Thúng chai đi… Tây

(PLO) - Trong khi nhiều hộ bỏ nghề đan thúng chai vì thu nhập thấp, vợ chồng anh Trương Văn Trung (42 tuổi) và chị Trương Thị Bích Kiều (37 tuổi, ở thôn Phú Mỹ, xã An Dân, huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên) vẫn quyết giữ nghề và vươn lên làm giàu. Những chiếc thúng chai của gia đình anh không chỉ tiêu thụ ở trong nước mà còn vươn ra thị trường nước ngoài.
Thúng chai đi… Tây Chị Kiều trét dầu rái cho thúng chai.

Độc đáo thúng chai trét… phân bò

Theo các bậc cao niên ở thôn Phú Mỹ, họ không biết nghề đan thúng chai ở làng quê này có từ khi nào. Họ chỉ nhớ từ thời thơ ấu đã nhìn thấy nhiều bậc cha ông căm cụi chặt tre, chẻ nan, đan kết sản phẩm này, nên ước tính làng nghề đan thúng chai Phú Mỹ đã có ít nhất trên trăm tuổi.

Với nhiều người dân thôn Phú Mỹ, khoảng 5 năm trở về trước, nghề đan thúng chai tuy không làm giàu, nhưng giúp họ có cái ăn, có việc làm quanh năm. Thời ấy, ở Phú Mỹ có hơn 40 hộ làm nghề, với hơn 120 lao động có thu nhập từ 4 đến 5 triệu đồng/người/tháng. Khi đó, thúng phơi đầy, trải dài cả cây số từ quốc lộ 1A đến cuối thôn Phú Mỹ. 

Thế nhưng bây giờ, làng nghề đan thúng chai Phú Mỹ đang dần mai một, chỉ còn vài hộ bám nghề vì ít đơn đặt hàng. Trong khi đó, chi phí đầu tư sản phẩm tăng cao, cộng với sự cạnh tranh khốc liệt với thúng làm bằng nhựa, nhiều người đã bỏ nghề đi nơi khác để bươn chải cuộc sống.

Vợ chồng anh Trung đã gắn với nghề đan thúng chai gần 15 năm. Công việc của vợ chồng anh không những góp phần bảo tồn, phát huy truyền thống làng nghề ở địa phương mà còn tạo nguồn thu nhập ổn định, từng bước cải thiện, nâng cao đời sống gia đình. 

Từ một khuôn đất nhỏ trong sân nhà, anh Trung quy hoạch, sắp xếp gọn gàng để có chỗ làm nghề. Theo anh, để làm được một chiếc thúng chai giao đến tận tay khách hàng phải trải qua nhiều công đoạn và phải có những người thợ đảm nhận ở từng khâu. 

Trước hết, người thợ chặt tre phải chuyên nghiệp, chọn loại tre mỡ già độ 60% trở lên, mọc ở vùng đất cát, dọc các bờ sông càng tốt. Sau đó chọn những nan tre cật, vót mỏng đều rồi đem phơi 4 đến 5 nắng. Tiếp đến, người thực hiện công đoạn đan mê thúng cũng phải rành nghề, khéo tay thì từng chiếc nan đan mới đều khít, thẩm mỹ và độ bền càng tăng cao. 

Đan xong rồi lận vành. Vành thúng phải chọn nan chẻ từ cây tre đực, cứng chắc. Khi lận vành thúng, anh Trung đào hầm đất làm khuôn rồi lận nguyên tấm mê đã đan xong xuống hầm, làm sao cho chiếc thúng sau khi lận cả vòng thúng và vành phải tròn đều, cân bằng, thẩm mỹ.

Sau lận là dùng dây cước nức vành. Công đoạn tiếp theo là trét phân bò đều vào từng kẽ nan, phơi khô rồi quét dầu rái để chống thấm. Thông thường phải quét bên trong ba nước, bên ngoài ba nước thì chiếc thúng mới hoàn hảo.

“Dầu rái là loại nguyên liệu không thể thiếu khi sản xuất thúng chai và đóng tàu thuyền vỏ gỗ. Nó có tác dụng chống thấm nước và chịu đựng nước mặn, nắng mưa. Đây là loại nhựa thực vật có màu trắng đục được giới thợ rừng khai thác từ những cây dầu rái cổ thụ. Sau khi quét, thúng được đưa ra phơi nắng và sẽ chuyển màu nâu sẫm, bóng mượt”, anh Trung cho biết.

Anh Trung đang lận vành thúng chai.

Anh Trung bảo, làm nghề đan thúng chai tuổi nghề không quan trọng bằng kỹ thuật. Nhiều khi, những người lâu năm làm thúng có độ chắc và thẩm mỹ không sắc sảo bằng những người có hoa tay, tỉ mỉ.

Trong các công đoạn làm thúng thì lận vành là khâu quan trọng nhất. Thao tác này đòi hỏi người làm phải có sức khỏe, kỹ năng và thẩm mỹ mới thành công vì một chiếc thúng rất to khó có thể lận cho vành được tròn đều.

Trong khi nhiều hộ đã bỏ nghề đan thúng chai vì thu nhập không đủ nuôi sống cho gia đình, ngược lại vợ chồng anh Trung vẫn mặn mà với nghề. Công việc của đôi vợ chồng dường như làm quanh năm. Hàng ngày, anh Trung lận vành thúng chai, còn chị Kiều trét phân bò và dầu rái.

Họ còn đặt thợ làm thêm khi có nhiều đơn đặt hàng và thu mua thúng của bà con trong thôn làm ra. Điều vợ chồng này hơn các hộ trong làng là lúc nào cơ sở cũng chứa đầy ắp thúng chai trong nhà, chưa kể thúng vừa làm xong phơi nằm la liệt ở con đường phía trước nhà.

Vươn mình ra thế giới

Từ buôn bán nhỏ lẻ, hiện vợ chồng anh Trung đã lập cơ sở thúng chai Trung Kiều. Giá mỗi chiếc thúng chai được bán ra thị trường dao động từ 1,2 đến 4 triệu đồng, tùy theo đơn đặt hàng, kích cỡ và vào số nan. 

Trước khi bán thúng cho khách, vợ chồng anh đều kiểm tra kỹ, phát hiện một lỗi dù là rất nhỏ cũng đổi thúng khác cho khách hoặc đan chiếc thúng mới. Chính nhờ sự tỉ mỉ và chữ tín đặt lên hàng đầu mà những chiếc thúng của cơ sở thúng chai Trung Kiều “bay” ra tận các tỉnh phía Bắc, vào tận miền Tây rồi sang cả châu Á, châu Âu.

“Từ nay đến cuối năm nhu cầu tiêu thụ thúng chai rất lớn do đang vào mùa bắt tôm hùm giống, câu tôm, rồi đến mùa câu cá ngừ đại dương. Bạn hàng các nơi gọi điện đặt hàng liên tục. Cơ sở của tôi thường mua nguyên liệu số lượng lớn rồi về phân cho các hộ khác cùng làm để kịp thời cung ứng cho khách”, anh Trung cho biết.

Theo chị Kiều, cơ sở vừa cung cấp cho các công ty xuất khẩu, vừa bán khách hàng lẻ trong nước dao động từ 50 đến 60 cái mỗi tháng. “Chúng tôi làm sản phẩm với chất lượng được đặt lên hàng đầu, không vì lợi ích trước mắt mà làm ẩu, khiến khách hàng phản ánh dẫn đến mất khách.

Vợ chồng tôi cũng có “máu liều”, vậy nên lúc nào cũng có hàng sẵn, vì bỏ vốn ra trước cả trăm triệu đồng để làm nên tồn kho rất nhiều. Do vây, khi khách hàng gọi điện thoại cần bao nhiêu thúng là có hàng ngay”, chị Kiều chia sẻ.

Nhờ cách làm này, vợ chồng anh Trung đã ký hợp động với các công ty ở TP.HCM chuyên xuất khẩu đồ truyền thống, trong đó có thúng chai, chủ yếu phục vụ cho ngành du lịch sang các nước Hà Lan, Trung Quốc, Singapone, Úc…

Cơ sở của vợ chồng anh còn là nơi để các công ty du lịch lữ hành trong nước thường xuyên dẫn khách nước ngoài như Thụy Điển, Anh, Pháp, Nga… tới tham quan và quảng bá. Nhờ vậy, tiếng tăm của cơ sở thúng chai Trung Kiều ngày càng vang xa và đôi vợ chồng này rất từ hào vì giữ được cái truyền thống làm thúng chai của cha ông.

Được biết, từ nhiều năm qua, thúng chai Phú Mỹ đã có mặt tại các lễ hội truyền thống đua thuyền trên đầm Ô Loan ở huyện Tuy An, lễ hội sông nước Tam Giang ở thị xã Sông Cầu, lễ hội sông nước Đà Nông ở huyện Đông Hòa với những cuộc thi lắc thúng chai hấp dẫn, sôi động và đậm chất văn hóa dân gian.

Theo ông Nguyễn Đức Minh - Phó Chủ tịch UBND xã An Dân, nếu như trước đây, làng nghề thu hút khoảng 40 hộ tham gia làm thúng chai thì nay chỉ còn 6 hộ, bởi sự cạnh tranh khốc liệt của thúng nhựa. Trong các hộ còn làm nghề thì cơ sở thúng chai Trung Kiều đạt hiệu quả cao, bởi họ có “máu liều”. 

“Thời gian qua, để duy trì làng nghề đan thúng chai Phú Mỹ, địa phương đã thực hiện 2 dự án cho vay vốn sản xuất. Tuy nhiên, để chắp cánh cho làng nghề hơn nữa, cần có liên kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp và hộ xuất thúng chai, cũng như cơ quan Nhà nước hỗ trợ tìm đầu ra. Chúng tôi hiện đang trình huyện xây dựng đề án quảng bá, giới thiệu sản phẩm thúng chai để tiếp sức làng nghề”, ông Minh cho biết.

Theo ngư dân Võ Đốc (50 tuổi, ở phường 6, TP.Tuy Hòa, tỉnh Phú Yên), vị trí của thúng chai cũng ví như những chiếc ca nô, thuyền cao su, thuyền cứu hộ trên các tàu khách, tàu hải quân và còn hơn thế. Nếu thiếu thúng chai thì tàu cá không thể rời bến đi đánh bắt. Thúng chai còn kiêm nhiệm những công đoạn trong một số nghề câu như mực, bò gù…

Ưu điểm của thúng chai là rất khó bị lật, dễ xoay trở trong không gian hẹp, bởi dáng vóc tròn xoay. Và không cần dụng cụ gì thêm vẫn có thể di chuyển thúng chai trên nước, gọi là lắc thúng. 

“Muốn lắc thúng, hai chân phải đứng vững ở bụng thúng, hai tay nắm chặt vành thúng, người hơi chồm về hướng cần đến, mông và hai vai lắc mạnh, lượn theo nước mà nhịp nhàng lướt tới. Tuy nhiên, cách phổ biến nhất để sử dụng thúng chai là dùng mái chèo cầm tay”, ngư dân Đốc cho biết.

Nhuận Oanh
Cùng chuyên mục
Gian nan những số báo đầu tiên

Gian nan những số báo đầu tiên

(PLVN) - Hàng năm, những người làm báo PLVN không chỉ có ngày 21/6, Ngày Báo chí cách mạng Việt Nam để tôn vinh nghề báo, mà còn có ngày kỷ niệm ra số báo đầu tiên 10/7/1985. Trong hành trình làm báo tại Báo PLVN, tôi đã trải qua rất nhiều dịp kỷ niệm 10/7, nhưng kỷ niệm về ngày 10/7/1985, khi tờ báo đầu tiên được xuất bản, luôn mãi sống trong tôi với biết bao cảm xúc. 

Đọc thêm

Bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia trong tình hình mới

Bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia trong tình hình mới
(PLVN) - Sáng 9/7, tại Hà Nội, Ban Bí thư Trung ương Đảng tổ chức Hội nghị cán bộ toàn quốc quán triệt, triển khai Nghị quyết số 51-NQ/TW ngày 05/9/2019 của Bộ Chính trị về Chiến lược bảo vệ an ninh quốc gia (ANQG) và sơ kết 03 năm thực hiện Chỉ thị số 12-CT/TW ngày 5/01/2017 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác bảo đảm an ninh kinh tế (ANKT) trong điều kiện phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập kinh tế quốc tế.

Cấp cứu thành công 2 bệnh nhân bị vỡ gan

Cấp cứu thành công 2 bệnh nhân bị vỡ gan
(PLVN) - Trong 4 ngày, Bệnh viện Đa khoa (BVĐK) khu vực Bồng Sơn (thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định) đã thực hiện cấp cứu, cứu sống thành công 2 bệnh nhân bị chấn thương vỡ gan.

Bí thư Đảng ủy, Tổng cục trưởng Tổng cục Thi hành án dân sự Nguyễn Quang Thái: Phòng, chống những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ là nhiệm vụ trọng tâm lâu dài, xuyên suốt

Bí thư Đảng ủy, Tổng cục trưởng Tổng cục Thi hành án dân sự Nguyễn Quang Thái: Phòng, chống những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ là nhiệm vụ trọng tâm lâu dài, xuyên suốt
(PLVN) - Với 8 chi bộ trực thuộc và 127 đảng viên, Đảng bộ Tổng cục Thi hành án dân sự (THADS) là một đảng bộ lớn mạnh của Đảng bộ Bộ Tư pháp. Nhiệm kỳ 2020 -2025 tới đây, công tác đảng và việc thực hiện nhiệm vụ chính trị chuyên môn được định hướng ra sao để tiếp tục ghi dấu ấn trong hoạt động của toàn Đảng bộ Bộ Tư pháp? Bí thư Đảng ủy, Tổng cục trưởng Tổng cục THADS Nguyễn Quang Thái đã có cuộc trao đổi với chúng tôi xung quanh nội dung trên.

Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy Bộ Tư pháp Nguyễn Kim Tinh: Công tác xây dựng đảng có nhiều chuyển biến tích cực, chất lượng, hiệu quả

Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy Bộ Tư pháp Nguyễn Kim Tinh: Công tác xây dựng đảng có nhiều chuyển biến tích cực, chất lượng, hiệu quả
(PLVN) - Nhiệm kỳ 2015 - 2020, Đảng ủy Bộ Tư pháp đã lãnh đạo các cấp ủy, cán bộ, đảng viên nỗ lực phấn đấu thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ, chỉ tiêu Đại hội lần thứ X đã đề ra. Vai trò, vị thế của các cấp ủy được tăng cường; các tổ chức đảng được kiện toàn, nâng cấp, đội ngũ đảng viên không ngừng lớn mạnh về số lượng và tăng cường về chất lượng; năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của các cơ sở đảng được nâng lên…

Người đàn ông bị nước cuốn trôi khi đánh bắt cá

Người đàn ông bị nước cuốn trôi khi đánh bắt cá
(PLVN) - Một người đàn ông đang đánh bắt cá ở sau đập thủy điện sông Ba Hạ không may bị nước cuốn trôi. Người dân cho rằng, nguyên nhân là thủy điện xả nước không có còi báo động để xảy ra sự việc, tuy nhiên, thủy điện bảo có.

Đất sử dụng liên tục hơn 40 năm “tự dưng” mang tên người khác

Đất sử dụng liên tục hơn 40 năm “tự dưng” mang tên người khác
(PLVN) - Mảnh đất được cha mẹ cho lại và sử dụng liên tục hơn 40 năm, không hề có tranh chấp hay mua bán với ai nhưng khi làm thủ tục cấp sổ đỏ, bà Lê Thị Thơm (SN 1936 - vợ Liệt sĩ Trịnh Văn Danh (ngụ Ấp Bình Điền, Xã Long Điền Tây, Huyện Đông Hải, Bạc Liêu) bỗng tá hỏa khi biết một phần diện tích đất đã được huyện cấp cho người khác.  

Quang Hải bị nghi sốt xuất huyết

Quang Hải bị nghi sốt xuất huyết
(PLVN) - Ngôi sao sáng nhất của CLB Hà Nội và bóng đá Việt Nam đang vướng vào nhiều “vận hạn” về sức khỏe. Sau khi bị chấn thương, anh bị sốt và đang làm thủ tục xét nghiệm máu để có kết quả chính thức. 

Dịch tả heo Châu Phi vẫn còn tiềm ẩn nhiều rủi ro

Dịch tả heo Châu Phi vẫn còn tiềm ẩn nhiều rủi ro
(PLVN) - Sáng 8/7, Chi cục chăn nuôi thú y tổ chức Hội thảo khoa học “Đặc điểm dịch tễ học và các giải pháp kiểm soát, giảm thiểu thiệt hại do bệnh Dịch tả heo Châu Phi tại TP Cần Thơ". Đây là chuyên đề mang tính ý nghĩa và cấp thiết trong tình hình dịch bệnh hoành hành hiện nay.

 

PGS.TS Hà Hùng Cường, nguyên Bộ trưởng Bộ Tư pháp: “PLVN đã góp phần nâng cao ý thức pháp luật toàn xã hội”

PGS.TS Hà Hùng Cường, nguyên Bộ trưởng Bộ Tư pháp: “PLVN đã góp phần nâng cao ý thức pháp luật toàn xã hội”

(PLVN) - Chia sẻ những kỷ niệm về Báo PLVN trong giai đoạn trước và sau khi Bộ Tư pháp ban hành Đề án Đổi mới hoạt động của Báo PLVN, PGS.TS Hà Hùng Cường, nguyên Bộ trưởng Bộ Tư pháp, cho biết: “Qua quá trình theo dõi sự phát triển của báo chí nói chung và báo chí nội chính, báo chí ngành, địa phương nói riêng, Báo PLVN có thời kỳ phát triển nhanh nhưng đến năm 2007 có “điểm chững lại” nên Bộ Tư pháp đã quyết định đổi mới Báo PLVN.

Báo điện tử Pháp luật Việt Nam

Giấy phép xuất bản số 303/GP-BTTTT ngày 8/5/2015

Cơ quan chủ quản: Bộ Tư pháp

Tổng biên tập: Tiến sỹ Đào Văn Hội

Phó TBT: Trần Đức Vinh

Trưởng ban Báo Điện tử: Xuân Bính

Tòa soạn: Số 42/29 Nguyễn Chí Thanh, phường Ngọc Khánh, quận Ba Đình, Hà Nội

E-mail: baodientuphapluat@gmail.com

Hotline: 0353.63.63.55

Liên hệ quảng cáo: 0971.741.666‬