Gian lận điểm trong kỳ thi THPT Quốc gia: Khi lời xin lỗi trở nên xa xỉ!

(PLO) - TS Phạm Thị Ly (ĐH Quốc gia TP Hồ Chí Minh) cho rằng, đã từ lâu, ai cũng biết tiêu cực xảy ra trong việc thi cử xảy ra ở tất cả mọi cấp, mọi nơi, chỉ là với những mức độ khác nhau và có bị phát hiện hay không mà thôi. Thế nhưng giữa cái “ai cũng biết” và “có bằng chứng” là một khoảng cách lớn. Vụ Hà Giang gây sốc bởi vì đó là bằng chứng, một bằng chứng không thể rõ ràng hơn về việc tham nhũng, bất công, đã chen vào học đường…
Gian lận điểm trong kỳ thi THPT Quốc gia: Khi lời xin lỗi trở nên xa xỉ! Hình minh họa

Xin lỗi, quá khó?

Có thể nói, trong suốt hai tuần qua, khi sự việc xấu xí hậu kì thi THPT quốc gia như lốc xoáy càn quét các tỉnh khu vực phía Bắc, hay khi những nghi vấn bất thường rộ lên, không một địa phương nào không khẳng định là “đúng quy trình”, nghiêm túc, an toàn tuyệt đối. Đơn cử như Hà Giang, dù Giám đốc Sở GD-ĐT Vũ Văn Sử đã biết vi phạm của ông Vũ Trọng Lương từ ngày 7/7/2018 và đã báo cáo cấp trên nhưng trong tất cả phát biểu về kỳ thi tại Hà Giang, ông Sử luôn khẳng định tính nghiêm túc trong mọi khâu!

Với Sơn La cũng vậy, ngày 19/7/2018, ông Hoàng Tiến Đức, Giám đốc Sở GD-ĐT đã chia sẻ với báo chí: “Về kết quả điểm thi cao nổi bật so với các năm trước là nhờ sự cố gắng, nỗ lực của các thầy cô, các em học sinh và ngành Giáo dục tỉnh nhà. Để đạt được kết quả như trên, bản thân tôi cũng rất vui mừng”.

Cũng ngày đó, ông khẳng định: “Toàn bộ quy trình tổ chức kỳ thi THPT quốc gia 2018 tại tỉnh được thực hiện rất nghiêm ngặt, không hề có bất kỳ tiêu cực nào. Đến thời điểm này, qua báo cáo của các điểm thi, các tổ chấm cho thấy không có sự bất thường”.

Và khi sự việc được mang ra ánh sáng, là những vị đứng đầu ngành tại địa phương, không một vị lãnh đạo nào nhận lỗi về trách nhiệm của người đứng đầu.

Đồng thời, trước sai phạm trong chấm thi THPT quốc gia 2018 ở Hà Giang và Sơn La, ngày 24/7, Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phùng Xuân Nhạ đã trao đổi với báo chí về trách nhiệm của Bộ cũng như sẽ có chỉ đạo rà soát lại toàn bộ quy trình tổ chức thi, nhất là quy trình chấm và bảo quản bài thi. Sau bài phát biểu của Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ, Nhà giáo, TS Toán học Lê Thống Nhất đã viết tâm thư gửi Bộ trưởng, đưa ra một số góp ý về kỳ thi THPT quốc gia.

TS Lê Thống Nhất nhấn mạnh, Bộ trưởng Nhạ đã rất nhấn mạnh việc “chỉ đạo giải quyết và xử lý trách nhiệm các tổ chức, cá nhân để xảy ra sai phạm” thông qua việc thành lập các tổ công tác để phối hợp với Bộ Công an tiến hành điều tra sự việc. Tuy nhiên, TS Lê Thống Nhất cũng cho rằng, bằng kiến thức rất đơn giản về thống kê thì lẽ ra Bộ GD-ĐT và đặc biệt là những cán bộ phụ trách thống kê điểm thi phải biết đầu tiên về những bất thường của điểm thi.

Thậm chí, “Sự việc ở Hà Giang đã được báo cáo về Bộ từ ngày 7/7/2018 nhưng không hiểu có tới Bộ trưởng hay không mà để Bộ trưởng khẳng định thành công của kỳ thi bởi không có sai phạm gì xảy ra?”, ông Nhất đặt câu hỏi.

Theo TS Lê Thống Nhất, quy trình tốt là để chống lại những hành vi tiêu cực của con người. Nếu con người vẫn gian dối được chứng tỏ quy trình chưa tốt và thậm chí là sai sót và kém. Để xảy ra tiêu cực ở Hà Giang, Sơn La có 2 nguyên nhân. Trước hết là con người cố tình làm sai kể cả người nâng điểm, phi tang đĩa sao phiếu trả lời gốc và người giám sát.

Sau Hà Giang, Sơn La, Bộ GD-ĐT có kiên quyết để thay đổi (Ảnh minh họa)

Cũng theo vị chuyên gia giáo dục này, những tiêu cực trong một kỳ thi không phải chỉ ở khâu chấm thi. Tất cả các khâu khác như in sao đề thi, coi thi đều có thể tiêu cực nếu như ở những khâu này có những cán bộ cố tình tiêu cực và có cán bộ lơ là trách nhiệm giám sát.

Theo dõi trả lời phỏng vấn của Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ trên các phương tiện thông tin đại chúng, TS Lê Thống Nhất bày tỏ: “Sự việc xảy ra ở các tỉnh với những kết luận ban đầu đã công bố là một thất bại nặng nề của một kỳ thi quốc gia và ai cũng thấy phẫn nộ, đau xót. Niềm tin vào một kỳ thi quan trọng với gần triệu thí sinh, hàng triệu người thân, hàng triệu giáo viên tự dưng tổn thương và mất mát. Tất cả đều chờ một câu xin lỗi”.

Thay đổi hay không?

Ở góc độ khác, TS Phạm Thị Ly (ĐH Quốc gia TP Hồ Chí Minh) cho rằng, đã từ lâu, ai cũng biết tiêu cực xảy ra trong việc thi cử xảy ra ở tất cả mọi cấp, mọi nơi, chỉ là với những mức độ khác nhau và có bị phát hiện hay không mà thôi. Thế nhưng, giữa cái “ai cũng biết” và “có bằng chứng” là một khoảng cách lớn. Vụ Hà Giang gây sốc bởi vì đó là bằng chứng, một bằng chứng không thể rõ ràng hơn về việc tham nhũng, bất công, thối nát đã chen vào học đường và tạo ra tác hại như thế nào.

Theo TS Ly, có lẽ ít ai còn nhớ một chuyện tương tự đã xảy ra năm 2006 với Bạc Liêu. Hơn 1.300 trường hợp được nâng điểm, 74 người liên quan, trực tiếp môi giới, đưa nhận hối lộ với số tiền lên đến hàng trăm triệu đồng, trong đó ngành GD-ĐT có 38 cán bộ, giáo viên. Đây là thông tin từ kết quả điều tra của Công an tỉnh Bạc Liêu liên quan đến vụ nâng điểm, nhận hối lộ trong kỳ thi tốt nghiệp THPT và bổ túc THPT 2005 - 2006, tại Sở GD-ĐT tỉnh Bạc Liêu.

Vụ việc xuất phát từ kết quả kỳ thi tốt nghiệp THPT và bổ túc THPT 2005–2006 của tỉnh Bạc Liêu quá thấp. Để có kết quả “bằng bạn, bằng anh” so với các tỉnh, thành trong khu vực, hai ông Nguyễn Văn Tấn và Ngô Đoàn Nguyễn, Giám đốc và Phó Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh đã trực tiếp chỉ đạo nâng điểm cho 1.300 trường hợp, trong đó hệ THPT từ 57% lên 79%, hệ bổ túc từ 9% lên 50%.

Trong 1.300 trường hợp, bình quân mỗi trường hợp nâng từ 5–7 điểm, có một số trường hợp nâng trên 20 điểm. Vì thế, dẫn đến chuyện nực cười: Có nhiều học sinh kết quả 6 bài thi chỉ đạt 5 đến 7 điểm, có bài thi không có điểm nào vẫn đậu tốt nghiệp. Ông Nguyễn Văn Tấn, ngoài việc chỉ đạo trực tiếp nâng điểm, còn thừa nhận đã gửi hội đồng chấm thi “giúp đỡ” nâng điểm 21 trường hợp là con em người thân trong gia đình và một số quan chức tỉnh để “lấy lòng”.

Tuy nhiên, ở thời điểm năm 2006, thông tin không có điều kiện lan rộng như hiện nay, cho nên vụ việc chìm vào quên lãng. Những tác hại do việc đó gây ra đã không được mổ xẻ phân tích và phục vụ cho việc cải thiện hệ thống. Vì thế khi vụ điểm thi bất thường trong kỳ thi tốt nghiệp phổ thông năm nay và phổ điểm vô lý của Hà Giang diễn ra, người ta phải tự hỏi: còn bao nhiêu “Hà Giang” nữa chưa được phát hiện vì mức can thiệp vào điểm thi ít hơn nên không gây nghi ngờ?

Hà Giang chỉ trở nên nổi bật là do mức độ, quy mô của nó, và đặc biệt do có sự vào cuộc của những bên có trách nhiệm, cho nên xã hội mới có bằng chứng cụ thể.

Hiện dư luận có nhiều phương án về thi ĐH như: Giữ nguyên kỳ thi 2 trong 1; Quay trở về thời thi ĐH-CĐ 3 chung; Thành lập Trung tâm khảo thí và giao các trường ĐH tự tổ chức thi. Ngoài ra, có các phương án sau về thi tốt nghiệp: Giữ nguyên kỳ thi 2 trong 1, quay trở về thời thi tốt nghiệp riêng; Xét tốt nghiệp qua học bạ, hồ sơ hoặc giao cho các Sở tổ chức thi.

PGS. TS Chu Cẩm Thơ, Phó Trưởng ban Nghiên cứu, Đánh giá giáo dục - Viện Khoa học giáo dục Việt Nam cho rằng, qua sự việc “gian lận điểm thi”, ngành Giáo dục cần phải thay đổi chính mình, nhằm lấy lại kỷ cương. Qua sự việc này, ngành Giáo dục cần coi là một “cú hích” để cả hệ thống, bao gồm cả ngoài ngành giáo dục cùng chung tay thay đổi mạnh mẽ trong chỉ đạo, điều hành, nhằm lấy lại kỷ cương, động lực, làm tốt sự nghiệp “trồng người”.

Nguyễn Mỹ
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Thần thoại Ai Cập: Bí ẩn lời nguyền của Pharaoh Ai Cập

Thần thoại Ai Cập: Bí ẩn lời nguyền của Pharaoh Ai Cập
(PLVN) - Kim tự tháp là lăng mộ mà các vị vua Ai Cập cổ đại xây dựng cho mình. Kim tự tháp Ai Cập được coi là một trong 7 kỳ quan thế giới cổ đại. Mặc dù đã trải qua những tháng năm lịch sử kéo dài 4.000 năm, nhưng Kim tự tháp vẫn bao trùm một bức màn bí ẩn, tràn đầy những sắc thái thần bí.

Đòn hiểm

Đòn hiểm
(PLVN) - Mỹ quyết liệt nhất, nhưng cả Anh, Canada và Australia cũng thể hiện phản ứng rất gay gắt với Trung Quốc sau khi nước này bắt đầu có hiệu lực chính thức bộ luật mới thông qua về an ninh ở Hong Kong. 

Đưa hơn 240 công dân Việt Nam từ Singapore về nước

Đưa hơn 240 công dân Việt Nam từ Singapore về nước
(PLVN) - Ngày 11/7, các cơ quan chức năng Việt Nam, Đại sứ quán Việt Nam tại Singapore và hãng Hàng không VietJet đã phối hợp với các cơ quan chức năng Singapore đưa hơn 240 công dân Việt Nam từ Singapore về nước, trong đó có trẻ em dưới 18 tuổi, phụ nữ có thai, người cao tuổi, người ốm đau, người lao động hết hạn thị thực và hợp đồng lao động, người đi du lịch và quá cảnh từ các nước khác bị kẹt lại.

Bệnh Bạch Hầu diễn biến phức tạp tại Tây Nguyên: Nguyên nhân và cách phòng tránh

Bệnh Bạch Hầu diễn biến phức tạp tại Tây Nguyên: Nguyên nhân và cách phòng tránh
(PLVN) - Trong thời gian gần đây, bệnh Bạch Hầu trở thành nỗi lo lắng của nhiều người dân trên địa bàn Tây Nguyên nói chung và 2 tỉnh Gia Lai, Kon Tum nói riêng khi  đã phát hiện hàng chục ca nhiễm bệnh… Trước những diễn biến phức tạp cũng như tính chất nguy hiểm của dịch bệnh người dân cần nắm nó nguyên nhân gây bệnh, triệu trứng và cách phòng tránh để tự bảo vệ người thân, gia đình mình.
Vì sao người phương Tây cổ quan niệm ý nghĩa tháng sinh của mỗi người lại gắn với một loại đá quý?

Vì sao người phương Tây cổ quan niệm ý nghĩa tháng sinh của mỗi người lại gắn với một loại đá quý?

(PLVN) - Theo quan  niệm của người phương Tây cổ, tháng sinh của mỗi người sẽ ứng với một loại đá quý và mang một ý nghĩa khác nhau. Bởi vậy, theo người cổ nhân Tây phương, đeo một món trang sức có gắn đá tháng sinh của mình không chỉ để làm đẹp mà còn ảnh hưởng đến trạng thái tinh thần và sức khỏe của bạn.

Hà Nội: Hơn một thập kỉ làm làm lãnh đạo, Bí thư Lê Cường vẫn chưa giải quyết giao đất dịch vụ cho người dân

Hà Nội: Hơn một thập kỉ làm làm lãnh đạo, Bí thư Lê Cường vẫn chưa giải quyết giao đất dịch vụ cho người dân
(PLVN) - Bí thư Lê Cường liên tục thăng tiến và giữ vai trò lãnh đạo chủ chốt của quận Hà Đông trong nhiều năm qua, vừa bị kỷ luật do thời gian làm phó Chủ tịch UBND quận này, để xảy ra một số sai phạm về trật tự xây dựng. Không những thế, với tư cách là người đứng đầu Cấp ủy, UBND quận qua các giai đoạn ông này chưa giải quyết ổn thỏa vấn đề giao đất dịch vụ cho người dân, dẫn đến khiếu nại vượt cấp, kéo dài.

Phát Đạt đứng thứ 6 trong Bảng xếp hạng “50 Công ty Kinh doanh Hiệu quả nhất Việt Nam 2019”

Phát Đạt đứng thứ 6 trong Bảng xếp hạng “50 Công ty Kinh doanh Hiệu quả nhất Việt Nam 2019”
(PLVN) - Ngày 10/7/2020 tại GEM Center (TP HCM), Công ty Cổ phần Bất động sản Phát Đạt (Hose: PDR) được vinh danh xếp thứ 6 trong Bảng xếp hạng “50 Công ty Kinh doanh Hiệu quả nhất Việt Nam 2019”, do Tạp chí Nhịp cầu đầu tư và Công ty Chứng khoán Thiên Việt thực hiện thường niên. Đây là lần thứ 3 liên tiếp PDR nhận giải thưởng này. 

Thủ tướng: Bảo đảm bộ đội ta sẵn sàng tác chiến trong mọi tình huống

Thủ tướng: Bảo đảm bộ đội ta sẵn sàng tác chiến trong mọi tình huống
Giao nhiệm vụ cho ngành Hậu cần quân đội, Thủ tướng nêu rõ, xây dựng các giải pháp bảo vệ hậu cần và cách thức tổ chức hậu cần liên tục, kịp thời để đảm bảo bộ đội ta sẵn sàng tác chiến trong điều kiện chiến tranh đối phương sử dụng vũ khí công nghệ cao, không để bị động, bất ngờ.
Thủ tướng yêu cầu đưa ngay lao động tại Guinea Xích Đạo về nước

Thủ tướng yêu cầu đưa ngay lao động tại Guinea Xích Đạo về nước

(PLVN) - Tại cuộc họp Thường trực Chính phủ chiều 10/7, Thủ tướng đã chỉ đạo Bộ Ngoại giao, đại sứ quán, cơ quan đại diện của Việt Nam ở nước ngoài làm việc với Chính phủ nước sở tại thực hiện chuyến bay cứu hộ công dân ở Guinea Xích Đạo ngay tức thời trên tinh thần làm hết sức mình để bảo hộ công dân.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬