hình ảnh nhiều. Khi vận dụng làm toán bằng con số, bé không làm được”; “Bộ Kết nối: Những hạt sạn, thiếu sự trong sáng, chưa khai thác kho tàng văn hóa Việt Nam”; “Câu văn thì ngang mà khó đọc hơn cả các lớp trên”; “Dạy tiết nào cũng khản cả tiếng. Đi làm mà cảm thấy kiệt sức”…. 

Xem ra, bộ sách này chưa “kết nối” với cuộc sống như tiêu chí đặt ra mà còn đưa thầy trò vào mê cung tắc tỵ, phản cảm. Đại biểu QH Nguyễn Thị Kim Thúy (Đoàn Đà Nẵng) - Ủy viên Thường trực Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội cho biết, bà đã gửi chất vấn Bộ trưởng Bộ GD-ĐT về việc, bên cạnh yêu cầu SGK Tiếng Việt 1 Cánh Diều chỉnh sửa, Bộ GD- ĐT đã có văn bản yêu cầu rà soát, điều chỉnh những nội dung chưa phù hợp trong 4 Bộ SGK lớp 1 còn lại hay chưa, vì theo bà tìm hiểu thì cả 4 bộ còn lại đều được dư luận, báo chí chỉ ra nhiều lỗi, trong đó có lỗi rất nghiêm trọng về Luật Sở hữu trí tuệ.

Thiết nghĩ, bộ sách cần phải được sửa chữa, biên soạn lại, càng sớm càng tốt, để con em chúng ta có được sự kết nối với cuộc sống theo đúng tiêu chí của bộ sách.  

Thạch Sơn
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Hải Dương: Doanh nghiệp san phẳng hàng nghìn mét vuông đất công để xây dựng Trung tâm đào tạo sát hạch lái xe

Hải Dương: Doanh nghiệp san phẳng hàng nghìn mét vuông đất công để xây dựng Trung tâm đào tạo sát hạch lái xe
(PLVN) - Công ty Cổ phần đầu tư phát triển Thịnh Vượng 66, chưa hoàn thiện các thủ tục pháp lý, chưa được cơ quan có thẩm quyền giao đất, tuy nhiên doanh nghiệp này đã tự ý san phẳng hàng nghìn mét vuông đất công và đất nông nghiệp để xây dựng Trung tâm đào tạo sát hạch lái xe Thịnh Vượng 66 trái phép tại, gây bức xúc cho chính quyền và nhân dân địa phương.

     

Những công nghệ giúp nông sản Việt thăng hoa của Công ty TNHH Long Hải

Những công nghệ giúp nông sản Việt thăng hoa của Công ty TNHH Long Hải
(PLVN) - Là Doanh nghiệp tiên phong trong ngành thạch rau câu và các sản phẩm có nguyên liệu chính từ cây rong sụn tại Việt Nam và khu vực, các sản phẩm của Công ty TNHH Long Hải đều được sản xuất trên dây chuyền công nghệ hiện đại, khép kín và được tổ chức ABS của Hoa Kỳ đánh giá cấp chứng chỉ ISO 22000:2018 nên toàn bộ sản phẩm của Long Hải đều có chất lượng, an toàn và tốt cho sức khoẻ.
Tết tử tế không thịt thú rừng

Tết tử tế không thịt thú rừng

(PLVN) - Mùa lễ Tết cũng là mùa của tiệc tùng, ăn uống và không ít thú rừng đã bị tước đoạt sinh mệnh để trở thành món nhậu, bất chấp pháp luật. Sau hơn 5 tháng kể từ khi Chỉ thị 29/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về một số giải pháp cấp bách quản lý động vật hoang dã ban hành, tình trạng săn bắt, vận chuyển động vật hoang dã vẫn đang diễn ra vô cùng phức tạp.

“Pháo đài” bảo vệ gia đình trước tội phạm, tệ nạn xã hội

“Pháo đài” bảo vệ gia đình trước tội phạm, tệ nạn xã hội
(PLVN) - Đó là “công trình” được hình thành từ sự phối hợp giữa công an và phụ nữ vì sự bình yên của xã hội. Nội dung phối hợp xuất phát từ góc độ lấy gia đình là thiết chế bền vững bảo vệ các thành viên trước sự tấn công của các loại tội phạm và tệ nạn xã hội.

Khi nào “xử lý” khu xử lý rác thải triệu đô “bỏ hoang”?

Khi nào “xử lý” khu xử lý rác thải triệu đô “bỏ hoang”?
(PLVN) - Hơn 10 năm trước, khu xử lý chất thải rắn (KXLCTR) Lộc Thủy tại thôn Nam Phước, xã Lộc Thủy, huyện Phú Lộc, Thừa Thiên - Huế được xây dựng trên diện tích rộng gần 27ha. Tuy nhiên, đến năm 2017, do người dân kịch liệt phản ứng vì không khí hôi hám, nguy cơ bệnh tật… nên khu xử lý rác này buộc phải dừng hoạt động đến nay.

Sẽ rà soát thanh tra từng dự án thủy điện ở Quảng Nam

Sẽ rà soát thanh tra từng dự án thủy điện ở Quảng Nam
(PLVN) - UBND tỉnh Quảng Nam vừa có cuộc họp với địa phương và các sở, ngành nhằm rà soát các dự án thủy điện trên địa bàn. Theo Sở Công Thương, địa phương quy hoạch 46 dự án thủy điện với tổng công suất 1.816MW. Trong đó, 22 dự án đã vận hành, công suất 1.273MW; 8 dự án đang xây dựng; 12 dự án đang chuẩn bị đầu tư và 4 dự án khảo sát xin chủ trương.
Cà Mau khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và giao dịch Thương mại điện tử

Cà Mau khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và giao dịch Thương mại điện tử

(PLVN) - “Với sự ủng hộ của người dân và cộng đồng doanh nghiêp cũng như những nỗ lực của đội ngũ công chức, viên chức tỉnh nhà trong đó Trung tâm Xúc tiến đầu tư và hỗ trợ doanh nghiệp tỉnh Cà Mau (iPEC) đã góp phần giúp tỉnh nhà hoàn thành mục tiêu “kép”: vừa chống dịch thành công, vừa duy trì phát triển kinh tế xã hội, đảm bảo an ninh quốc phòng được giữ vững”- Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Quân khẳng định.

Nỗi đau của người cha

Nỗi đau của người cha
(PLVN) - Người vợ đầu của anh là cô bạn cùng học phổ thông. Họ cưới nhau khi còn rất trẻ và cuộc sống đầy rẫy khó khăn. Chung lưng đấu cật vượt qua tất cả nhưng đến khi khá giả thì họ ly hôn, đứa con trai khi đó 10 tuổi quyết định ở với mẹ.

Vì sao nhiều địa phương không bầu đại biểu HĐND cấp phường, quận?

Vì sao nhiều địa phương không bầu đại biểu HĐND cấp phường, quận?
(PLVN) - Ngày 14/1/2021, Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị 02/CT-TTg về tổ chức cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu Hội đồng nhân dân (HĐND) các cấp nhiệm kỳ 2021-2026, nhấn mạnh việc: tại quận, phường của TP HCM, Đà Nẵng và tại phường của TP Hà Nội sẽ không tổ chức bầu đại biểu HĐND nhiệm kỳ 2021 - 2026.

Vì sao TP HCM kiến nghị cưỡng chế chung cư cũ nguy hiểm?

Vì sao TP HCM kiến nghị cưỡng chế chung cư cũ nguy hiểm?
(PLVN) - Mới đây, UBND TP HCM có văn bản kiến nghị Bộ Xây dựng sửa đổi, bổ sung Nghị định 101/2015/NĐ-CP của Chính phủ về cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư. UBND TP HCM kiến nghị trường hợp Nhà nước trực tiếp đầu tư cải tạo, xây dựng mới chung cư hư hỏng nặng, nguy hiểm thì thực hiện việc bồi thường, tái định cư theo hai phương án.

Người dân Hải Phòng kỳ vọng vào một nhiệm kỳ khởi sắc

Người dân Hải Phòng kỳ vọng vào một nhiệm kỳ khởi sắc
(PLVN) - Chỉ còn vài ngày nữa, Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII sẽ diễn ra, người dân thành phố Hải Phòng nói chung và người dân quận Hồng Bàng nói riêng đang hướng về Đại hội Đảng với niềm tin, kỳ vọng Đại hội sẽ tiếp tục đề ra được những chủ trương quan trọng để tiếp tục đưa đất nước lên một tầm cao mới.

Người uy tín là “cầu nối” giữa Đảng, chính quyền với nhân dân

Người uy tín là “cầu nối” giữa Đảng, chính quyền với nhân dân
(PLVN) - Tại buổi tiếp Đoàn đại biểu người có uy tín tiêu biểu trong đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Lào Cai ngày 21/1, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc (UBTƯ MTTQ) Việt Nam Phùng Khánh Tài hoan nghênh kết quả đạt được trong phát triển kinh tế của tỉnh Lào Cai.
Kiểm soát quyền lực để phòng, chống tham nhũng: Khó cũng phải làm thật tốt

Kiểm soát quyền lực để phòng, chống tham nhũng: Khó cũng phải làm thật tốt

(PLVN) - Ý kiến trên được đưa ra tại Hội thảo khoa học “Kiểm soát quyền lực để phòng, chống tham nhũng (PCTN) – thực trạng và giải pháp” do Ban Nội chính Trung ương tổ chức ngày 21/1. Hội thảo có sự tham dự của các lãnh đạo, nguyên lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương, các chuyên gia, nhà khoa học có uy tín.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬