Phân hóa giàu nghèo đang tăng nhanh ở Việt Nam

(PLO) - Từ ngày nền kinh tế chuyển đổi sang hướng thị trường đến nay, bên cạnh sự phát triển tất yếu của xã hội là sự xuất hiện của một tầng lớp doanh nhân năng động biết cách làm giàu.
Phân hóa giàu nghèo đang tăng nhanh ở Việt Nam
Số người giàu tăng nhanh dẫn đến sự phân hóa giàu nghèo trong xã hội nhiều năm qua là vấn đề không chỉ người trong nước quan tâm mà còn là nội dung nghiên cứu của nhiều định chế quốc tế.
Một phúc trình của Ngân hàng Thế giới vừa công bố cho thấy thành phần giàu có ở Việt Nam đã tăng gấp ba trong thập niên qua. Trong khi đó, theo Tập đoàn Knight Frank, Việt Nam có khoảng 110 đại gia có tài sản cá nhân vượt quá 30 triệu USD trong năm 2013, tăng 34 người so với 10 năm trước đây. Có thể nói đây là những người siêu giàu mà tổng tài sản của họ đạt gần 3,4 tỉ USD.
Trên thực tế, số người siêu giàu ở Việt Nam có thể cao hơn dự báo này rất nhiều. Bởi số liệu thống kê của chúng ta thường không chính xác, thêm vào đó là tâm lý e ngại công bố tình hình tài sản công khai.
Knight Frank là tập đoàn hoạt động trong lĩnh vực tư vấn bất động sản, có trụ sở chính tại London (Anh), hiện điều hành 207 văn phòng tại 43 quốc gia với hơn 6.340 chuyên gia. Báo cáo hằng năm của Knight Frank thường được các tờ báo uy tín thế giới tham khảo sử dụng.
Để đưa ra các dự báo, Knight Frank dựa trên tình hình kinh tế thế giới, đầu tư thương mại và kể cả xu hướng phát triển toàn cầu. Tại mỗi quốc gia, chính sách vĩ mô đã được ban hành và những chính sách dự kiến sẽ được ban hành cùng với tình hình phát triển của thị trường, nhu cầu người tiêu dùng, xu hướng kinh doanh đầu tư, số liệu kết quả kinh doanh… là một số trong nhiều cơ sở để đưa ra dự báo.
Nghiên cứu của Knight Frank dưới tiêu đề “Báo cáo Thịnh vượng 2014” công bố cách đây vài tháng còn đi xa hơn một bước khi đưa ra nhận định tại châu Á sẽ xuất hiện nhiều người siêu giàu trong 10 năm tới, trong đó Việt Nam có tốc độ tăng người siêu giàu dự đoán 166%, cao nhất thế giới, đạt 293 người.
Tiếp theo là Indonesia tăng 144% với 1.527 người, Bờ Biển Ngà 54 người, tăng 116%. Siêu giàu được nói đến ở đây gồm những người có tài sản ròng từ 30 triệu USD trở lên.
Không chỉ siêu giàu, lần đầu tiên Việt Nam cũng đã có tỉ phú đôla, thể hiện qua giá trị vốn hóa của các doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán tăng mạnh.
Ông Phạm Nhật Vượng, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn VinGroup, dẫn đầu danh sách 10 người giàu nhất trên thị trường chứng khoán Việt Nam, có tài sản trị giá hơn 22.000 tỉ đồng tương đương trên 1 tỉ USD, được đánh giá là giàu gấp sáu lần những đại gia trung bình ở Việt Nam.
Hiện nay, chỉ tính riêng tổng tài sản của 10 người giàu nhất trên thị trường chứng khoán Việt Nam đã đạt hơn 56.000 tỉ đồng, tăng khoảng 30% so với giữa năm 2013.
Sau ông Phạm Nhật Vượng là ông Đoàn Nguyên Đức (Chủ tịch HĐQT Hoàng Anh Gia Lai), ông Trần Đình Long (Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Hòa Phát)… là những người trong Top 10 giàu nhất trên sàn chứng khoán.
Những đại gia chứng khoán này sau khi tập trung đầu tư vào bất động sản là chính, nay phát triển theo hướng đa ngành, có sản xuất công nghiệp nặng, bán lẻ…, những ngành hàng mang tính bền vững hơn.
Ở cấp độ đô thị lớn, TP. Hồ Chí Minh được dự đoán sẽ là nơi có số người giàu tăng mạnh nhất, lên đến 173% trong thập niên tới. Năm 2013, TP.HCM có 90 người siêu giàu trên tổng số 9 triệu dân.
Chuyên gia kinh tế tài chính Bùi Kiến Thành cho rằng tỷ lệ người siêu giàu Việt Nam tăng là dấu hiệu tốt cho nền kinh tế và nhấn mạnh “đại diện cho một nền kinh tế chính là cộng đồng doanh nghiệp, đối tượng chứng tỏ sức khỏe của nền kinh tế đó”.
Trong khi nền kinh tế 2014 được dự báo vẫn tăng trưởng dưới tiềm năng, số lượng người siêu giàu tại Việt Nam đã và đang tăng nhanh, làm gia tăng nguy cơ bất bình đẳng. Ông Sandeep Mahajan, chuyên gia Kinh tế trưởng của WB tại Việt Nam, nhận xét cứ khoảng 1 triệu người Việt Nam thì có một người siêu giàu, hiện Việt Nam đứng thứ hai trong số các nước Đông Nam Á có số người siêu giàu tăng mạnh trong vòng một năm qua.
Khoảng cách giữa những người rất giàu với số đông người nghèo sẽ tạo ra những phản ứng chính sách và xu hướng ngày càng có nhiều người dân chuyển đến các thành phố và những khu vực có điều kiện phúc lợi tốt hơn. Do vậy giảm khoảng cách giàu nghèo là mục tiêu quan trọng của kế hoạch phát triển kinh tế xã hội mà từ lâu Chính phủ đã có nhiều cố gắng.
Cách đây 20 năm, khi vừa mới thoát ra khỏi cuộc khủng hoảng kinh tế, Việt Nam có quá nửa tổng số hộ dân sống dưới mức nghèo khổ, nay thì cả nước chỉ còn khoảng 10% tổng số hộ nghèo và hầu như không còn hộ đói. Cũng cách đây 20 năm, có đến 2/3 tổng số hộở khu vực nông thôn sống ở mức nghèo khổ và cũng có một tỷ lệ không nhỏ số hộ còn bị đói, giờ thì tỷ lệ này đã giảm khá nhanh.
Tuy đạt được những kết quả tích cực, nhưng tỷ lệ nghèo và quy mô số người nghèo ở Việt Nam còn lớn. Việc phân bố số người nghèo không chỉ chênh lệch ở tỷ lệ cao thấp qua các vùng, mà còn ở quy mô số người tuyệt đối.
Theo số liệu thống kê của nhà nước, vùng Đồng bằng sông Hồng có khoảng 1,23 triệu người, vùng trung du và miền núi phía Bắc có 2,76 triệu người, vùng Bắc Trung bộ và duyên hải miền Trung có 3,21 triệu người, vùng Tây Nguyên có khoảng trên 1 triệu người, Đông Nam bộ có gần 213.000 người và vùng Đồng bằng sông Cửu Long có trên 1,84 triệu người.
Đáng chú ý là với một đất nước liên tục phải gánh chịu thiên tai như Việt Nam thì ranh giới giữa mức cận nghèo và nghèo là rất mong manh nên nguy cơ số hộ nghèo tăng lên rất dễ xảy ra.
Thực tế trên cho thấy, bất bình đẳng trong thu nhập ở nước ta ngày càng rõ nét và gay gắt hơn, tỷ lệ hộ nghèo tập trung chủ yếu ở những vùng khó khăn, có nhiều yếu tố bất lợi như điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, kết cấu hạ tầng kém, trình độ dân trí thấp, trình độ sản xuất manh mún, sơ khai.
Ngoài ra, còn xuất hiện một số đối tượng nghèo mới ở những vùng đang trong quá trình đô thị hóa và nhóm lao động nhập cư vào đô thị, họ thường gặp khó khăn nhiều hơn và phải chấp nhận mức thu nhập thấp hơn lao động sở tại. Đây là những yếu tố làm gia tăng tình trạng tái nghèo và tạo ra sự không đồng đều trong tốc độ giảm nghèo giữa các vùng trong cả nước.
Hiện nay, hệ số chênh lệch giàu/nghèo của Việt Nam cao hơn nhiều nước đã trải qua thời kỳ dài phát triển kinh tế thị trường. Nhìn chung, cơ chế thị trường của chúng ta còn mới mẻ, thậm chí có người cho là nền kinh tế thị trường hoang dã, đã tạo ra những kẽ hở để cho một bộ phận lách cơ chế hoặc lợi dụng cơ chế để trục lợi, tham nhũng. Số người làm giàu dạng này thường không đóng góp bao nhiêu để chia sớt gánh nặng của nhà nước mà còn làm cho tiềm lực kinh tế ngày càng suy giảm.
Vì thế, nếu không nhanh chóng hoàn thiện thể chế, nhất là thể chế dân chủ, nhà nước pháp quyền, đồng thời xử lý vấn đề lợi ích nhóm, sở hữu chéo, lạm dụng độc quyền… thì chênh lệch giàu – nghèo hiện đang quá lớn lại sẽ càng tăng nhanh.
Thách thức này đòi hỏi Nhà nước và cả xã hội, trong khi khuyến khích, tôn vinh người làm giàu chính đáng, thì phải có biện pháp để tăng thu nhập của người nghèo, đảm bảo hệ số chênh lệch sẽ được kiềm chế, tiến tới giảm dần khoảng cách giàu – nghèo.
Nhà nước cũng cần có chính sách khuyến khích người giàu tham gia vào đời sống xã hội bằng cách giảm thuế cho các đóng góp tự nguyện hoặc có các quy định ưu đãi cho doanh nghiệp tham gia vào hoạt động từ thiện mà về lâu dài là nhằm rút ngắn phần nào chênh lệch giàu nghèo.
Hệ thống chính trị tốt thường biểu hiện qua việc phân bổ tài nguyên (đồng vốn, tài nguyên thiên nhiên, con người) đúng người đúng việc để với ưu thế vận tốc ban đầu được giao, những con người có năng lực sẽ tạo nên những giá trị gia tăng cho xã hội và đương nhiên họ được hưởng công lao xứng đáng với thành quả mang lại. Đó chính là sự công bằng.
Để có sự công bằng phải sử dụng công cụ điều tiết được mọi người chấp nhận, khi đó người giàu không phải là đối tượng của sự ganh tỵ, soi mói trong xã hội và khi họ làm tròn nghĩa vụ thì đáng được vinh danh.
Công cụ điều tiết công bằng xã hội có hiệu quả là khi tất cả mọi người đều đủ ăn đủ mặc, trẻ con được học hành, mọi người đều có cơ hội làm việc, được sống tự do hạnh phúc, là những điều kiện cơ bản phải đạt được. Và khi đó phân hóa giàu nghèo được trả lại vị trí của nó chỉ là sự phát sinh tự nhiên trong thời buổi thị trường.
Theo Hoàng Long / DNSGCT
Cùng chuyên mục
NutiFood nhận Huân chương Lao động hạng Ba

NutiFood nhận Huân chương Lao động hạng Ba

(PLVN) - Ngày 23/09/2020, tại UBND thành phố Thủ Dầu Một, Bình Dương, Công ty Cổ phần Thực phẩm Dinh dưỡng NutiFood Bình Dương (NutiFood) đã vinh dự đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba do Chủ tịch nước trao tặng vì những đóng góp xuất sắc cho xã hội và cộng đồng.

Đọc thêm

Chồng mắc bệnh hiểm nghèo. vợ ung thư phải bán lúa non chữa bệnh

Chồng mắc bệnh hiểm nghèo. vợ ung thư phải bán lúa non chữa bệnh
(PLVN) - Chồng mắc bệnh hiểm nghèo nhiều năm nay phải uống thuốc nên một mình chị Hóa vừa làm ruộng đồng, vừa chăm 3 đứa con. Khi mọi khó khăn đang bủa vây thì chị Hóa nghi ngờ bị ung thư. Không có tiền để đi khám lại và điều trị, người phụ nữ này đành chở bao lúa đi bán, lấy tiền vào bệnh viện. Nhưng, bất hạnh vẫn chưa dừng lại với gia đình này... 

Hera – Nữ hoàng của các vị thần Hy Lạp

Hera – Nữ hoàng của các vị thần Hy Lạp
(PLVN) - Hera là nữ thần của hôn nhân, thần bảo trợ cho cuộc sống gia đình, cho sự thánh thiện và bền vững của nó. Nữ thần bảo vệ hạnh phúc lứa đôi và trông nom săn sóc quá trình sinh nở con cái, duy trì nòi giống. 

Nhà đầu tư tin tưởng khả năng sinh lời của shophouse Wonderland

Nhà đầu tư tin tưởng khả năng sinh lời của shophouse Wonderland
(PLVN) - Cam kết thuê lại và vận hành ngay khi bàn giao, quy hoạch ngành nghề bài bản, nằm trong tổ hợp ngàn tiện ích, sở hữu vị trí thuận lợi giữa “trái tim” Hồ Tràm và được phát triển bởi đơn vị phát triển uy tín là những lý do tạo nên sức hút cho shophouse biển tại Wonderland – NovaWorld Ho Tram.  
Ngày 28/9: Thủ tướng Chính phủ sẽ đối thoại với nông dân

Ngày 28/9: Thủ tướng Chính phủ sẽ đối thoại với nông dân

(PLVN) - Với chủ đề: “Cùng nỗ lực, vượt thách thức, giữ vững tăng trưởng giá trị nông sản Việt giúp nông nghiệp thịnh vượng, nông dân giàu có, nông thôn văn minh, hiện đại”, Hội nghị Thủ tướng đối thoại với nông dân lần thứ 3 năm 2020 sẽ diễn ra vào, ngày 28/9 tới đây tại TP. Buôn Ma Thuột (Đắk Lắk).

Từ khoán 100 đến khoán 10 - Kinh tế nông nghiệp được “cởi trói” như thế nào?

Từ khoán 100 đến khoán 10 - Kinh tế nông nghiệp được “cởi trói” như thế nào?
(PLVN) - Cho đến bây giờ, ông Vũ Oanh - nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư TW Đảng, nguyên Trưởng Ban Kinh tế TW -  vẫn còn nhớ như in hoàn cảnh ra đời của Chỉ thị 100-CT/TW (khoán 100) năm 1981, tiền đề quan trọng để dẫn đến Nghị quyết số 10-NQ/TW (khoán 10) được Bộ Chính trị ban hành năm 1988 sau Đại hội Đảng VI - Đại hội đổi mới của đất nước. Đây được xem là chiếc chìa khóa vàng "cởi trói" cho nông nghiệp.

Golden Hills & hành trình hình thành đại đô thị tại Tây Bắc Đà Nẵng

Golden Hills & hành trình hình thành đại đô thị tại Tây Bắc Đà Nẵng
(PLVN) - Trên bước đà đã góp phần làm thay đổi diện mạo và nâng tầm giá trị khu vực, khu đô thị sinh thái Golden Hills  liên tục được chủ đầu tư Trungnam Land phát triển thêm những hệ thống tiện ích hoàn hảo, giúp cư dân tiếp cận đến những tiêu chuẩn sống mới như ở các quốc gia phát triển trên thế giới.

Khai mạc Đại hội Đảng bộ tỉnh Nam Định và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu

Khai mạc Đại hội Đảng bộ tỉnh Nam Định và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu
(PLVN) - Sáng nay (24/9), tỉnh Nam Định và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cùng long trọng khai mạc Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh với sự tham dự của đại diện lãnh đạo Đảng, Nhà nước và các bộ, ban, ngành Trung ương; lãnh đạo một số tỉnh, thành phố; đại biểu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng, Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân, lão thành cách mạng; các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo tỉnh qua các thời kỳ và các đại biểu Đảng viên của Đảng bộ.

Cô gái 16 tuổi “nhắm mắt sang xứ người” vì bị gia đình chồng hắt hủi

Cô gái 16 tuổi “nhắm mắt sang xứ người” vì bị gia đình chồng hắt hủi
(PLVN) - Lấy chồng từ khi 13 tuổi, nhưng do không sinh được con nên Bích bị chồng và gia đình chồng hắt hủi. Do chán nản cuộc sống hiện tại, lại được một bạn của chị gái rủ sang Trung Quốc lấy chồng nên cô gái 16 tuổi bằng lòng. Sau 6 năm ê chề làm vợ xứ người, Bích may mắn trốn được về quê mẹ... 
Ông Lê Tiến Châu nhận quyết định làm Bí thư Hậu Giang

Ông Lê Tiến Châu nhận quyết định làm Bí thư Hậu Giang

 Sáng ngày 24/9, đồng chí Phạm Minh Chính, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương dẫn đầu Đoàn công tác đã đến Hậu Giang chỉ đạo Hội nghị công bố và trao quyết định của Bộ Chính trị về công tác cán bộ cho đồng chí Lê Tiến Châu, Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Hậu Giang.

Vụ cháy khiến 4 người trong gia đình bị bỏng nặng ở Phú Yên: Khởi tố và bắt tạm giam nghi phạm phóng hỏa

Vụ cháy khiến 4 người trong gia đình bị bỏng nặng ở Phú Yên: Khởi tố và bắt tạm giam nghi phạm phóng hỏa
(PLVN) - Sáng 24/9, Thượng tá Võ Duy Tuấn - Phó Giám đốc Công an tỉnh Phú Yên cho biết, sau hơn 36 giờ từ khi tiếp nhận vụ việc phóng hỏa đốt nhà khiến 4 người trong cùng một gia đình bị bỏng nặng, lực lượng công an đã xác định được nghi can gây án là Trần Văn Phúc (SN 1976, ngụ thôn Hòa Lợi, xã Xuân Cảnh).

Tham gia BigBuy24h, giàu chưa tới những mất tiền tỷ, mất nhà

Tham gia BigBuy24h, giàu chưa tới những mất tiền tỷ, mất nhà
(PLVN) - Hàng chục lá đơn của những người tham gia sàn thương mại điện tử BigBuy24h gửi đến cơ quan chức năng và báo chí, tố cáo công ty này lừa đảo, chiếm đoạt tiền của họ, khiến bây giờ họ đứng trước cảnh nợ nần, mất tiền, mất nhà.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬