Quảng Bình: Khoanh vùng, bảo tồn di tích… trên giấy

(PLO) - Bia “Tứ triều nguyên lão” vừa là cổ vật, vừa là tư liệu lịch sử quý về Thái Bảo Đông các Đại học sĩ Võ Xuân Cẩn - người có công phò vua giúp nước vào đầu thế kỷ XIX - đã được UBND tỉnh Quảng Bình xếp hạng di tích cách đây 10 năm. Nhưng từ đó đến nay, tỉnh này không thực hiện việc bảo tồn di tích với lý do… thiếu tiền?
Quảng Bình: Khoanh vùng, bảo tồn di tích… trên giấy Công trình vi phạm di tích

Xếp hạng rồi để đấy

Thái Bảo Đông các Đại học sĩ Võ Xuân Cẩn sinh năm 1772 tại thôn Hòa Luật, tổng Liên Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình (nay là xã Cam Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình). Ông là một vị “Tứ triều nguyên lão” (làm quan dưới 4 triều vua) nhà Nguyễn, từng kinh qua nhiều chức vụ bậc nhất trong triều đình (Thượng thư Bộ Hình, Thượng thư Bộ Công, Hàn lâm viện học sĩ, Đông các Đại học sĩ…), là người có nhiều cống hiến trong cuộc cải cách điền địa năm 1839 ở Bình Định, được lịch sử đánh giá là cuộc cách mạng cho dân cày…
Ngoài ra, ông còn có nhiều đóng góp vào việc biên soạn các bộ sách triều đình nhà Nguyễn… Ông mất năm 1852. Tấm bia “Tứ triều nguyên lão” ghi rõ thân thế, sự nghiệp cũng như tài đức của ông đặt tại quê nhà Cam Thủy.
Nhận thấy những giá trị lịch sử to lớn đó, đầu năm 2004, ông Trần Công Thuật, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Bình đã dẫn đầu một đoàn công tác gồm Sở Văn hóa - Thông tin, UBND huyện Lệ Thủy và Ban quản lý di tích danh thắng Quảng Bình đến Cam Thủy để khảo sát. Tại đây, ông Thuật nhấn mạnh: “Xuất phát từ những giá trị của di tích đã nêu trên, chúng tôi nhất trí cần phải dùng mọi biện pháp để bảo vệ di tích này. Trước mắt là khoanh vùng bao quanh di tích để ngăn ngừa mọi vi phạm”. 
Sau đó, trước sự chứng kiến của lãnh đạo tỉnh, các cơ quan liên quan đã đo vẽ, xác định khu vực bảo vệ bia “Tứ triều nguyên lão”. Cụ thể, theo biên bản lập ngày 17/3/2004, di tích bia thờ được khoanh vùng bảo vệ (khu vực 1 và 2) với phạm vi 513m2. Thời điểm lập hồ sơ, các cơ quan chức năng đã xác định một số công trình vi phạm khu vực bảo vệ; chính quyền địa phương khi đó đã hứa sẽ sớm di dời theo đúng quy định của Luật Di sản văn hóa. 
Ngày 18/8/2004, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Bình chính thức ký Quyết định xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa đối với lăng mộ Thái Bảo Đông các Đại học sĩ Võ Xuân Cẩn, trong đó ghi rõ: “Nghiêm cấm mọi hoạt động xây dựng, khai thác trong những khu vực của di tích đã khoanh vùng bảo vệ. Trường hợp đặc biệt sử dụng đất đai ở di tích lịch sử - văn hóa và danh lam thắng cảnh phải được phép của UBND tỉnh và Sở Văn hóa - Thông tin”.
Ngoài ra, UBND tỉnh cũng yêu cầu UBND huyện Lệ Thủy, UBND xã Cam Thủy phải phối hợp với các ban, ngành hữu quan có kế hoạch bảo vệ và sử dụng di tích này theo đúng quy định của pháp luật. 
 Bia “Tứ triều nguyên lão”
“Bó tay” vì thiếu tiền?
Mặc dù đã dẫn chiếu các quy định của Luật Đất đai, Luật Di sản văn hóa để bảo vệ di tích nói trên nhưng thực chất suốt 10 năm qua, UBND tỉnh Quảng Bình chưa có một động thái cụ thể nào để bảo tồn, tôn tạo di tích này trên thực địa. Nhiều khách thập phương qua đây rất khó có thể nhận biết đó là một di tích lịch sử - văn hóa gắn liền với tên tuổi của một con người có công xây dựng và bảo vệ đất nước vào nửa đầu thế kỷ XIX, vì không có sự khoanh vùng, chỉ dẫn, giới thiệu gần di tích.
Hiện, cả khu vực bảo vệ 1 và 2 của bia “Tứ triều nguyên lão” đều đang bị một số công trình của cá nhân, tập thể xâm phạm. Trong đó dễ thấy nhất là khu nhà kho của Hợp tác xã Mỹ Hòa (Cam Thủy), công trình này nằm gọn trong khu vực 2 vùng bảo vệ di tích suốt nhiều năm nay, nhưng chính quyền xã, huyện vẫn dửng dưng. 
Đó là chưa kể những tác động trực tiếp trong cuộc sống sinh hoạt hàng ngày của người dân địa phương đối với di tích do tấm bia không có tường rào, lại nằm sát khu dân cư nên rất dễ bị hư hại. 
Được biết, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch Quảng Bình hàng năm vẫn thực hiện chức năng quản lý nhà nước đối với di tích, nhưng chỉ đến đánh giá, ghi nhận thực trạng bị xâm phạm rồi “bó tay” ra về, với lý do không có… kinh phí bảo tồn? 
Trao đổi với phóng viên, bà Trần Thị Lý, Trưởng ban Quản lý Di tích danh thắng Quảng Bình nói: “Tôi là một trong những người có mặt tại đây để lập hồ sơ công nhận di tích lịch sử đối với bia “Tứ triều nguyên lão”. Thời điểm đó đã phát hiện công trình của Hợp tác xã Mỹ Hòa vi phạm đất di tích. Lúc bấy giờ, cơ quan chuyên môn đã cảnh báo và chính quyền ở đây hứa sẽ di dời, nhưng tới nay công trình này vẫn tồn tại”. 
Ban Quản lý Di tích danh thắng Quảng Bình còn cho biết thêm: “Gần đây, Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch Quảng Bình đã thị sát và xác định phương án bảo vệ lâu dài đối với di tích này là cần xây dựng một nhà bia, đồng thời phải di dời ngay công trình vi phạm ra khỏi khu vực di tích”.
Tuy nhiên, đến nay những yêu cầu, chỉ đạo của UBND tỉnh Quảng Bình khi xếp hạng di tích và phương án bảo tồn mà cơ quan quản lý di tích và danh thắng tỉnh này mới đưa ra vẫn chỉ là những chỉ đạo, đề xuất tồn tại… trên giấy. Đó là một thực tế khó có thể chấp nhận đối với những người làm công tác nghiên cứu lịch sử - văn hóa cũng như những ai biết đến tên tuổi, công trạng của Thái Bảo Đông các Đại học sĩ Võ Xuân Cẩn. 
Vì thế, rất cần ngay những hành động thiết thực để bảo tồn di tích này thay vì hô hào, nói suông như chục năm qua.
“Ủy ban nhân dân địa phương hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền về văn hóa - thông tin (nay là văn hóa - thể thao & du lịch) khi nhận được thông báo về di tích bị hủy hoại hoặc có nguy cơ bị hủy hoại phải kịp thời áp dụng các biện pháp ngăn chặn, bảo vệ và báo cáo ngay với cơ quan cấp trên trực tiếp” - Điều 33 Luật Di sản văn hóa.
Tuấn Anh
Cùng chuyên mục
Điện gió Khe Sanh chưa đền bù đã san ủi đất của dân

Điện gió Khe Sanh chưa đền bù đã san ủi đất của dân

(PLVN) - Ông Trần Quang Liệu (56 tuổi) được cấp quyền sử dụng hơn 6ha đất rừng sản xuất ở thôn Paca, xã Hướng Lộc, huyện Hướng Hoá, tỉnh Quảng Trị. Gần đây, Cty CP Điện gió Khe Sanh là chủ đầu tư dự án Nhà máy điện gió Amaccao 1 Quảng Trị đã ngang nhiên san lấp hơn 2ha mặt bằng. Việc thi công trên diện tích đất rộng lớn nhưng chủ đầu tư chưa thực hiện việc đền bù, còn chính quyền không can thiệp dẫn đến việc ông Liệu bức xúc, khiếu nại nhiều nơi.

Đọc thêm

Xác minh, xử lý vi phạm về khai thác rừng tại Vườn quốc gia Hoàng Liên

Xác minh, xử lý vi phạm về khai thác rừng tại Vườn quốc gia Hoàng Liên
(PLVN) - UBND tỉnh Lào Cai đã ban hành văn bản số 1797/UBND-NLN giao Công an tỉnh chủ trì điều tra, xử lý vi phạm về khai thác rừng tại Vườn quốc gia Hoàng Liên. Giám đốc Vườn quốc gia Hoàng Liên đã ra quyết định đình chỉ công tác Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Hoàng Liên cùng 03 cán bộ kiểm lâm liên quan.

Làm rõ nguồn lây ca Covid-19 tại Hải Dương do nhập cảnh trái phép từ Lào về Việt Nam

Làm rõ nguồn lây ca Covid-19 tại Hải Dương do nhập cảnh trái phép từ Lào về Việt Nam
(PLVN) - Liên quan đến trường hợp Đào Duy Tùng (SN 1989, có HKTT tại 42 Hàm Nghi, phường Hải Tân, TP. Hải Dương, tỉnh Hải Dương) có kết quả dương tính với Covid-19, Công an TP Hải Dương đã khẩn trương vào cuộc điều tra, xác minh, làm rõ nguồn lây của trường hợp này. Đến chiều 7/5 xác định, Đào Duy Tùng đã vượt biên nhập cảnh trái phép từ Lào vào Việt Nam vào ngày 20/4/2021. 

Thừa Thiên Huế, Quảng Trị lập nhiều chốt kiểm soát Covid -19

Thừa Thiên Huế, Quảng Trị lập nhiều chốt kiểm soát Covid -19
(PLVN) - Huyện Phong Điền (tỉnh Thừa Thiên Huế) và huyện Hải Lăng (tỉnh Quảng Trị) đang khẩn trương tiến hành điều tra, truy vết những người tiếp xúc gần với ca bệnh SARS-CoV-2 số 3211 (23 tuổi, làm thẩm mỹ viện). Đồng thời, 2 điạ phương này cũng đã lập nhiều chốt nhằm kiểm soát tình hình.

 

Nâng cao hơn nữa vai trò của người đại biểu nhân dân

Nâng cao hơn nữa vai trò của người đại biểu nhân dân
(PLVN) - Chiều 8/5, tại Hội trường trung tâm thị xã Nghĩa Lộ, bà Phạm Thị Thanh Trà - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Tổ chức Trung ương, Bộ trưởng Bộ Nội vụ cùng các ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XV (Đơn vị bầu cử số 2) và ứng cử viên đại biểu HĐND tỉnh Yên Bái khóa XIX (Đơn vị bầu cử số 15) đã có cuộc tiếp xúc với cử tri thị xã Nghĩa Lộ.
Ứng cử viên Đại biểu Quốc hội khóa XV – Đại tá Nguyễn Sỹ Quang: Nỗ lực xây dựng TP.HCM ngày càng phát triển

Ứng cử viên Đại biểu Quốc hội khóa XV – Đại tá Nguyễn Sỹ Quang: Nỗ lực xây dựng TP.HCM ngày càng phát triển

(PLVN) -Với gần 28 năm công tác tại Công an TP.HCM, Đại tá Nguyễn Sỹ Quang - một trong số 50 ứng cử viên đại biểu Quốc hội (ĐBQH) khóa XV (nhiệm kỳ 2021 – 2026) tại TP.HCM, thuộc đơn vị bầu cử số 2 (quận 1, quận 3, quận Bình Thạnh) đã nỗ lực và cùng tập thể Công an Thành phố góp phần vào giữ gìn, đảm bảo an ninh trật tự tại TP.HCM. 

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó Tổng biên tập: Trần Đức Vinh

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0888 033 376