Chuyên gia tâm lý giải mã hiện tượng chạy điểm thi

(PLVN) - Vụ hàng trăm thí sinh ở Sơn La gian lận điểm thi đã trở thành một “cơn địa chấn” của ngành Giáo dục. Bên cạnh tranh cãi về việc có nên công bố danh sách thí sinh gian lận, một vấn đề khác rất cần được đặt ra, đó là vì sao người ta lại bất chấp tất cả để chạy điểm, mua điểm? Vì sao việc chạy điểm mua điểm ngày càng tràn lan và quy mô lớn?
Chuyên gia tâm lý giải mã hiện tượng chạy điểm thi Đọc lệnh bắt một đối tượng tham gia đường dây gian lận điểm thi

Chạy điểm, chạy trường từ mẫu giáo đến đại học

Vụ gian lận điểm thi quy mô lớn ở hàng loạt tỉnh miền núi phía Bắc đã gây rúng động dư luận vì mức độ nghiêm trọng và sự ngang nhiên, lộng hành của những người trong cuộc. Đặc biệt, tại Sơn La, số điểm nâng cao chót vót khiến không ít thí sinh được nâng điểm trở thành thủ khoa, á khoa của các trường đại học. 

Hiện hầu hết những người liên quan đến vụ việc đã và đang bị tiến hành xử lý theo pháp luật. Việc nêu danh tính các thí sinh gian lận điểm vẫn đang là điều dư luận tranh cãi. Giữa luồng dư luận ấy, người ta dường như quên mất một vấn đề nhức nhối cần đặt ra hơn bao giờ hết: Vì sao hiện tượng chạy trường, chạy điểm ngày một tràn lan, ngày càng tinh vi, táo tợn hơn? 

Chạy điểm không chỉ diễn ra ở Sơn La. Trước đó, các vụ chạy điểm ở Hòa Bình, Hà Giang, ở Bạc Liêu, Bình Dương, Bình Thuận hay TP HCM, Hà Nội… đã bị phanh phui. Chạy điểm, chạy trường dường như là một “góc khuất” đầy đen tối của ngành giáo dục, mà nếu “lơ” đi thì thôi, nhưng chạm vào, phanh phui ra, thì đâu cũng có. 

Ngay từ ở cấp độ mẫu giáo, các bậc phụ huynh đã “chạy” để con vào trường công vì dân lập tốn nhiều chi phí. Ở trường công thì “chạy” để vào trường công tốt hơn, gần nhà hơn. Lên cấp 1, cấp 2, cấp 3 thì chạy điểm để đậu tốt nghiệp, rồi dùng điểm số để chạy vào trường điểm, trường nổi tiếng... Cứ như thế mà lên đến đại học. Chạy đại học, là bởi trường tốt sẽ giúp con có tương lai hơn, thậm chí nếu phụ huynh có thế, có lực, thì trường đại học là “đầu vào” của một đầu ra đã được “cơ cấu” sẵn, một tương lai đã được phát quang (!?).

Nạn nhân của quan điểm giáo dục sai lầm

Theo chuyên gia Lê Thị Minh Nga, hành vi sắp đặt, chạy điểm, chạy trường cho con của các bậc phụ huynh đều xuất phát từ những quan điểm mà nhiều người cho là “lý tưởng” trong xã hội. Con phải điểm cao, trường tốt thì mới đáng tự hào. Phải vào đại học danh giá thì ra trường mới có tương lai. Phải có công việc tốt, kiếm nhiều tiền thì mới gọi là thành đạt, hạnh phúc... 

Từ đó, nhiều phụ huynh áp dụng quan điểm ấy vào con mình, tự áp đặt con vào guồng quay mình đặt ra, bất chấp những đứa trẻ có sở trường, ý nguyện thế nào. Để rồi, ngoài hành vi vi phạm pháp luật, gây hại cho nền giáo dục, họ còn góp phần đào tạo ra một thế hệ những người trẻ gian lận, ỉ lại, thích đi đường tắt để rồi lạc lối; thậm chí nhiều người mang bệnh tật...

Chuyên gia tâm lý Lê Thị Minh Nga chia sẻ, trong quá trình tư vấn tâm lý, bà gặp nhiều học sinh hoặc người trưởng thành “có vấn đề” về tâm lý, mà nguyên nhân là từ áp lực của việc học hành, thi cử, sự sắp đặt tương lai từ phía gia đình. Một bệnh nhân tâm lý là sinh viên đại học. Em vốn yêu thích ngành nghệ thuật, nhưng cha mẹ ép buộc bằng được phải làm kĩ sư, nên cố gắng chạy cho con vào một trường kĩ thuật danh tiếng ở TP HCM. Kết quả, em sinh viên nói trên không thể hòa nhập với môi trường học tập, lại không phải sở trường của mình nên bị tách biệt khỏi bạn bè, cảm thấy khó khăn, nản lòng và rơi vào trầm cảm. 

Một số trường hợp khác, một thanh niên được gia đình sắp đặt cho những gì “ngon lành” nhất, dễ dàng nhất từ bậc tiểu học cho đến tận lúc ra trường, xin việc. Nhưng rồi chỉ một biến cố nhỏ đã suy sụp, gục ngã vì không có năng lực, không có sức đề kháng với cuộc sống chung quanh, rơi vào hoang mang, đánh mất định hướng của cuộc đời...

Theo một giảng viên đại học ở TP HCM, thực tế hiện nay có một bộ phận không nhỏ trong sinh viên hiện nay coi việc học hành thi cử chỉ là chuyện hình thức, miễn sao có tiền thì giải quyết được hết. Hiện tượng này đã kéo theo sự xuống cấp về đạo đức cũng như ảnh hưởng rất nhiều đến chất lượng đầu ra của người học trong tương lai. Nếu mỗi người trong chúng ta ai cũng bàng quan, buông xuôi thì hiện tượng sẽ đi đến đâu, nền giáo dục của nước nhà sẽ ra sao?

Luật sư Lê Việt Chuẩn, Đoàn Luật sư tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu cho hay, điều cần thiết trong thời điểm này là nhìn nhận ra gốc rễ của sự việc để những việc đau lòng như trên không còn xảy ra nữa. Các thí sinh hầu hết là chưa thành niên sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển đầy đủ của các em sau này. Các em cũng chỉ là nạn nhân của một nền giáo dục coi trọng điểm số, của việc dạy dỗ lệch lạc trong gia đình... Cả xã hội cần bây giờ cần thay đổi toàn diện về nhận thức giáo dục, quan điểm giáo dục để hướng đến nền giáo dục trong sạch, hữu ích thực sự.

Ngọc Mai
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

125 đại biểu Quân đội dự Đại hội XIII của Đảng

125 đại biểu Quân đội dự Đại hội XIII của Đảng
(PLVN) - Sáng qua (24/1), Quân ủy Trung ương đã tổ chức gặp mặt đại biểu Quân đội dự Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng. Đại tướng Ngô Xuân Lịch, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng chủ trì buổi gặp mặt.

Tội phạm mạo danh cơ quan tố tụng còn diễn biến phức tạp

Tội phạm mạo danh cơ quan tố tụng còn diễn biến phức tạp
(PLVN) - Công an TP HCM cho biết, thời gian qua, các cơ quan chức năng đã thường xuyên tuyên truyền, cảnh báo với nhiều hình thức về loại tội phạm giả danh cơ quan tố tụng  gọi điện thoại để lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Tuy nhiên, tình hình hoạt động của loại tội phạm trên còn diễn biến phức tạp, vẫn có nhiều người dân bị mắc bẫy.

Mang Xuân về với đồng bào A Lưới

Mang Xuân về với đồng bào A Lưới
(PLVN) - Nhân dịp chuẩn bị đón Tết cổ truyền Tân Sửu 2021, để động viên cán bộ gia đình chính sách, hộ nghèo tại các tỉnh miền Trung vừa bị thiệt hại nặng do mưa lũ, Công đoàn Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) Việt Nam đã tổ chức chương trình trao tặng quà Tết Tân Sửu tại 06 tỉnh: Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, TT- Huế, Quảng Nam và Quảng Ngãi.

Chủ tiệm sửa xe đem xe của khách đi cầm rồi bỏ trốn

Chủ tiệm sửa xe đem xe của khách đi cầm rồi bỏ trốn
(PLVN) - Sáng 24/01, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Châu Thành, tỉnh An Giang cho biết, sau thời gian truy tìm và vận động, Nguyễn Đức Mạnh vừa đã đến Công an huyện Châu Thành đầu thú sau thời gian lẩn trốn, bị truy nã về tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”.

Bắt quả tang 8 đối tượng đang "bay lắc" trong quán Karaoke

Bắt quả tang 8 đối tượng đang "bay lắc" trong quán Karaoke
(PLVN) - Chiều 24/01, Phòng Cảnh sát quản lý hành chnh về trật tự xã hội, Công an tỉnh An Giang cho biết, đơn vị vừa phối hợp cùng Công an thành phố Long Xuyên kiểm tra phát hiện bắt quả tang 08 đối tượng đang “bay lắc” trong phòng Karaoke.

PC Thừa Thiên Huế: Sẵn sàng cấp điện an toàn, ổn định phục vụ Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 13 và Tết Nguyên đán Tân Sửu

PC Thừa Thiên Huế: Sẵn sàng cấp điện an toàn, ổn định phục vụ Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 13 và Tết Nguyên đán Tân Sửu
(PLVN) - Nhằm cấp điện ổn định, liên tục phục vụ Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng và Tết Nguyên đán Tân Sửu 2021, thời gian qua PC Thừa Thiên Huế đã thực hiện đồng loạt các công tác, chuẩn bị sẵn sàng nguồn, lưới điện phục vụ các sự kiện trên.

48h Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc COVID-19 mới

48h Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc COVID-19 mới
(PLVN) -  Ban Chỉ đạo Quốc gia Phòng chống dịch COVID-19 cho biết không có ca mắc mới COVID-19. Việt Nam hiện có 1.548 bệnh nhân. Hôm nay cũng đã trải qua 48h, Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc COVID-19 mới.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬