Chuyện về vị Tổ Thiền tông thành thai trong bụng mẹ 60 năm mới đủ duyên nhập thế

(PLVN) - Trong các thư tịch cổ, Hiệp Tôn Giả (còn gọi là Hiếp Tôn Giả) - Vị tổ Thiền tông đời thứ 10 có thân phận vô cùng đặc biệt. Ngài thành thai trong bụng mẹ đến 60 năm mới ra đời,  sống đến năm 60 tuổi Ngài mới đủ duyên xuất gia ngộ Thiền, trở thành người chấn hưng Phật pháp. Khi về già, Ngài thần biến, hóa lửa tự thiêu nhập Niết Bàn, để lại xá lợi cho phật tử cúng dường...
Chuyện về vị Tổ Thiền tông thành thai trong bụng mẹ 60 năm mới đủ duyên nhập thế

Trong các thư tịch cổ liên quan đều thống nhất vẽ Tổ thứ 10- Hiệp Tôn Giả đứng tựa gốc cây nhìn xuống Phú Na Dạ Xà chắp tay thi lễ. Tượng Hiệp Tôn Giả đứng chững chạc, các mảng căng mịn, toát ra cái thần của nhân vật đầy nghị lực và sung sức. Ở chùa Tây Phương (Hà Nội), tượng Hiệp Tôn Giả được tạc theo hình mẫu vẽ trong sách, nhưng nhấn mạnh da thịt phốp pháp mịn bóng của tuổi đời còn sung sức, mắt tròn sáng như nhìn xoáy tâm can người đối diện, môi mím ít nói, giàu nghị lực.  

Xuất gia ngộ Thiền 

Tổ Hiệp Tôn Giả, sinh sau Đức Phật nhập Niết Bàn 361 năm, con của ông Hiệp Thành Huỳnh, mẹ là bà Châu Phước Truyền, ở nước Ấn Độ. Tươnhg truyền người mẹ mang thai Ngài đến 60 năm! Sau khi Ngài ra đời, gặp Tổ Phục Đà Mật Đa, Tổ hỏi: Ngươi ở trong thai mẹ chi mà lâu như thế? Ngài trả lời, con đợi đủ duyên mới đến. Tổ hỏi: Đến để làm gì? Ngài thưa: Đến để dạy người về nhà.

Tổ hỏi: Ngươi có biết đường không mà dạy người khác? Ngài thưa: Con nhờ Thầy chỉ dạy. Tổ liền xin cha mẹ Ngài cho Ngài cho Ngài xuất gia, cha mẹ Ngài bằng lòng. Khi xuất gia, Ngài rất cần mẫn lo tu học, quên ăn quên ngủ. Vì ngài tinh tiến tu hành, không hề nằm nghỉ, vị tằng hiếp ngọa nên người đương thời gọi ngài là Hiếp Tôn Giả, Hiếp Tì Khưu, Hiếp La Hán, Trưởng lão Hiếp, Cần Tì Khưu (tỉ khưu siêng năng, v.v...).

Ban đầu, Tôn Giả là một vị Phạm chí. Năm 60 tuổi ngài mới xuất gia, bị các tì khưu trẻ chê cười là già cả suy yếu, không tiến tu được, mới lạm dự vào hàng xuất gia để mưu cầu việc ăn no mà thôi. Tôn giả nghe những lời dèm pha ấy liền tự phát nguyện: Nếu không thông suốt lí Tam tạng, dứt trừ tham dục để được 6 thần thông và 8 giải thoát, thì trọn đời quyết không đặt lưng xuống chiếu (hiếp bất chí tịch). 

Trải qua 3 năm, Hiệp Tôn Giả đã dứt hết tham dục trong 3 cõi, chứng được Tam minh. Vì vậy, sau mới có thơ rằng: Lưng không dính chiếu hạnh kiên cường/ Mẫu mực chân thân sáng tợ gương; Trơ lạnh bách tùng người ngưỡng mộ/ Sáng soi nhật nguyệt chúng kề nương. Thanh cao khí tiết không ai sánh/ Chí cả nguyện thâm mấy kẻ tường; Khắp chốn xưa nay đều kính trọng/ Mây lành tốt đẹp trải nghìn phương.

 Pho tượng tổ Hiệp Tôn Giả tại chùa Tây Phương (Hà Nội) 

Ngài theo học với Tổ Phục Đà Mật Đa được 10 năm, một hôm Tổ hỏi: Ngươi ở trong bụng mẹ lâu, khi ra đời tu học quên ăn quên ngủ, đã lâu như vậy, nay được gì rồi? Ngài thưa với Tổ: Con không được gì hết, mà chỉ biết “Thôi”. Tổ hỏi: Biết “Thôi” là “Thôi” cái gì? Ngài thưa: Con chỉ biết “Thôi” hết, vậy con trình cái “Thôi” của con, xin Thầy kiểm nhận, Ngài liền trình bày 60 câu kệ: Ở trong vật lý Luân hồi/ Sanh rồi đến tử, tử rồi đến sanh.

Ở trong vật lý loanh quanh/ Sanh già bệnh chết, hơn tranh cái gì? Thầy dạy, con biết tức thì/ Niết bàn thanh tịnh là y cội nguồn; Con xin nghe dạy luôn luôn/ Không nằm không ngủ nhớ luôn Tánh mình. Tánh mình khi nhận lặng thinh/ Không cần tìm kiếm tự mình biết “Thôi”; Cái biết “Thôi”, ở Tánh tôi/ Thấy, Nghe, Pháp, Biết, Luân hồi, “Thôi” xen. Tánh nghe thanh tịnh không chen/ “Thôi” vào vật lý, “Thôi” hèn, “Thôi” sang; Thiền tông Phật dạy rõ ràng/ Lìa xa vật lý về an quê mình.

Ngày xưa Phật dạy núi Linh/ Là thiền Thanh tịnh tuyệt linh cõi này; Thiền tông Phật dạy như vầy/ Không dính vật lý, là đây Niết bàn. Sống được như vậy bình an/ Luân hồi sinh tử không màng đến chi; Thiền Thanh phải nhận tức thì/ Luân hồi sinh tử phiền chi đến mình. Thầy dạy con chỉ lặng thinh/ Danh đây lợi đó, con đừng dính nghe; Chỉ cần thanh tịnh mà nghe/ Nghe tiếng vật lý, không khoe với người. Trong lòng luôn được vui tươi/ Tiếp xúc người vật luôn cười mà thôi; Con luôn làm vậy được rồi/ Niết bàn sinh tử là “Thôi” tìm mình.

Tượng Hiệp Tôn Giả của nghệ nhân Đào Văn Bổi

Ngày xưa Phật dạy núi Linh/ Chỉ cần thanh tịnh là mình được an; Đức Phật chỉ dạy rõ ràng/ Không dính vật lý là an muôn đời. Thầy dạy con đã “Thôi” rồi/ Tuyệt ý Phật đà đời hết tử sanh; Dù trong tam giới như tranh/ Chỉ “Thôi” vật chất, là “Thôi” Luân hồi. Thiền tông phải biết chữ “Thôi”/ Những thứ vật lý là “Thôi” kiếm tìm; Thiền tông đừng nói huyên thuyên/ Chỉ cần nhận liền tánh Thấy và Nghe. Tánh Nghe thăm thẳm cứ nghe/ Nghe trong thanh tịnh, không nghe Luân hồi; Thiền tông thực hiện vậy thôi Nếu tìm hay kiếm vào đời trầm luân.

Vì vậy, Đức Phật dạy “Dừng”/ Không nghe Luân hồi là Giải thoát ngay; Hôm nay con xin trình bày/ Xin Thầy thọ ký lời này cho con. Dù cho biển cạn núi mòn/ Hư không có hoại lòng con vẫn bền; Nhờ Thầy con đã vượt lên/ Sống với cái biết, vượt trên Luân hồi. Hôm nay con trình Thầy rồi/ Xin Thầy kiểm nhận, ý thời của con; Con xin giữ mãi lòng son/ Truyền đi pháp Phật hằng còn thế gian.

Nghe xong, Tổ Phục Đà Mật Đa  khen: Ngươi nay đã đạt được “Bí mật Thiền tông”, ta nay đã hết duyên ở thế giới này, vậy Ngươi chuẩn bị ta sẽ hành lễ truyền “Bí mật Thiền tông” cho Ngươi, để làm Tổ sư Thiền tông đời thứ Mười. Ngài Hiếp Tôn Giả hết sức vui mừng và cám ơn Tổ Phục Đà Mật Đa. Đúng một tuần sau, tại chánh điện Thiền tông chùa Thiền tông Trường Ẩn lễ truyền "Bí mật Thiền tông" được tiến hành.

Chấn hưng Phật pháp

Bấy giờ ở Trung Ấn Độ có ngài Mã Minh học theo Bà La Môn có tài hùng biện, tranh luận với các vị tì khưu nhằm công kích Phật giáo, trong giới tăng sĩ không ai địch lại, nên Phật giáo ở Trung Ấn Độ rơi vào tình trạng suy đồi. Hiếp tôn giả muốn cứu vãn vận mệnh của Phật giáo, liền đến thành Hoa Thị biện luận với Mã Minh, Mã Minh bị chiết phục và xin theo Tôn giả làm đệ tử, thụ giới Cụ túc. Sau đó, Tôn giả trở về Bắc Ấn độ, còn ngài Mã Minh ở lại thành Hoa thị để hoằng dương Phật pháp.

Sau khi về đến nước Ca Thấp Di La, Hiệp Tôn Giả vâng mệnh vua Ca Nhị Sắc Ca tham gia với 500 vị Thánh hiền biên soạn luận Đại Tì Bà Sa. Khi lãnh thọ chánh pháp xong, Ngài đi vân du các nơi tùy cơ giáo hóa. Đến nước Hoa Thị, Ngài tạm nghỉ dưới cây đại thọ. Khi ấy, Ngài lấy tay chỉ xuống đất bảo chúng: Khi nào đất này biến thành màu vàng, sẽ có một thánh nhơn vào hội.

Ngài vừa nói dứt lời, đất liền biến thành màu vàng. Chốc lát có một thanh niên con nhà giàu tên Phú Na Dạ Xa đến trước Ngài đứng chắp tay, Ngài hỏi: Ngươi từ đâu đến? Thanh niên thưa: Tâm con chẳng phải đến. Ngươi dừng chỗ nào? Tâm con chẳng phải dừng. Ngươi chẳng định sao? Chư Phật cũng thế. Ngươi chẳng phải chư Phật. Chư Phật cũng chẳng phải.

Ngài nhân đó nói bài kệ: Đất này hóa sắc vàng/ Biết có thánh nhân sang/ Ngồi dưới cây bồ đề, Hoa giác nở hoàn toàn. Phú Na Dạ Xa cũng đọc bài kệ: Thầy ngồi đất sắc vàng/ Thường nói nghĩa chơn thật/ Xoay ánh sáng chiếu con/ Khiến vào nơi chánh định. Ngài biết ý Phú Na Dạ Xa lòng cầu đạo rất thiết tha, nên độ cho xuất gia và truyền giới cụ túc.  Sau, Ngài truyền pháp cho đệ tử là Phú Na Dạ Xa. Truyền pháp xong, Hiệp Tôn Giả liền hiện thần biến, hóa lửa tự thiêu rồi nhập Niết Bàn. Bổn chúng sinh dùng y bọc xá lợi và khắp nơi đều xây tháp cúng dường rồi thị tịch. Vua tôi, chư phật rất thương tiếc, làm lễ trà tì, thu nhặt xá lợi xây tháp cúng dường.

Dự Minh (biên soạn)
Ý kiến bạn đọc

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Xin vui lòng gõ tiếng Việt có dấu

Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Lao động theo diện du lịch, du học… có được luật điều chỉnh?

Lao động theo diện du lịch, du học… có được luật điều chỉnh?
(PLVN) - Quan điểm của nhiều thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội thì lao động theo diện du lịch, tự do, du học, chuyên gia, lao động ở biên giới mà không có hợp đồng thì không thuộc đối tượng điều chỉnh của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng (sửa đổi). 

Đưa hơn 340 công dân Việt Nam từ Anh về nước

Đưa hơn 340 công dân Việt Nam từ Anh về nước
(PLVN) - Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, trong 2 ngày 12 và 13/7, các cơ quan chức năng Việt Nam, Đại sứ quán Việt Nam tại Anh, hãng Hàng không Quốc gia Việt Nam đã phối hợp với các cơ quan chức năng của Anh tổ chức chuyến bay đưa hơn 340 công dân Việt Nam trở về nước. 

Australia đóng góp thêm 9,7 triệu AUD cho chương trình nghiên cứu PAPI tại Việt Nam

Australia đóng góp thêm 9,7 triệu AUD cho chương trình nghiên cứu PAPI tại Việt Nam
(PLVN) - Bộ Ngoại giao và Thương mại Australia (DFAT) và Chương trình phát triển Liên hợp quốc (UNDP) ngày 13/7 đã ký Hiệp định đồng tài trợ bên thứ 3, theo đó Australia sẽ đóng góp thêm 9,7 triệu AUD trong 4 năm (2021-2025) cho chương trình nghiên cứu “Chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công ở Việt Nam” (PAPI) do UNDP thực hiện tại Việt Nam.
Báo Pháp luật Việt Nam tiếp tục hành trình tri ân các địa chỉ đỏ

Báo Pháp luật Việt Nam tiếp tục hành trình tri ân các địa chỉ đỏ

(PLVN) -Đến hẹn lại lên, hàng năm cứ vào dịp tháng 7 lịch sử, Đoàn công tác của Báo PLVN do Bí thư Đảng ủy, Tổng Biên tập Đào Văn Hội làm Trưởng đoàn cùng Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Tổng Biên tập Trần Đức Vinh và các cán bộ, phóng viên của Báo lại có chuyến hành trình tri ân ý nghĩa tại các địa chỉ đỏ ở miền Trung.

Chuyện “hậu kỳ” ký Hiệp định thương mại Việt - Mỹ

Chuyện “hậu kỳ” ký Hiệp định thương mại Việt - Mỹ
(PLVN) -Hôm nay, ngày 13/7/2020, ngày mà cách đây đúng 20 năm Hiệp định thương mại Việt Nam - Hoa Kỳ (BTA) được ký kết tại Washington, thủ đô Hiệp chủng quốc Hoa Kỳ, PLVN nhận được bài viết của ông Nguyễn Đình Lương, Trưởng đòan đàm phán BTA, về những câu chuyện hậu kỳ xung quanh việc ký BTA.

Thiệt mạng sau khi dự “tiệc Covid”

Thiệt mạng sau khi dự “tiệc Covid”
(PLVN) - Một người đàn ông 30 tuổi ở bang Texas của Mỹ đã chết vì virus corona chủng mới sau khi tham dự một bữa tiệc “Covid-19” do một người đã bị nhiễm bệnh tổ chức.
Hòa Bình giải ngân vốn đầu tư công 1149 tỷ đồng

Hòa Bình giải ngân vốn đầu tư công 1149 tỷ đồng

(PLVN) - Tính đến ngày 30/06/2020, tỉnh Hoà Bình đã giải ngân vốn đầu tư công 1149 tỷ đồng, đạt 29,1% kế hoạch. Trong đó, vốn đầu tư trong cân đối ngân sách tỉnh giải ngân đạt 34,5%, vốn ngân sách trung ương đạt 51%, đặc biệt, vốn đầu tư nước ngoài ODA mới chỉ giải ngân đạt 5,7%, thấp nhất trong các nguồn vốn.

Ngân hàng chính sách xã hội tỉnh TT- Huế thăm, tặng quà Mẹ Việt Nam anh hùng

Ngân hàng chính sách xã hội tỉnh TT- Huế thăm, tặng quà Mẹ Việt Nam anh hùng
(PLVN) - Nhằm phát huy truyền thống đạo lý tốt đẹp của dân tộc Việt Nam “Uống nước nhớ nguồn”, “Ăn quả nhớ người trồng cây” đối với những người có công với cách mạng đã hy sinh, cống hiến cho sự nghiệp cách mạng, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc,  Chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) tỉnh Thừa Thiên Huế  tổ chức các hoạt động hướng đến kỷ niệm 73 năm ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2020).

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬