Đào tạo nhân lực tương lai: “Bình mới, mà rượu vẫn… cũ”?

(PLVN) - Nền kinh tế đã và đang có nhiều thay đổi sâu sắc, dẫn đến yêu cầu nhân lực, quy mô và phương thức đào tạo cần phải thay đổi theo, thậm chí đào tạo còn phải thay đổi mang tính đi trước, đón đầu. Tuy nhiên, cái nhìn về thầy - thợ vẫn vậy, tâm lý học vẫn là để có bằng cấp... 
Đào tạo nhân lực tương lai: “Bình mới, mà rượu vẫn… cũ”? Đại học sẽ có chuẩn đầu ra? Ảnh minh họa

Nở rộ ngành học mới

Theo Trung tâm Dự báo nhu cầu nhân lực và thông tin thị trường lao động TP HCM, năm 2020 có 8 nhóm ngành nghề dự kiến sẽ hút nhân lực, đó là: công nghệ thông tin - điện tử; cơ khí - tự động hóa; dịch vụ du lịch - khách sạn nhà hàng; tài chính - tín dụng - ngân hàng - bảo hiểm; dệt - may - giày da. Đón đầu về nhu cầu nguồn nhân lực chất lượng cao, mùa tuyển sinh năm nay, các trường ĐH cũng đua nhau mở thêm nhiều ngành nghề mới.

Những ngành học phục vụ cho cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư được nhiều trường đưa vào đào tạo trong kỳ tuyển sinh năm nay. Mùa tuyển sinh năm 2020, Trường ĐH Ngân hàng TP HCM dự kiến tuyển sinh cho 4 ngành học mới với tổng chỉ tiêu 400 sinh viên, gồm: Khoa học dữ liệu trong kinh doanh, Logistics và quản lý chuỗi cung ứng, Quản trị dịch vụ du lịch - lữ hành, Quản trị khách sạn.

Còn Trường ĐH Kinh tế - Tài chính TP HCM cũng sẽ tuyển sinh đào tạo thêm hai ngành mới là Ngôn ngữ Trung Quốc và Kinh doanh thương mại. Theo đó, dự kiến chỉ tiêu tuyển sinh tất cả các ngành của trường sẽ là 2.565 sinh viên.

PGS.TS Hồ Thanh Phong, Hiệu trưởng Trường ĐH Quốc tế Hồng Bàng (HIU) cho biết, với tổng chỉ tiêu tuyển sinh năm học 2020 - 2021 là 4.000 sinh viên, HIU sẽ có thêm một số ngành học mới, trong đó đặc biệt chú trọng những ngành mà xã hội đang có nhu cầu cao như: Hộ sinh, Y đa khoa, Cử nhân sức khỏe răng miệng, Digital Marketing, Quản lý tài nguyên và Môi trường, Kỹ thuật y sinh, Quản lý công nghiệp, Trí tuệ nhân tạo (AI), Công nghệ sinh học, Kỹ thuật cơ điện tử, Kỹ thuật hạ tầng đô thị, nâng tổng số ngành học mà HIU đang đào tạo lên 48 ngành.

Ngoài việc mở thêm ngành học mới, dạy chương trình tiếng Việt, HIU dự kiến mở thêm 9 ngành đào tạo chương trình Quốc tế (học 100% tiếng Anh) gồm các ngành: Y khoa, Dược học, Điều dưỡng, Kiến trúc, Luật kinh tế, Tài chính – Ngân hàng, Quản lý công nghiệp, Quản trị dịch vụ du lịch & lữ hành, Quan hệ Quốc tế, nâng tổng số ngành mà trường đào tạo hoàn toàn bằng tiếng Anh lên 16 ngành.

Các trường trong khối ĐH Quốc gia TP HCM cũng mở thêm nhiều ngành nghề và chương trình đào đạo mới, như Trường ĐH Kinh tế - Luật dự kiến mở thêm 3 chương trình đào tạo mới: Khoa học dữ liệu trong kinh tế và kinh doanh, Kinh doanh số và trí tuệ nhân tạo, Kinh tế quốc tế (Kinh tế đối ngoại) chất lượng cao bằng tiếng Anh; đồng thời triển khai 3 chương trình song ngành liên trường trong ĐH Quốc gia TP HCM đó là Kinh tế quốc tế (Kinh tế đối ngoại), Quản trị kinh doanh, Luật Kinh tế.

Trường ĐH Bách khoa TP Hồ Chí Minh thì dự kiến mở thêm 5 chương trình mới ở hệ chất lượng cao: Kỹ thuật hàng không, kỹ thuật y sinh, logistics và quản lý chuỗi cung ứng, kỹ thuật cơ điện tử (chuyên ngành kỹ thuật robot) và khoa học máy tính (tiếng Nhật).

ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn dự kiến tuyển hơn 3.300 chỉ tiêu, trong đó có chương trình chất lượng cao ở các ngành: Báo chí, Ngôn ngữ Anh, Nhật Bản học, Quan hệ quốc tế, Quản trị dịch vụ du lịch và lữ hành. Còn Trường ĐH Khoa học Tự nhiên sẽ tuyển 3.500 chỉ tiêu, với 6 ngành mới gồm: Khoa học dữ liệu, Công nghệ vật liệu, Vật lý y khoa, Kỹ thuật địa chất, Toán ứng dụng, Toán tin.

Các trường thành viên Đại học Quốc gia TP HCM cũng sử dụng 5-6 phương thức tuyển sinh, tăng chỉ tiêu phương án xét điểm thi đánh giá năng lực. Theo đó, Trường ĐH Quốc tế dự kiến có hơn 1.600 chỉ tiêu với có 6 phương thức xét tuyển.

Trong đó, 40-60% tổng chỉ tiêu cho phương thức xét tuyển dựa trên kết quả kỳ thi THPT quốc gia; 3-5% xét tuyển học sinh giỏi các trường THPT theo quy định của ĐH Quốc gia TP HCM; 1% xét tuyển thẳng, ưu tiên xét tuyển theo quy chế tuyển sinh của Bộ Giáo dục và Đào tạo. 

Năm nay, Trường ĐH Quốc tế vẫn duy trì điểm kiểm tra năng lực do chính trường tổ chức với 20-40% chỉ tiêu cho phương thức này. Ngoài ra, trường dành 20-40% xét tuyển dựa trên kết quả kỳ thi đánh giá năng lực của ĐH Quốc gia TP HCM và 1% chỉ tiêu xét tuyển dựa trên học bạ với học sinh có quốc tịch nước ngoài hoặc học sinh Việt Nam học chương trình THPT nước ngoài.

Cần “đủ chất” trước khi “ngon”

Về câu chuyện “ thừa thầy- thiếu thợ”, TS. Lê Trường Tùng, Chủ tịch HĐQT Đại học FPT chia sẻ: “Tôi thấy rằng, hiện nay chúng ta lạm dụng từ “nhân lực Chất lượng cao- CLC”, trong khi thực chất xã hội ta hiện nay mới chỉ cần nhân lực có chất lượng. Nói như vậy để nó đặt tương phản với đào tạo mà khi chưa đạt được ngưỡng chất lượng hiện nay của rất nhiều cơ sở đào tạo ở trong nước. 

Nhiều doanh nghiệp khi sử dụng “sản phẩm” của các trường ĐH, họ cho rằng, những kỹ năng thực hành, kỹ năng mềm, kỹ năng ngoại ngữ mà các trường đào tạo cho sinh viên chưa đáp ứng được yêu cầu thực tế. Với sự phát triển rất nhanh chóng hiện nay do thâm nhập của công nghệ số, sự dịch chuyển nền kinh tế sang công nghiệp 4.0 thì nhân lực cũng cần có những kỹ năng để phù hợp với sự thay đổi đó, thậm chí “đầu ra” của các trường ĐH phải đi tiên phong trong cuộc chuyển đổi số đó”. 

Theo ông Lê Trường Tùng, Việt Nam đã trải qua thời kỳ ăn uống không đủ chất thì sẽ thấu hiểu hiện nay cũng có nhiều cơ sở đào tạo không đủ “chất”, nghĩa là có nhiều nội dung, kỹ năng lẽ ra sinh viên (SV) khi tốt nghiệp phải nắm được thì lại không được dạy trong trường.

Cụ thể, với xu thế hội nhập toàn cầu thì kỹ năng ngoại ngữ là cực kỳ quan trọng, bởi nó không chỉ để giao tiếp mà quan trọng hơn còn là công cụ quan trọng giúp SV có thể nắm được những kiến thức mới, thành tựu mới để có thể hội nhập quốc tế. 

Các kỹ năng khác tương tự như: Tư duy phản biện, kỹ năng mềm, những vấn đề liên quan đến chuyển đổi số để đáp ứng yêu cầu của Công nghiệp 4.0… Tất cả những “chất” đó các trường rất thiếu, mà đáng lo ngại là lại thiếu trong thời gian dài. Nhưng các trường ĐH không thấy mình có lỗi, phải có trách nhiệm làm thế nào cung cấp được nền học vấn đủ “chất”,  chứ chưa nói đến “ngon”, tức là nhân lực chất lượng cao.

Làm thế nào để tăng được chi phí lên thì có nhiều cách. Trước tiên phải giải bài toán từ phía người học như thế nào, từ phía Nhà nước đầu tư như thế nào, tín dụng cho SV thực hiện ra sao? Mỗi nước họ đều tìm được lời giải một cách phù hợp với hoàn cảnh của mình và Việt Nam đã giải quyết bằng con đường giao quyền tự chủ cho các trường.

Tuy nhiên, việc tự chủ về tài chính khiến các trường rất khó khăn khi nguồn thu chủ yếu chỉ dựa vào học phí, mà học phí rất khó tăng cao khi thu nhập của người dân còn thấp. Ở Úc, trường ĐH được tự chủ về học thuật, tự chủ về nhân sự, nhưng riêng tài chính vẫn được Nhà nước đầu tư 50%, còn lại học phí của SV là 50%, đủ nguồn lực để các trường đảm bảo đủ “chất”. 

Về mở ngành đào tạo và liên kết đào tạo với nước ngoài, các trường ĐH đủ điều kiện thực hiện quyền tự chủ thì được tự chủ mở ngành, liên kết đào tạo trình độ ĐH; khi đạt chuẩn kiểm định chất lượng chương trình đào tạo trình độ ĐH thì được tự chủ mở ngành đào tạo trình độ thạc sĩ ngành phù hợp; khi đạt chuẩn kiểm định chất lượng chương trình đào tạo trình độ ĐH, thạc sĩ thì được tự chủ mở ngành đào tạo trình độ tiến sĩ ngành phù hợp, trừ các ngành thuộc lĩnh vực sức khỏe, đào tạo giáo viên, quốc phòng, an ninh.

Các cơ sở GDĐH được tự chủ ra quyết định mở ngành, liên kết đào tạo với nước ngoài cho trường ĐH thành viên và đơn vị đào tạo thuộc ĐH khi đáp ứng điều kiện quy định. Các trường ĐH thành viên của ĐH được tự chủ ra quyết định mở ngành, liên kết đào tạo với nước ngoài khi đáp ứng điều kiện theo quy định và phù hợp với quy chế tổ chức và hoạt động của ĐH. 

Thời gian tới, Bộ GD-ĐT sẽ ban hành quy định về chuẩn đầu ra và ban hành chuẩn chương trình đào tạo cho các lĩnh vực. Dự kiến năm 2021 sẽ áp dụng cho các lĩnh vực: Sức khỏe, kỹ thuật, kế toán-tài chính, du lịch, khoa học giáo dục và đào tạo giáo viên.

Và năm 2023 sẽ hoàn thành xây dựng và ban hành chuẩn chương trình đào tạo đối với các ngành thuộc các lĩnh vực khác. Khi tăng cường tính tự chủ, các trường tự chủ mở ngành nên hệ thống ngành học sẽ rất nhiều, chưa kể cùng một ngành nhưng mỗi trường đào tạo mỗi khác.

Do đó, chuẩn đầu ra này sẽ là cơ sở để đánh giá chất lượng đào tạo của từng đơn vị. Năng lực tự chủ thấp mà thực hiện quyền cao hơn sẽ bị siết lại.

Nguyễn Mỹ
Cùng chuyên mục
Chuyện muôn năm cũ - “nhìn thấy ghét”…

Chuyện muôn năm cũ - “nhìn thấy ghét”…

(PLVN) - Cộng đồng mạng những ngày tháng 11 này lại “dậy sóng” khi chứng kiến đoạn clip ghi lại cảnh nữ sinh đánh nhau chí tử. Cha mẹ của nạn nhân là những người đau đớn nhất khi chứng kiến cảnh con gái mình bị đánh “hội đồng” bởi nhiều nữ sinh khác. Và đau đớn hơn, cũng trong những ngày qua, một nam sinh tại Bình Phước bị đánh hội đồng tới tử vong…

Đọc thêm

Giải mã Tây Du Ký - (Kỳ 2): Vũ khí của Trư Bát Giới mới đích thực là “kỳ trân dị bảo”

Giải mã Tây Du Ký - (Kỳ 2): Vũ khí của Trư Bát Giới mới đích thực là “kỳ trân dị bảo”
(PLVN) - Trong ấn tượng của nhiều độc giả từng đọc Tây Du Ký, cây gậy Như Ý Kim Cang Bổng của Tề Thiên Đại Thánh thường được xem là thần binh lợi hại và nổi tiếng hơn cả. Thế nhưng theo nhận định của nhiều người, món thần binh này của Tôn Ngộ Không thực chất còn kém xa một pháp bảo khác, đó chính là cây bồ cào (có tài liệu gọi là đinh ba) 9 răng của nhân vật Trư Bát Giới.

Vừa bị giật túi sách, vừa bị tống tiền vì clip trong điện thoại

Vừa bị giật túi sách, vừa bị tống tiền vì clip trong điện thoại
(PLVN) - Sau khi giật được túi xách của nạn nhân, Long phát hiện trong điện thoại có nhiều ảnh, clip nên quay sang “tống tiền”chị M. Thỏa thuận bất thành, tên cướp xóa dữ liệu, đưa điện thoại cho vợ dùng. Hậu hành vi này, anh ta phải trả giá đắt về tội “Cướp giật tài sản” và tội “Cưỡng đoạt tài sản”.

Xẩm - “món ăn tinh thần” chạm tới trái tim giới trẻ

Xẩm - “món ăn tinh thần” chạm tới trái tim giới trẻ
(PLVN) - “Chúng ta nhận thấy ở MV “Xẩm Hà Nội”, cách hát Xẩm không phải hát xẩm truyền thống mà kết hợp thêm Hiphop EDM và Rap tạo nên một hiệu ứng mới. Chúng ta thường hỏi làm sao để giữ gìn âm nhạc dân gian, phù hợp với âm nhạc hiện đại nhưng vẫn giữ được hồn cốt dân tộc, thì với “MV Xẩm Hà Nội” chúng ta thấy không chỉ là cuộc chơi mà còn là sứ mệnh của các nghệ sĩ trẻ, giữ gìn và bảo tồn âm nhạc dân gian. Hai mảng màu dân gian và hiện đại tuy đan xen nhưng vẫn có không gian riêng. Thực sự hấp dẫn!”- Nhà báo Ngô Bá Lục hào hứng.

Mỗi người cần sử dụng kháng sinh có trách nhiệm

Mỗi người cần  sử dụng kháng sinh có trách nhiệm
(PLVN) - Đó là thông tin được đưa ra cảnh báo  tại lễ mít-tinh hưởng ứng Tuần lễ nâng cao nhận thức về phòng chống kháng thuốc diễn ra tại Đại học Y Hà Nội vào chiều 25/11 vừa qua. Đây là hồi chuông cảnh báo về thói quen dùng thuốc, kháng sinh của người dân ở nước ta. 

Chuyện về những “phù thủy mũ trắng”

Chuyện về những “phù thủy mũ trắng”
(PLVN) - Theo báo cáo toàn cầu về du lịch ẩm thực thì có 87% số tổ chức được điều tra xác định du lịch ẩm thực là yếu tố chiến lược đối với điểm đến; 82% cho rằng du lịch ẩm thực là động lực quan trọng cho phát triển du lịch. Việt Nam ngoài danh lam thắng cảnh còn được du khách nước ngoài đánh giá cao về ẩm thực. 
“Chu du” thưởng thức món ngon ba miền

“Chu du” thưởng thức món ngon ba miền

(PLVN) - Nếu như những món ăn ở miền Bắc nhạt thanh, miền Trung đậm đà, thì ẩm thực miền Nam lại đem đến một sự kết hợp hài hòa từ đủ hương vị ngọt, béo, tươi, mát. Ngoài danh lam thắng cảnh, nhiều du khách trong nước và quốc tế đã tới “chu du” mảnh đất chữ S để thưởng thức các món ăn ngon 3 miền.

Bao giờ có thương hiệu “đầu bếp Việt”?

Bao giờ có thương hiệu “đầu bếp Việt”?
(PLVN) - Hội thảo xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật nghề chế biến món ăn đã diễn ra trong khuôn khổ các sự kiện của Hội chợ Du lịch Quốc tế Việt Nam 2020. Hội thảo có sự tham gia của lãnh đạo Vụ Xã hội - Ban Kinh tế Trung ương, Viện Nghiên cứu Phát triển Du lịch Việt Nam, Hiệp hội Du lịch Việt Nam, Hội Đầu bếp Việt Nam.

[Truyện ngắn] Ma nơ canh

[Truyện ngắn] Ma nơ canh
Tôi là một con ma-nơ-canh, cứ mỗi đợt hàng nội hàng ngoại ùa về, là tôi lại được khoác lên mình bộ mới. Dù là cổ điển, hậu cổ điển hay hiện đại, thì tôi luôn tự hào được bà chủ ưu ái, và tự phát huy hết tác dụng. 

Thợ xăm ở Auschwitz

Thợ xăm ở Auschwitz
(PLVN) - Những người yêu nhau và bạn bè chí cốt gọi nhau bằng tên riêng. Đức quốc xã gọi họ bằng con số. Tên riêng gắn liền với sự sống, là cửa dẫn vào sự sống. Con số gắn liền với cái chết, cửa dẫn vào sự chết…

Không chỉ là “bản đồ ẩm thực hình chữ S”

Không chỉ là “bản đồ ẩm thực hình chữ S”
(PLVN) - Việt Nam có một truyền thống ẩm thực lâu đời và phong phú. Nhiều đặc sản tùy theo vùng miền, miền nào cũng có. Bắc bộ thì “Dưa La, cà Láng, nem Báng, tương Bần/ Nước mắm Vạn Vân, cá rô đầm Sét” . Trung bộ thì “Yến sào Vĩnh Sơn/ Nam sâm Bố Trạch/ Cua gạch Quảng Khê/ Sò nghêu Quan Hà/ Rượu dâu Thuần Lý”. Nam bộ thì “Bánh tráng Mỹ Lồng/ Bánh phồng Sơn Đốc”, “Muốn ăn bông súng mắm kho/ Thì vô Đồng Tháp ăn cho đã thèm!”…
Món ăn mang hơi ấm bàn tay má

Món ăn mang hơi ấm bàn tay má

(PLVN) - Má tôi đã già. Tuổi ngoài 90 sự minh mẫn, tinh tường đang dần rời bỏ má ra đi, để người già hóa con trẻ. Mỗi lần về thăm má, nhìn má vui mừng đến cuống quýt trước những món quà, trái tim tôi như thắt lại trước những kỷ niệm xưa, khi còn thơ bé ngóng má đi chợ về mỗi sáng ngày. 

Tử vong mùng 2 Tết vì bạn rủ đi “rửa hận” cho bác họ

Tử vong mùng 2 Tết vì bạn rủ đi “rửa hận” cho bác họ
(PLVN) - Trong bữa cơm chiều mùng 2 Tết Nguyên Đán, Long được biết bác họ thường xuyên bị người đàn ông cùng địa phương chửi bới, đe dọa. Bực tức, Long đã “ra mặt” cho bác. Sau đó, thanh niên này còn rủ bạn đi “rửa hận” giúp bác. Hậu hành vi này, Long khiến người bạn trên tử vong, bản thân Long suýt mất mạng.

Đối mặt vũ phu giữa thời Covid - lối thoát ở nơi nào?

Đối mặt vũ phu giữa thời Covid - lối thoát ở nơi nào?
(PLVN) - Thế giới đang đối mặt với làn sóng thứ ba của đại dịch Covid, con số người mắc bệnh và số người tử vong vẫn không ngừng tăng lên chóng mặt. Nhiều quốc gia đã ban bố hoặc kéo dài tình trạng khẩn cấp, giãn cách xã hội, yêu cầu người dân ở nhà. Trường học đóng cửa, công sở, doanh nghiệp phải dừng hoạt động một phần hoặc toàn bộ… 

Chủ doanh nghiệp thuê giang hồ “truy sát” cán bộ lĩnh án

Chủ doanh nghiệp thuê giang hồ “truy sát” cán bộ lĩnh án
(PLVN) - TAND thị xã La Gi (Bình Thuận) đã đưa bị cáo Nguyễn Đức Thọ (SN 1988, chủ doanh nghiệp san lấp mặt bằng ở Tân Bình, Lagi) và Hồ Văn Cư (SN 1992, ở phường 5, quận 5, TP.HCM) ra xét xử về tội “Cố ý gây thương tích”. Bị hại trong vụ án là ông Phạm Văn Mười (đại biểu HĐND, Thị ủy viên Thị ủy La Gi, Chủ tịch Hội Nông dân thị xã).

Những người trẻ đưa tinh hoa ẩm thực Việt ra thế giới

Những người trẻ đưa tinh hoa ẩm thực Việt ra thế giới
(PLVN) - Những năm gần đây, món Việt bừng nở trên các diễn đàn yêu ăn uống thế giới. Cộng đồng quốc tế biết nhiều đến ẩm thực Việt, bên cạnh những món ăn ngon đến nức lòng, còn có một thế hệ đầu bếp trẻ tài hoa, giàu sáng tạo và tâm huyết, đang miệt mài đem tinh hoa ẩm thực Việt đi khắp năm châu…
“Ăn Bắc, mặc Nam” và  những món ăn chơi Hà Thành

“Ăn Bắc, mặc Nam” và những món ăn chơi Hà Thành

(PLVN) - Từ xa xưa các cụ ta đã có câu “Ăn Bắc, mặc Nam”, mà hội tụ phong vị xứ Bắc đặc trưng là Hà Nội hơn ngàn năm tuổi. Khi mà kinh thành Thăng Long xưa vốn là đất Kẻ Chợ, một ngôi làng lớn, khi người dân từ nhiều miền quê về giao thương, sinh sống đã mang theo những món ăn dân giã, nhưng qua bàn tay khéo người Hà Nội, lại hương vị thanh tao, riêng có...

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬