Chuyện lạ có thật: NXB Giáo dục Việt Nam 'hô biến' hai bộ sách?

Chuyện lạ có thật: NXB Giáo dục Việt Nam 'hô biến' hai bộ sách?
(PLVN) -  Các cơ sở giáo dục và địa phương dùng sách của NXB Giáo dục Việt Nam đang băn khoăn, tự hỏi là tại sao hai bộ sách kia cũng của NXB Giáo dục Việt Nam lại tự nhiên biến mất mà không hề được báo trước?...

Như chúng ta đã biết, từ năm học 2020-2021, học sinh lớp 1 trong cả nước học 5 bộ sách giáo khoa  (SGK). Đó là bộ sách Cánh Diều của Nhà xuất bản (NXB) Đại học Sư phạm, 4 bộ sách của NXB Giáo dục Việt Nam: Kết nối tri thức với cuộc sống, Cùng học để phát triển năng lực, Chân trời sáng tạo, Vì sự bình đẳng và dân chủ trong giáo dục. 

Tuy nhiên, theo Quyết định phê duyệt Danh mục SGK lớp 2, lớp 6 sử dụng trong cơ sở giáo dục phổ thông được Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ ký ngày 09/02/2021 thì chỉ còn ba bộ sách: Cánh Diều, Kết nối tri thức với cuộc sống và Chân trời sáng tạo được phê duyệt sử dụng trong năm học tới (2021-2022). 

NXB Giáo dục Việt Nam: Cho “bốc hơi” hai bộ sách mà không hề báo trước 

Nếu nhìn vào quyết định phê duyệt trên của Bộ trưởng thì lớp 2, lớp 6 không còn hai bộ sách: “Cùng học để phát triển năng lực” và “Vì sự bình đẳng và dân chủ trong giáo dục”. Các cơ sở giáo dục và địa phương dùng sách của NXB Giáo dục Việt Nam đang băn khoăn, tự hỏi là tại sao hai bộ sách kia cũng của NXB Giáo dục Việt Nam lại tự nhiên biến mất mà không hề được báo trước? Có phải là do chất lượng và những vấn đề bất cập về ngữ liệu, tiêu chí... hay lý do gì khác mà hai bộ sách bỗng “bốc hơi” khiến cho thầy trò cơ sở giáo dục đã chót lựa chọn lúng túng và không biết phải thích nghi và tiếp nhận bộ sách mới như thế nào.

Năm học 2020-2021, ở một số tỉnh đa số các giáo viên và quản lý cấp trường đều lựa chọn Cánh Diều. Tuy nhiên, về sau các trường lại được nhắc nhở “chọn lại” sách của NXB Giáo dục Việt Nam. Không ít cơ sở giáo dục được đề nghị chọn bộ “Cùng học để phát triển năng lực” hoặc bộ “Vì sự bình đẳng và dân chủ trong giáo dục”.

Mỗi bộ sách đều có triết lý giáo dục riêng. Sau khi được hỏi, các thầy cô có biết quyết định ngày 09/02/2021 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo không. Các cô bất ngờ sửng sốt là không hề biết sự thay đổi này. Một Hiệu trưởng trường TH & THCS ở Bắc Kạn cho biết trường cô được đề nghị chọn sách của NXB Giáo dục Việt Nam, trong đó có bộ “Cùng học để phát triển”. Dù bộ sách có nhiều bất cập như báo chí đã nêu, nhưng giờ đây, thầy trò trong trường cũng đã làm quen với bộ sách, việc dạy và học đã đi vào guồng. Nếu thay đổi bất ngờ như vậy thì không biết năm tới sẽ phải chọn bộ sách nào và học sinh lên lớp 2 chuyển sang học bộ sách khác có khó khăn gì không? 

 

Sáp nhập hay loại bỏ?

Dư luận quan tâm, có phải NXB Giáo dục Việt Nam đã chọn phương án chọn tinh túy từ bốn bộ sách để tập hợp thành hai bộ sách tốt nhất cho học sinh học hay không? Tuy nhiên, thực tế không phải như vậy. 

NXB Giáo dục Việt Nam nói rằng đó là sáp nhập. Thực chất không có chuyện sáp nhập vì làm sao có thể ghép  4 bộ sách thành 2 bộ trước khi họp Hội đồng thẩm định quốc gia có ít ngày. Gộp ghép sách làm sao trong thời hạn đó? Thực chất chỉ là loại bỏ 2 bộ sách. Vấn đề  “cá lớn nuốt cá bé” để lấy thị phần hay vì lý do khác thì chỉ NXB Giáo dục Việt Nam mới biết. 

Bộ “Vì sự bình đẳng và dân chủ trong trường học” biến mất, bộ “Cùng học để phát triển năng lực” cũng không ghép được với bộ nào và các tác giả cũng không chịu ghép. Trong quyết định phê duyệt của Bộ trưởng, sách của NXB Giáo dục Việt Nam cũng chỉ có tên 2 bộ: “Kết nối tri thức với cuộc sống” và “Chân trời sáng tạo”. Cách đây mấy tháng, Hội đồng thẩm định quốc gia cũng chỉ thẩm định 2 bộ SGK lớp 2 của NXB Giáo dục Việt Nam và bộ Cánh Diều.  NXB Giáo dục Việt Nam đưa sách lên mạng, cũng chỉ có 2 bộ.

Diễn biến này âm thầm có từ trước, nhưng gây bất ngờ cho giáo viên, học sinh vì họ mải mê dạy và học, không hề biết là năm sau lại dạy bộ sách khác mà không biết mình có được tự lựa chọn hay không. 

 
 

Hai bộ sách “chết yểu” - Vì sao nên nỗi?

Theo quyết định phê duyệt Danh mục SGK lớp 2 sử dụng trong cơ sở giáo dục phổ thông, được Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ ký ngày 09/02/2021 thì chỉ có ba bộ sách: “Cánh Diều”, “Kết nối tri thức với cuộc sống” và “Chân trời sáng tạo” được phê duyệt sử dụng trong năm học tới (2021-2022). 

Dù lý do thế nào đi chăng nữa thì việc loại bỏ 2 bộ sách  “Cùng học để phát triển năng lực” và “Vì sự bình đẳng...” khi vừa bắt đầu cho học sinh học cũng khiến thầy trò gặp nhiều khó khăn khi phải tiếp nhận bộ sách nối tiếp trong năm học tới với cảm nhận “lạc dòng”. 

Giáo viên dạy hai bộ “Cùng học để phát triển” và “Vì sự bình đẳng...” năm tới sẽ có cảm giác thế nào khi bộ sách năm ngoái họ lựa chọn đã chết yểu? Các giáo viên dạy hai bộ còn lại có dám tin bộ sách họ chọn năm tới sẽ không bị NXB Giáo dục Việt Nam “sáp nhập” hay loại bỏ  một lần nữa để chỉ còn 1 bộ không? 

Điều đáng nói là một NXB có truyền thống làm sách sao có thể làm ăn thiếu kế hoạch, gây lãng phí như vậy? Hay đây là việc loại trừ - Công ty lớn thôn tính Công ty nhỏ chỉ sau 1 năm, nhanh như thế? Điều này càng thể hiện rõ ở chỗ quyết định vội vàng và thiếu thận trọng khi lựa chọn theo kiểu “khắc nhập”  “khắc xuất” một cách khó lường khiến các tác giả của các bộ sách thất vọng, “choáng” và hoang mang. 

Vì vậy, dư luận cũng dễ hiểu, thời gian vừa qua, tại sao sách “Cánh Diều” là tâm điểm chỉ trích bởi những lý do lãng xẹt, vì mấy ngữ liệu được cho là chưa phù hợp. Trong khi các bộ sách của NXB Giáo dục Việt Nam đầy “núi sạn” đã bị báo chí và giáo viên, phụ huynh lên tiếng, cũng bị ỉm đi, không chịu sửa lỗi, kể cả trong lần tái bản, như trong Công văn đề nghị xin được chỉnh sửa lỗi khi tái bản gửi Bộ trưởng. 

 

Kết 

Phải chăng, chuyện bộ sách xã hội hóa (XHH) bị tấn công, bôi nhọ, xuyên tạc trong tình hình báo chí và các trang mạng “Giáo viên dạy sách Kết nối” than vãn sách “Kết nối” càng dạy càng khó thì chắc cũng nằm trong “kế hoạch” ấy? Dư luận lo rằng, nếu điều đó là sự thật thì việc loại trừ bộ sách XHH duy nhất và các bộ sách của các Công ty con của chính NXB Giáo dục Việt Nam nhằm chiếm thị phần lớn sẽ dẫn đến việc trở lại chế độ “độc quyền”  xuất bản – và chủ trương  xã hội hóa của Nhà nước sẽ không còn nữa. Bộ Giáo dục và Đào tạo có trách nhiệm như thế nào trong tất cả những việc này?

Đọc thêm

Nuôi dưỡng tình yêu sách thời mạng xã hội

Người trẻ vẫn chọn đọc sách, yêu sách giữa thời buổi mạng xã hội lên ngôi. (Nguồn: Tạp chí công dân & khuyến học)
(PLVN) - Giờ đây, mạng xã hội lên ngôi với biết bao điều hay ho, hấp dẫn. Thế nhưng, tình yêu sách vẫn luôn là dòng chảy âm thầm mà bền bỉ, được nuôi dưỡng qua nhiều thế hệ. Để rồi, thế giới số bao la không thể làm lu mờ sức hút của sách, mà còn là công cụ để vun đắp thêm lòng say mê với sách, với việc đọc.

Nhiều điểm mới trong chương trình 'Tiếp sức mùa thi' năm 2024

Buổi gặp mặt báo chí, triển khai Chương trình “Tiếp sức mùa thi” 2024 được tổ chức sáng (16/4), tại Hà Nội.
(PLVN) - Chương trình “Tiếp sức mùa thi” năm nay triển khai nhiều nội dung và hình thức mới: mở sớm tổng đài tư vấn tâm lý, tổ chức hành trình tiếp sức tinh thần tại các điểm trường trên cả nước, tập trung hướng đến hỗ trợ các thí sinh thi vào lớp 10, thí sinh tham gia các kỳ thi đánh giá năng lực và học sinh có nguyện vọng du học ở nước ngoài...

Lịch nghỉ lễ 30/4 - 1/5 của học sinh, sinh viên

Ảnh minh họa
(PLVN) - Đa số sinh viên cả nước đều được nghỉ lễ 30/4 - 1/5 trong 5 ngày, một số trường đại học cho sinh viên nghỉ dài hơn, có nơi kéo dài 8 ngày. Lịch nghỉ và học bù của học sinh sẽ được điều chỉnh phù hợp.

Hoàn thiện chính sách phát triển giáo dục vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi

Trường phổ thông dân tộc nội trú được Nhà nước thành lập cho học sinh là người dân tộc thiểu số, học sinh thuộc gia đình định cư lâu dài tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn. (Nguồn ảnh: baochinhphu.vn)
(PLVN) - Trong những năm qua, nhờ sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước, sự nghiệp giáo dục và đào tạo vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi có những chuyển biến đáng kể. Để phát huy những kết quả đã đạt được, cần tiếp tục thực hiện hiệu quả các chính sách đã ban hành, đồng thời nghiên cứu, đề xuất sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện chính sách hỗ trợ phát triển giáo dục đối với khu vực này.

Cần chuẩn bị gì cho thi tốt nghiệp THPT từ năm 2025?

Học sinh cần xác định lộ trình học tập phù hợp với năng lực và kì thi mình tham gia. (Ảnh minh họa - Nguồn: ĐN)
(PLVN) - Kì thi tuyển sinh đại học những năm gần đây đã có nhiều thay đổi cùng với các kì thi riêng của các trường đại học lớn… Đồng thời, kì thi tốt nghiệp THPT cũng đổi mới phù hợp với Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Vậy học sinh và phụ huynh cần chuẩn bị gì cho những kì thi từ năm 2025 theo chương trình mới?